II Ka 166/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Siedlcach, rozpoznając sprawę z apelacji obrońcy oskarżonego H. A., zmienił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim, który skazał oskarżonego za pomocnictwo do oszustwa (art. 18 § 3 kk w zw. z art. 286 § 1 kk). Sąd Okręgowy, działając z urzędu na podstawie art. 440 kpk, uniewinnił H. A. od zarzucanego mu czynu, uznając, że utrzymanie wyroku byłoby rażąco niesprawiedliwe. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że czynność logowania do banku za pomocą karty SIM zarejestrowanej na dane oskarżonego, która miała ułatwić oszustwo, nie miała faktycznego znaczenia dla popełnienia przestępstwa na szkodę L. X. Logowanie nastąpiło jednorazowo i przed właściwym oszustwem, a karta nie była dalej wykorzystywana w tym kontekście. Sąd odwoławczy uznał, że brak jest dowodów na to, że użycie karty SIM w kontekście tego konkretnego oszustwa ułatwiło działanie głównego sprawcy. W związku z tym, działanie H. A. nie wyczerpało znamion czynu zabronionego. Sąd Okręgowy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz oskarżonego zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym w kwocie 840 złotych, a koszty procesu ponosi Skarb Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja pojęcia pomocnictwa w kontekście wykorzystania karty SIM do oszustwa, znaczenie dowodów w ocenie sądu odwoławczego, możliwość działania sądu odwoławczego z urzędu.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe było wykazanie braku ułatwienia popełnienia przestępstwa.
Zagadnienia prawne (3)
Czy rejestracja karty SIM na dane osobowe oskarżonego, która następnie została wykorzystana przez nieznaną osobę do zalogowania się na rachunek bankowy i dokonania oszustwa, stanowi pomocnictwo do popełnienia tego oszustwa w rozumieniu art. 18 § 3 kk w zw. z art. 286 § 1 kk?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo zarejestrowanie karty SIM na swoje dane, która następnie została wykorzystana przez inną osobę do jednorazowego zalogowania się do banku przed dokonaniem oszustwa, nie stanowi pomocnictwa, jeśli czynność ta nie ułatwiła w żaden sposób popełnienia przestępstwa.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że czynność logowania do banku za pomocą karty SIM zarejestrowanej na dane oskarżonego nie miała znaczenia dla osiągnięcia celu w postaci dokonania oszustwa na szkodę pokrzywdzonej. Logowanie było jednorazowe, nastąpiło przed właściwym oszustwem, a karta nie była dalej używana w tym kontekście. Brak dowodów na to, że użycie karty SIM ułatwiło nawet w najmniejszym stopniu działanie głównego sprawcy.
Czy sąd odwoławczy może zmienić wyrok sądu pierwszej instancji z urzędu, jeśli utrzymanie zaskarżonego wyroku byłoby rażąco niesprawiedliwe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd odwoławczy może, działając z urzędu na podstawie art. 440 kpk, zmienić wyrok sądu pierwszej instancji, jeśli stwierdzi, że utrzymanie go w mocy byłoby rażąco niesprawiedliwe.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy skorzystał z możliwości działania z urzędu na podstawie art. 440 kpk, aby zmienić wyrok sądu pierwszej instancji i uniewinnić oskarżonego, uznając, że utrzymanie wyroku skazującego byłoby rażąco niesprawiedliwe w świetle dokonanych ustaleń faktycznych.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił dowody, uwzględniając zeznania świadka C. C. i odrzucając wyjaśnienia oskarżonego H. A.?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy uznał, że sąd pierwszej instancji dopuścił się obrazy przepisów postępowania (art. 7 kpk, art. 410 kpk) poprzez błędną ocenę dowodów, co mogło mieć wpływ na treść orzeczenia.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał zarzut obrazy przepisów postępowania za zasadny, wskazując, że obrońca nie wykazał w sposób logiczny i racjonalny uchybień sądu pierwszej instancji w ocenie dowodów. Sąd odwoławczy sam dokonał odmiennej oceny, uznając wyjaśnienia oskarżonego za sprzeczne z zasadami logicznego myślenia i doświadczenia życiowego, a zeznania świadka C. C. za wiarygodne, co doprowadziło do zmiany wyroku.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H. A. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Anna Suchomska | organ_państwowy | prokurator |
| C. C. | osoba_fizyczna | świadek |
| G. F. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| L. X. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
Przepisy (10)
Główne
k.k. art. 286 § 1
Kodeks karny
Sąd odwoławczy uznał, że samo logowanie się do rachunku bankowego on-line, bez przełamywania zabezpieczeń systemu teleinformatycznego, nie stanowi czynu zabronionego w rozumieniu Kodeksu karnego, co wyłącza odpowiedzialność karną już na etapie ustalenia realizacji znamion czynu zabronionego.
k.k. art. 18 § 3
Kodeks karny
Sąd odwoławczy zgodził się z wykładnią, że sprawca udzielający pomocy musi obejmować świadomością to, że podejmując określone czynności ułatwia w ten sposób innej osobie popełnienie czynu zabronionego oraz to, że czyni to w odniesieniu do konkretnego, scharakteryzowanego w odpowiednim przepisie części szczególnej czynu zabronionego. Kluczowe jest działanie w celu ułatwienia popełnienia czynu zabronionego, a nie szczegółowa wiedza o sposobie jego popełnienia.
k.p.k. art. 440
Kodeks postępowania karnego
Sąd Okręgowy działał z urzędu w trybie art. 440 kpk, dokonując zmiany wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego.
k.p.k. art. 414 § 1
Kodeks postępowania karnego
Sąd Okręgowy zmienił wyrok w ten sposób, że uniewinnił oskarżonego od popełnienia czynu, wobec stwierdzenia, że czyn przypisany oskarżonemu nie wyczerpuje znamion czynu zabronionego (art. 414 § 1 kpk w zw. z art. 17 § 1 pkt 2 kpk).
Pomocnicze
k.k. art. 1 § 3
Kodeks karny
Sąd odwoławczy uznał, że teza skarżącego o braku znamion czynu zabronionego przy samym logowaniu się do rachunku bankowego on-line, bez przełamywania zabezpieczeń, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż katalog działań pomocnika jest szeroki i może obejmować czynności, które same w sobie nie są przestępstwem.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Zarzut obrazy art. 7 kpk dotyczył przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów.
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
Zarzut obrazy art. 410 kpk dotyczył niedostrzeżenia przy wyrokowaniu całokształtu okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej.
k.p.k. art. 438 § 1
Kodeks postępowania karnego
Zarzut obrazy przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu.
k.p.k. art. 438 § 2
Kodeks postępowania karnego
Zarzut obrazy przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia.
k.p.k. art. 632 § 2
Kodeks postępowania karnego
Sąd Okręgowy uwzględnił wniosek obrońcy o zasądzenie na rzecz oskarżonego kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Czynność logowania do banku za pomocą karty SIM zarejestrowanej na dane oskarżonego nie miała znaczenia dla osiągnięcia celu w postaci dokonania oszustwa na szkodę L. X. • Brak dowodów na to, że użycie karty SIM w kontekście oszustwa dokonanego na rzecz L. X. ułatwiło nawet w najmniejszym stopniu działanie głównego sprawcy. • Utrzymanie zaskarżonego wyroku byłoby rażąco niesprawiedliwe.
Odrzucone argumenty
Zarzut obrazy przepisów prawa materialnego (art. 18 § 3 kk w zw. z art. 286 § 1 kk) w zakresie kwalifikacji prawnej czynu. • Zarzut obrazy przepisów postępowania (art. 7 kpk, art. 410 kpk) poprzez błędną ocenę dowodów. • Zarzut rażącej surowości orzeczonej kary (nie miał znaczenia wobec uniewinnienia).
Godne uwagi sformułowania
Sama tylko okoliczność, że oceniono poszczególne dowody, w aspekcie ich wiarygodności, nie w taki sposób, jak życzyłaby sobie tego zainteresowana strona procesowa, nie jest tożsama ze stwierdzeniem, że w procesie ich weryfikacji doszło do naruszenia reguły płynącej z treści art. 7 kpk. • Wykładnia przepisu art. 18 § 3 kk prowadzi do wniosku, że sprawca „ udzielający pomocy musi obejmować świadomością to, że podejmując określone czynności ułatwia w ten sposób innej osobie popełnienie czynu zabronionego... • W kontekście powyższych rozważań bez znaczenia jest teza wynikająca z kolejnego zarzutu apelacji. • Czynność logowania do banku o godz. 12.42 w dniu 04 maja 2024r. za pomocą karty SIM zarejestrowanej na dane osobowe H. A. nie miała żadnego znaczenia dla osiągnięcia celu w postaci dokonania oszustwa na szkodę L. X.
Skład orzekający
Paweł Mądry
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia pomocnictwa w kontekście wykorzystania karty SIM do oszustwa, znaczenie dowodów w ocenie sądu odwoławczego, możliwość działania sądu odwoławczego z urzędu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe było wykazanie braku ułatwienia popełnienia przestępstwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważna jest precyzyjna analiza dowodów i wykazanie związku przyczynowego między działaniem pomocnika a popełnieniem przestępstwa. Uniewinnienie z powodu braku dowodów na ułatwienie przestępstwa jest interesujące dla prawników procesowych.
“Karta SIM na Twoje dane, a przestępstwo na cudze konto? Kiedy odpowiadasz za pomocnictwo?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.