Orzeczenie · 2026-04-10

II KA 159/26

Sąd
Sąd Okręgowy w Siedlcach
Miejsce
Siedlce
Data
2026-04-10
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiWysokaokręgowy
wypadek drogowynietrzeźwośćzakaz prowadzenia pojazdówśrodek karnyprzyczynienie się pokrzywdzonegoapelacjakara pozbawienia wolnościsąd okręgowy

Sąd Okręgowy w Siedlcach rozpoznał apelację obrońcy oskarżonego X. U. od wyroku Sądu Rejonowego w Garwolinie, który skazał go za spowodowanie wypadku drogowego ze skutkiem ciężkiego uszczerbku na zdrowiu pokrzywdzonej G. C. (art. 177 § 2 kk w zw. z art. 178 § 1 kk). Obrońca zarzucał m.in. błąd w ustaleniach faktycznych dotyczących związku przyczynowego, argumentując, że główną przyczyną rozległych obrażeń głowy pokrzywdzonej było niezapięcie przez nią pasów bezpieczeństwa. Sąd Okręgowy nie podzielił zarzutów dotyczących winy i związku przyczynowego, uznając, że oskarżony, prowadząc pojazd w stanie nietrzeźwości i zjeżdżając na przeciwległy pas, był wyłączną przyczyną wypadku. Podkreślono, że niezapięcie pasów przez pokrzywdzoną mogło jedynie zintensyfikować skutki, ale nie zwalnia oskarżonego z odpowiedzialności. Sąd odwoławczy uznał jednak za zasadny zarzut dotyczący rażącej niewspółmierności środka karnego w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów. Wskazano na wyjątkowe okoliczności, takie jak młody wiek oskarżonego, brak karalności, stabilna sytuacja rodzinna i zawodowa, postawa procesowa (przyznanie się do winy, skrucha) oraz przyczynienie się pokrzywdzonej do rozmiaru obrażeń. W związku z tym, zakaz został obniżony do 10 lat, a środki karne połączono.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 42 § 3 kk w kontekście odstąpienia od dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów, znaczenie przyczynienia się pokrzywdzonego dla wymiaru kary i środków karnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy, gdzie występuje zbieg czynników łagodzących i przyczynienia się pokrzywdzonego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy niezapięcie pasów bezpieczeństwa przez pokrzywdzoną, która doznała ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w wypadku spowodowanym przez nietrzeźwego kierowcę, przerywa związek przyczynowy między zachowaniem kierowcy a skutkiem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, niezapięcie pasów przez pokrzywdzoną nie przerywa związku przyczynowego, ale może stanowić przyczynienie się do zintensyfikowania skutku, co ma znaczenie dla wymiaru kary.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że naruszenie przez oskarżonego zasad bezpieczeństwa (jazda w stanie nietrzeźwości, zjazd na przeciwległy pas) było wyłączną przyczyną wypadku. Niezapięcie pasów przez pokrzywdzoną nie zapobiegłoby wypadkowi, a jedynie mogło wpłynąć na rozmiar obrażeń.

Czy w przypadku wypadku drogowego ze skutkiem ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, okoliczności takie jak młody wiek sprawcy, brak karalności, jego postawa procesowa (skrucha, przyznanie się do winy) oraz przyczynienie się pokrzywdzonego do rozmiaru obrażeń, uzasadniają odstąpienie od orzeczenia dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, te okoliczności mogą stanowić wyjątkowy wypadek uzasadniony szczególnymi okolicznościami, pozwalający na orzeczenie zakazu na krótszy okres.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy uznał, że suma okoliczności łagodzących (młody wiek, brak karalności, stabilna sytuacja, postawa procesowa, przyczynienie się pokrzywdzonej) uzasadnia odstąpienie od dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów, uznając go za zbyt dolegliwy i nieproporcjonalny.

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił dowody, w szczególności opinie biegłych, dotyczące związku przyczynowego między zachowaniem oskarżonego a skutkiem wypadku?

Odpowiedź sądu

Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił dowody i poczynił właściwe ustalenia faktyczne.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy nie podzielił zarzutu naruszenia art. 7 kpk (swobodna ocena dowodów), uznając, że sąd pierwszej instancji wnikliwie rozważył wszystkie dowody, w tym opinie biegłych, i na ich podstawie poczynił prawidłowe ustalenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku w zaskarżonej części
Strona wygrywająca
oskarżony (w części dotyczącej środka karnego)

Strony

NazwaTypRola
X. U.osoba_fizycznaoskarżony
G. C.osoba_fizycznapokrzywdzona
Krzysztof Cieplińskiinneprokurator

Przepisy (17)

Główne

k.k. art. 177 § §2

Kodeks karny

k.k. art. 178 § §1

Kodeks karny

k.k. art. 162 § §1

Kodeks karny

k.k. art. 11 § §2

Kodeks karny

k.k. art. 178a § §1

Kodeks karny

k.k. art. 42 § §3

Kodeks karny

Zakaz prowadzenia pojazdów orzeka się dożywotnio, chyba że zachodzi wyjątkowy wypadek uzasadniony szczególnymi okolicznościami.

Pomocnicze

k.k. art. 90 § §2

Kodeks karny

k.k. art. 86 § §1

Kodeks karny

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy swobodnej oceny dowodów.

k.p.k. art. 5 § §2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy rozstrzygania niedających się usunąć wątpliwości na korzyść oskarżonego.

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

Wymienia podstawy apelacji.

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

Wymienia bezwzględne podstawy uchylenia orzeczenia.

k.p.k. art. 636 § §1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy kosztów postępowania.

prd art. 39 § ust. 1

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

Obowiązek korzystania z pasów bezpieczeństwa przez kierującego.

u.o.p.k. art. 8

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

u.o.p.k. art. 2 § ust. 1 pkt 5

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewspółmierność orzeczonego środka karnego w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. • Istnienie wyjątkowych okoliczności uzasadniających odstąpienie od dożywotniego zakazu (młody wiek, brak karalności, postawa procesowa, sytuacja rodzinna, przyczynienie się pokrzywdzonej).

Odrzucone argumenty

Błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący związku przyczynowego między zachowaniem oskarżonego a skutkiem wypadku. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 7 kpk, art. 5 § 2 kpk). • Rażąca niewspółmierność kary pozbawienia wolności. • Wniosek o zmianę kwalifikacji prawnej czynu na art. 177 § 1 kk. • Wniosek o obniżenie wymiaru kary pozbawienia wolności.

Godne uwagi sformułowania

brak zapiętych pasów bezpieczeństwa • nie zapobiegłoby to zdarzeniu • wyłączną przyczyną zderzenia pojazdów • nie ekskulpuje zatem oskarżonego • przyczynienie się do zintensyfikowania tego skutku • zachodzi wyjątkowy wypadek uzasadniony szczególnymi okolicznościami

Skład orzekający

Agata Kowalska

przewodniczący-sprawozdawca

Anita Kowalczyk-Makuła

członek

Karol Troć

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 42 § 3 kk w kontekście odstąpienia od dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów, znaczenie przyczynienia się pokrzywdzonego dla wymiaru kary i środków karnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy, gdzie występuje zbieg czynników łagodzących i przyczynienia się pokrzywdzonego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak sąd odwoławczy może złagodzić surowy środek karny (dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów) na podstawie analizy przyczynienia się ofiary i postawy sprawcy, co jest istotne dla praktyki prawniczej i budzi zainteresowanie.

Dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów złagodzony: co wpłynęło na decyzję sądu?

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst