II KA 154/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Siedlcach rozpoznał apelację obrońcy oskarżonego Z. J., który został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Węgrowie za nielegalny pobór energii elektrycznej (art. 278 § 5 kk). Obrońca oskarżonego wniósł o zmianę wyroku i uniewinnienie, podnosząc cztery zarzuty. Pierwszy zarzut dotyczył obrazy przepisów postępowania, w tym art. 6 kpk, art. 117 § 2 kpk oraz art. 374 kpk, poprzez prowadzenie rozprawy pod nieobecność oskarżonego, który miał usprawiedliwić swoje niestawiennictwo. Sąd Okręgowy uznał ten zarzut za niezasadny, wyjaśniając, że obecność oskarżonego na rozprawie jest co do zasady jego prawem, a nie obowiązkiem. Podkreślono, że usprawiedliwienie niestawiennictwa z powodu choroby wymaga przedstawienia zaświadczenia od lekarza sądowego, a sąd jest kompetentny do oceny jego wiarygodności. W tym przypadku, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że przedłożone przez oskarżonego zaświadczenia nie uzasadniały odroczenia rozprawy, a jego nieobecność wynikała z prób przedłużenia postępowania. Drugi zarzut dotyczył obrazy art. 7 kpk, czyli dowolnej oceny dowodów. Sąd Okręgowy również uznał go za bezzasadny, wskazując, że obrońca nie wykazał konkretnych uchybień sądu w ocenie materiału dowodowego, a jedynie przedstawił własną, tendencyjną interpretację. Trzeci zarzut dotyczył naruszenia art. 170 § 1 pkt 5 kpk poprzez oddalenie wniosków dowodowych oskarżonego. Sąd Okręgowy stwierdził, że wnioski te zostały złożone w końcowej fazie postępowania i miały na celu jedynie przedłużenie postępowania, co uzasadniało ich oddalenie. Czwarty zarzut dotyczył błędu w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy uznał go za chybiony, ponieważ był on ściśle powiązany z zarzutami procesowymi, które okazały się bezzasadne. Sąd Okręgowy w pełni zaaprobował ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji i uznał, że oskarżony swoim zachowaniem wyczerpał znamiona zarzucanego mu czynu. Wobec bezzasadności wszystkich zarzutów apelacji i braku przesłanek z art. 440 kpk, Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok. Zasądzono również koszty obrony z urzędu oraz koszty sądowe za postępowanie odwoławcze.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących prawa do obrony, usprawiedliwiania niestawiennictwa na rozprawie, oceny dowodów oraz wniosków dowodowych w postępowaniu karnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i oceny dowodów w konkretnej sprawie.
Zagadnienia prawne (4)
Czy prowadzenie rozprawy pod nieobecność oskarżonego, który usprawiedliwił swoje niestawiennictwo, stanowi naruszenie prawa do obrony i przepisów postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli sąd prawidłowo ocenił, że usprawiedliwienie było nieuzasadnione i miało na celu przedłużenie postępowania.
Uzasadnienie
Obecność oskarżonego na rozprawie jest jego prawem, nie obowiązkiem. Usprawiedliwienie niestawiennictwa z powodu choroby wymaga zaświadczenia od lekarza sądowego, którego wiarygodność ocenia sąd. W tym przypadku, sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał przedłożone zaświadczenia za niewystarczające do odroczenia rozprawy, a nieobecność oskarżonego za próbę przedłużenia postępowania.
Czy sąd dopuścił się dowolnej oceny dowodów, odmawiając wiary wyjaśnieniom oskarżonego i przyznając wiarę zeznaniom świadka A. U.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli obrońca nie wykazał konkretnych uchybień sądu w ocenie materiału dowodowego, a jedynie przedstawił własną, subiektywną interpretację.
Uzasadnienie
Obowiązkiem skarżącego jest wykazanie konkretnych uchybień sądu w ocenie dowodów w kontekście zasad logiki i doświadczenia życiowego. Sama odmienna ocena dowodów nie świadczy o ich dowolności. W tym przypadku, zeznania świadka A. U. były spójne i logiczne, korespondowały z innymi dowodami, podczas gdy wyjaśnienia oskarżonego były lakoniczne i stanowiły jedynie realizację linii obrony.
Czy oddalenie wniosków dowodowych oskarżonego o przesłuchanie świadków i powołanie biegłego było uzasadnione?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli wnioski te zostały złożone w końcowej fazie postępowania i miały na celu jedynie przedłużenie postępowania.
Uzasadnienie
Choć składanie wniosków dowodowych w końcowej fazie postępowania nie jest wykluczone, muszą być one oceniane pod kątem celu, jakim jest przedłużenie postępowania. W tym przypadku, wnioski te zostały złożone po ustaleniu stanu faktycznego i w obliczu jednoznacznych dowodów, co uzasadniało ich oddalenie na podstawie art. 170 § 1 pkt 5 kpk.
Czy sąd pierwszej instancji dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych, przypisując oskarżonemu nielegalny pobór energii elektrycznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli zarzut ten jest ściśle powiązany z zarzutami procesowymi, które okazały się bezzasadne, a sąd prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy.
Uzasadnienie
Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych jest trafny tylko wtedy, gdy skarżący wykaże uchybienia sądu przy ocenie materiału dowodowego, polegające na nieuwzględnieniu zasad logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego. W tym przypadku, zarzut ten był powiązany z zarzutami procesowymi, które zostały oddalone, a sąd odwoławczy w pełni zaaprobował ustalenia sądu pierwszej instancji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. J. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | pokrzywdzony |
| adw. A. C. | inne | obrońca z urzędu |
| Prokurator Jarosław Kowalczyk | organ_państwowy | prokurator |
Przepisy (17)
Główne
k.k. art. 278 § § 5
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 6
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 117 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 117 § § 2a
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 374
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 170 § § 1 pkt 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § pkt 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 440
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 454 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 634
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 636
Kodeks postępowania karnego
Prawo o adwokaturze art. 29 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 roku w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu art. 17 § ust. 2 pkt 4
w zw. z § 4 ust. 1 i 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 6 kpk, art. 117 § 2 kpk oraz art. 374 kpk poprzez prowadzenie rozprawy pod nieobecność oskarżonego, który usprawiedliwił niestawiennictwo. • Obraza art. 7 kpk, przejawiająca się w dowolnej ocenie dowodów. • Naruszenie art. 170 § 1 pkt 5 kpk poprzez oddalenie wniosków dowodowych oskarżonego. • Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku.
Odrzucone argumenty
Sąd Okręgowy uznał zarzuty apelacji za bezzasadne, utrzymując w mocy wyrok Sądu Rejonowego. • Nieobecność oskarżonego na rozprawie była nieusprawiedliwiona i miała na celu przedłużenie postępowania. • Ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji była prawidłowa i zgodna z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. • Oddalone wnioski dowodowe były spóźnione i miały na celu jedynie przedłużenie postępowania. • Ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji były prawidłowe i oparte na zgromadzonym materiale dowodowym.
Godne uwagi sformułowania
de lege lata obecność oskarżonego na rozprawie głównej – co do zasady – jest jego prawem, a nie obowiązkiem • istotne jest jednak, by ewentualna nieobecność oskarżonego była wynikiem jego świadomej decyzji woli • sąd dokument taki ocenia w kontekście jego rzetelności i wiarygodności zawartych w nim twierdzeń, przez pryzmat wszystkich okoliczności danej sprawy i postawy prezentowanej przez oskarżonego w toku całego postępowania • skarżący nie był w stanie skutecznie przekonać Instancji Odwoławczej o słuszności swoich przekonań wyrażonych w treści zarzutów, bowiem te nie zostały w logiczny i racjonalny sposób uargumentowane • nie można skutecznie zarzucić zatem Sądowi pierwszej instancji naruszenia przepisów prawa procesowego art. 6 kpk , art. 374 § 1 kpk i art. 117 kpk • samo tylko stwierdzenie, że walorem wiarygodności nie powinny być obdarzone dowody niekorzystne dla oskarżonego, nie jest tożsama ze stwierdzeniem, że w procesie ich weryfikacji doszło do naruszenia reguły płynącej z treści art. 7 kpk
Skład orzekający
Agata Kowalska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do obrony, usprawiedliwiania niestawiennictwa na rozprawie, oceny dowodów oraz wniosków dowodowych w postępowaniu karnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i oceny dowodów w konkretnej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie omawia ważne kwestie proceduralne dotyczące prawa do obrony i oceny dowodów, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.
“Czy choroba zawsze usprawiedliwia nieobecność na rozprawie? Sąd Okręgowy wyjaśnia granice prawa do obrony.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.