X Ka 661/23

Sygn. akt X Ka 661/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 17 października 2023 r. Sąd Okręgowy w Warszawie – Wydział X Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Iwona Strączyńska SSO Przemysław Dziwański (spr.) SSO Urszula Myśliwska Protokolant: protokolant sądowy Karolina Klempka przy udziale prokuratora Marka Orzechowskiego po rozpoznaniu 17 października 2023 r. w sprawie A. J. , w przedmiocie wydania wyroku łącznego, na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2023 r. sygn. akt V K 1362/22 orzeka: zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy; zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. M. P. 120 (sto dwadzieścia) złotych podwyższoną o podatek od towarów i usług tytułem wynagrodzenia za obronę skazanej sprawowaną z urzędu w postępowaniu odwoławczym; zwalnia skazaną od ponoszenia kosztów sądowych postępowania odwoławczego, obciążając nimi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt X Ka 661/23 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 CZĘŚĆ WSTĘPNA Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Sądu Rejonowego dla Warszawy - Śródmieścia w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2023 r., sygn. akt V K 1362/22 Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny Granice zaskarżenia Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☒ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka abezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy Ustalenie faktów Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.1.1. A. J. Karalność za przestępstwa Informacja z KRK 212-224 Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2.1. Ocena dowodów Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 2.1.1.1 Informacja z KRK Dowód pochodzi z obiektywnego źródła jakim jest Krajowy Rejestr Karny. Treść nie była kwestionowana przez strony. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 3.1. Apelacja obrońcy skazanej: Rażącą niewspółmierność orzeczonej wobec skazanej kary łącznej w wymiarze 1 (jednego) roku pozbawienia wolności, przy ustalaniu wymiaru kary, w której Sąd pierwszej instancji błędnie kierował się zasadą asperacji z przewagą kumulacji poprzez błędne przyjęcie, iż wobec skazanej nie zachodzą podstawy do wymierzenia kary łącznej na podstawie zasady absorpcji, w sytuacji gdy skazana w przebiegu resocjalizacji stara się prezentować wobec przełożonych postawę regulaminową, w warunkach penitencjarnych funkcjonuje prawidłowo, nie była karana dyscyplinarnie, nie odnotowano z udziałem skazanej zachowań agresywnych, nie deklaruje przynależności do podkultur przestępczych, funkcjonuje bezkonfliktowo, uczestniczy w zajęciach kulturalno-oświatowych oraz przede wszystkim jest w trakcie leczenia substytucyjnego od środków odurzających i odbywa karę w systemie terapeutycznym, co konsekwencji doprowadziło do orzeczenia przez Sąd pierwszej instancji kary łącznej rażąco surowej. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zgodnie z dyrektywami wymiaru kary z art. 85a k.k. sąd bierze pod uwagę przede wszystkim cele zapobiegawcze i wychowawcze, które kara ma osiągnąć w stosunku do skazanego, a także potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. Należy mieć na uwadze, że stosowanie zasady kumulacji, jak i całkowitej absorpcji jest rozstrzygnięciem skrajnym, które może być stosowane wyjątkowo. Całkowitą zasadę absorpcji stosować należy wyjątkowo albo wtedy gdy wszystkie czyny wykazują bardzo bliską więź podmiotową i przedmiotową, albo orzeczone za niektóre czyny kary są tak minimalne, że w żadnym stopniu nie mogłyby rzutować na karę łączną, albo też istnieją jakieś szczególne okoliczności dotyczące skazanego (tak wyr. SA w Katowicach z 20.05.2008 r., (II Aka 129/08, Biul. SA w Katowicach 2008, Nr 3). Szczególne warunki muszą zaistnieć także ku wymierzeniu kary łącznej w oparciu o zasadę kumulacji, którą stosuje się głównie do czynów popełnionych w znacznej odległości czasowej oraz gdy chodzi o wielość czynów a przestępstwa należą do różnych rodzajów. W ocenie Sądu Okręgowego słusznie zastosowano wobec skazanej zasadę asperacji z przewagą kumulacji. Sąd Rejonowy mógł wymierzyć karę łączną od 6 miesięcy pozbawienia wolności (przy zastosowaniu zasady pełnej absorpcji) do 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności (przy zastosowaniu zasady pełnej kumulacji). Za zastosowaniem absorpcji przemawiały następujące okoliczności: kary jednostkowe orzeczone były za przestępstwa jednorodzajowe ( art. 278 § 1 k.k. ), opinia o skazanej jest pozytywna pod względem codziennego zachowania i funkcjonowania skazanej w zakładzie karnym. Za zastosowaniem zasady kumulacji przemawiały zaś następujące okoliczności: brak jest ścisłej łączności czasowej pomiędzy czynami, szkoda nie została naprawiona (II K 519/22), skazana nie wykazuje zaangażowania w proces resocjalizacji - nie uczestniczy w zajęciach resocjalizacyjnych, nie przejawia zainteresowania podjęciem pracy ani nauki skazana była uprzednio wielokrotnie karana za przestępstwa przeciwko mieniu, pomimo wielokrotnych pobytów w izolacji penitencjarnej na przestrzeni lat 2001 - 2014 A. J. powróciła w 2019 roku na drogę przestępstwa, co świadczy o nieskuteczności procesu resocjalizacji skazanej. W ocenie Sądu Okręgowego, okoliczności za zastosowaniem zasady kumulacji przeważały nad zastosowaniem zasady absorpcji, wobec czego wymierzona kara łączna na poziomie 1 roku pozbawienia wolności jest społecznie sprawiedliwa i powinna skłonić skazaną do przemyślenia obranej drogi życiowej. Sama pozytywna opinia zakładu karnego o skazanej z dnia 12 grudnia 2022 r. nie determinuje tego, że wobec skazanej należało zastosować zasadę absorpcji. W ocenie Sądu Okręgowego nie doszło do orzeczenia wobec skazanej kary łącznej rażąco surowej. Orzeczenie kary o łagodniejszym charakterze uchybiałoby celom z zakresu prewencji indywidualnej. Wniosek Zmiana zaskarżonego wyroku łącznego poprzez wymierzenie skazanej kary łącznej zgodnie z zasadą absorpcji. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Zarzuty obrońcy okazały się niezasadne, wobec czego wnioski nie zostały uwzględnione. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.1. Sąd okręgowy uwzględnił z urzędu, że wobec skazanej zapadł wyrok Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie o sygn. IVK 814/09, co nie zostało uwzględnione w wyroku sądu rejonowego. Jednakże przestępstwo będące przedmiotem tego wyroku uległo kontrawencjonalizacji. Niezasadnym jest więc uwzględnienie tego wyroku w niniejszej sprawie. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności Sąd okręgowy winien badać powołane okoliczności z urzędu. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.1. Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy - Śródmieścia w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2023 r., sygn. akt V K 1362/22 Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Zarzuty apelacji okazały się niezasadne. Brak było okoliczności, które sąd okręgowy powinien wziąć pod uwagę z urzędu. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.1. Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 5.3.1.4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II W oparciu o art. 618 § 1 pkt 11 k.p.k. w zw. z § 17 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz obrońcy koszty nieopłaconej obrony z urzędu udzielonej skazanemu w postępowaniu odwoławczym. III W myśl art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. zwolniono skazaną od ponoszenia kosztów sądowych postępowania odwoławczego, przejmując wydatki na rachunek Skarbu Państwa. W zakresie tego rozstrzygnięcia uwzględniono sytuację finansową skazanej, w tym długoterminowy pobyt w jednostce penitencjarnej, co istotnie ogranicza możliwości zarobkowe i czyni uciążliwym uiszczenie kosztów postępowania. PODPIS Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację obrońca Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy - Śródmieścia w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2023 r., sygn. akt V K 1362/22 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☒ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ Uchylenie ☒ zmiana