II K 983/16

WYROK W I M I E N I U RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 grudnia 2019 roku Sąd Okręgowy w Poznaniu w IV Wydziale Karnym - Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: Sędzia SO Małgorzata Ziołecka Sędziowie: SO Leszek Matuszewski SO Mariusz Sygrela Protokolant: apl. sędz. Maciej Skuczyński przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Pile Michała Jopka po rozpoznaniu w dniu 27 listopada i 12 grudnia 2019 roku sprawy M. L. (1) (...) oskarżonego z art. 65 § 1 k.k.s. w zbiegu z art. 37 § 1 pkt 1 k.k.s. z powodu apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego i prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Pile z dnia 20 kwietnia 2017 roku sygnatura akt II K 983/16 I. zmienia zaskarżony wyrok i uniewinnia oskarżonego M. L. (1) od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 65 § 1k .k.s. w zbiegu z art. 37 § 1 pkt 1 k.k.s. , II. kosztami całego postępowania obciąża Skarb Państwa. /Mariusz Sygrela/ /Małgorzata Ziołecka/ /Leszek Matuszewski/ UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 910/19 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 2 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Sąd Rejonowy w Pile, wyrok z 20 kwietnia 2017 roku, sygnatura akt II K 983/16 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☒ w części ☒ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ Zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty --------- --------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ----------------- ------------------------------------ -------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ---------------- ------------------------------------ --------------------------------------------------------------------------- . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. Obrońcy - obrazy art. 65§ 1 k.k.s. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił stan faktyczny, ale wadliwie go zakwalifikował, gdyż działanie oskarżonego nie wyczerpało znamion przestępstwa paserstwa akcyzowego. Świadek M. Z. , działając wspólnie i w porozumieniu z oskarżonym M. L. (1) , jako właściciel fikcyjnego przedsiębiorstwa zarejestrowanego w B. , zakupił w firmie (...) Sp. z o.o. w B. , za pieniądze otrzymane od M. L. (1) , tytoń nieprzetworzony – susz tytoniowy, zapakowany w kartony, a więc wyrób wobec którego stosuje się procedurę zawieszenia poboru akcyzy (art. 40 ust.7 u.p.a.).Ten susz tytoniowy M. Z. przewiózł, środkiem transportu załatwionym przez M. L. (1) , do K. do krajalni. Pokrojony tytoń, czyli krajankę tytoniową, a więc wyrób tytoniowy podlegający już podatkowi akcyzowemu, obaj w dniu 14 lipca 2015 roku, poruszając się dwoma samochodami, odebrali z K. i przewieźli do kompleksu garaży w P. przy ul. (...) . W trakcie rozładowywania C. (...) i przenoszenia worków z krajanką tytoniową z samochodu do garażu numer (...) nadjechał patrol policji, doszło do zatrzymania M. Z. , a M. L. (1) zbiegł. Fakty te wskazują li tylko, że oskarżony M. L. (1) i M. Z. , w momencie interwencji policji, byli w posiadaniu niezgłoszonego do opodatkowania wyrobu podlegającego podatkowi akcyzowemu, co stanowi przestępstwo uchylania się od obowiązku podatkowego. Zgodnie bowiem z treścią art. 54 § 1 k.k.s. podatnik, który uchylając się od opodatkowania, nie ujawnia właściwemu organowi przedmiotu lub podstawy opodatkowania lub nie składa deklaracji, przez co naraża podatek na uszczuplenie podlega karze. Zdaniem Sądu Okręgowego, rozważenia przy tym wymagałoby również to, czy był czas na zgłoszenie odpowiedniemu urzędowi skarbowemu posiadania wyrobu podlegającego podatkowi akcyzowemu, zanim doszło do interwencji policji. Natomiast w myśl art. 65 § 1 k.k.s. , który został zastosowany zarówno przez oskarżyciela publicznego, jak i Sąd I instancji, ten kto nabywa, przechowuje, przewozi, przesyła lub przenosi wyroby akcyzowe stanowiące przedmiot czynu zabronionego określonego w art. 63, art. 64 lub art. 73 lub pomaga w ich zbyciu albo te wyroby akcyzowe przyjmuje lub pomaga w ich ukryciu, podlega karze. Tymczasem ani zakupiony w B. susz tytoniowy, ani też krajanka tytoniowa przewożona z K. do P. nie stanowiły przedmiotu czynu zabronionego określonego w powyżej zacytowanych przepisach kodeksu karnego skarbowego . Sąd Okręgowy rozważał możliwość zmiany opisu czynu i kwalifikacji przypisanego oskarżonemu M. L. (1) czynu na wyczerpujący znamiona przestępstwa z art. 54 § 1 k.k.s. , ale uznał, iż wyklucza to kierunek i zakres wniesionych w niniejszej sprawie apelacji. Co oczywiste, apelacja obrońcy oskarżonego zaskarżyła wyrok w całości i to na korzyść M. L. (1) . Natomiast apelacja oskarżyciela publicznego, wniesiona wprawdzie na niekorzyść oskarżonego, dotyczy jedynie kwestii formalnej, to jest uzupełnienia opisu czynu, jak i zastosowanej kwalifikacji, o doprecyzowanie, że oskarżony M. L. (1) przechowywał przedmiot czynu zabronionego określonego w art. 63 k.k.s. , czyli oskarżyciel publiczny nie zakwestionował tego, że działanie oskarżonego wyczerpywało znamiona przestępstwa paserstwa akcyzowego. Porównanie zagrożeń karą prowadzi do wniosku, że przestępstwo określone w art. 54 § 1 k.k.s. zagrożone jest surowsza karą, zwłaszcza w zakresie zagrożenia karą pozbawienia wolności, co – przy apelacji dotyczącej winy jedynie na korzyść – wykluczało taką zmianę. W konsekwencji powyższego Sąd Okręgowy podzielił wniosek obrońcy oskarżonego M. L. (1) i zmienił zaskarżony wyrok, uniewinniając tego oskarżonego od zarzucanego i przypisanego mu przestępstwa. Podkreślić przy tym należy, że odnośnie wymienionych w zarzucie 10 butelek plastikowych z zawartością spirytusu, to oskarżyciel publiczny nie przedstawił żadnego dowodu wiążącego te wyroby akcyzowe z osobami oskarżonego M. L. (1) czy M. Z. . Jak wynika zaś z protokołu oględzin (karty 8 – 11 akt), butelki ze spirytusem znaleziono w garażu numer (...) w kartonie pod 19 workami sizalowymi koloru białego, zawierającymi „susz tytoniowy”. Nadto nie ustalono kto, kiedy, w jaki sposób i po co je tam umieścił. Wniosek zmiana wyroku poprzez uniewinnienie ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. zasadność podniesionego zarzutu obrazy prawa materialnego, oznaczała konieczność zmiany wyroku i uniewinnienia oskarżonego Lp. Zarzut 2. obrońcy - obraza art. 211 §1 w związku z art. 170 § 1 pkt 4 k.p.k. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny W świetle konsekwentnych i zbieżnych zeznań świadków M. Z. i interweniujących policjantów, jednoznacznie wskazujących, iż obaj mężczyźni, M. Z. i M. L. (1) , rozładowywali C. (...) i wynosili z niego worki z krajanką tytoniową do garażu numer (...) , zasadnie Sąd I instancji podjął decyzję o oddaleniu wniosku o przeprowadzenie eksperymentu procesowego na okoliczność czy i co mogli zaobserwować policjanci. Wniosek zmiana wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. To zasadność zarzutu obrazy przepisu prawa materialnego, a nie obrazy prawa procesowego, oznaczała konieczność zmiany wyroku i uniewinnienia oskarżonego Lp. Zarzut 3. oskarżyciela publicznego -obraza art. 65§1 k.k. s i art. 63 § 1 k.k.s. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarówno oskarżyciel publiczny, jak i Sąd I instancji, prawidłowo ustalili stan faktyczny, ale wadliwie go zakwalifikowali, gdyż ustalone działanie oskarżonego nie wyczerpało znamion przestępstwa paserstwa akcyzowego, lecz przestępstwa uchylania się od obowiązku podatkowego, o czym szeroko mowa powyżej przy omawianiu zarzutu apelacji obrońcy naruszenia prawa materialnego. W konsekwencji brak podstaw do podzielenia zarzutu oskarżyciela publicznego o uzupełnienie opisu czynu i kwalifikacji o doprecyzowanie, że paserstwo akcyzowe polegało na posiadaniu przedmiotu czynu zabronionego określonego w art. 63 k.k.s. Ponadto z uwagi na zakres wywiedzionej apelacji oskarżyciela publicznego, pomimo iż jest ona apelacją na niekorzyść oskarżonego, Sąd Okręgowy nie mógł stosownie zmienić opisu czynu i jego kwalifikacji, gdyż byłoby to sprzeczne z jedyną apelacją rzeczywiście wywiedzioną od winy, czyli apelacją obrońcy, co oczywiste, wniesioną na korzyść oskarżonego. Wniosek zmiana wyroku poprzez doprecyzowanie opisu czynu i kwalifikacji ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. bezzasadność podniesionego przez oskarżyciela publicznego zarzutu obrazy prawa materialnego w świetle powyższych wywodów jest oczywista 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok Sądu I instancji utrzymano w mocy w całości. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Powodem utrzymania wyroku w mocy jest całkowita niezasadność zarzutów apelacji oskarżonego, jak też brak podstaw wskazanych w art. 439, 440 i 455 k.p.k. , uzasadniających zmianę lub uchylenie wyroku poza granicami zarzutów i wniosków apelacji. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany zmiana wyroku Sądu I instancji i uniewinnienie oskarżonego Zwięźle o powodach zmiany Wadliwe zastosowanie prawa materialnego i niemożność dokonania zmiany opisu czynu i jego kwalifikacji z uwagi na kierunek i zakres wywiedzionych apelacji 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ---------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.1. konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 4.1. ------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności --------------------- -------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 2 Kosztami całego postępowania obciążono Skarb Państwa – art. 632 k.p.k. : jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, w razie uniewinnienia oskarżonego koszty procesu ponosi w sprawach z oskarżenia publicznego - Skarb Państwa. 7. PODPIS Mariusz Sygrela Małgorzata Ziołecka Leszek Matuszewski