II K 85/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, podwyższając karę pozbawienia wolności do 1 roku i 6 miesięcy oraz zakaz prowadzenia pojazdów do 3 lat, uznając pierwotny wyrok za rażąco łagodny.
Sąd Okręgowy w Poznaniu rozpoznał apelację pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego od wyroku Sądu Rejonowego w Kościanie. Zmienił zaskarżony wyrok, podwyższając karę pozbawienia wolności za spowodowanie wypadku ze skutkiem śmiertelnym z 1 roku z warunkowym zawieszeniem do 1 roku i 6 miesięcy bezwzględnego pozbawienia wolności. Uchylono również warunkowe zawieszenie kary i grzywnę. Zmieniono także środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów, podwyższając go z 1 roku do 3 lat. Sąd uznał pierwotne rozstrzygnięcie za rażąco łagodne.
Sąd Okręgowy w Poznaniu, rozpoznając apelację pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, zmienił wyrok Sądu Rejonowego w Kościanie w sprawie P. M. oskarżonego z art. 177 § 2 kk. Sąd Okręgowy uznał, że pierwotny wyrok, który orzekł karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na 3 lata próby oraz zakaz prowadzenia pojazdów na 1 rok, był rażąco łagodny. Wskazano, że oskarżony nie zachował szczególnej ostrożności zbliżając się do przejścia dla pieszych, co doprowadziło do śmierci pokrzywdzonej. Sąd Okręgowy podwyższył karę pozbawienia wolności do 1 roku i 6 miesięcy bezwzględnego pozbawienia wolności, uchylił warunkowe zawieszenie kary i związaną z nim grzywnę. Zwiększono również okres zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych do 3 lat. Sąd odwoławczy podkreślił, że śmiertelny skutek zdarzenia wymagał surowszej reakcji karnej, a pierwotny wymiar kary nie realizował wystarczająco celów zapobiegawczych i wychowawczych. Zasądzono również od oskarżonego koszty postępowania odwoławczego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, kara orzeczona przez sąd pierwszej instancji była rażąco łagodna.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że kara 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat próby, orzeczona za przestępstwo z art. 177 § 2 kk, była rażąco łagodna w stosunku do okoliczności czynu, stopnia winy oraz społecznej szkodliwości. Oskarżony rażąco naruszył zasady ruchu drogowego, co doprowadziło do śmierci pokrzywdzonej, a wymiar kary nie uwzględniał należycie wagi zdarzenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku
Strona wygrywająca
oskarżyciel posiłkowy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. M. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| J. F. | osoba_fizyczna | oskarżyciel posiłkowy |
Przepisy (11)
Główne
k.k. art. 177 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 42 § § 1
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 438 § pkt 4
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 53
Kodeks karny
Dyrektywy wymiaru kary, uwzględnienie stopnia społecznej szkodliwości, okoliczności obciążających i łagodzących, celów kary.
Ustawa Prawo o ruchu drogowym art. 26 § ust. 1
Obowiązek zachowania szczególnej ostrożności przez kierującego zbliżającego się do przejścia dla pieszych.
k.k. art. 69 § § 1
Kodeks karny
Warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności możliwe w przypadku kary nieprzekraczającej roku.
k.p.k. art. 635
Kodeks postępowania karnego
Koszty procesu za postępowanie odwoławcze przy zmianie wyroku na niekorzyść oskarżonego.
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
Zasądzenie kosztów sądowych od skazanego na rzecz Skarbu Państwa i wydatków na rzecz oskarżyciela posiłkowego.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 11 § ust. 2 pkt 4 w zw. z ust. 7 oraz § 15 ust. 1 i 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym art. 1
Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 10 § ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 4
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kara orzeczona przez sąd pierwszej instancji była rażąco łagodna. Wymiar zakazu prowadzenia pojazdów był rażąco łagodny. Naruszenie zasad ruchu drogowego było rażące i doprowadziło do śmierci pokrzywdzonej.
Odrzucone argumenty
Argumentacja pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego dotycząca wymierzenia kary 2 lat pozbawienia wolności (ze względu na zatarte skazanie i przyznanie się do winy).
Godne uwagi sformułowania
rażąca niewspółmierność kary nie uwzględnia w należyty sposób stopnia społecznej szkodliwości nie realizuje wystarczająco celu kary znaczną, wyraźną i oczywistą, a więc niedającą się zaakceptować dysproporcję między karą wymierzoną a karą sprawiedliwą nie wolno zapominać, że art. 53 § 1 kk pozostawia wymiar kary sędziowskiemu uznaniu nie można było zignorować istotnych okoliczności, opisanych wyżej, które są stopniowalne, a których Sąd Rejonowy nie ocenił jak należy kara w tej wysokości, o zdecydowanie surowszym charakterze, bo bezwzględnym, zadośćuczyni wszystkim celom kary nie można zignorować tak poważnego zdarzenia drogowego o katastrofalnych dla pokrzywdzonej skutkach nieprzemyślanego i nieostrożnego zachowania
Skład orzekający
Hanna Bartkowiak
przewodniczący
Dariusz Śliwiński
sędzia
Przemysław Wita
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie zaostrzenia kary w przypadku wypadku drogowego ze skutkiem śmiertelnym, zwłaszcza gdy sąd pierwszej instancji uznał karę za wystarczającą."
Ograniczenia: Konkretne okoliczności sprawy, indywidualna ocena sądu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sąd wyższej instancji może znacząco zmienić wyrok sądu niższej instancji, podwyższając karę za poważne przestępstwo drogowe. Podkreśla wagę odpowiedzialności kierowców i konsekwencje rażącego naruszenia przepisów.
“Sąd zaostrzył karę za śmiertelny wypadek: rok i sześć miesięcy bezwzględnego więzienia zamiast zawieszenia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyWYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 listopada 2025 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu IV Wydział Karny – Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: Sędzia Hanna Bartkowiak Sędziowie: Dariusz Śliwiński Przemysław Wita Protokolant: starszy protokolant sądowy Agnieszka Kapcińska przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu Wojciecha Kiszki po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2025 r. sprawy P. M. oskarżonego z art. 177 § 2 kk na skutek apelacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego od wyroku Sądu Rejonowego w Kościanie z dnia 19 maja 2025 r., sygn. akt II K 85/25 1. Zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że: a) w pkt 1 podwyższa wymiar kary do 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności, b) uchyla orzeczenia z pkt 2 i 3, c) podwyższa orzeczony w pkt 4 zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych do 3 (trzech) lat, uznając, że na poczet tego środka zaliczeniu podlega okres zatrzymania prawa jazdy z pkt 5. 2. W pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy. 3. Zasądza od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego J. F. kwotę 840 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postepowaniu odwoławczym. 4. Zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa zwrot kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze w kwocie 40 zł oraz wymierza mu opłatę za obie instancje w kwocie 300 zł. Przemysław Wita Hanna Bartkowiak Dariusz Śliwiński UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 773/25 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Kościanie z dnia 19 maja 2025 r., sygn. akt II K 85/25 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☒ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☒ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 3.1. Rażąca niewspółmierność orzeczenia o karze i środkach karnych, polegająca na wymierzeniu oskarżonemu rażąco łagodnej kary 1 roku pozbawienia wolności, warunkowym zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności na okres próby 3 lat, nałożeniu na oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów w rażąco łagodnym wymiarze 1 roku. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Należy pamiętać, iż rażąca niewspółmierność kary, uzasadniająca uwzględnienie zarzutu z art. 438 pkt 4 kpk , występuje wtedy, gdy kara orzeczona nie uwzględnia w należyty sposób stopnia społecznej szkodliwości przypisywanego czynu oraz nie realizuje wystarczająco celu kary, ze szczególnym uwzględnieniem celów zapobiegawczych i wychowawczych. Pojęcie niewspółmierności rażącej oznacza znaczną, wyraźną i oczywistą, a więc niedającą się zaakceptować dysproporcję między karą wymierzoną a karą sprawiedliwą (zasłużoną). Tak orzeczona kara może być wynikiem bądź to nie dostrzeżenia występującej in concreto okoliczności istotnej z punktu widzenia dyrektywy wymiaru kary z art. 53 kk i nast. lub też nie nadania im adekwatnej wagi. Oceniając współmierność kary w relacji do dyrektyw i okoliczności wyznaczających jej wymiar, nie wolno zapominać, że art. 53 § 1 kk pozostawia wymiar kary sędziowskiemu uznaniu, nakazując, aby mieściła się ona w granicach przewidzianych przez ustawę, przy uwzględnieniu stopnia społecznej szkodliwości czynu, okoliczności obciążających i łagodzących, celów kary w zakresie społecznego oddziaływania, a także celów zapobiegawczych, które ma ona osiągnąć w stosunku do skazanego. Przy ocenie kary przez pryzmat jej rażącej niewspółmierności nie można zatem nie uwzględniać granic, w jakich kara za dane przestępstwo może być orzeczona i w jakich niejako "proporcjach" pozostaje kara orzeczona względem granic pozostawionych sędziowskiemu uznaniu. W konsekwencji miarą surowości kary polegającej na pozbawieniu wolności, nie może być jedynie ilościowe oznaczenie czasu pozbawienia wolności ale stopień wykorzystania sankcji karnej przewidzianej za dane przestępstwo, także z uwzględnieniem występujących w danym postępowaniu, zwykle niepowtarzalnych w danym układzie, okoliczności uzasadniających wymiar orzeczonej kary ( wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 27 maja 2022 r., sygn. akt II AKa 489/21, Legalis nr 2714830 ). Mając na względzie powyższe, Sąd Okręgowy zgodził się z pełnomocnikiem oskarżyciela posiłkowego, że kara w wymiarze 1 roku z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat próby orzeczona wobec P. M. za przypisane mu przestępstwo z art. 177 § 2 kk była rażąco łagodna w stosunku do okoliczności czynu, stopnia winy oraz społecznej szkodliwości osądzanego czynu. Oskarżony w sposób nieumyślny, jednak bardzo rażący, naruszył podstawowe zasady ruchu drogowego. Zbliżając się do oznakowanego i dobrze oświetlonego przejścia dla pieszych nie obserwował sytuacji na drodze, nie zauważył pokrzywdzonej, która przechodziła przez przejście dla pieszych i do momentu potrącenia przez samochód kierowany przez oskarżonego, przebyła prawie całą długość przejścia dla pieszych (k. 100-101 protokół odtworzenia utrwalonego zapisu). Dopiero w końcowym etapie przekraczania jedni, gdy już 5 sekund była na pasach, piesza została uderzona przez nadjeżdżający samochód marki D. (...) . Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym kierujący pojazdem, zbliżając się do przejścia dla pieszych, jest obowiązany zachować szczególną ostrożność , zmniejszyć prędkość tak, aby nie narazić na niebezpieczeństwo pieszego znajdującego się na tym przejściu albo na nie wchodzącego i ustąpić pierwszeństwa pieszemu znajdującemu się na tym przejściu albo wchodzącemu na to przejście. Oskarżony nie zadośćuczynił w żaden sposób obowiązkom wynikającym z przytoczonego przepisu, czego skutkiem była śmierć potrąconej przez pojazd pokrzywdzonej. Istotnym jest, że przepis art. 177 § 2 kk sankcjonuje zarówno sytuację kiedy skutkiem nieumyślnego naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym jest ciężki uszczerbek na zdrowiu, jak i śmierć człowieka. Pomimo tego, że ustawowe granice kary są jednakowe dla obydwu skutków to logicznym jest, że należy wymierzyć surowszą karę w sytuacji kiedy na skutek nieodpowiedzialnego, niezgodnego z przepisami ruchu drogowego, zachowania sprawcy, dochodzi do śmierci człowieka. Ponadto nie sposób zignorować tego, że oskarżony zupełnie nie obserwował przedpola jazdy skoro nie dostrzegł pieszej, która od kilku sekund znajdowała się na przejściu i za chwilę miała już wchodzić na chodnik. Nie zainteresował się tym, że pojazd będący na przeciwległym pasie ruchu powoli rusza po tym jak piesza przekroczyła już pas jezdni i weszła na drugą część przejścia, gdzie z naprzeciwka nadjeżdżał oskarżony. Piesza w żaden sposób nie naruszyła zatem zasad ruchu drogowego, znajdowała się na oznakowanym przejściu dla pieszych, korzystając z pierwszeństwa udzielonego jej przez kierującą pojazdem gdy przechodziła pierwszy pas jezdni. P. M. nie zachował więc nawet zwykłej ostrożności, nie mówiąc o szczególnej, wymaganej przez przepis art. 26 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym . Stopień jego winy oraz społecznej szkodliwości jego zachowania były więc wysokie, czemu Sąd Rejonowy nie dał odpowiedniego wyrazu w wymiarze kary orzekanej za przestępstwo z art. 177 § 2 kk . Rację miał skarżący, że kara 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat próby jest zbyt łagodna i należy ją ocenić jako pobłażliwe potraktowanie sprawcy poważnego przestępstwa, którego skutkiem była śmierć człowieka. Sam fakt nieumyślnego naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym nie mógł determinować łagodnego potraktowania oskarżonego. Nie można było bowiem zignorować istotnych okoliczności, opisanych wyżej, które są stopniowalne, a których Sąd Rejonowy nie ocenił jak należy. Kara wymierzona przez organ meriti była zaledwie o 6 miesięcy surowsza od ustawowego minimum przewidzianego w art. 177 § 2 kk i bez wątpienia nie była to kara współmierna do wagi i okoliczności osądzanego przypadku. Tymczasem śmiertelny skutek zdarzenia z dnia 23 grudnia 2024 r. musiał znaleźć odzwierciedlenie w odpowiednio surowym wymiarze kary zasadniczej. Pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej domagał się wymierzenia oskarżonemu kary 2 lat pozbawienia wolności. Niesłusznie jednak powoływał się przy tym na skazanie oskarżonego za przestępstwo z art. 178a § 1 kk , które to skazanie uległo zatarciu. Rację miał w tym aspekcie obrońca podsądnego, że zatarcie skazania uniemożliwia jakiekolwiek odnoszenie się do niego, ponieważ zgodnie z art. 106 kk z chwilą zatarcia skazania uważa się je za niebyłe (vide: odpowiedź na apelację k. 206). Ponadto pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego pominął fakt przyznania się oskarżonego do winy, wyrażenia skruchy i przeproszenia rodziny zmarłej za swój czyn. Sąd Rejonowy słusznie wziął pod uwagę te okoliczności łagodzące, jednak nadał im zbyt duże znaczenie. Okoliczności tych nie można przeceniać albowiem do zatrzymania oskarżonego doszło „na gorącym uczynku”, świadkowie widzieli jego zachowanie i dokładnie je opisali, a ponadto zabezpieczono monitoring zawierający nagranie przebiegu inkryminowanego zdarzenia. W takim przypadku przyznanie się nie mogło determinować łagodnego potraktowania P. M. aczkolwiek podkreślić trzeba, że poczuwał się on w pełni do winy. Zatem tych okoliczności łagodzących nie można było zupełnie ignorować, jak to czynił w środku odwoławczym pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego. Konkludując, Sąd Okręgowy uznał, że należało zaostrzyć wymiar kary zasadniczej, jednak nie w takim stopniu jakiego domagał się apelujący. Jeden z argumentów podnoszonych przez apelującego okazał się niesłuszny, zatem nie wykazał w pełni zasadności zaostrzenia kary pozbawienia wolności aż do 2 lat. Organ odwoławczy uznał, biorąc pod uwagę stopień winy, społecznej szkodliwości czynu oraz występujące w sprawie okoliczności obciążające i łagodzące zasadne było zaostrzenie wymiaru kary zasadniczej orzeczonej wobec P. M. do 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Zdaniem Sądu II instancji kara w tej wysokości, o zdecydowanie surowszym charakterze, bo bezwzględnym, zadośćuczyni wszystkim celom kary, zarówno w zakresie prewencji generalnej, jak i indywidualnej. Dodać jednocześnie warto, że ten wymiar kary daje oskarżonemu możliwość ubiegania się w postępowaniu wykonawczym o jej odbywanie w systemie dozoru elektronicznego. Sąd Okręgowy zgodził się ze skarżącym, że również wymiar orzeczonego wobec oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 1 roku był rażąco łagodny w stosunku do okoliczności przedmiotowej sprawy. Jak zaakcentowano już wcześniej, P. M. jaskrawo naruszył obowiązujące go jako osobę kierującą pojazdem mechanicznym przepisy ustawy – Prawo o ruchu drogowym . Z nieustalonych powodów oskarżony zbliżając się do bardzo dobrze mu znanego przejścia dla pieszych, przez które przejeżdżał wielokrotnie (podsądny pokonywał zwyczajową, codzienną trasę z pracy do domu), zaniechał obserwowania przedpola jazdy, przez co nie dostrzegł pokrzywdzonej znajdującej się na pasach, nie ustąpił pieszej pierwszeństwa i potrącił ją w końcowym etapie przechodzenia przez przejście dla pieszych. Co istotne, nie podjął żadnych manewrów obronnych, a skutek tego zdarzenia był najgorszy z możliwych - śmierć pieszej pokrzywdzonej. Nie można zignorować tak poważnego zdarzenia drogowego o katastrofalnych dla pokrzywdzonej skutkach. Pomimo więc tego, że do naruszenia norm ustawy – Prawo o ruchu drogowym doszło w sposób nieumyślny, a w chwili zdarzenia oskarżony był trzeźwy, to konieczne było orzeczenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, o którym mowa w art. 42 § 1 kk . Decyzja Sądu Rejonowego o zastosowaniu tego środka karnego była co do zasady słuszna, jednak określony przez organ meriti jego wymiar był zbyt łagodny. Argumentacja Sądu I instancji w tym zakresie podana w pisemnym uzasadnieniu wyroku nie była wcale przekonująca. Podkreślanie stanu trzeźwości oskarżonego było chybione ponieważ jest to obowiązkiem każdego kierującego, a gdyby było inaczej to zarówno wymiar kary jak i środków karnych byłby inny gdyż kara dla nietrzeźwego sprawcy wypadku komunikacyjnego ze skutkiem śmiertelnym podlega szeregu obostrzeniom ustawowym. Skoro zaś P. M. w sposób rażący naruszył podstawowe zasady ruchu drogowego, nie zachował nawet zwykłej ostrożności zbliżając się do oznakowanego przejścia dla pieszych, konieczne było wyeliminowanie go jako kierowcę z ruchu drogowego na okres dłuższy niż 1 rok by uzyskać efekt prewencyjny. Sąd Okręgowy uznał, że adekwatnym wymiarem środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych będzie jego obowiązywanie na 3 lata. Okres ten pozwoli oskarżonemu zrozumieć niedopuszczalność tego typu zachowań jakiego dopuścił się w dniu 23 grudnia 2024 r., a dodatkowo wpłynie pozytywnie na bezpieczeństwo innych uczestników ruchu drogowego z uwagi na czasowe wyeliminowanie z grupy zmotoryzowanych sprawcy poważnego przestępstwa drogowego. Wymiaru orzeczonego środka karnego nie mogła zaś determinować potrzeba posiadania przez oskarżonego prawa jazdy z uwagi na charakter wykonywanej przez niego pracy oraz problemy z dojazdem do zakładu pracy. Kierowaniu się tym aspektem przy określaniu wymiaru orzeczonego środka karnego stały na przeszkodzie przepisy prawa karnego materialnego z art. 56 kk . Oskarżony będzie musiał zmierzyć się z konsekwencjami swojego nieprzemyślanego i nieostrożnego zachowania z dnia 23 grudnia 2024 r. Nawet jeżeli konsekwencją orzeczonego środka karnego będzie utrata przez oskarżonego dotychczasowej pracy, to nie jest to rzecz nieodwracalna, która mogłaby znacząco wpłynąć na wymiar orzeczonego środka karnego w reakcji na czyn, którego skutkiem była śmierć człowieka. Wniosek Zmiana zaskarżonego wyroku poprzez: a) w pkt 1 wyroku – podwyższenie wymierzonej kary pozbawienia wolności z 1 roku do 2 lat; b) w pkt 2 wyroku – uchylenie orzeczonego warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności na okres próby 3 lat; c) w pkt 4 wyroku – podwyższenie wymiaru orzeczonego środka karnego, zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 1 roku do 3 lat, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Kontrola odwoławcza zaskarżonego orzeczenia doprowadziła do ustalenia, że wymiar kary zasadniczej oraz wymiar środka karnego orzeczonych wobec oskarżonego za przypisany mu czyn z art. 177 § 2 kk były zbyt łagodne w stosunku do wagi i okoliczności osądzanego przypadku. Sąd Okręgowy uznał za niezbędne zaostrzenie wymiary kary pozbawienia wolności orzeczonej wobec P. M. do 1 roku i 6 miesięcy, tj. potrójnej wysokości minimalnego zagrożenia karą z powyższego przepisu. Wnioski pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego o wymierzenie w instancji odwoławczej kary pozbawienia wolności w wymiarze 2 lat nie zostały uwzględnione z uwagi na bezzasadność części podniesionej w apelacji argumentacji pełnomocnika. Organ II instancji zaostrzył również proporcjonalnie wymiar orzeczonego wobec oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych z 1 roku do 3 lat. Wydłużenie obowiązywania tego środka karnego było uzasadnione tragicznymi skutkami zdarzenia z dnia 23 grudnia 2024 r., koniecznością wyeliminowania oskarżonego jako kierowcy z ruchu drogowego na dłuższy czas oraz potrzebą zapewnienia bezpieczeństwa innym uczestnikom ruchu drogowego. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok Sądu I instancji utrzymano w mocy w pozostałej części (poza zmianami opisanymi w pkt 5.2.) – pkt 2 wyroku Sądu Okręgowego z dnia 25 listopada 2025 r. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Wyrok w pozostałej części, w jakiej Sąd Okręgowy utrzymał go w mocy, nie został zaskarżony przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego. Nie było także podstaw wskazanych w art. 439, 440 i 455 kpk , uzasadniających zmianę lub uchylenie tego wyroku poza granicami zarzutów i wniosków apelacji. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany Zaskarżony wyrok został zmieniony w ten sposób, że w pkt 1 podwyższono wymiar kary do 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności - pkt 1 lit. a) wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 25 listopada 2025 r. Zwięźle o powodach zmiany Kontrola odwoławcza zaskarżonego orzeczenia doprowadziła do wniosku, że kara 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat próby była rażąco łagodna do wagi i okoliczności niniejszej sprawy. Konieczne okazało się zaostrzenie w instancji odwoławczej wymiaru tej kary do 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności celem zadośćuczynienia wszystkim celom kary, zarówno w zakresie prewencji generalnej, jak i indywidualnej. 2. Przedmiot i zakres zmiany Zaskarżony wyrok został zmieniony w ten sposób, że uchylono orzeczenia z pkt 2 i 3 – pkt 1 lit. b) wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 25 listopada 2025 r. Zwięźle o powodach zmiany Wobec dokonanej przez Sąd odwoławczy zmiany wymiaru kary zasadniczej konieczne było uchylenie rozstrzygnięcia zawartego w pkt 2 zaskarżonego wyroku dotyczącego środka probacyjnego w postaci warunkowego zawieszenia wykonania kary na okres 3 lat próby. Jego zastosowanie jest bowiem możliwe w wypadku orzeczenia kary pozbawienia wolności nieprzekraczającej roku. Zaostrzenie wymiaru kary zasadniczej przez Sąd Okręgowy spowodowało, że nie było już podstaw prawnych dla dobrodziejstwa z art. 69 § 1 kk w postaci warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności. Dlatego uchylono orzeczenie z pkt 2 zaskarżonego wyroku. Natomiast w pkt 3 wyroku Sądu Rejonowego zawarte było orzeczenie o grzywnie na podstawie art. 71 § 1 kk (w wyroku omyłkowo podano art. 72 § 1 kk ). Grzywna ta była ściśle związana z rozstrzygnięciem o warunkowym zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności. Skoro w wyroku Sądu odwoławczego uchylono wspomniane wyżej orzeczenie, konsekwentnie należało także uchylić pkt 3 zaskarżonego wyroku zawierający rozstrzygnięcie o grzywnie, orzeczonej obok kary pozbawienia wolności warunkowo zawieszonej, która straciła rację bytu. 3. Przedmiot i zakres zmiany Zaskarżony wyrok został zmieniony w ten sposób, że podwyższono orzeczony w pkt 4 zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych do 3 lat, uznając, że na poczet tego środka zaliczeniu podlega okres zatrzymania prawa jazdy z pkt 5 - pkt 1 lit. c) wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 25 listopada 2025 r. Zwięźle o powodach zmiany Sąd Okręgowy stwierdził rażącą łagodność orzeczenia o środku karnym w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 1 roku. Wymiar orzeczonego środka karnego wyraźnie nie był dostosowany do okoliczności badanej sprawy. Zasadne było istotne zaostrzenie wymiaru tego środka karnego do 3 lat, o czym orzeczono w pkt 1 lit. c) wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 25 listopada 2025 r. 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 6. Koszty Procesu P unkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 3. Zgodnie z art. 635 kpk niezależnie od tego , kto wniósł środek odwoławczy, jeżeli dojdzie do zmiany wyroku skazującego lub orzeczenia o warunkowym umorzeniu postępowania na niekorzyść oskarżonego, koszty procesu za postępowanie odwoławcze ustala się na zasadach ogólnych. Natomiast przepis art. 627 kpk stanowi, że od skazanego w sprawach z oskarżenia publicznego sąd zasądza koszty sądowe na rzecz Skarbu Państwa oraz wydatki na rzecz oskarżyciela posiłkowego. Wobec uwzględnienia apelacji pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego i dokonania w instancji odwoławczej zmian wymiaru kary zasadniczej oraz środka karnego, podsądny zgodnie z powołanymi wyżej przepisami był zobowiązany do poniesienia kosztów procesu, w tym także tych kosztów, o których mowa w art. 616 § 1 pkt 2 kpk , a więc uzasadnionych wydatków oskarżyciela posiłkowego z tytułu ustanowienia w sprawie pełnomocnika. Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego J. F. w apelacji wniósł o zasądzenie od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego zwrotu kosztów procesu w postępowaniu odwoławczym, w tym z tytułu ustanowienia w sprawie pełnomocnika według norm przepisanych. Wniosek ten podtrzymał, uczestnicząc w rozprawie apelacyjnej. Przytoczone wyżej przepisy stanowią podstawę prawną orzeczenia uwzględniającego to żądanie. Wysokość kosztów poniesionych przez oskarżyciela posiłkowego z tytułu ustanowienia w postępowaniu odwoławczym pełnomocnika została ustalona w oparciu o § 11 ust. 2 pkt 4 w zw. z ust. 7 oraz § 15 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2015.1804). Z tego tytułu zasądzono od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego kwotę 840 zł. 4. Mając na względzie powyżej przytoczone przepisy, Sąd Okręgowy zasądził także od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa zwrot kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze w kwocie 40 zł (20 zł - ryczałt za doręczenie wezwań i innych pism, co wynika z § 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym ; oraz 20 zł – opłata za wydanie informacji o oskarżonym z KRK w trybie teleinformatycznym, co wynika z § 3 ust. 2 ustawy z dnia 18 czerwca 2014 r. w sprawie opłat za wydanie informacji z Krajowego Rejestru Karnego). Ponadto w oparciu o regulacje art. 10 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych , Sąd odwoławczy wymierzył P. M. opłatę za obie instancje w kwocie 300 zł. Sąd Okręgowy nie dostrzegł podstaw z art. 624 § 1 kpk uzasadniających zwolnienie podsądnego od obowiązku zwrotu kosztów należnych Skarbowi Państwa. 7. PODPISy Przemysław Wita Hanna Bartkowiak Dariusz Śliwiński
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI