II K 826/17

Sąd Okręgowy w PoznaniuPoznań2018-03-13
SAOSKarneprzestępstwa skarboweŚredniaokręgowy
prawo karneprzestępstwo skarboweprawo własności przemysłowejkara łącznatryb konsensualnyapelacjauchylenie wyrokuponowne rozpoznanie

Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego w sprawie o przestępstwa skarbowe i własności przemysłowej z powodu błędu w orzeczeniu kary łącznej i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy w Poznaniu, rozpoznając apelację prokuratora, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Pile dotyczący oskarżonego M. P. Głównym powodem uchylenia był błąd w orzeczeniu kary łącznej grzywny, która została wymierzona poniżej ustawowego minimum. Sąd Okręgowy podkreślił, że nawet w trybie konsensualnym sąd musi krytycznie analizować wniosek prokuratora pod kątem zgodności z prawem. Sprawę przekazano do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.

Sąd Okręgowy w Poznaniu rozpoznał apelację prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Pile, który skazał M. P. za przestępstwa skarbowe i naruszenie prawa własności przemysłowej. Sąd Rejonowy wymierzył kary jednostkowe grzywny i pozbawienia wolności, a następnie karę łączną grzywny w liczbie 22 stawek dziennych po 500 zł, warunkowo zawieszając karę pozbawienia wolności. Apelacja prokuratora zarzuciła obrazę prawa materialnego, wskazując na wadliwe orzeczenie kary łącznej. Sąd Okręgowy przyznał rację apelującemu, stwierdzając, że kara łączna grzywny (22 stawki) naruszała art. 86 § 1 k.k., który nakazuje wymierzenie jej w granicach od najwyższej z kar jednostkowych do ich sumy (czyli od 40 do 60 stawek dziennych). Sąd Okręgowy podkreślił, że Sąd Rejonowy nie przeprowadził wystarczającej analizy wniosku prokuratora złożonego w trybie konsensualnym (art. 335 k.p.k.) i nie dostrzegł błędu w orzeczeniu kary łącznej. Ponieważ oskarżony nie stawił się na rozprawę odwoławczą, aby wyrazić zgodę na ewentualną modyfikację wniosku, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej M. P. i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania na zasadach ogólnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie może uwzględnić wniosku o skazanie w trybie konsensualnym, jeśli narusza on bezwzględnie obowiązujące przepisy prawa materialnego, w tym przypadku dotyczące wymiaru kary łącznej.

Uzasadnienie

Sąd musi krytycznie analizować wnioski składane w trybie konsensualnym. Jeśli wniosek zawiera propozycje naruszające prawo materialne, sąd powinien albo skorzystać z możliwości modyfikacji wniosku (art. 343 § 3 k.p.k.), albo nie uwzględnić wniosku i rozpoznać sprawę na zasadach ogólnych. W tej sprawie Sąd Rejonowy nie dostrzegł naruszenia art. 86 § 1 k.k. przy orzekaniu kary łącznej grzywny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Prokurator (w części dotyczącej zarzutu wadliwej kary łącznej)

Strony

NazwaTypRola
M. P.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Prok. Okręg. Marzanna Woltmann-Frankowskaorgan_państwowyprokurator
Prokurator Rejonowy w Pileorgan_państwowyapelujący

Przepisy (7)

Główne

k.k. art. 86 § 1

Kodeks karny

Kara łączna grzywny powinna być wymierzona w granicach od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy. Kara niższa niż minimum ustawowe jest niedopuszczalna.

Pomocnicze

k.k. art. 13 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 335

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy trybu konsensualnego (wydania wyroku skazującego na wniosek).

k.p.k. art. 343 § 3

Kodeks postępowania karnego

Możliwość modyfikacji wniosku o wydanie wyroku skazującego przez sąd.

k.k.s. art. 65 § 1

Kodeks karny skarbowy

k.k.s. art. 65 § 3

Kodeks karny skarbowy

P.w.p. art. 305 § 1

Ustawa Prawo własności przemysłowej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek prokuratora o karę łączną grzywny w liczbie 22 stawek dziennych narusza art. 86 § 1 k.k., który określa minimalną wysokość kary łącznej na 40 stawek dziennych. Sąd Rejonowy nie przeprowadził krytycznej analizy wniosku prokuratora złożonego w trybie konsensualnym, co jest obowiązkiem sądu.

Godne uwagi sformułowania

nie zwalnia to Sądu Rejonowego z obowiązku krytycznej jego analizy, m. in. pod kątem zgodności z prawem materialnym Sąd albo korzysta z możliwości określonej w art. 343§3 k.p.k., albo nie uwzględnia wniosku o wydanie wyroku skazującego i rozpoznaje sprawę na zasadach ogólnych. Taka kara łączna w sposób oczywisty narusza dyspozycję art. 86§1 k.k. Sąd Rejonowy przeszedł niestety nad tą usterką do porządku dziennego Sąd Okręgowy zmuszony jest uznać, iż sprawa, rozpoznana dotąd w szczególnym trybie konsensualnym, musi być rozpoznana ponownie na zasadach ogólnych.

Skład orzekający

Ewa Taberska

przewodniczący

Jarosław Ochocki

sędzia

Piotr Gerke

sędzia (sprawozdawca)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 86 § 1 k.k. w kontekście orzekania kary łącznej w trybie konsensualnym (art. 335 k.p.k.) oraz obowiązek sądu do krytycznej analizy wniosków składanych w tym trybie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji błędu w orzeczeniu kary łącznej w trybie konsensualnym, gdzie oskarżony nie wyraził zgody na modyfikację wniosku w postępowaniu odwoławczym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje istotny błąd proceduralny sądu pierwszej instancji przy stosowaniu trybu konsensualnego, co jest ważną lekcją dla prawników procesowych. Podkreśla znaczenie kontroli sądowej nad wnioskami oskarżonych.

Błąd sądu w trybie konsensualnym: kara łączna poniżej minimum!

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 marca 2018 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu w IV Wydziale Karnym – Odwoławczym w składzie: Przewodniczący: SSO Ewa Taberska Sędziowie: SSO Jarosław Ochocki SSO Piotr Gerke (spr.) Protokolant : p. o. staż. M. B. przy udziale Prokuratora Prok. Okręg. Marzanny Woltmann-Frankowskiej po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2018 r. sprawy M. P. , oskarżonego z art. 65§1 i 3 k.k.s. i z art. 13§1 k.k. w zw. z art. 305 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej , na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Pile z dnia 20 grudnia 2017 r., sygn. akt II K 826/17, uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej oskarżonego M. P. i w tym zakresie przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Pile do ponownego rozpoznania. P. G. E. J. O. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 20 grudnia 2017 r., sygn. akt II K 826/17, Sąd Rejonowy w Pile uznał m. in. M. P. za winnego przestępstwa skarbowego z art. 65§1 i 3 k.k.s. i wymierzył mu za to karę grzywny w liczbie 20 stawek dziennych po 500,- zł. Oskarżony został też uznany za winnego przestępstwa z art. 13§1 k.k. w zw. z art. 305 ust. 1 Prawa własności przemysłowej i za to wymierzono mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę grzywny w liczbie 40 stawek dziennych po 50,- zł. Orzeczone kary jednostkowe grzywny Sąd Rejonowy sprowadził do kary łącznej grzywny w liczbie 22 stawek dziennych po 500,- zł, ponadto warunkowo zawiesił wykonanie orzeczonej wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności na 2 lata próby, oddając oskarżonego pod dozór kuratora i zobowiązując do informowania kuratora o przebiegu okresu próby, a wreszcie orzekł obowiązek naprawienia szkody i przepadek dowodów rzeczowych (k. 425-427v). Apelację od tego wyroku wywiódł Prokurator Rejonowy w Pile , zarzucając obrazę prawa materialnego – art. 86§1 k.k. – i domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji (k. 443-444). Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja okazała się zasadna. Wyrok w sprawie zapadł w tzw. trybie konsensualnym – w następstwie wniosku prokuratora złożonego w trybie art. 335 k.p.k. Choć jednak treść wniosku prokuratora była uzgodniona z oskarżonym, to nie zwalnia to Sądu Rejonowego z obowiązku krytycznej jego analizy, m. in. pod kątem zgodności z prawem materialnym – jest bowiem oczywistym, iż Sąd nie może uwzględnić wniosku, jeśli zawarte w nim propozycje naruszają przepisy bezwzględnie obowiązujące. W takiej sytuacji Sąd albo korzysta z możliwości określonej w art. 343§3 k.p.k. , albo nie uwzględnia wniosku o wydanie wyroku skazującego i rozpoznaje sprawę na zasadach ogólnych. W niniejszej sprawie tej krytycznej analizy niewątpliwie zabrakło, bowiem – co przyznał sam apelujący – złożony wniosek był wadliwy. Prokurator wnosił bowiem o wymierzenie oskarżonemu kar jednostkowych grzywny w liczbie odpowiednio: 20 i 40 stawek dziennych, a następnie kary łącznej grzywny w liczbie 22 stawek dziennych (k. 381v), przy czym na takie ustalenia przystał wcześniej oskarżony (k. 354). Taka kara łączna w sposób oczywisty narusza dyspozycję art. 86§1 k.k. , zgodnie z którym karę łączną wymierza się granicach od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy – a więc w realiach niniejszej sprawy: od 40 do 60 stawek dziennych. Sąd Rejonowy przeszedł niestety nad tą usterką do porządku dziennego, pomimo obecności obydwu stron na posiedzeniu ograniczając się do odebrania od nich stanowiska podtrzymującego złożony wniosek bez żadnych modyfikacji, a następnie uwzględnił w całości złożony wniosek, kształtując tym samym karę łączną grzywny z oczywistą obrazą art. 86§1 k.k. (pkt IX). Co gorsza, lektura uzasadnienia zaskarżonego wyroku wskazuje, iż Sąd Rejonowy do samego końca nie zdawał sobie sprawy z popełnionego błędu, wywodząc, iż karę łączną orzekł z zastosowaniem zasady częściowej absorpcji (k. 430v), co jest naturalnie nieprawdą – absorpcja nie może bowiem prowadzić do orzeczenia kary łącznej poniżej minimum ustawowego, a to w niniejszej sprawie wynosiło 40 stawek dziennych. Wadliwość wyroku wydanego w trybie konsensualnym byłaby możliwa do konwalidowania w postępowaniu odwoławczym poprzez odpowiednie zmodyfikowanie wniosku przez prokuratora i jednoczesne wyrażenie zgody przez oskarżonego co do tak zmodyfikowanej propozycji. Skoro jednak oskarżony nie stawił się na rozprawę odwoławczą i nie przedstawił w żadnej innej formie swojego stanowiska w tej kwestii, to Sąd Okręgowy zmuszony jest uznać, iż sprawa, rozpoznana dotąd w szczególnym trybie konsensualnym, musi być rozpoznana ponownie na zasadach ogólnych. Dlatego też zaskarżony wyrok w części dotyczącej oskarżonego M. P. należało uchylić i sprawę przekazać Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania . Po przeprowadzeniu przewodu w całości Sąd Rejonowy ponownie rozstrzygnie w kwestii winy i sprawstwa oskarżonego, przy czym w razie wydania wyroku skazującego zobowiązany będzie do ukształtowania go w zgodzie z prawem karnym, a także z uwzględnieniem wszystkich okoliczności wpływających na wymiar ewentualnych kar jednostkowych i kary łącznej. P. G. E. J. O.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI