II K 757/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Bełchatowie rozpoznał sprawę przeciwko J. K., wspólnikowi spółki jawnej, oskarżonemu o przestępstwa i wykroczenia skarbowe. Oskarżony został uznany winnym podania nieprawdy w deklaracji VAT za czerwiec 2015 r. poprzez zawyżenie podatku naliczonego o kwotę 18 664,50 zł, co naraziło Skarb Państwa na uszczuplenie. Dotyczyło to faktury za trzymiesięczną kaucję, która nie stanowiła podstawy opodatkowania VAT. Ponadto, oskarżony nierzetelnie prowadził ewidencję zakupu za czerwiec 2015 r. Ustalono również, że w okresie od maja 2015 r. do sierpnia 2018 r. uporczywie nie wpłacał podatku VAT za różne miesiące, w łącznej kwocie 104 802 zł. Jako płatnik, w okresie od lipca 2014 r. do stycznia 2016 r., nie wpłacał również pobranych zaliczek na podatek dochodowy od wynagrodzeń, w łącznej kwocie 67 065 zł. Sąd, analizując dowody, w tym protokoły kontroli podatkowych, wyjaśnienia świadków i częściowo wyjaśnienia oskarżonego, uznał jego winę. Sąd podkreślił, że mimo zawieszenia działalności spółki, oskarżony jako osoba faktycznie zajmująca się sprawami finansowymi jednostki niemającej osobowości prawnej, ponosi odpowiedzialność. Wymierzono oskarżonemu kary grzywny za poszczególne czyny, a następnie połączono je w karę łączną grzywny w ilości 90 stawek dziennych po 100 zł każda. Dodatkowo, za wykroczenie skarbowe orzeczono karę grzywny w wysokości 1000 zł. Zasądzono również opłatę i wydatki na rzecz Skarbu Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaOdpowiedzialność wspólnika spółki jawnej za zobowiązania podatkowe spółki, interpretacja pojęcia 'płatnika' w kontekście spółek osobowych, kwalifikacja prawna nieprawidłowości w rozliczaniu VAT i PIT.
Dotyczy specyficznej sytuacji spółki jawnej i podziału obowiązków między wspólnikami. Interpretacja pojęcia 'uporczywości' w wykroczeniach skarbowych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wspólnik spółki jawnej, który faktycznie zajmuje się sprawami finansowymi spółki, ponosi odpowiedzialność karną skarbową za niepłacenie podatków i nierzetelne prowadzenie księgowości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wspólnik spółki jawnej, który na podstawie faktycznego wykonywania zajmuje się sprawami gospodarczymi, w szczególności finansowymi, jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, ponosi odpowiedzialność karną skarbową.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pojęcie 'zajmowania się sprawami gospodarczymi' jest szerokie i nie wymaga formalnego powierzenia obowiązków. W sytuacji braku formalnego wyznaczenia płatnika w spółce jawnej, osoba faktycznie zarządzająca finansami ponosi odpowiedzialność, aby uniknąć sytuacji, w której nikt nie ponosi odpowiedzialności.
Czy kaucja pieniężna udzielona w ramach umowy może stanowić podstawę opodatkowania podatkiem VAT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kaucja pieniężna ze swej natury ma charakter zwrotny, nie powoduje powstania obowiązku podatkowego VAT i nie stanowi podstawy opodatkowania.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, wskazując, że kaucja jako suma zwrotna nie jest towarem ani usługą podlegającą opodatkowaniu.
Czy uporczywe niepłacenie podatku VAT przez ponad trzyletni okres, mimo możliwości finansowych, stanowi wykroczenie skarbowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uporczywe niepłacenie podatku VAT przez długi okres, nawet przy trudnej sytuacji materialnej, może być uznane za uporczywe, jeśli sprawca wykazuje złą wolę i nieustępliwość.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że postawa sprawcy, który przez ponad trzy lata nie wpłacał podatku VAT, nosi znamiona uporczywości, zwłaszcza że miał możliwość podjęcia kroków w celu spełnienia zobowiązania, a ostatnia wpłata miała miejsce blisko cztery lata przed wydaniem wyroku. Sąd odrzucił argument o bezrobociu jako usprawiedliwienie braku działania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. K. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| (...) spółka jawna | spółka | podmiot gospodarczy |
| (...) sp. z o.o. | spółka | wystawca faktury |
Przepisy (18)
Główne
u.p.t.u. art. 29a § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Kaucja pieniężna jako suma zwrotna nie stanowi podstawy opodatkowania VAT.
u.p.t.u. art. 86 § 2 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Podatek naliczony stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
u.p.t.u. art. 88 § 3a pkt 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Brak możliwości odliczenia podatku naliczonego w przypadku, gdy faktura dotyczy czynności niepodlegających opodatkowaniu lub zwolnionych.
u.p.t.u. art. 109 § 3
Ustawa o podatku od towarów i usług
Obowiązek nierzetelnego prowadzenia ewidencji zakupu.
u.p.t.u. art. 103 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Termin płatności podatku VAT.
u.p.d.o.f. art. 41 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Obowiązek poboru zaliczek na podatek dochodowy przez płatnika.
u.p.d.o.f. art. 41 § 1a
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Obowiązek poboru zaliczek na podatek dochodowy przez płatnika.
u.p.d.o.f. art. 42 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Termin wpłaty pobranych zaliczek na podatek dochodowy.
kks art. 56 § 2
Kodeks karny skarbowy
Przestępstwo skarbowe polegające na podaniu nieprawdy w deklaracji podatkowej.
kks art. 61 § 1
Kodeks karny skarbowy
Przestępstwo skarbowe polegające na nierzetelnym prowadzeniu księgi podatkowej.
kks art. 57 § 1
Kodeks karny skarbowy
Wykroczenie skarbowe polegające na uporczywym niepłaceniu podatku.
kks art. 77 § 2
Kodeks karny skarbowy
Przestępstwo skarbowe polegające na nie wpłacaniu pobranych zaliczek na podatek.
kks art. 9 § 3
Kodeks karny skarbowy
Odpowiedzialność za przestępstwa skarbowe osób faktycznie zajmujących się sprawami gospodarczymi jednostki niemającej osobowości prawnej.
kks art. 6 § 2
Kodeks karny skarbowy
Odpowiedzialność za przestępstwa skarbowe popełnione w krótkich odstępach czasu w wykonaniu tego samego zamiaru.
Pomocnicze
o.p. art. 193 § 6
Ordynacja podatkowa
Określenie okresu i części ksiąg, których nie uznaje się za dowód.
o.p. art. 31
Ordynacja podatkowa
Obowiązek zgłoszenia osoby odpowiedzialnej za realizację obowiązków płatnika.
k.k. art. 85 § 1 i 2
Kodeks karny
Łączenie kar.
k.k. art. 39 § 1
Kodeks karny
Rodzaje kar.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kaucja pieniężna nie stanowi podstawy opodatkowania VAT. • Wspólnik spółki jawnej faktycznie zajmujący się finansami ponosi odpowiedzialność karną skarbową. • Nierzetelne prowadzenie księgowości i zawyżanie podatku naliczonego stanowi przestępstwo skarbowe. • Uporczywe niepłacenie podatków i zaliczek na podatek dochodowy stanowi przestępstwo/wykroczenie skarbowe.
Odrzucone argumenty
Oskarżony nie jest płatnikiem i nie może ponosić odpowiedzialności za przestępstwo z art. 77 § 2 kks. • Brak możliwości wypowiedzenia się co do zaległości w VAT bez wglądu do dokumentów spółki. • Trudna sytuacja materialna i bezrobocie jako usprawiedliwienie niepłacenia podatków.
Godne uwagi sformułowania
Kaucja bowiem ze swej natury jako suma pieniężna ma charakter zwrotny, nie powoduje powstania obowiązku podatkowego VAT i nie stanowi podstawy opodatkowania. • Za przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe odpowiada, jak sprawca, w szczególności ten, kto na podstawie faktycznego wykonywania zajmuje się sprawami gospodarczymi, w szczególności finansowymi, jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej. • Oskarżony (zdaję się) zapomniał jednak o tym, iż spółki nie mające osobowości prawnej (jak w szczególności spółka jawna) pełnią funkcję płatnika, gdy wobec podatników PIT występują jako zakład pracy. • W ocenie Sądu przymiot wiarygodności posiadają nieosobowe źródła dowodowe załączone do akt sprawy, wobec czego odwołano się do nich przy czynieniu ustaleń faktycznych w sprawie.
Skład orzekający
D. Smejda
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Odpowiedzialność wspólnika spółki jawnej za zobowiązania podatkowe spółki, interpretacja pojęcia 'płatnika' w kontekście spółek osobowych, kwalifikacja prawna nieprawidłowości w rozliczaniu VAT i PIT."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki jawnej i podziału obowiązków między wspólnikami. Interpretacja pojęcia 'uporczywości' w wykroczeniach skarbowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne konsekwencje błędów w rozliczeniach podatkowych dla wspólników spółek osobowych oraz wyjaśnia zasady odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe.
“Wspólnik spółki jawnej skazany za miliony złotych zaległości podatkowych – czy faktyczne zarządzanie finansami to klucz do odpowiedzialności?”
Dane finansowe
grzywna_łączna: 9000 PLN
grzywna_wykroczenie: 1000 PLN
opłata: 1300 PLN
wydatki: 291,4 PLN
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.