Orzeczenie · 2021-10-26

II K 701/20

Sąd
Sąd Rejonowy dla Warszawy Śródmieścia
Miejsce
Warszawa
Data
2021-10-26
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚredniarejonowy
oszustwokredytpożyczkapomocnictwofałszerstwotożsamośćbankowośćpośrednictwo kredytoweograniczenie wolności

Sąd Rejonowy dla Warszawy Śródmieścia w II Wydziale Karnym wydał wyrok w sprawie N. C., oskarżonej o pomocnictwo w oszustwach kredytowych i pożyczkowych. Oskarżona, pracując jako pośrednik kredytowy, ułatwiła popełnienie przestępstw polegających na doprowadzeniu (...) S.A. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 23.006,99 zł oraz (...) Sp. z o.o. w kwocie 4.000 zł. Działania te polegały na poświadczaniu nieprawdy w dokumentach dotyczących tożsamości kredytobiorcy (J. D.), weryfikacji dokumentów na podstawie skanów, a także poświadczaniu zgodności kopii dokumentów z oryginałami, których nie widziała. Sąd uznał, że oskarżona działała z zamiarem ewentualnym, przewidując i godząc się na to, że jej działania mogą ułatwić popełnienie przestępstwa. Jednocześnie sąd uniewinnił N. C. od zarzutu składania fałszywych zeznań, argumentując, że jako osoba podejrzana w sprawie miała prawo do obrony i nie mogła być obciążona obowiązkiem samooskarżenia. Za popełnione czyny oskarżonej wymierzono kary ograniczenia wolności, które następnie połączono w karę łączną roku i sześciu miesięcy ograniczenia wolności. Sąd zasądził również od oskarżonej na rzecz pokrzywdzonych banków kwoty odpowiadające szkodom. Oskarżona została zwolniona od kosztów sądowych ze względu na jej trudną sytuację materialną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Kwalifikacja prawna czynów pomocnictwa do oszustwa w sektorze bankowym, odpowiedzialność pośredników kredytowych, interpretacja art. 233 § 1a kk w kontekście prawa do obrony.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i roli pośrednika kredytowego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy pracownik pośrednictwa kredytowego, który poświadcza nieprawdę w dokumentach i weryfikuje tożsamość na podstawie skanów, popełnia przestępstwo oszustwa lub pomocnictwa do oszustwa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli działa z zamiarem ułatwienia popełnienia przestępstwa, przewidując i godząc się na możliwość oszustwa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że działania oskarżonej, polegające na poświadczaniu nieprawdy w dokumentach, weryfikacji tożsamości na podstawie skanów i wprowadzaniu dokumentów do systemu bankowego bez należytej weryfikacji, wyczerpują znamiona pomocnictwa do oszustwa, gdyż ułatwiły one doprowadzenie banku do niekorzystnego rozporządzenia mieniem.

Czy osoba podejrzana lub oskarżona może być odpowiedzialna za składanie fałszywych zeznań w charakterze świadka w tej samej sprawie, nawet jeśli zeznania te miały na celu obronę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, osoba w statusie podejrzanego lub oskarżonego nie może być odpowiedzialna za składanie fałszywych zeznań w tej samej sprawie, gdyż przysługuje jej prawo do obrony i brak obowiązku samooskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd uniewinnił oskarżoną od zarzutu składania fałszywych zeznań, argumentując, że art. 233 § 1a kk nie obejmuje swoim zakresem podmiotowym świadka, który następnie staje się podejrzanym w tej samej sprawie, gdyż przysługuje mu prawo do obrony.

Jak należy kwalifikować prawne działania pośrednika kredytowego, który poświadcza zgodność kopii dokumentów tożsamości z oryginałem, mimo że oryginałów nie widział?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Działanie takie może stanowić pomocnictwo do przestępstwa z art. 297 § 1 kk (przedłożenie podrobionych lub poświadczających nieprawdę dokumentów) oraz art. 270 § 1 kk (użycie dokumentu podrobionego jako autentycznego), jeśli ułatwia popełnienie oszustwa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Częściowe skazanie i częściowe uniewinnienie
Strona wygrywająca
N. C. (w części uniewinnienia)

Strony

NazwaTypRola
N. C.osoba_fizycznaoskarżona
M. W.osoba_fizycznawspółsprawca
J. D.osoba_fizycznapokrzywdzona/osoba, której dane wykorzystano
(...) S.A.spółkapokrzywdzony
(...) Sp. z o.o.spółkapokrzywdzony
Prokuratura Rejonowa Warszawa – Śródmieście Północorgan_państwowyoskarżyciel publiczny

Przepisy (16)

Główne

k.k. art. 18 § § 3

Kodeks karny

Odpowiedzialność za pomocnictwo, gdy sprawca swoim zachowaniem ułatwia popełnienie czynu zabronionego w zamiarze, aby inna osoba go dokonała.

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

Oszustwo - doprowadzenie innej osoby do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania.

k.k. art. 297 § § 1

Kodeks karny

Przedłożenie podrobionych lub poświadczających nieprawdę dokumentów w celu uzyskania kredytu lub pożyczki.

k.k. art. 270 § § 1

Kodeks karny

Użycie dokumentu podrobionego jako autentycznego.

k.k. art. 233 § § 1a

Kodeks karny

Składanie fałszywych zeznań z obawy przed odpowiedzialnością karną.

Pomocnicze

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

Zastosowanie kumulatywnej kwalifikacji czynów w zbiegu realnym.

k.k. art. 11 § § 3

Kodeks karny

W przypadku zbiegu realnego, orzeczenie kary na podstawie przepisu przewidującego karę najsurowszą.

k.k. art. 37a § § 1

Kodeks karny

Możliwość orzeczenia kary ograniczenia wolności zamiast kary pozbawienia wolności, gdy przestępstwo jest zagrożone karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 8 lat.

k.k. art. 34 § § 1 i § 1a pkt 1

Kodeks karny

Określenie sposobu wykonywania kary ograniczenia wolności (nieodpłatna, kontrolowana praca na cele społeczne).

k.k. art. 35 § § 1

Kodeks karny

Określenie wymiaru godzin pracy na cele społeczne w ramach kary ograniczenia wolności.

k.k. art. 85 § § 1

Kodeks karny

Łączenie kar orzeczonych za zbiegające się przestępstwa.

k.k. art. 86 § § 1 i 3

Kodeks karny

Zasady wymiaru kary łącznej.

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

Obowiązek naprawienia szkody.

k.p.k. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Zwolnienie od kosztów sądowych.

Dz. U. Nr 49; poz. 223 z późn. zm. art. 17 § ust. 1

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

Zwolnienie od opłat w sprawach karnych.

k.k. art. 275 § § 1

Kodeks karny

Posłużenie się cudzym dokumentem stwierdzającym tożsamość.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oskarżona, jako osoba podejrzana, miała prawo do obrony i nie mogła być obciążona obowiązkiem samooskarżenia w kontekście zarzutu składania fałszywych zeznań. • Działania oskarżonej, polegające na poświadczaniu nieprawdy w dokumentach i braku należytej weryfikacji, stanowiły pomocnictwo do oszustwa.

Odrzucone argumenty

Argumentacja obrony dotycząca braku świadomości oskarżonej co do popełniania przestępstwa przez inne osoby została odrzucona.

Godne uwagi sformułowania

N. C. jako agent dokonujący zawarcia umowy w imieniu instytucji kredytowej jest zobowiązana do weryfikacji tożsamości kredytobiorcy/pożyczkobiorcy. • Oskarżona miała prawo kłamać celem odwrócenia od siebie odpowiedzialności karnej, jednakże z chwilą gdy wskaże, że czyn popełniła inna osoba, należy zastanowić się nad realizacją znamion zniesławienia. • Podejmowała ona zatem działania, które w powiązaniu ze sobą doprowadziły do niekorzystnego rozporządzenia mieniem bank. • Niezależnie od informacji, jaką N. C. uzyskała od M. W. w kontekście zaciągania kredytu i pożyczki, treść oświadczeń o zatrudnieniu złożonych jako załączniki do umów, a także posługiwanie się jedynie skanami dokumentów stwierdzających tożsamość, winna wzbudzić wątpliwości oskarżonej.

Skład orzekający

Justyna Koska-Janusz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Kwalifikacja prawna czynów pomocnictwa do oszustwa w sektorze bankowym, odpowiedzialność pośredników kredytowych, interpretacja art. 233 § 1a kk w kontekście prawa do obrony."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i roli pośrednika kredytowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak pracownik banku może nieumyślnie (lub świadomie) ułatwić popełnienie oszustwa, a także porusza ważną kwestię prawa do obrony w kontekście składania zeznań.

Pośrednik kredytowy ułatwił oszustwo na kilkadziesiąt tysięcy złotych. Czy wiedziała, co robi?

Dane finansowe

naprawienie szkody: 23 006,99 PLN

naprawienie szkody: 4000 PLN

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst