II K 513/24

Toruń, 30 października 2024 r. Sygn. akt II K 513/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Rejonowy w Toruniu II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: Sędzia SR Marcin Czarciński Protokolant: st. sekr. sąd. Justyna Pabian przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej po rozpoznaniu na rozprawie w dniach 25.07., 21.10.2024 r. sprawy K. Ś. (1) syna T. i G. z d. S. urodz. (...) w T. oskarżonego o to, że: w okresie od 08 czerwca 2018 r. do 05 kwietnia 2022 r. w T. będąc zobowiązanym do wykonywania ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego na rzecz córek (...) Ś. ustalonego postanowieniem (...) z dnia 19 września 2018 r. sygn. akt (...) w kwocie po 500 zł miesięcznie uchylał się od tego obowiązku przez co naraził je na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych przy czym łączna wysokość powstałych wskutek tego zaległości stanowi równowartość co najmniej 3 świadczeń okresowych, - tj. o czyn z art. 209 § 1a kk o r z e k a : I. oskarżonego K. Ś. (1) uznaje za winnego popełnienia czynu zarzucanego w akcie oskarżenia, tj. występku z art. 209 § 1a kk i za to na podstawie art. 209 § 1a kk orzeka wobec oskarżonego karę 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy ograniczenia wolności, polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 (dwadzieścia) godzin w stosunku miesięcznym, II. na podstawie art. 34 § 3 kk w zw. z art. 72 § 1 pkt 3 kk zobowiązuje oskarżonego do bieżącego łożenia na utrzymanie (...) Ś. w okresie wykonywania kary ograniczenia wolności, III. na podstawie art. 34 § 3 kk w zw. z art. 72 § 1 pkt 4 kk zobowiązuje oskarżonego do wykonywania pracy zarobkowej w okresie wykonywania kary ograniczenia wolności, IV. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 300 zł (trzysta złotych) tytułem opłaty oraz kwotę 190 zł (sto dziewięćdziesiąt złotych) tytułem wydatków poniesionych od chwili wszczęcia postępowania. UZASADNIENIE Formularz UK 1 Sygnatura akt II K 513/23 Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza. 1. USTALENIE FAKTÓW 2. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) 1.1.1. K. Ś. (1) w okresie od 08 czerwca 2018 r. do 05 kwietnia 2022 r. w T. będąc zobowiązanym do wykonywania ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego na rzecz córek (...) Ś. ustalonego postanowieniem (...) z dnia 19 września 2018 r. sygn. akt (...) w kwocie po 500 zł miesięcznie uchylał się od tego obowiązku przez co naraził je na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych przy czym łączna wysokość powstałych wskutek tego zaległości stanowi równowartość co najmniej 3 świadczeń okresowych Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione Dowód Numer karty K. Ś. (1) jest ojcem małoletnich (...) Ś. . Matką małoletnich jest M. Ś. (1) . 2. Wyrokiem z dnia 19 września 2018 roku (sygn. akt (...) ) (...) rozwiązał małżeństwo K. i M. Ś. (1) i zasądził od K. Ś. (1) na rzecz małoletnich córek alimenty w kwocie po 500 zł miesięcznie, płatne do rąk matki dziecka, poczynając od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia 10-każdego miesiąca z góry, z ustawowymi odsetkami w razie zwłoki w płatności każdej z rat. 3. K. Ś. (1) uchylał się od realizowania obowiązku alimentacyjnego określonego co do wysokości wyrokiem z dnia 19 września 2018 roku. Egzekucja komornicza świadczeń alimentacyjnych okazała się bezskuteczna. 4. K. Ś. (1) nie płacił alimentów, jak również w inny sposób nie zaspokajał potrzeb małoletnich córek, chociażby poprzez osobiste kontakty i opiekę. K. Ś. (1) nie interesował się małoletnimi córkami, miał z nimi rzadki kontakt a także nie dzwonił do matki małoletnich i nie pytał o dzieci. Nie przynosił również małoletnim żadnych prezentów, paczek, ubrań, itp. 5. Z uwagi na bezskuteczność egzekucji małoletnim córkom oskarżonego zostało przyznane świadczenie z funduszu alimentacyjnego w kwocie po 500 zł miesięcznie. M. Ś. (1) nie pracuje (stan na 2022 r.), pobiera również świadczenie wychowawcze, mieszka u swojej matki. Matka małoletnich korzystała z form pomocy społecznej w postaci zasiłku okresowego, mieszkaniowego, pomocy w zaopatrzeniu w żywność, spłaca kredy zaciągnięty w czasie trwania związku małżeńskiego, w czym aktywnie pomaga jej matka. wyjaśnienia K. Ś. 238-241 zeznania M. Ś. 16-19, 55-56, 140-141, 195-196 kserokopia wyroku (...) 2 decyzja w sprawie ustalenia prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego 3, 98, 172 zaświadczenie komornika 4, 12, 14-15, 99, 116-118, 171, 177 pismo (...) w T. 24, 29, 126 odpisy aktu urodzenia 26-27 K. Ś. (1) był karany sądownie. karta karna 291 3. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) 1.2.1. Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione Dowód Numer karty 4. OCena DOWOdów 5. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu wyjaśnienia K. Ś. Sąd dał wiarę wyjaśnieniom oskarżonego w zakresie w jakim przyznał się do zarzucanego czynu. W tym zakresie jego wyjaśnienia pokrywają się z zeznaniami świadka M. Ś. oraz zgromadzoną dokumentacją. zeznania M. Ś. Sąd przyznał walor wiarygodności zeznaniom świadka M. Ś. (1) , które są jasne i rzetelne, świadek opisała okoliczności związane z nieuiszczaniem rat alimentacyjnych oraz sytuację materialną i finansową rodziny, zeznania były zgodne z dokumentami dołączonymi do akt Karta karna, odpis wyroku, zaświadczenia komornika, pisma (...) Sąd dał wiarę wszelkim przeprowadzonym w sprawie dowodom z dokumentów, na których oparł ustalenia faktyczne w niniejszej sprawie, w szczególności w postaci danych o karalności, zaświadczeniom komornika oraz wszelkim innych dokumentom zebranym w sprawie. Nie ma podstaw, by kwestionować treść powyższych, bowiem dokumenty te zostały pozyskane, sporządzone i przeprowadzone zgodnie z wymogami procedury karnej, a żadna ze stron nie zakwestionowała ich rzetelności ani prawdziwości 6. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 7. PODSTAWA PRAWNA WYROKU Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Oskarżony ☒ 3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem I K. Ś. (1) Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej Przedmiotem ochrony przestępstwa z art. 209 § 1a k.k. jest rodzina oraz obowiązek opieki, jego występowanie u ustawie karnej uzasadnia się koniecznością zabezpieczenia materialnych podstaw egzystencji osób dla sprawcy najbliższych, jak również tych, których prawa w zakresie obowiązku alimentacyjnego zabezpieczone są orzeczeniem sądowym lub ustawą. Przestępstwo to ma charakter skutkowy z zaniechania, do jego znamion należy istnienie po stronie sprawcy obowiązku opieki z mocy orzeczenia sądowego, ugody lub umowy i uchylanie się od wykonywania tego obowiązku poprzez niełożenie na utrzymanie osoby uprawnionej, a także wystąpienie skutku w postaci narażenia przez to uprawnionego na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. W przedmiotowej sprawie oskarżony K. Ś. (1) został zobowiązany do łożenia na utrzymanie swoich córek (...) Ś. na mocy wyroku (...) z dnia 19 września 2018 r. w sprawie (...) poprzez płacenie miesięcznych rat alimentacyjnych w wysokości po 500 złotych. Na gruncie analizowanego stanu faktycznego nie ulega wątpliwości, iż oskarżony uchylał się od nałożonego na niego obowiązku w okresie od 8 czerwca 2018 r. do 5 kwietnia 2022 roku. Należy przy tym wskazać, iż samo niewykonywanie obowiązku łożenia na utrzymanie osoby do tego uprawnionej nie jest równoznaczne z uchylaniem się od niego. Realizacja znamienia „uchylania się” ma miejsce dopiero w sytuacji, gdy sprawca ma wprawdzie obiektywną możliwość wykonania tego obowiązku, nie dopełnia go jednak ze względu na występujący u niego negatywny stosunek psychiczny, polegający na tym, że zobowiązany do świadczenia nie chce lub lekceważy jego wykonywanie. W przekonaniu Sądu oskarżony K. Ś. (1) swoim zachowaniem zlekceważył nałożony na niego wyrokiem obowiązek łożenia na utrzymanie córek narażając je na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Po stronie oskarżonego nie istniały przy tym jakiekolwiek okoliczności, takie jak na przykład ciężka choroba czy też podeszły wiek, które uniemożliwiałyby mu w sposób obiektywny aktywizację zawodową oraz wypełnianie swoich zobowiązań. Wskazania oskarżonego jakoby zabierał córki na wakacje czy przekazywał im paczki dotyczą okresu nie objętego już zarzutem aktu oskarżenia. Reasumując, analiza powyższych znamion pozwala na stwierdzenie, iż poprzez swoje zachowanie oskarżony K. Ś. (1) dopuścił się przestępstwa z art. 209 § 1a kk . ☐ 3.2. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej ☐ 3.3. Warunkowe umorzenie postępowania Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania ☐ 3.4. Umorzenie postępowania Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania ☐ 3.5. Uniewinnienie Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia 8. KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i środki związane z poddaniem sprawcy próbie Oskarżony Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu Przytoczyć okoliczności K. Ś. (1) I - III I Zdaniem Sądu orzeczona kara 1 roku i 6 miesięcy ograniczenia wolności, polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cel społecznych w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym wymierzona oskarżonemu jest odpowiednia do stopnia społecznej szkodliwości czynu oskarżonego oraz winy sprawcy. Należycie oddaje ona wagę ustalonych przez Sąd okoliczności obciążających i łagodzących. W ocenie Sądu wymierzona kara spełni swą funkcję w zakresie prewencji indywidualnej, chociaż Sąd wziął również pod uwagę jej aspekt represyjny. W ocenie Sądu, pomimo niewątpliwie znacznej społecznej szkodliwości przestępstwa niealimentacji oraz wagi naruszonych dóbr w postaci rodziny i opieki, brak jest podstaw do stosowania wobec oskarżonego najsurowszej rodzajowo kary pozbawienia wolności. Sąd oczywiście ma na uwadze fakt wcześniejszej karalności oskarżonego, jednak nie był on nigdy karany za tożsamy czyn z art. 209 kk . W ocenie Sądu zastosowanie kary pozbawienia wolności w żaden sposób nie przyczyniłoby się do przywrócenia stanu zgodnego z prawem, tj. do wykonywania przez oskarżonego ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego względem córek. Kara taka, poza oczywiście terminową izolacją, nie niosłaby dla oskarżonego odpowiedniej dolegliwości. Wobec powyższego, Sąd przyjął, że najskuteczniejszą karą będzie dla oskarżonego kara ograniczenia wolności. Wykonywanie nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cel społeczny sprzyjać może w ocenie Sądu aktywizacji zawodowej oskarżonego. W ocenie Sądu także kara grzywny, biorąc pod uwagę charakter przestępstwa, nie spełniłaby postulatu kary sprawiedliwej. Orzekając karę ograniczenia wolności sąd zobowiązał również oskarżonego do wykonywania ciążącego na nim obowiązku łożenia na utrzymanie małoletnich córek w okresie wykonywania kary ograniczenia wolności. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie niezbędne jest przede wszystkim zapobiegnięcie dalszemu uchylaniu się przez oskarżonego od wykonywania obowiązku alimentacyjnego, zatem ze względów prewencyjnych należało orzec ww. obowiązek. Sąd zobowiązał również oskarżonego do wykonywania pracy zarobkowej w czasie wykonywania kary ograniczenia wolności. Brak aktywności oskarżonego spowoduje natomiast konieczność zamiany orzeczonej kary na zastępczą karę pozbawienia wolności. 9. Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU Oskarżony Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu Przytoczyć okoliczności 10. inne zagadnienia W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę 7. KOszty procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności IV Zgodnie z art. 627 kpk Sąd zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 300 zł tytułem opłaty oraz kwotę 190 zł tytułem wydatków poniesionych od chwili wszczęcia postępowania. Sąd nie znalazł podstaw w niniejszej sprawie do zwolnienia oskarżonego od opłaty sądowej oraz obciążenia wydatkami Skarbu Państwa. Odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów sądowych przez oskarżonego w sprawach z oskarżenia publicznego ma charakter wyjątkowy. W rozpatrywanej sprawie tego typu szczególne okoliczności nie miały miejsca. 11. Podpis Sędzia Marcin Czarciński