II K 5/15

Sąd Okręgowy w PoznaniuPoznań2015-12-03
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko rodzinie i opieceŚredniaokręgowy
niealimentacjaobowiązek opiekirenta odszkodowawczaprawo karnekodeks karnyapelacjauniewinnienie

Sąd Okręgowy uniewinnił oskarżonego od zarzutu niealimentacji, uznając, że obowiązek zapłaty renty o charakterze odszkodowawczym nie jest równoznaczny z obowiązkiem opieki wymaganym przez art. 209 § 1 k.k.

Sąd Rejonowy w Pile skazał M.C. za przestępstwo niealimentacji z art. 209 § 1 k.k. Oskarżony wniósł apelację, kwestionując wyrok. Sąd Okręgowy w Poznaniu, analizując przepis, stwierdził, że obowiązek zapłaty renty o charakterze odszkodowawczym, wynikający z wyroku sądu, nie jest tożsamy z obowiązkiem opieki, który jest konieczny do przypisania winy z art. 209 § 1 k.k. W związku z tym, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok i uniewinnił oskarżonego, obciążając Skarb Państwa kosztami postępowania.

Sąd Okręgowy w Poznaniu rozpoznał apelację oskarżonego M.C. od wyroku Sądu Rejonowego w Pile, który uznał go winnym popełnienia przestępstwa z art. 209 § 1 k.k. (niealimentacja). Sąd Okręgowy, mimo pozytywnej oceny ustaleń faktycznych Sądu Rejonowego, dopatrzył się obrazy prawa materialnego. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było zinterpretowanie znamion czynu z art. 209 § 1 k.k., który penalizuje uchylanie się od obowiązku opieki poprzez niełożenie na utrzymanie osoby. Sąd Okręgowy podkreślił, że w niniejszej sprawie nie można było stwierdzić istnienia obowiązku opieki, który jest elementem koniecznym do przypisania odpowiedzialności karnej. Oskarżony był zobowiązany do płacenia renty, jednakże miała ona charakter odszkodowawczy, a nie alimentacyjny. Sąd odwoławczy powołał się na wcześniejsze orzecznictwo, wskazujące na rozróżnienie między obowiązkiem alimentacyjnym a odszkodowawczym. Ponadto, analiza § 2 i 3 art. 209 k.k. również wskazuje na penalizację uchylania się od obowiązku opieki poprzez niełożenie renty alimentacyjnej. W konsekwencji, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok, uniewinniając oskarżonego od popełnienia przypisanego mu czynu, a kosztami postępowania za obie instancje obciążył Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, uchylanie się od obowiązku zapłaty renty o charakterze odszkodowawczym nie wypełnia znamion przestępstwa z art. 209 § 1 k.k., ponieważ przepis ten penalizuje uchylanie się od obowiązku opieki, który musi mieć charakter alimentacyjny.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wyjaśnił, że art. 209 § 1 k.k. wymaga istnienia obowiązku opieki, który jest związany z obowiązkiem alimentacyjnym. Renta o charakterze odszkodowawczym, nawet zasądzona wyrokiem, nie jest równoznaczna z obowiązkiem opieki w rozumieniu tego przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku i uniewinnienie

Strona wygrywająca

oskarżony M. C.

Strony

NazwaTypRola
M. C.osoba_fizycznaoskarżony
Skarb Państwaorgan_państwowykosztami postępowania

Przepisy (1)

Główne

k.k. art. 209 § § 1

Kodeks karny

Przepis ten reguluje odpowiedzialność karną za uchylanie się od istniejącego obowiązku opieki przez nie łożenie na utrzymanie osoby. Obowiązek opieki musi mieć charakter alimentacyjny, a nie tylko odszkodowawczy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Renta zasądzona wyrokiem ma charakter odszkodowawczy, a nie alimentacyjny, co wyklucza zastosowanie art. 209 § 1 k.k.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Rejonowy nie dostrzegł braku jednego z istotnych elementów koniecznych dla przypisania oskarżonemu sprawstwa przestępstwa z art. 209 §1 kk. Analiza treści przepisu At. 209 §1 kk wskazuje bowiem, że przepis ten reguluje odpowiedzialność karną za uchylanie się od istniejącego obowiązku opieki przez nie łożenie na utrzymanie osoby. Renta ta jednak nie ma charakteru alimentacyjnego a jedynie charakter odszkodowawczy i rodzi określone zobowiązanie oskarżonego wobec pokrzywdzonej ale nie powoduje powstania obowiązku opieki, którego istnienie byłoby konieczne dla stwierdzenia odpowiedzialności karnej oskarżonego w niniejszej sprawie.

Skład orzekający

Piotr Gerke

przewodniczący

Bożena Ziółkowska

członek

Dariusz Śliwiński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Rozróżnienie między obowiązkiem alimentacyjnym a odszkodowawczym w kontekście odpowiedzialności karnej z art. 209 § 1 k.k."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie zasądzona renta ma charakter wyłącznie odszkodowawczy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje subtelne rozróżnienie między różnymi rodzajami zobowiązań finansowych i ich konsekwencjami prawnymi, co jest istotne dla praktyków prawa karnego i cywilnego.

Czy renta odszkodowawcza to to samo co alimenty? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 grudnia 2015 r. . Sąd Okręgowy w Poznaniu Wydział IV Karny - Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Piotr Gerke SSO Bożena Ziółkowska SSO Dariusz Śliwiński (spr) Protokolant p.o. stażysty M. F. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu B. T. po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2015 r. sprawy M. C. oskarżonego z art. 209 § 1 kk na skutek apelacji wniesionych przez oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Pile z dnia 15.06.2015 r. sygn. akt II K 5/15. 1. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że uniewinnia oskarżonego od popełnienia przypisanego mu czynu, 2. kosztami postępowania za obie instancje obciąża Skarb Państwa. SSO Bożena Ziółkowska SSO Piotr Gerke SSO Dariusz Śliwiński UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 15 czerwca 2015 roku Sąd Rejonowy w Pile uznając oskarżonego M. C. za winnego występku z art. 209 § 1 k.k. (k.177) Apelację od powyższego wyroku wniósł sam oskarżony kwestionując wyrok w całości. (k.195) Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja oskarżonego okazała się potrzebna albowiem spowodował konieczność zmiany wyroku.. Sąd Okręgowy po przeprowadzeniu kontroli odwoławczej pragnie zauważyć, że Sąd Rejonowy poprawnie odtworzył zaistniały w niniejszej sprawie stan faktyczny, dokonując uprzednio zgodnie z wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego oceny zabranego materiału dowodowego, która w pełni zasługuje na miano oceny swobodnej. Na podstawie zgromadzonych dowodów Sąd Rejonowy jednak nie zasadnie uznał, że oskarżony swoim zachowaniem wypełnił znamiona czynu z art. 209 § 1 k.k. Sąd Okręgowy dopatrzył się obrazy przez Sąd Rejonowy przepisu prawa materialnego w postaci art. 209 § 1 k.k. Sąd Rejonowy nie dostrzegł braku jednego z istotnych elementów koniecznych dla przypisania oskarżonemu sprawstwa przestępstwa z art. 209 §1 kk . Analiza treści przepisu At. 209 §1 kk wskazuje bowiem, że przepis ten reguluje odpowiedzialność karną za uchylanie się od istniejącego obowiązku opieki przez nie łożenie na utrzymanie osoby. Tymczasem w niniejszej sprawie w żaden sposób nie można stwierdzić by staniał z mocy ustawy lub wyroku sadowego obowiązek opieki oskarżonego wobec pokrzywdzonej a jest to, jak wyżej wskazano, element konieczny dla stwierdzenia możliwości przypisania oskarżonemu sprawstwa przestępstwa z art. 209 §1 kk . Oskarżony został zobowiązany do płacenia na rzecz pokrzywdzonej renty miesięcznie w określonej kwocie. Renta ta jednak nie ma charakteru alimentacyjnego a jedynie charakter odszkodowawczy i rodzi określone zobowiązanie oskarżonego wobec pokrzywdzonej ale nie powoduje powstania obowiązku opieki, którego istnienie byłoby konieczne dla stwierdzenia odpowiedzialności karnej oskarżonego w niniejszej sprawie. Rozumowanie to znajduje potwierdzenie w orzeczeniu Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 2 stycznia 2012r. sygn. II Cz 1675/11, w którym wprost wykazano, że roszczenie pokrzywdzonej wobec oskarżonego nie ma charakteru alimentacyjnego a jedynie odszkodowawczy (k.80 i nast.), a Sąd Okręgowy w niniejszym składzie argumentację tą całkowicie aprobuje nie znajdując podstaw prawnych do jej zakwestionowania. Co więcej dalsza analiza przepisu art. 209 kk (§ 2 i 3) wskazuje wprost na to, iż odpowiedzialności karnej podlegają osoby uchylające się od realizowania obowiązku opieki poprzez nie łożenie renty alimentacyjnej. Tymczasem oskarżony nie wywiązuje się z realizacji obowiązku odszkodowawczego wynikającego z wyroku Sądu ale to działanie w ocenie Sądu Okręgowego nie podlega penalizacji w art. 209 § 1 kk . . . W związku z powyższym Sąd Odwoławczy w punkcie 1 wyroku zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, uniewinnił oskarżonego. Kosztami postępowania za obie instancje Sąd Okręgowy obciążył Skarb Państwa. SSO Bożena Ziółkowska SSO Piotr Gerke SSO Dariusz Śliwiński

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI