II K 459/13

Sąd Rejonowy w LegionowieLegionowo2014-02-17
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko dokumentomŚredniarejonowy
fałszerstwopoświadczenie nieprawdyzaświadczenie o zatrudnieniukredytksięgowaodpowiedzialność karnaznamiona przestępstwa

Sąd uniewinnił główną księgową od zarzutu fałszowania dokumentu, uznając, że jej działanie nie wyczerpało znamion przestępstwa poświadczenia nieprawdy, gdyż nie była osobą uprawnioną do wystawienia zaświadczenia.

Oskarżona A. K., główna księgowa, została oskarżona o sfałszowanie zaświadczenia o zatrudnieniu i zarobkach dla A. D., mimo że ta nie była już zatrudniona w firmie. Sąd ustalił, że A. K. wystawiła zaświadczenie na podstawie informacji od przełożonego V. M. i nie zweryfikowała danych w aktach osobowych. Sąd uznał, że oskarżona, jako księgowa, nie była osobą uprawnioną do wystawienia takiego zaświadczenia w rozumieniu art. 271 § 1 k.k., a jej działanie nie wypełniło znamion przestępstwa z art. 270 § 1 k.k. (fałszerstwo dokumentu). W związku z tym, sąd uniewinnił oskarżoną.

Sąd Rejonowy w Legionowie rozpoznał sprawę przeciwko A. K., oskarżonej o sfałszowanie dokumentu w celu umożliwienia A. D. uzyskania kredytów bankowych. Oskarżona, będąc główną księgową firmy, miała wystawić zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach dla A. D., mimo że ta nie była już zatrudniona w firmie od 2007 roku. Sąd ustalił, że A. K. otrzymała polecenie wystawienia zaświadczenia od V. M., jej przełożonego, i wpisała w nim nieprawdziwe dane dotyczące stanowiska i zarobków A. D. Sąd analizował zeznania świadków i zgromadzoną dokumentację, w tym akta osobowe A. D., karty wynagrodzeń i dokumenty ZUS. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, czy A. K. popełniła przestępstwo z art. 270 § 1 k.k. (fałszerstwo dokumentu) lub art. 271 § 1 k.k. (poświadczenie nieprawdy). Sąd uznał, że zachowanie oskarżonej nie wyczerpało znamion przestępstwa fałszerstwa dokumentu, ponieważ nie polegało na podrobieniu ani przerobieniu dokumentu. Co do poświadczenia nieprawdy, sąd stwierdził, że A. K., jako księgowa, nie była funkcjonariuszem publicznym ani osobą uprawnioną do wystawienia takiego zaświadczenia w rozumieniu przepisów, gdyż prawo do wystawienia zaświadczenia o zatrudnieniu przysługuje wyłącznie pracodawcy. Sąd podkreślił, że wątpliwości dotyczące daty rozwiązania umowy o pracę z A. D. należy rozstrzygnąć na korzyść oskarżonej. W związku z tym, że działanie A. K. nie wypełniło znamion żadnego przestępstwa, sąd uniewinnił ją od zarzucanego czynu. Kosztami postępowania obciążono Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, działanie księgowej nie wyczerpuje znamion przestępstwa z art. 270 § 1 k.k., ponieważ nie polegało na podrobieniu ani przerobieniu dokumentu. Nie wyczerpuje również znamion przestępstwa z art. 271 § 1 k.k., ponieważ księgowa nie była osobą uprawnioną do wystawienia takiego zaświadczenia w rozumieniu przepisów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przestępstwo fałszerstwa dokumentu wymaga podrobienia lub przerobienia dokumentu, a nie tylko poświadczenia nieprawdy. Z kolei przestępstwo poświadczenia nieprawdy może popełnić tylko funkcjonariusz publiczny lub inna osoba uprawniona do wystawienia dokumentu. Księgowa nie jest taką osobą, a pracodawca jest jedynym uprawnionym do wystawienia zaświadczenia o zatrudnieniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uniewinnienie

Strona wygrywająca

A. K.

Strony

NazwaTypRola
A. K.osoba_fizycznaoskarżona
A. D.osoba_fizycznapokrzywdzona
V. M.osoba_fizycznaświadek
W. S. (1)osoba_fizycznaświadek
G. N.osoba_fizycznaświadek
E. W.osoba_fizycznaświadek
K. J.osoba_fizycznaświadek
Prokuratura Rejonowa w Legionowieorgan_państwowyoskarżyciel
Bank (...) .P.instytucjapokrzywdzony

Przepisy (8)

Główne

k.k. art. 270 § 1

Kodeks karny

Przestępstwo fałszerstwa dokumentu popełnione przez podrobienie, przerobienie lub używanie sfałszowanego dokumentu. "Fałsz intelektualny" (potwierdzenie nieprawdy) nie wyczerpuje znamion tego przestępstwa.

k.k. art. 271 § 1

Kodeks karny

Przestępstwo poświadczenia nieprawdy może popełnić tylko funkcjonariusz publiczny lub inna osoba uprawniona do wystawienia dokumentu. Księgowa nie jest taką osobą.

Pomocnicze

k.k. art. 115 § 13

Kodeks karny

Definicja funkcjonariusza publicznego.

k.k. art. 286 § 1

Kodeks karny

Przestępstwo oszustwa.

k.k. art. 297 § 1

Kodeks karny

Przestępstwo wyłudzenia kredytu.

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

Zasada kumulacji przepisów.

k.p.k. art. 632 § 2

Kodeks postępowania karnego

Obciążenie Skarbu Państwa kosztami sądowymi w przypadku uniewinnienia.

k.p. art. 2

Kodeks pracy

Definicja pracownika.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oskarżona nie była osobą uprawnioną do wystawienia zaświadczenia o zatrudnieniu i zarobkach. Działanie oskarżonej nie wypełniło znamion przestępstwa fałszerstwa dokumentu (art. 270 § 1 k.k.). Brak dowodów na umyślne działanie oskarżonej w celu ułatwienia popełnienia przestępstwa oszustwa lub wyłudzenia kredytu.

Godne uwagi sformułowania

"Fałsz intelektualny" czyli potwierdzenie w nim nieprawdy nie może świadczyć o wyczerpaniu znamion przestępstwa z art. 270 § 1 k.k. Osobą uprawnioną do wystawienia „zaświadczenia o zatrudnieniu” jest tylko pracodawca, a więc podmiot prawa pracy, którego łączy z konkretnym pracownikiem stosunek pracy. Zachowanie polegające na wydaniu zaświadczenia o zatrudnieniu zawierającego nieprawdziwe informacje przez osobę nie będącą pracodawcą pozostaje więc bezkarne.

Skład orzekający

Anna Zawadka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa fałszerstwa dokumentu i poświadczenia nieprawdy, zwłaszcza w kontekście odpowiedzialności księgowych i osób niebędących pracodawcami."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji księgowej i braku uprawnień do wystawienia zaświadczenia. Nie dotyczy sytuacji, gdy zaświadczenie wystawia osoba uprawniona.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne ustalenie znamion przestępstwa i kto jest uprawniony do wystawienia danego dokumentu. Pokazuje też, że brak kompetencji lub zaniedbanie obowiązków przez księgowego, choć naganne, nie zawsze prowadzi do odpowiedzialności karnej.

Księgowa uniewinniona od zarzutu fałszerstwa. Czy wystawienie błędnego zaświadczenia to zawsze przestępstwo?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II K 459/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 lutego 2014 roku Sąd Rejonowy w Legionowie w II Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący: SSR Anna Zawadka Protokolant: Zenon Aleksa Przy udziale Prokuratora Andrzeja Lisieckiego po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12.12.2013r.,09.01.2014r.,17.02.2014r. sprawy A. K. urodz. (...) w W. c. K. i E. z d. B. oskarżonej o to, że: w dniu 28.11.2008r. w W. woj. (...) będąc główną księgową firmy (...) sp. z o.o. z/s w W. przy ul. (...) i będąc uprawnioną do wystawiania zaświadczeń o zatrudnieniu w tożsamej firmie (...) Sp. z o.o. z/s w W. ul. (...) . (...) / (...) sfałszowała dokument w celu użycia za autentyczny przez A. D. przy uzyskaniu kredytów bankowych w postaci „Zaświadczenia o zatrudnieniu A. D. ” w firmie (...) wiedząc , że A. D. od dnia 31.07.2007r. nie była już zatrudniona w w/w firmie tj. o czyn z art. 270 § 1 k.k. - o r z e k a – I. Oskarżoną A. K. uniewinnia od popełnienia zarzucanego jej czynu . II. Dowód rzeczowy w postaci zaświadczenia o zatrudnieniu z k. 47 nakazuje przechowywać w aktach sprawy . III. Na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k. kosztami sądowymi obciąża Skarb Państwa. sygn. akt II K 459/13 UZASADNIENIE W oparciu o ujawniony na rozprawie materiał dowodowy Sąd ustalił następujący stan faktyczny: A. K. od 1999r. jest zatrudniona w firmie (...) Sp. z o.o. z siedzibą w W. przy ul. (...) (...) na stanowisku księgowej . Przez pewien okres czasu w tym samym miejscu mieściła się siedziba firmy (...) Sp. z o.o. której siedzibę przeniesiono z Pl. (...) . Prezesem obu firm był W. S. (1) , który zmarł w dniu 10.01.2013r. Współwłaścicielem oraz prokurentem spółki (...) był V. M. . W okresie od 01.06.2005r. do 31.07.2007r. w firmie (...) Sp. z o.o. była zatrudniona A. D. na stanowisku pracownika biurowego-zaopatrzeniowca . W okresie od 01.06.2005r. do 31.08.2005r. z wynagrodzeniem 849 zł , a od dnia 31.08.2005r. z wynagrodzeniem 2 220 zł brutto . W dniu 28.11.2008r. do księgowej A. K. przyszła A. D. prosząc o wystawienie zaświadczenia o zatrudnieniu i zarobkach , które było jej potrzebne do uzyskania kredytu . A. K. skontaktowała się telefoniczne z V. M. , który polecił jej wystawienie zaświadczenia podając wysokość zarobków . A. K. nie sprawdziła i nie zweryfikowała wysokości zarobków w karcie wynagrodzenia pracownika , wystawiła zaświadczenie opierając się tylko na telefonicznej informacji od przełożonego A. D. . Wpisała w zaświadczeniu , że A. D. jest zatrudniona na stanowisku dyrektora handlowego z przeciętnym wynagrodzeniem miesięcznym z ostatnich 3 miesięcy 16 800 zł brutto czyli 11.636,02 zł netto. Następnie tego samego dnia A. K. telefonicznie potwierdziła pracownikowi banku (...) .P. fakt zatrudnienia A. D. w firmie (...) Sp. z o.o. A. D. posługując się uzyskanym zaświadczeniem o zatrudnieniu i wysokości zarobków zawarła trzy umowy kredytowe w banku (...) .P. w dniach 02.12.2008r. na kwotę 35 000 zł, w dniu 03.12.2008r. na kwotę 20 000 zł , w dniu 04.12.2008r. na kwotę 10 000 zł. Nie spłaciła zaciągniętych kredytów . Prokuratura Rejonowa w Legionowie skierowała akt oskarżenia przeciwko A. D. o czyny z art. 286 § 1 k.k. w zb. z art. 297 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Postępowanie karne toczy się w II Wydziale Karnym Sądu Rejonowego w Legionowie pod sygn.akt II K 196/13 i nie zostało jeszcze zakończone. Powyższe ustalenia faktyczne Sąd ustalił na podstawie wyjaśnień oskarżonej A. K. (k.52-55,99-100,158-159), zeznań świadków W. S. (1) (k.29-31), G. N. (k.22-25,100-101), V. M. (k.37-40,101-102), E. W. (k.102), K. J. (k.103), A. D. (k.133-134) oraz w oparciu o dokumentację – kserokopie umów pożyczki (k.4-8,10-21), kserokopię informacji o dochodach PIT -11 (k.32-33), kserokopie kart wynagrodzeń pracownika (k.34-35), pismo z ZUS (k.36), zaświadczenie o zatrudnieniu i osiąganych dochodów (k.47), kserokopię akt osobowych (k.85-98), kserokopię aktu oskarżenia (k.119-127), kopii deklaracji z US w L. (k. 138-139), dokumenty rozliczeniowe z ZUS (k.143-152) . Oskarżona nie przyznała się do popełnienia zarzucanego czynu i w toku postępowania przygotowawczego wyjaśniła (k.52-55) , że nie pamięta okoliczności wypisania zaświadczenia , ale nie kwestionowała faktu własnoręcznego wypełnienia i podpisania zaświadczenia znajdującego się na k. 47 akt. Oskarżona nie pamiętała kto zlecił jej wypisanie tego zaświadczenia , ale była przekonana , że dane zawarte w zaświadczeniu są prawdziwe. Prawdopodobnie dane do zaświadczenia podyktowała jej A. D. , a potwierdził je V. M. jako jej bezpośredni przełożony chociaż się tego wyparł i miał do niej pretensje, że o nim wspomniała. Zaświadczenie to wypisała grzecznościowo w zastępstwie nieobecnej księgowej z firmy (...) . Nie łączyła jej bliższa znajomość z A. D. , nie były koleżankami . Czuje się oszukana i wykorzystana przez A. D. . Nie miała zamiaru pomóc A. D. w wyłudzeniu kredytów i nie miała świadomości do czego ona to zaświadczenie wykorzysta. Na rozprawie oskarżona również nie przyznała się do winy i skorzystała z prawa do odmowy złożenia wyjaśnień , odmówiła także odpowiedzi na pytania , ale potwierdziła odczytane wyjaśnienia (k.99-100) . Dopiero po przeprowadzeniu wszystkich dowodów przed zamknięciem przewodu sądowego oskarżona wyjaśniła, że kiedy obie spółki (...) i (...) przez pewien okres czasu miały wspólne siedziby to A. D. pracowała na stanowisku dyrektora do końca 2008r. Oskarżona przypomniała sobie okoliczności związane z wystawieniem zaświadczenia . Przyszła do niej A. D. i poprosiła o wystawienia zaświadczenia , przyniosła poprzednio wystawione zaświadczenie , którego nie wykorzystała. Wiedziała , że A. D. potrzebuje tego zaświadczenia do kredytu . Oskarżona potwierdziła te informacje u V. M. , który polecił jej wystawienie zaświadczenia . Dane personalne potwierdziła w teczce osobowej , ale nie sprawdzała wysokości zarobków , nie były one zadziwiająco wysokie w stosunku do zajmowanego stanowiska chociaż jej umiejętności nie były adekwatne do stanowiska. A. D. podlegała bezpośrednio V. M. , miała z nim dobry układ , łączyły ich bliskie relacje i to on podał wysokość jej wynagrodzenia telefonicznie (k.158-159) . Sąd uznał wyjaśnienia oskarżonej tylko częściowo za wiarygodne albowiem w zakresie zajmowanego przez A. D. stanowiska oraz wysokości jej zarobków wyjaśnienia nie znalazły potwierdzenia w aktach osobowych A. D. (k.85-98) jak również w zeznaniach świadka W. S. (1) . Z akt osobowych A. D. wynika , że z zawodu jest fryzjerem – stylistą i posiada wykształcenie średnie. Była zatrudniona w firmie (...) Sp. z o.o. od dnia 01.06.2005r. na stanowisku pracownika biurowego –zaopatrzeniowca przez pierwsze trzy miesiące z wynagrodzeniem 849 zł, a następnie z wynagrodzeniem 2 220 zł brutto. Wysokość dochodów potwierdza karta wynagrodzeń pracownika oraz informacja o dochodach PIT -11 przesłana do Urzędu Skarbowego za 2006r. (k.97-98) . Świadek W. S. (1) zeznał , że A. D. była zatrudniona do 31.07.2007r. , a zatem w dniu wystawienia zaświadczenia o zatrudnieniu i wysokości zarobków czyli 28.11.2008r. nie była zatrudniona w firmie (...) Sp. z o.o. (k.29-31) . Świadek W. S. (1) przedłożył informację o dochodach PIT-11 za 2007r. (k.32) oraz kartę wynagrodzeń pracownika (k.34) z których wynika , że wysokość zarobków A. D. znacznie wzrosła w miesiącach kwiecień – maj wynosiła 7700 zł brutto , a w czerwcu wynosiła 9600 zł brutto. Niewątpliwie tak duży wzrost wynagrodzenia pracownika biurowego –zaopatrzeniowca budzi zdziwienie , ale z powodu śmierci prezesa firmy (...) na etapie postępowania sądowego nie można było zweryfikować przyczyn tak nagłego wzrostu wynagrodzeń A. D. . Tym bardziej , że przedłożonej przez świadka W. S. karty wynagrodzeń pracownika brakuje w aktach osobowych okazanych na rozprawie przez świadka E. W. . W ocenie Sądu z uwagi na konflikt we władzach spółki oraz braki w dokumentacji firmy , a także nie do końca zrozumiałe powiązania obu spółek (...) i (...) , obecnie trudno ustalić jaka była rzeczywista przyczyna nagłego wzrostu wysokości wynagrodzenia A. D. , a także do kiedy trwało jej zatrudnienie i w jaki sposób została rozwiązana umowa o pracę. Dokumentacja nadesłana z ZUS potwierdza jedynie, że A. D. była zgłoszona do ubezpieczeń społecznych i do ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę przez płatnika składek (...) Sp. z o.o. od 01.06.2005r. do 31.07.2007r. (k.36,143-152) . Podobnie deklaracja nadesłana z Urzędu Skarbowego potwierdza nadesłanie PIT-11 za okres do 31.07.2007r. W następnym roku firma (...) Sp . z o.o. nie złożyła informacji PIT -11 za 2008r. (k.138-139) . Świadek A. D. nie pamiętała ile zarabiała w firmie (...) , ale w listopadzie jej wynagrodzenie było wyższe niż dwa tysiące , a pracowała chyba do końca 2008r. Dowiedziała się , że firma nie odprowadzała za nią składek . Świadek nie wiedziała w jaki sposób została z nią rozwiązana umowa o pracę bo nie posiada świadectwa pracy. Potrzebowała zaświadczenia o zarobkach więc pan S. i V. zadzwonili do oskarżonej i kazali jej wystawić to zaświadczenie. Świadek nie pamiętała kto podał wysokość zarobków. Świadek zaprzeczyła aby łączyły ją osobiste relacje z V. M. albo z innymi członkami zarządu spółki czyli W. S. (1) i panem J. (k.133-134) . W ocenie Sądu zeznania świadka A. D. nie są w pełni wiarygodne albowiem świadek jest oskarżona o posłużenie się przedmiotowym zaświadczeniem w celu wyłudzenia kredytów i doprowadzenie banku (...) .P. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem (k.119-127) , a zatem jest osobiście zainteresowana wynikiem postępowania w tej sprawie. Ponadto zeznania świadka są nielogiczne , świadek nie umiała wyjaśnić na czym w rzeczywistości polegały jej obowiązki zawodowe w firmie (...) i z czego wynikał nagły wzrost jej zarobków biorąc pod uwagę brak odpowiedniego przygotowania merytorycznego do zajmowania stanowiska dyrektora „Byłam kilka razy na spotkaniach z panem S. . Potem zrobiono mnie dyrektorem generalnym. Mam wykształcenie średnie niepełne , jestem fryzjerką.” Świadek przyznała jedynie , że pracę w firmie (...) uzyskała dzięki znajomości z panem J. , którego nie można było przesłuchać gdyż zmarł w 2012r. Zeznania świadka A. D. korespondują z wyjaśnieniami oskarżonej tylko w części dotyczącej wydania oskarżonej polecenia wystawienia zaświadczenia o zatrudnieniu i zarobkach przez V. M. . Świadek V. M. zeznał (k.37-40) , że był współwłaścicielem firmy (...) i prokurentem, a prezesem firmy był pan J. , który się nie rozliczył z firmą i firma zbankrutowała . Po śmierci pana J. firmą zarządzali W. S. (1) i E. W. . Świadek nie pamiętał do kiedy pracowała A. D. i jakie zajmowała stanowisko stwierdzając enigmatycznie , że zajmowała się załatwianiem różnych spraw , zarządzaniem i marketingiem jednak jej zarobki na pewno nie wynosiły 18.000 zł brutto miesięcznie , zarabiała maksymalnie do 5000 zł . Świadek stanowczo zaprzeczył aby wydał oskarżonej polecenie wypisania zaświadczenia na tak wysoką kwotę zarobków . Według świadka w 2008r. firma (...) nie prowadziła już żadnej działalności , spółka nadal istnieje , ale nie prowadzi żadnej działalności od 2007r. Na rozprawie świadek V. M. zeznał (k.101-102) , że A. D. pracowała w firmie (...) , a potem E. jako manager sprzedaży i zarabiała ok. 3-4.000 zł. Świadek zaprzeczył aby prosił oskarżoną o wypisanie przedmiotowego zaświadczenia lub aby wydawał jej takie polecenie. Zaprzeczył również aby łączyła go osobista relacja z A. D. . Świadek zasłaniał się niepamięcią dotyczącą większości szczegółów , ale podtrzymał wcześniejsze zeznania. Przyznał również , że kontaktował się niedawno z A. D. telefonicznie i podał jej numer telefonu do protokołu co zdaniem Sądu przeczy twierdzeniom świadka odnośnie ich luźnej znajomości . Zeznania świadka W. M. pozostają częściowo w sprzeczności z zeznaniami A. D. , która potwierdziła , że pan S. i V. wydali oskarżonej telefoniczne polecenie wystawienia zaświadczenia o zarobkach , chociaż nie pamiętała kto podał wysokość jej zarobków. W ocenie Sądu zeznania świadka V. M. należy ocenić z dużą dozą ostrożności ze względu na zainteresowanie tego świadka w rozstrzygnięciu tej sprawy . Ponadto świadek może obawiać się odpowiedzialności karnej za ewentualne wydanie polecenia wystawienia zaświadczenia o zatrudnieniu i zarobkach poświadczającego nieprawdę co może mieć wpływ na treść jego zeznań. Zeznania świadka E. W. (k.102) niewiele wnoszą do sprawy albowiem świadek nie wiedział o wystawieniu przez oskarżoną przedmiotowego zaświadczenia i wcześniej tego zaświadczenia nie widział . Świadek był dyrektorem generalnym w firmie (...) na ostatnim etapie działalności firmy , a pani A. D. zajmowała się sprawami akwizycyjnymi i zaopatrzeniem . Świadek nie pamiętał jednak jakie zajmowała stanowisko i jakie wynagrodzenie otrzymywała choć uważał , że nie spełniała oczekiwań , a nawet był zaskoczony jej działalnością i potrzebami . Świadek odniósł wrażenie , że była bardziej związana z panem M. . Świadek nie pamiętał kto był odpowiedzialny za prowadzenie akt osobowych . Przywiózł na rozprawę akta osobowe A. D. , które były przechowywane w siedzibie firmy powstałej z połączenia trzech innych firm . Akta te zostały skopiowane i dołączone do sprawy (k.85-98). Świadek K. J. , która była główną księgową firmy (...) zeznała (k. 103) , że w praktyce dzwonił szef czyli pan V. albo pan S. J. i prosił o wystawienie zaświadczenia. Kwotę wynagrodzenia spisywała z listy płac . A. D. bardzo rzadko bywała w biurze , podlegała pod V. M. i S. J. . Świadek nie pamiętała na jakim stanowisku była zatrudniona A. D. i jakie miała zarobki. Świadek nie widziała wcześniej przedmiotowego zaświadczenia i nie była obecna przy jego wypisywaniu zwłaszcza , że w firmie pracowała do 2007r. , a zaświadczenie zostało wystawione 28.11.2008r. W tym zakresie zeznania świadka niewiele wnoszą do sprawy. Zeznania świadka G. N. (k.22-25,100-101) pracownika banku (...) .P. dotyczą udzielenia kredytów A. D. . Świadek potwierdziła telefonicznie zatrudnienie A. D. w firmie (...) rozmawiając z oskarżoną co znalazło odzwierciedlenie w adnotacji świadka na zaświadczeniu (k.47v) . Świadek nie weryfikowała jednak wysokości zarobków wskazanych na zaświadczeniu , a jedynie potwierdziła fakt zatrudnienia , a powyższej okoliczności oskarżona A. K. nie kwestionowała . Pozostały materiał dowodowy w postaci dokumentów rozliczeniowych i deklaracji podatkowych nie budzi wątpliwości co do wiarygodności albowiem dokumenty zostały wystawione przez uprawnione urzędy w ramach ich kompetencji dlatego Sąd uznał je za pełnowartościowy materiał dowodowy. Zdaniem Sądu ujawniony w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie , że oskarżona popełniła przestępstwo z art. 270 § 1 k.k. polegające na sfałszowaniu dokumentu zaświadczenia o zatrudnieniu A. D. w firmie (...) Sp. z o.o. w celu użycia tego dokumentu za autentyczny przez A. D. przy uzyskaniu kredytów bankowych wiedząc , że A. D. od dnia 31.07.2007r. nie była już zatrudniona w firmie (...) Sp. z o.o. Przestępstwo określone w art. 270 § 1 kk może być popełnione albo przez podrobienie bądź przerobienie dokumentu , albo przez używanie tak sfałszowanego dokumentu jako autentycznego . Penalizacji podlega więc zachowanie sprawcy , który bądź nadaje dokumentowi pozory , że wynikająca z niego treść pochodzi od danego wystawcy bądź sprawca zmienia treść autentycznego dokumentu rzeczywiście wystawionego przez uprawnionego do tego wystawcę . Trzecią postacią przestępczego działania sprawcy jest używanie tak sfałszowanego dokumentu . Zawarty w danym dokumencie „fałsz intelektualny” czyli potwierdzenie w nim nieprawdy nie może świadczyć o wyczerpaniu znamion przestępstwa z art. 270 § 1 k.k. ( porównaj wyrok SN z 09-01-2013 VKK 97/12 oraz z 19-01-2011 IV KK 373/10) . W ocenie Sądu działanie oskarżonej nie wyczerpało więc znamion przestępstwa z art. 270 § 1 k.k. albowiem nie polegało na podrobieniu ani na przerobieniu dokumentu lecz na wystawieniu zaświadczenia o zatrudnieniu i wysokości zarobków , które w swej treści nie odpowiadało prawdzie. Przestępstwo fałszu intelektualnego czyli poświadczenia nieprawdy określone w art. 271 § 1 k.k. może popełnić tylko określony krąg podmiotów czyli funkcjonariusz publiczny lub inna osoba uprawniona do wystawienia dokumentu . W ocenie Sądu oskarżona zajmując w firmie (...) Sp. z o.o. stanowisko księgowej nie była funkcjonariuszem publicznym w rozumieniu definicji określonej w art. 115 § 13 k.k. Nie była także osobą uprawnioną do wystawienia tego dokumentu albowiem osobą uprawnioną do wystawienia „zaświadczenia o zatrudnieniu” jest tylko pracodawca , a więc podmiot prawa pracy , którego łączy z konkretnym pracownikiem stosunek pracy . Pracodawca nie ma potencjalnego uprawnienia do wystawienia tego rodzaju dokumentu każdej osobie fizycznej , a wyłącznie pracownikowi w rozumieniu art. 2 kodeksu pracy ( uchwała SN z 30-06-2004r. I KZP 12/04) . Dokumentacja rozliczeniowa (k.36,143-152) i deklaracje podatkowe (k.32-33,139) świadczą o tym , że A. D. była zgłoszona do ubezpieczeń społecznych w okresie od 01.06.2005r do 31.07.2007r. i za 2008r. firma (...) nie złożyła informacji PIT-11 do Urzędu Skarbowego . Dokumenty znajdujące się w aktach osobowych (k.85-98) zawierają liczne braki , a karty wynagrodzeń pracownika (k.34-35,98) nie pozwalają ustalić z jakiego roku pochodzą . Nie można więc ustalić kiedy i w jaki sposób została rozwiązana umowa o pracę z A. D. , która sama nie potrafi podać żadnych szczegółów w tym zakresie . Powyższe wątpliwości należy zdaniem Sądu rozstrzygnąć na korzyść oskarżonej uznając , iż w dacie wystawienia przez A. K. zaświadczenia o zatrudnieniu i osiąganych dochodach (k.47) A. D. nie była pracownikiem firmy (...) Sp. z o.o. Oskarżona nie była więc osobą uprawnioną do wystawienia przedmiotowego zaświadczenia zwłaszcza , że była wówczas zatrudniona na stanowisku księgowej w firmie (...) Sp. z o.o. Zachowanie polegające na wydaniu zaświadczenia o zatrudnieniu zawierającego nieprawdziwe informacje przez osobę nie będącą pracodawcą pozostaje więc bezkarne i może być jedynie rozważane w kontekście formy stadialnej – pomocnictwa do przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. czy z art. 297 § 1 k.k. Kodeks postępowania karnego dopuszcza inne określenie przez sąd zarzucanego osobie oskarżonej czynu , ale nowo opisany czyn nie może przekraczać określonych aktem oskarżenia granic , dotyczących konkretnego zdarzenia faktycznego. Granice te wyznacza podmiot przestępstwa, przedmiot ochrony prawnej , a także tożsamość pokrzywdzonego . Opis czynu może byś niekiedy modyfikowany, ale przyjęcie oprócz znamion czynu zarzucanego w akcie oskarżenia ponadto innych zdarzeń lub znamion czynu czyli rozszerzenie jego zakresu albo zastąpienie go zupełnie innym znamionami będzie w ocenie Sądu wyjściem poza granice oskarżenia . Powyższe uwagi dotyczą zwłaszcza znamion pomocnictwa do przestępstwa oszustwa , których zabrakło w opisie czynu . W ocenie Sądu brak także dowodów pozwalających na przyjęcie , że oskarżona działała w celu osiągnięcia korzyści majątkowej dla siebie albo dla A. D. . Z wyjaśnień oskarżonej wynika, że „miała świadomość iż A. D. potrzebuje tego zaświadczenia do kredytu” (k.159) , ale nie ma żadnego dowodu potwierdzającego wiedzę oskarżonej odnośnie tego , że A. D. ma zamiar nie spłacić zaciągniętego kredytu . Przestępstwo z art. 297 k.k. może być popełnione tylko umyślnie i celowo , zatem sprawca musi działać w ściśle sprecyzowanym celu , którym jest uzyskanie kredytu . Musi mieć też świadomość , że do tego celu zmierza poprzez przedłożenie fałszywych czy nieprawdziwych dokumentów czy oświadczeń . Postać zjawiskowa przestępstwa –pomocnictwo polega na tym , że sprawca sam nie popełnia czynu zabronionego , ale chcąc aby popełniła go inna osoba , swoim zachowaniem ułatwia popełnienie czynu . W ocenie Sądu w tej sprawie brak jest jednoznacznych dowodów pozwalających przyjąć , że oskarżona A. K. działała w zamiarze umyślnym pomagając A. D. w uzyskaniu kredytu przy pomocy poświadczającego nieprawdę dokumentu . Dowody ujawnione na rozprawie pozwalają jedynie stwierdzić , iż oskarżona jako księgowa wykazała się krańcowym brakiem kompetencji i możliwości przewidywania konsekwencji swoich działań wystawiając zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach nie w oparciu o dane z listy płac lecz w oparciu o informacje ustne jakie uzyskała od osoby , którą uważała za pracownika oraz swojego przełożonego V. M. , który polecił jej wystawienie takiego zaświadczenia . Na księgowym spoczywa bowiem obowiązek szczególnej troski o rzetelność dokumentu finansowego , który podpisuje , a zdaniem Sądu oskarżona nie sprawdzając wysokości wynagrodzenia ani stanowiska w aktach osobowych A. D. nie dopełniła w tym zakresie swoich obowiązków . Działanie oskarżonej A. K. nie wypełniło jednak znamion żadnego przestępstwa co w efekcie skutkowało koniecznością uniewinnienia oskarżonej od popełnienia zarzucanego jej czynu . O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI