II K 282/20

Sąd Rejonowy w GiżyckuGiżycko2021-03-05
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko rodzinie i opieceŚredniarejonowy
alimentyniealimentacjaobowiązek alimentacyjnykara pozbawienia wolnościsąd rejonowykodeks karnydzieckorodzina

Podsumowanie

Sąd Rejonowy w Giżycku skazał kobietę na 3 miesiące pozbawienia wolności za uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego wobec syna, narażając go na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.

Sąd Rejonowy w Giżycku rozpoznał sprawę przeciwko A. B., oskarżonej o uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego wobec syna J. B. w okresie od marca do września 2019 roku. Oskarżona nie płaciła alimentów w kwocie 250 zł miesięcznie, co spowodowało zaległość przekraczającą trzykrotność świadczeń okresowych i naraziło dziecko na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Sąd uznał oskarżoną za winną popełnienia czynu z art. 209 § 1a kk i skazał ją na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności, zwalniając jednocześnie od kosztów sądowych ze względu na jej trudną sytuację materialną.

Sąd Rejonowy w Giżycku wydał wyrok w sprawie sygn. akt II K 282/20, skazując A. B. na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności za przestępstwo niealimentacji kwalifikowane z art. 209 § 1a Kodeksu karnego. Oskarżona uchylała się od obowiązku alimentacyjnego na rzecz małoletniego syna J. B. w okresie od 27 marca 2019 roku do 6 września 2019 roku, nie płacąc zasądzonych 250 zł miesięcznie. Zaległość przekroczyła trzykrotność świadczeń okresowych, co naraziło dziecko na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Sąd, analizując znamiona przestępstwa, podkreślił, że czyn z art. 209 § 1a kk wymaga umyślnego uchylania się od obowiązku, który jest możliwy do wykonania, oraz narażenia uprawnionego na realne niebezpieczeństwo niezaspokojenia podstawowych potrzeb. Wina oskarżonej i okoliczności czynu nie budziły wątpliwości. Przy wymiarze kary sąd wziął pod uwagę wysoki stopień zawinienia, społeczną szkodliwość czynu, wagę naruszonych obowiązków macierzyńskich oraz dotychczasową karalność oskarżonej, w tym trzykrotnie za podobne przestępstwa. Ponieważ kary wolnościowe nie przyniosły skutku wychowawczego, a zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności było niemożliwe ze względu na przesłanki z art. 69 § 1 kk, sąd orzekł karę 3 miesięcy pozbawienia wolności. Jednocześnie, z uwagi na trudną sytuację materialną oskarżonej, brak majątku i dochodów, a także ciążący obowiązek alimentacyjny i zaległości, sąd zwolnił ją od ponoszenia opłat i kosztów sądowych na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy o opłatach w sprawach karnych oraz art. 624 § 1 kpk.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego, które prowadzi do zaległości przekraczającej trzykrotność świadczeń okresowych i naraża uprawnionego na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 209 § 1a kk.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że art. 209 § 1a kk dotyczy kwalifikowanej postaci przestępstwa niealimentacji, która wymaga nie tylko uchylania się od obowiązku, ale także narażenia osoby uprawnionej na realne niebezpieczeństwo niezaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. W analizowanej sprawie oskarżona swoim zachowaniem wypełniła oba te znamiona.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

skazanie

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
A. B.osoba_fizycznaoskarżona
J. B.osoba_fizycznapokrzywdzony (syn)
M. B.osoba_fizycznaprzedstawiciel ustawowy pokrzywdzonego (ojciec)

Przepisy (4)

Główne

k.k. art. 209 § § 1a

Kodeks karny

Przepis ten penalizuje uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego, jeśli łączna wysokość powstałych zaległości stanowi równowartość co najmniej 3 świadczeń okresowych lub opóźnienie świadczenia innego niż okresowe wynosi co najmniej 3 miesiące, ORAZ dodatkowo naraża osobę uprawnioną na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Przestępstwo można popełnić umyślnie, z zamiarem bezpośrednim lub ewentualnym.

Pomocnicze

k.k. art. 209 § § 1

Kodeks karny

Typ podstawowy przestępstwa niealimentacji, polegający na samym uchylaniu się od obowiązku alimentacyjnego.

u.o.p.k. art. 17 § ust. 1

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

Podstawa prawna do zwolnienia od opłat w sprawach karnych.

k.p.k. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa prawna do zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach karnych ze względu na sytuację materialną strony.

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

uchylała się od wykonania obowiązku alimentacyjnego naraziła wyżej wymienionego na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych samo zachowanie zawierające się w pojęciu uchylanie się polega na niewypełnieniu ciążącego na sprawcy obowiązku takiego jednak, który jest w ogóle możliwy do wykonania przestępstwa z art. 209§1 kk może zatem dopuścić się tylko ten, kto mógłby wykonać ciążący na nim obowiązek, ale nie czyni tego mimo realnych możliwości do podstawowych potrzeb życiowych należy natomiast zaliczyć takie potrzeby, które przy uwzględnieniu właściwości i warunków osobistych uprawnionego ma ten usprawniony nie można zatem ograniczyć tego pojęcia jedynie do potrzeb w postaci wyżywienia, zamieszkania, kształcenia, czy też leczenia przestępstwo niealimentacji w obu typach można popełnić tylko umyślnie zarówno z zamiarem bezpośrednim, jak i ewentualnym

Skład orzekający

Tomasz Zieliński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa niealimentacji z art. 209 § 1a kk, w szczególności pojęcia narażenia na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych oraz wymóg umyślności działania."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i indywidualnej sytuacji oskarżonej. Wymaga analizy dowodów w każdej indywidualnej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu niepłacenia alimentów i jego konsekwencji prawnych, co jest istotne dla wielu osób. Wyrok pokazuje, że uchylanie się od tego obowiązku może prowadzić do kary pozbawienia wolności.

3 miesiące więzienia za niepłacenie alimentów. Sąd Rejonowy w Giżycku wydał surowy wyrok.

Sektor

rodzina

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II K 282/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 05 marca 2021 r. Sąd Rejonowy w Giżycku w II Wydziale Karnym w składzie: 1.Przewodniczący – SSR Tomasz Zieliński Protokolant – sekr. sąd. Anna Rogojsza w obecności Prokuratora Prokuratury Rejonowej w G. - ----------- po rozpoznaniu w dniu 01.12.2020 r., 05.03.2021 r. sprawy A. B. urodz. (...) w S. córki J. i G. zd. B. oskarżonej o to, że: W okresie od 27 marca 2019 roku do dnia 06 września 2019 roku w m. S. gm. W. uchylała się od wykonania obowiązku alimentacyjnego na rzecz syna J. B. w kwocie 250 zł miesięcznie, określonego co do wysokości wyrokiem zaocznym Sądu Rejonowego w Olsztynie XIII zamiejscowy Wydział Rodzinny i Nieletnich z siedzibą w N. , sygn. akt XIII RC 1/14 z dnia 13 marca 2014 roku, powodując zaległość przekraczającą trzykrotność świadczeń okresowych, czym naraziła wyżej wymienionego na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, działając tym samym na szkodę małoletniego syna reprezentowanego przez ojca M. B. tj. o czyn z art. 209§1a kk 1. Oskarżoną A. B. uznaje za winną popełnienia czynu zarzucanego jej aktem oskarżenia i za to na podstawie art. 209§1a kk skazuje ją na karę 3 (trzy) miesięcy pozbawienia wolności. 2. Zwalnia oskarżoną od uiszczenia opłaty i ponoszenia kosztów sądowych w pozostałym zakresie. UZASADNIENIE Formularz UK 1 Sygnatura akt IIK 282/20 Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza. 1.USTALENIE FAKTÓW 0.1.Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) 1.1.1. --------------- --------------- Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione Dowód Numer karty ---------------- ------------ -------------- 0.1.Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) 1.2.1. ---------------- ---------------- Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione Dowód Numer karty ---------------- ---------------- --------------- 1.OCena DOWOdów 0.1.Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu -------------- ---------------- ---------------- 0.1.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu --------------- ---------------- ---------------- 1.PODSTAWA PRAWNA WYROKU Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Oskarżony ☒ 3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem 1 A. B. Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej W przepisie art. 209 kk rozróżnia się dwa typy przestępstw niealimentacji. Typ podstawowy określony został w art. 209§1 kk i polega na uchyleniu się od obowiązku alimentacyjnego zaś typ kwalifikowany w art. 209§1a kk , który dodatkowo wiąże się z narażeniem przez sprawcę typu podstawowego osoby uprawnionej na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Tak więc czynność sprawcza przestępstwa niealimentacji określonego w art. 209§1 kk polega na uchylaniu się od wykonania obowiązku alimentacyjnego określonego co do wysokości orzeczeniem sądowym, ugodą zawartą przed sądem albo innym organem albo inną umową, jeżeli łączna wysokość powstałych wskutek zaległości stanowi równowartość co najmniej 3 świadczeń okresowych albo jeżeli opóźnienie zaległego świadczenia innego niż okresowe wynosi co najmniej 3 miesiące. Znamiona przestępstwa z art. 209§1 kk wyczerpuje sprawca, który uchyla się od wykonania obowiązku alimentacyjnego. Samo zachowanie zawierające się w pojęciu uchylanie się polega na niewypełnieniu ciążącego na sprawcy obowiązku takiego jednak, który jest w ogóle możliwy do wykonania, co podkreśla się w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Przestępstwa z art. 209§1 kk może zatem dopuścić się tylko ten, kto mógłby wykonać ciążący na nim obowiązek, ale nie czyni tego mimo realnych możliwości. Sprawca nie wypełnia zatem obowiązku, bo nie chce go wypełnić lub ten obowiązek lekceważy. W pojęciu uchylania się zawarty jest zatem zawsze negatywny stosunek psychiczny sprawcy do świadczenia. Do znamion typku kwalifikowanego określonego w art. 209§1a kk należy jedynie narażenie na niezaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, przy czym to niebezpieczeństwo musi być realne, choć nie musi być bezpośrednie. Do podstawowych potrzeb życiowych należy natomiast zaliczyć takie potrzeby, które przy uwzględnieniu właściwości i warunków osobistych uprawnionego ma ten usprawniony. Nie można zatem ograniczyć tego pojęcia jedynie do potrzeb w postaci wyżywienia, zamieszkania, kształcenia, czy też leczenia. Przestępstwo niealimentacji w obu typach można popełnić tylko umyślnie zarówno z zamiarem bezpośrednim, jak i ewentualnym (porusza m.in. V. Konarska-Wrzosek (red.).Kodeks karny. Komentarz. WKP 2020 r.; A. Grześkowiak, K. Wiak (red.). Kodeks karny. Komentarz. Wyd. 7, Warszawa 2021 r.). Zdaniem sądu oskarżona A. B. zachowaniem polegającym na tym, że w okresie od 27 marca 2019 roku do dnia 06 września 2019 roku w m. S. gm. W. uchylała się od wykonania obowiązku alimentacyjnego na rzecz syna J. B. w kwocie 250 zł miesięcznie, określonego co do wysokości wyrokiem zaocznym Sądu Rejonowego w Olsztynie XIII zamiejscowy Wydział Rodzinny i Nieletnich z siedzibą w N. , sygn. akt XIII RC 1/14 z dnia 13 marca 2014 roku, powodując zaległość przekraczającą trzykrotność świadczeń okresowych, czym naraziła wyżej wymienionego na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, działając tym samym na szkodę małoletniego syna w pełni wyczerpała znamiona występku z art. 209§1a kk w podanym wyżej rozumieniu. Jej wina oraz okoliczności czynu do popełnienia którego przyznała się zdaniem sądu nie budzą wątpliwości. ☐ 3.2. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem ----------------- ----------------- Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej ----------------- ☐ 3.3. Warunkowe umorzenie postępowania ----------------- ----------------- Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania ----------------- ☐ 3.4. Umorzenie postępowania ----------------- ----------------- Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania ----------------- ☐ 3.5. Uniewinnienie ----------------- ----------------- Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia ----------------- 1.KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i środki związane z poddaniem sprawcy próbie Oskarżony Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu Przytoczyć okoliczności A. B. 1 1 Uznając oskarżoną A. B. za winną popełnienia zarzucanego jej czynu sąd na podstawie art. 209§1a kk skazał ją na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności. Wymierzając powyższą karę sąd miał na uwadze jako okoliczności obciążające wysoki stopień zawinienia oskarżonej wynikający z popełnienia zarzucanego jej czynu z winy umyślnej z zamiarem bezpośrednim oraz społecznej szkodliwości wyrażającej się w rodzaju i charakterze naruszonego dobra jakim jest rodzina i instytucja opieki w szczególności obowiązek zabezpieczenia materialnych podstaw egzystencji dla osób najbliższych sprawcy, a także w sposobie i okolicznościach popełnienia czynu , wadze naruszonych obowiązków wynikających z macierzyństwa oraz wysokości wyrządzonej i grożącej szkody. Na niekorzyść oskarżonej sąd uwzględnił także jej dotychczasową wielokrotną karalność w tym aż trzykrotnie za przestępstwa tego samego typu (dane o karalności k. 125-126, odpis wyroku k. 25). Mając na uwadze dyrektywy wymiaru kary, o których mowa w art. 53§1 i 2 kk , w szczególności uwzględniając ustalenia, z których wynika, że oskarżona nie wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego na rzecz małoletniego syna od wielu lat oraz że kwota zasądzonych alimentów jest stosunkowo niewielka, sąd uznał, iż dla osiągniecia celów w zakresie zapobiegawczego i wychowawczego oddziaływania w stosunku do jej osoby konieczne jest orzeczenie kary pozbawienia wolności, gdyż dotychczas orzekane kary wolnościowe nie przyczyniły się do osiągnięcia tych celów. W związku z dotychczasową karalnością oskarżonej na karę pozbawienia wolności oraz negatywną przesłanką zawartą w przepisie art. 69§1 kk nie było możliwe warunkowe zawieszenie wykonania tak orzeczonej kary 3 miesięcy pozbawiania wolności. Zdaniem sądu tak orzeczona kara w granicach minimum ustawowego zagrożenia jest współmierna do stopnia zawinienia oskarżonego oraz społecznej szkodliwości czynu, którego dopuściła się, a nadto winna osiągnąć cele w zakresie wychowawczego i zapobiegawczego oddziaływania na jej osobę, a także w zakresie szeroko rozumianej prewencji ogólnej. 1.Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU Oskarżony Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu Przytoczyć okoliczności -------------- -------------- -------------- -------------- 1.inne zagadnienia W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę -------------- 1.KOszty procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 2 Mając na uwadze ustalenia dotyczące sytuacji materialnej oskarżonej, która nie posiada żadnego majątku zaś odbywając karę pozbawienia wolności również żadnych źródeł dochodów, a nadto uwzględniając ciążący na niej obowiązek alimentacyjny i zaległości z tego tytułu sąd na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23.06.1973 r. o opłatach w sprawach karnych i art. 624§1 kpk zwolnił ją od obowiązku uiszczenia opłaty i ponoszenia kosztów sądowych w pozostałym zakresie w całości. 1.Podpis

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę