II K 162/18

Sąd Rejonowy w ToruniuToruń2018-10-29
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuWysokarejonowy
tlenek węglazatrucieinstalacja gazowaprzegląd technicznyodpowiedzialność karnanieumyślnośćzaniedbaniebezpieczeństwowentylacjaprawo budowlane

Sąd uniewinnił instalatora gazowego od zarzutu narażenia lokatorki na niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w wyniku zatrucia tlenkiem węgla, uznając, że nie naruszył on przepisów podczas przeglądu instalacji.

Instalator gazowy został oskarżony o narażenie lokatorki na niebezpieczeństwo zatrucia tlenkiem węgla z powodu nieprawidłowego przeglądu instalacji gazowej. Sąd Rejonowy w Toruniu uniewinnił oskarżonego, stwierdzając, że przeprowadził on kontrolę zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami, które nie nakładały na niego obowiązku sprawdzania wentylacji, kubatury pomieszczenia ani sprawności samego grzejnika. Kluczowe znaczenie miały opinie biegłych, które potwierdziły prawidłowość działań oskarżonego i wskazały na inne przyczyny zdarzenia, takie jak nieszczelność budynku i brak odpowiedniej wentylacji.

Sprawa dotyczyła oskarżonego M. M., który przeprowadzał okresowy przegląd instalacji gazowej w budynku przy ul. (...) w Toruniu. Został oskarżony o to, że nie dopełnił ciążących na nim obowiązków kontroli stanu technicznego grzejnika gazowego oraz instalacji, co miało doprowadzić do zatrucia tlenkiem węgla lokatorki P. P. i spowodowania u niej ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Sąd Rejonowy w Toruniu, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, uniewinnił oskarżonego od zarzucanego mu czynu. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na analizie wyjaśnień oskarżonego oraz zeznań świadków i opinii biegłych. Kluczowe było ustalenie zakresu obowiązków osoby przeprowadzającej okresowy przegląd instalacji gazowej. Zgodnie z obowiązującymi przepisami i Polską Normą PN-M-(...), kontrola instalacji gazowej nie obejmuje pomiarów kubatury pomieszczenia ani badania sprawności wentylacji, które należą do kompetencji kominiarza. Oskarżony wykazał, że przeprowadził kontrolę szczelności instalacji zgodnie z normą i przepisami, a protokół z dnia 26 listopada 2015 r. potwierdzał prawidłowość przeprowadzonej czynności. Opinie biegłych, w tym kluczowa opinia mgr A. D. (2), potwierdziły, że instalacja gazowa była wykonana prawidłowo, a do zdarzenia doszło z powodu niedostatecznego dopływu powietrza do mieszkania, co spowodowało powstanie podciśnienia i cofanie się spalin. Biegły wskazał, że przegląd samego grzejnika gazowego należy do obowiązków serwisanta, a nie osoby kontrolującej instalację gazową. Sąd uznał, że materiał dowodowy nie pozwolił na przypisanie oskarżonemu odpowiedzialności za skutek w postaci zatrucia pokrzywdzonej, ponieważ nie naruszył on zasad ostrożności wymaganych w danych okolicznościach, a jego zachowanie było zgodne z obowiązującymi przepisami i normami.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, osoba przeprowadzająca okresowy przegląd instalacji gazowej nie ponosi odpowiedzialności karnej, jeśli przeprowadziła kontrolę zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami, które nie nakładają na nią obowiązku badania wentylacji czy kubatury pomieszczenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zakres obowiązków osoby wykonującej przegląd instalacji gazowej jest ściśle określony przez przepisy prawa i normy techniczne. Kontrola ta nie obejmuje badania wentylacji, kubatury pomieszczenia ani sprawności samego urządzenia grzewczego, które należą do kompetencji innych specjalistów (np. kominiarza, serwisanta). Oskarżony działał zgodnie z tymi wytycznymi, dlatego nie można mu przypisać winy za skutki zdarzenia, które miały inne przyczyny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uniewinnienie

Strona wygrywająca

M. M.

Strony

NazwaTypRola
M. M.osoba_fizycznaoskarżony
P. P.osoba_fizycznapokrzywdzona
A. WolskiinneProkurator Prokuratury Rejonowej
M. P. (1)osoba_fizycznaświadek
R. D.osoba_fizycznaświadek
C. M.osoba_fizycznaświadek
T. G.inneświadek
P. K.osoba_fizycznaświadek
D. P.osoba_fizycznaświadek
W. P.osoba_fizycznaświadek
W. N.inneświadek
R. Ł.innebiegły
A. D. (1)innebiegły
A. D. (2)innebiegły

Przepisy (6)

Główne

k.k. art. 156 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 156 § 2

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 632 § 2

Kodeks postępowania karnego

Ustawa Prawo budowlane

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

PN-M-(...)

Polska Norma PN-M-(...) z listopada 2002 r. zatytułowana (...)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zakres obowiązków osoby przeprowadzającej przegląd instalacji gazowej nie obejmuje kontroli wentylacji i kubatury pomieszczenia. Oskarżony działał zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i Polską Normą. Brak dowodów na istnienie związku przyczynowego między działaniem oskarżonego a skutkiem. Przyczyną zdarzenia był niedostateczny dopływ powietrza do mieszkania i powstanie podciśnienia.

Godne uwagi sformułowania

kontrola instalacji gazowej nie obejmuje czynności pomiarowych pomieszczenia, w którym rzeczona instalacja się znajduje, jak również nie upoważnia czy obliguje kontrolera do badania sprawności wentylacji. Samo ustalenie związku przyczynowego między zachowaniem sprawcy a skutkiem przestępnym nie jest wystarczającym warunkiem obiektywnego przypisania tego skutku danemu sprawcy. Do zdarzenia doszło z powodu braku prawidłowego napływu powietrza do budynku i swobodnej możliwości jego dopływu do pomieszczenia łazienki w ilości min. 50 m 3 /h, tj. jego niedoboru podczas spalania, co doprowadziło do powstania trujących spalin. Przegląd pieca powinien wykonać serwisant, a nie osoba, która wykonuje przegląd instalacji gazowej.

Skład orzekający

Marcin Czarciński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Określenie zakresu odpowiedzialności osoby wykonującej przegląd instalacji gazowej oraz interpretacja pojęcia nieumyślnego spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w kontekście związku przyczynowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której obowiązki kontrolne są jasno zdefiniowane przez przepisy i normy, a przyczyna zdarzenia leży poza zakresem tych obowiązków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne określenie zakresu obowiązków zawodowych i jak kluczowe mogą być opinie biegłych w ustaleniu przyczyn zdarzeń losowych, co jest interesujące dla prawników i osób związanych z branżą techniczną.

Czy przegląd instalacji gazowej chroni przed zatruciem tlenkiem węgla? Sąd rozstrzyga odpowiedzialność fachowca.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II K 162/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 października 2018 r. Sąd Rejonowy w Toruniu II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: Sędzia SR Marcin Czarciński Protokolant: st. sekr. sąd. Iwona Zielińska przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej A. Wolskiego po rozpoznaniu na rozprawie w dniach 11.04.,16.05.,13.06.,19.09.,22.10.2018 r. w T. sprawy M. M. urodzonego (...) w T. syna T. i I. z d. B. oskarżonego o to, że: w okresie od 26 listopada 2015 roku do 8 listopada 2016 roku w T. , będąc osobą, która w dniu 26 listopada 2015 roku przeprowadziła okresowy przegląd instalacji gazowej w budynku położonym w T. przy ul. (...) w mieszkaniu nr (...) , gdzie w łazience zainstalowany był gazowy grzejnik przepływowy wody S. z otwartą komorą spalania, nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku kontroli stanu technicznego tego grzejnika oraz przeprowadzenia prawidłowego przeglądu instalacji gazowej w rzeczonym lokalu, obejmującym w szczególności sprawdzenie: ilości napływu powietrza do pomieszczenia łazienki, który winien wynosić co najmniej 50 m 3 /h, zaś przekrój tulei nawiewnych zamontowanych w drzwiach łazienki winien wynosić co najmniej 0,02 m 2 oraz sprawdzenie istnienia nawiewników powietrza w oknach, a także niedokonanie właściwej oceny kubatury pomieszczenia łazienki, która powinna być mniejsza niż 8 m 3 , nie stwierdził istniejących nieprawidłowości w tych kwestiach, co w konsekwencji doprowadziło do tego, że w dniu 8 listopada 2016 roku doszło do niedostatecznego napływu powietrza do pomieszczenia łazienki i wydostania się tlenku węgla z w/w grzejnika do pomieszczenia łazienki, czym nie mając zamiaru popełnienia czynu zabronionego na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach mimo, że możliwość tego mógł przewidzieć, naraził korzystającą z łazienki P. P. na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, która zatruła się tlenkiem węgla wydobywającym się z piecyka, co spowodowało u niej następowe zmiany w centralnym układzie nerwowym w postaci ciężkiego uszczerbku na zdrowiu pod postacią choroby realnie zagrażającej życiu, - tj. o przestępstwo z art. 156 par. 1 pkt 2 i par. 2 kk . o r z e k a : 1. oskarżonego M. M. uniewinnia od popełnienia czynu zarzucanego w akcie oskarżenia, 2. kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa. Sygn. akt II K 162/18 UZASADNIENIE Budynek położony w T. przy ul. (...) to kamienica z 1934 r. Od 2010 r. właścicielem mieszkania nr (...) jest M. P. (1) . dowód: zeznania świadka M. P. (1) k. 21-22, 87-88,213-214,363-364 akt Administratorem nieruchomości od dnia 1 stycznia 2015 r. jest (...) (...) , reprezentowane przez R. D. . Do obowiązków zarządcy budynku należy, m. in. zlecanie kontroli technicznych, przeglądów gwarancyjnych i okresowych przeglądów nieruchomości i urządzeń stanowiących jej wyposażenie, w tym instalacji gazowych i przewodów kominowych. dowód: kopia umowy o administrowanie nieruchomością k. 56-63, zeznania świadka R. D. k. 49-50, 90, 366-367, Okresowy przegląd instalacji gazowej w listopadzie 2015 r. został zlecony M. M. , prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą (...) w T. . W dniach od 6 do 7 listopada 2015 r. wyżej wymieniony nadzorował badanie stanu technicznego instalacji gazowej w budynku przy ul. (...) w T. . Kontrola obejmowała sprawdzenie mechanizmu od kurka głównego do armatury odcinającej instalację gazową u odbiorcy indywidualnego. Szczelność poszczególnych elementów badano przyrządem pomiarowym do lokalizacji nieszczelności w instalacji gazowej w postaci cyfrowego detektora gazu. Kontrola obejmowała zarówno elementy instalacji zlokalizowane na zewnątrz budynku, jak i jej części wewnętrzne. Badana była szczelność instalacji na klatkach schodowych i w poszczególnych mieszkaniach - w obecności ich lokatorów. Nie stwierdzono żadnych usterek. W dniu 26 listopada 2015 r. M. M. sporządził protokół z przeprowadzonego przeglądu, który przedłożył zarządcy nieruchomości. dowód: kopia protokołu z dnia 26.11.2015 r. k. 23-25, wyjaśnienia oskarżonego M. M. k. 220-221, zeznania świadka C. M. k. 223-224, 364-365, zeznania świadka R. D. k. 49-50, 90, 366-367, Na początku 2016 r. rozpoczęła się przebudowa wewnętrznej instalacji gazu ziemnego dla budynku mieszkalnego przy ul. (...) . Wykonawcą robót był T. G. , prowadzący działalność gospodarczą pod firmą (...) . (...) R. z siedzibą w T. . W ramach wymiany instalacji, gazomierze, które do tej pory znajdowały się mieszkaniach, zostały zainstalowane na klatkach schodowych. W dniu 15 marca 2016 r. została przeprowadzona główna próba szczelności instalacji gazowej. Nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości. W dniu 16 marca 2016 r. spisano protokół odbioru rzeczonej instalacji, zaś w dniu 31 marca 2016 r. administrator nieruchomości, dokonał komisyjnego odbioru robót. Nie było żadnych zastrzeżeń co do wykonania instalacji gazowej dla budynku. dowód: kopia dokumentacji dot. przebudowy instalacji gazowej k. 71-74 zeznania świadka R. D. k. 49-50, 90, 366-367, zeznania świadka T. G. k. 156v., 411 W dniu 28 lipca 2016 r. w budynku przy ul. (...) miała miejsce okresowa kontrola stanu technicznego przewodów kominowych: dymowych oraz grawitacyjnych przewodów spalinowych i wentylacyjnych. Przeprowadzała ją (...) w T. . Przegląd odbywał się przy współudziale lokatorów poszczególnych mieszkań. Nieprawidłowości stwierdzono w trzech lokalach. Były to mieszkania nr (...) , (...) . W protokole z kontroli wskazano na konieczność połączenia kratki wentylacyjnej w łazience z kominem w mieszkaniu nr (...) , zainstalowania turbowentu na wentylacji w kuchni i łazience mieszkania nr (...) oraz odgruzowania wentylacji w mieszkaniu nr (...) . W dniu 13 września 2016 r., nadzorujący przegląd mistrz kominiarki P. K. , sporządził protokół z kontroli, której celem było sprawdzenie realizacji powyższych zaleceń. Nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości. dowód: kopie dokumentów dot. przeglądu przewodów kominowych k. 51-63, zeznania świadka R. D. k. 49-50, 90, 366-367, zeznania świadka P. K. - k. 75v., 215-218,368-369 W dniu 8 listopada 2016 r. w godzinach wieczornych P. P. , wynajmująca wraz z siostrą D. P. mieszkanie nr (...) , postanowiła wziąć prysznic. D. P. zaniepokoił fakt, że siostra zbyt długo nie wychodzi z łazienki. Kiedy uchyliła drzwi, okazało się, że pomieszczenie jest pełne pary. P. P. leżała w wannie, z twarzą w wodzie. Była nieprzytomna. D. P. wezwała pogotowie ratunkowe i otworzyła okna. P. P. została niezwłocznie przewieziona do szpitala. Na miejsce przybyła Straż Pożarna, która stwierdziła podwyższone stężenie dwutlenku węgla w mieszkaniu. Strażacy wyłączyli piec gazowy ogrzewający wodę w łazience i zalecili wykonanie przeglądu pieca. dowód: kopia potwierdzenia przekazania obiektu po interwencji (...) k. 31, karta zdarzenia k. 39-42 U P. P. stwierdzono zatrucie tlenkiem węgla z następowymi zmianami w centralnym układzie nerwowym, w efekcie czego doznała ona ciężkiego uszczerbku na zdrowiu pod postacią choroby realnie zagrażającej życiu. Wyżej wymieniona była hospitalizowana w kilku placówkach medycznych. dowód: zeznania świadka D. P. k. 16-17, 346-347 zeznania świadka W. P. – k. 5-6, 347 kopia dokumentacji lekarskiej k. 78-79, 85-86, opinia lekarska k. 101-105, W dniu 14 listopada 2016 r. w budynku została przeprowadzona kontrola instalacji gazowej. Przegląd nadzorował M. M. . Nie stwierdzono nieszczelności. Następnego dnia, w mieszkaniu nr (...) , dokonano wymiany termy gazowej (...) , która do tej pory znajdowała się w łazience. W. N. , prowadzący działalność gospodarczą pod firmą (...) . (...) z siedzibą w T. , na zlecenie właścicielki mieszkania, zainstalował w pomieszczeniu piec marki S. (...) . W dniu 19 listopada 2016 r. wyżej wymieniony przeprowadził próbę szczelności nowej instalacji. Urządzenie było sprawne. M. M. potwierdził dopuszczenie całej instalacji w budynku do dalszej eksploatacji protokołem z dnia 21 listopada 2016 r. dowód: zeznania świadka D. P. k. 16-17, 346-347 zeznania M. P. k. 21-22, 87-88,213-214,363-364 akt zeznania świadka M. S. k. 44v.-45, 89, 409-410, zeznania świadka W. N. k. 65v.-66, 216,365 M. M. ma 59 lat, wykształcenie wyższe – z zawodu jest informatykiem, obecnie prowadzi własną działalność gospodarczą i z tego tytułu osiąga dochód w kwocie około 10.000 zł miesięcznie, dotąd nie był karany sądownie. dowód: dane osobowe k. 305, informacja z krajowego rejestru karnego k. 249, 309 M. M. został oskarżony o to, że w okresie od 26 listopada 2015 roku do 8 listopada 2016 roku w T. , będąc osobą, która w dniu 26 listopada 2015 roku przeprowadziła okresowy przegląd instalacji gazowej w budynku położonym w T. przy ul. (...) w mieszkaniu nr (...) , gdzie w łazience zainstalowany był gazowy grzejnik przepływowy wody S. z otwartą komorą spalania, nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku kontroli stanu technicznego tego grzejnika oraz przeprowadzenia prawidłowego przeglądu instalacji gazowej w rzeczonym lokalu, obejmującym w szczególności sprawdzenie: ilości napływu powietrza do pomieszczenia łazienki, który winien wynosić co najmniej 50 m 3 /h, zaś przekrój tulei nawiewnych zamontowanych w drzwiach łazienki winien wynosić co najmniej 0,02 m 2 oraz sprawdzenie istnienia nawiewników powietrza w oknach, a także niedokonanie właściwej oceny kubatury pomieszczenia łazienki, która powinna być mniejsza niż 8 m 3 , nie stwierdził istniejących nieprawidłowości w tych kwestiach, co w konsekwencji doprowadziło do tego, że w dniu 8 listopada 2016 roku doszło do niedostatecznego napływu powietrza do pomieszczenia łazienki i wydostania się tlenku węgla z w/w grzejnika do pomieszczenia łazienki, czym nie mając zamiaru popełnienia czynu zabronionego na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach mimo, że możliwość tego mógł przewidzieć, naraził korzystającą z łazienki P. P. na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, która zatruła się tlenkiem węgla wydobywającym się z piecyka, co spowodowało u niej następowe zmiany w centralnym układzie nerwowym w postaci ciężkiego uszczerbku na zdrowiu pod postacią choroby realnie zagrażającej życiu, tj. o przestępstwo z art. 156 par. 1 pkt 2 i par. 2 kk . M. M. konsekwentnie nie przyznawał się do popełnienia zarzucanego mu czynu i złożył obszerne wyjaśnienia. W trakcie przesłuchania w postępowaniu przygotowawczym (k. 260-262), oskarżony wyjaśnił, iż wykonując przegląd instalacji gazowej kieruje się wytycznymi ujętymi w Polskiej Normie PN-M- (...) z listopada 2002 r. zatytułowanej (...) (k. 263-274). Powyższa regulacja określa metodykę kontroli urządzeń gazowych. Jak podkreślił oskarżony, przedmiotowa norma nie nakłada na wykonującego przegląd obowiązku przeprowadzenia czynności wskazanych w zarzucie (k. 273). M. M. przywołał także treść Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie , wskazując, iż powyższy akt prawny nie ma zastosowania do budynków już istniejących, a za ewentualną przebudowę obiektu odpowiada administrator budynku – czego przykładem miała być procedura związana z wymianą instalacji gazowej w budynku przy ul. ul. (...) w T. na początku 2016 r. Oskarżony przyznał, iż wykonywał kontrolę instalacji gazowej po jej wymianie, a następnie po zdarzeniu z dnia 8 listopada 2016 r. W obu przypadkach działał w oparciu o wytyczne powołanej wcześniej normy. W wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu 14 listopada 2016 r., która obejmowała cały budynek, nieszczelność stwierdzono w mieszkaniu nr (...) (k. 277-280). Jak wskazał oskarżony, nieprawidłowość ta została usunięta przez wykonawcę nowej instalacji, co znalazło potwierdzenie w protokole z odbioru dla całego budynku z dnia 21 listopada 2016 r. (k. 275-276). M. M. podkreślił, iż kontrola, którą przeprowadzał w listopadzie 2015 r. nie wykazywała żadnych nieszczelności. Oskarżony dodał, że pomimo faktu wykonywania nawet 4-5 tysięcy kontroli instalacji, dobrze kojarzy mieszkanie nr (...) , gdyż sam zamieszkuje w sąsiednim lokalu. M. M. zaznaczył, iż nie badał stanu technicznego pieca, gdyż tym zajmują się wyspecjalizowane firmy serwisowe. Z całą stanowczością stwierdził natomiast, iż sprawdził szczelność termy oraz połączeń gwintowanych i armatury odcinającej. Badanie miał przeprowadzić przy użyciu cyfrowego detektora gazu oznaczonego skrótem (...) (...) , którego data kalibracji wskazywała termin do 31 maja 2016 r. Żadnych innych czynności przy piecu nie wykonywał. Połączenie wyjścia spalin termy z kominem miał sprawdzić jedynie wizualnie. Nie badał sprawności pieca w sytuacji awaryjnej. Oskarżony zaznaczył, iż stary podgrzewacz wody, nie miał funkcji automatycznego wyłączenia płomienia. Ten zainstalowany po zdarzeniu był nowocześniejszy. M. M. przyznał nadto, iż nie mierzył kubatury pomieszczenia łazienki, gdyż nie należy to do jego obowiązków wykonywanych w ramach przeprowadzanych przeglądów. Nie wykonywał również pomiarów ilości powierza napływającego do łazienki, z uwagi na fakt, iż nie tylko nie dysponuje odpowiednim urządzeniem, ale również nie posiada uprawnień, którymi w tym zakresie legitymuje się jedynie mistrz kominiarski. Oskarżony dodał, że jakkolwiek nie jest zobowiązany do sprawdzania czy w drzwiach kontrolowanego pomieszczenia są odpowiednie otwory bądź kratka wentylacyjna, w tym jakiej są wielkości, to brak nawiewów z pewnością zaznaczyłby w protokole. Na etapie postępowania jurysdykcyjnego (k. 344v.-345v.) M. M. podtrzymał złożone wcześniej wyjaśniania. Oskarżony podkreślił, iż głównym aktem prawnym, w oparciu o który działa jest Prawo Energetyczne , zaś Polska Norma stanowi akt szczegółowy i precyzuje, jakie elementy instalacji podlegają badaniu w trakcie przeglądu. Badanie rozpoczyna się na zewnątrz budynku, od kurka głównego, zaś kończy w mieszkaniach. Kontrola urządzenia grzewczego polega na kontroli sprawności i prawidłowości połączeń gwintowanych. W przypadku piecyków gazowych wizualnie sprawdza się, czy zamontowane jest odprowadzanie spalin do komina spalinowego. Oskarżony ponownie podkreślił, iż kontrola samego urządzenia należy do serwisantów. Po wejściu do pomieszczenia sprawdza się czy są w nim elementy zapewniające wentylację takie, jak kratki wentylacyjne czy otwory w drzwiach – ich brak w mieszkaniu nr (...) z pewnością zostałby przez oskarżonego zauważony. M. M. podniósł, iż nie ma obowiązku dokonywania pomiaru kubatury pomieszczenia, w którym dokonuje kontroli. Mieszka w kamienicy przy ul. (...) od 50 lat, gaz był tam odkąd pamięta, zaś kubatura pomieszczeń, w których znajduje się instalacja, nigdy nie budziła zastrzeżeń, podobnie jak wielkość otworów wentylacyjnych w drzwiach. Oskarżony ponownie wskazał, że nie ma kwalifikacji do wykonywania pomiaru przepływu powietrza w kontrolowanych pomieszczeniach. Oskarżony wskazał, iż pierwszy raz kontrolę w mieszkaniu nr (...) przeprowadzał w 2014 r. Wówczas miał zostać ujawniony szereg nieszczelności zarówno w tym lokalu, jak i w całym budynku. Wyniki tego przeglądu były podstawą dla wymiany instalacji, która miała miejsce na początku 2016 r. W czasie kontroli, które przeprowadzała w mieszkaniu nr (...) , M. M. nigdy nie miał zastrzeżeń co do wymiarów łazienki, choć przyznał, że ocena wizualna, bez wykonania dokładnego pomiaru, ma charakter subiektywny. Ponownie podkreślił, iż nie jest serwisantem - nie posiada kwalifikacji wymaganych do kontroli czujnika spalania podgrzewacza wody. Jak wskazał oskarżony, w przypadku stwierdzenia nieszczelności w lokalu mieszkalnym, odcięcie gazu następuje na gazomierzu i dotyczy konkretnego mieszkania. Odpowiedni protokół z czynności - wraz ze stosownymi wytycznymi - przekazuje się administratorowi. Za podjęcie działań naprawczych odpowiada lokator. Nawet jednak stwierdzenie przez kontrolera zbyt małej kubatury pomieszczenia, nie daje mu uprawnień do zobligowania lokatora do poczynienia zmian w tym zakresie. W przypadku kontroli, która miała miejsce w mieszkaniu nr (...) w 2016 r. M. M. nie miał uwag. Podobnie jak w przypadku innych mieszkań, nie sprawdzał stężenia dwutlenku węgla w lokalu nr (...) . Tego typu sprawdzenia dokonuje jedynie na wyraźną prośbę lokatorów. Oskarżony podniósł, iż pomiaru dokonuje się tylko po włączeniu urządzenia grzewczego. Wskazał, iż na wzrost stężenia gazu w powietrzu wpływ ma szereg czynników, w tym zbyt mała ilość tlenu w pomieszczeniu czy niesprawne urządzenie grzewcze, a także pogoda i szczelność budynku. Zaznaczył, iż w kamienicy przy ul. (...) nigdy wcześniej nie doszło do podtrucia tlenkiem węgla. Sąd dał wiarę wyjaśnieniom oskarżonego M. M. , gdyż są spójne i znajdują potwierdzenie w pozostałym materiale dowodowym zebranym w sprawie. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, iż korespondują one z zeznaniami P. K. , który potwierdził, iż jedynie kominiarz ma uprawnienia do sprawdzania ciągów wentylacyjnych. Co więcej, tylko kominiarz dysponuje odpowiednim do tego urządzeniem. Świadek potwierdził, iż brak właściwej wentylacji może sprzyjać zaczadzeniu, przy czym może być ono wynikiem zbiegu różnych okoliczności. Przyznał także, iż nawet regularne kontrole nie dają absolutnej gwarancji bezpieczeństwa w zakresie korzystania z grzewczej instalacji gazowej. Świadek wskazał, iż obecnie, celem zwiększenia bezpieczeństwa użytkowników, montuje się piece z zamkniętą komorą spalania oraz odpowiednie czujniki. Sąd uwzględnił zeznania M. P. (1) w zakresie, w jakim przyznała, iż piecyk zainstalowany w łazience w czasie, kiedy doszło do zdarzenia, nie był konserwowany, zaś terma zamontowana po wypadku była nowocześniejsza niż poprzednia. Na uwzględnienie zasługiwały także zeznania W. N. na okoliczność wymiany pieca w dniu 15 listopada 2016 r. Świadek, który w ramach prowadzonej działalności gospodarczej zajmuje się, m. in. montażem term gazowych, wyraźnie wskazał, iż okresowy przegląd instalacji gazowej nie nakłada na kontrolera obowiązku sprawdzenia urządzenia grzewczego, zaś ocena prawidłowości obiegu powietrza w pomieszczeniu należy do kominiarza, który wystawia stosowne zaświadczenie. Zeznania R. D. potwierdzają okoliczności wymiany pieca po wypadku oraz obowiązek właścicieli mieszkań w zakresie regularnych przeglądów urządzeń grzewczych. Sąd uznał za wiarygodne zeznania świadków D. P. i W. P. którzy wskazali w jakich okolicznościach doszło do zatrucia P. P. tlenkiem węgla, jak również na okoliczności stanu zdrowia pokrzywdzonej, będącego skutkiem zdarzenia z dnia 8 listopada 2016 r. Nadto, świadkowie wskazali, iż jedyną zmianą wprowadzoną w łazience po wynajęciu mieszkania było zawieszenie przez nowe lokatorki zasłonki nad wanną, która miała umożliwić swobodne korzystanie z prysznica. Potwierdzili także fakt kontroli, która miała miejsce po wypadku oraz wymianę pieca. Na wiarygodność zasługiwały zeznania C. M. , w których opisał zakres kontroli wykonywanej w ramach przeglądu instalacji gazowej. Sąd nie przypisał waloru wiarygodności opiniom wydanym przez biegłego z dziedziny energetyki R. Ł. , uznając je za wewnętrznie sprzeczne i niejednoznaczne. W pisemnej opinii z dnia 21 marca 2017 r. (k. 108-113) biegły stwierdził, że zarówno budowa instalacji gazowej, jak również instalacji odprowadzania spalin do przewodu spalinowego w kominie z grzejnika wody i jej przeglądy były wykonane prawidłowo. Biegły kategorycznie wykluczył, by przyczyną wypadku, którego skutkiem było zatrucie P. P. tlenkiem węgla, była jakakolwiek niesprawność instalacji gazowej polegająca na jej nieszczelności. W ocenie biegłego do zdarzenia doszło z powodu braku prawidłowego napływu powietrza do budynku i swobodnej możliwości jego dopływu do pomieszczenia łazienki w ilości min. 50 m 3 /h, tj. jego niedoboru podczas spalania, co doprowadziło do powstania trujących spalin – przy czym wpływ na to miał szereg okoliczności. Biegły zwrócił uwagę w szczególności na: zbyt szczelne okna i drzwi, brak nawiewu w kuchni, brak odpowiedniej konserwacji grzejnika wody, niesprawny układ kontroli spalin grzejnika czy zbyt małą kubaturę łazienki. Jak podkreślił biegły, kontrola wentylacji była pomiarowo prawidłowa, ale nie wnikliwa. Tymczasem w opinii pisemnej z dnia 28 grudnia 2017 r. (k. 244-247) biegły – o ile nie miał zarzutów do kontroli stanu wentylacji ze strony kominiarza – zarzucił brak koniecznej dociekliwości kontrolerowi instalacji gazowej, który miał nie tylko nie zwrócić uwagi na wymiary łazienki, ale również nie sprawdzić działania wentylacji. Jednocześnie należy zauważyć, że biegły zwrócił uwagę na konieczność dokonywania regularnych przeglądów i konserwacji piecyka – przy czym obowiązek ten obciąża właściciela mieszkania. Z ustnej opinii uzupełniającej wydanej przez biegłego podczas rozprawy w dniu 16 maja 2018 r. (k. 369-371), wynika natomiast, że odpowiedzialność, tak za stan instalacji gazowej, jak i za stan techniczny pieca, ponosi osoba wykonująca przegląd instalacji gazowej, która winna dokonać sprawdzenia nie tylko mechanizmu doprowadzającego gaz do pomieszczenia, ale także stan pieca i wentylacji. Tym samym, biegły uznał, iż to nieprawidłowości w przeglądach instalacji gazowej przyczyniły się do zaistnienia zdarzenia. Powyższe niejasności i brak konsekwencji w ocenie przyczyn, które legły o podstaw wzrosty stężenia trującego gazu w łazience mieszkania nr (...) , nie pozwalają zdaniem Sądu na podzielenie wniosków opinii wskazanego biegłego. W związku z powyższymi wątpliwościami Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu energetyki mgr A. D. (1) . Biegły w opinii z dnia 20 sierpnia 2018 roku wskazał, że w mieszkaniu nr (...) z uwagi na szczelne okna i drzwi dopływ powietrza z zewnątrz mieszkania potrzebny do prawidłowego spalania gazu i wentylacji nie był wystarczający. Zdaniem biegłego, po dokonaniu oględzin mieszkania, w mieszkaniu powinien być zapewniony dopływ powietrza przez nawiewniki. Biegły wskazał, iż w drzwiach łazienki były otwory nawiewne, jednak z uwagi na szczelność całego mieszkania nie spełniały one zadania wentylacji nawiewnej do pomieszczenia z zamontowanym podgrzewaczem gazowym. Biegły wskazał, iż w mieszkaniu w trakcie eksploatacji i „wybraniu” tlenu nastąpiło niewielkie podciśnienie, które charakteryzuje się tym, że z klatek wentylacyjnych wlatuje zimne powietrze z zewnątrz do wewnątrz pomieszczenia, powstają ciągi wsteczne przy których urządzenia grzewcze w otwartą komorą spalania mają problemy ze spalaniem gazu i następuje spalania niezupełne. Biegły wskazał, że kontrola instalacji gazowej w przedmiotowym mieszkaniu został przeprowadzona w sposób fachowy i zgodny z obowiązującymi przepisami. W toku rozprawy biegły podtrzymał opinię pisemną i wskazał, że przeglądy instalacji gazowej i instalacyjnej nie miały wpływu na powstanie tego zjawiska czyli na zaistnienie tego zdarzenia. Na skutek wytworzenia się podciśnienia w mieszkaniu spaliny zaczęły się cofać, najpierw do łazienki, a potem na całe mieszkanie. Do mieszkania nie było dostarczanej odpowiedniej ilości tlenu do prawidłowego procesu spalania. Biegły wskazał, że nie miały większego znaczenia otwory wentylacyjne w drzwiach łazienki ponieważ zrobiło się podciśnienie. Według biegłego w tamtych warunkach przy kąpieli powinno być rozszczelnione okno, gdyż już niewielkie rozszczelnienie powoduje, że wraca to do normy. Według biegłego nie miała znaczenia wielkość kratki wentylacyjnej w drzwiach do łazienki. Można to zdarzenie zaliczyć do nieszczęśliwego wypadku. Biegły wskazał również, że przegląd pieca powinien wykonać serwisant, a nie osoba, która wykonuje przegląd instalacji gazowej. Osoba, która wykonuje przegląd instalacji gazowej sprawdza bowiem szczelność instalacji gazowej oraz urządzenia ale tylko pod względem wypływu gazu. W zachowaniu oskarżonego biegły nie dopatrzył się żadnego nieprawidłowego zachowania. Oskarżony miał sprawdzać szczelność instalacji gazowej i to wykonał. Sąd podzielił opinie pisemną i ustną złożone do sprawy przez biegłego A. D. (2) , albowiem są one jasne, spójne i wewnętrznie logiczne. Brak było podstaw do kwestionowania tych opinii. Jakkolwiek Sąd uwzględnił zeznania P. P. (k. 134v., 346) na okoliczność stanu zdrowia pokrzywdzonej, będącego wynikiem zdarzenia z dnia 8 listopada 2016 r., to nie miały one znaczenia dla rozstrzygnięcia w zakresie stwierdzenia odpowiedzialności oskarżonego. Powołana w niniejszej sprawie opinia sądowo-lekarska (k. 101-105) pozwoliła ustalić, że w dniu 8 listopada 2016 r. P. P. uległa zatruciu tlenkiem węgla, w wyniku czego doznała ciężkiego uszczerbku na zdrowiu pod postacią choroby realnie zagrażającej życiu. Nadto Sąd dał wiarę wszelkim innym przeprowadzonym w sprawie dowodom z dokumentów, obejmującym w szczególności dane o karalności oraz protokoły, a także pozostałym dowodom zawnioskowanym do ujawnienia w akcie oskarżenia. Wszelkie dokumenty zostały pozyskane, sporządzone i przeprowadzone zgodnie z wymogami procedury karnej, a żadna ze stron nie zakwestionowała ich rzetelności ani prawdziwości. Również sąd nie miał podstaw aby podważyć ich wiarygodność. Zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy nie pozwolił uznać, by oskarżony M. M. dopuścił się popełnienia zarzucanego mu czynu. Należy podkreślić, że bezsprzecznie doszło do powstania szkody po stronie P. P. . Powyższe nie może jednak determinować stwierdzenia, iż to właśnie oskarżony, na skutek zarzucanych mu uchybień, naraził pokrzywdzoną na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, a w konsekwencji ciężki uszczerbki na zdrowiu pod postacią choroby realnie zagrażającej życiu. Dlatego też wyrok musiał przybrać postać uniewinniającą. Na gruncie niniejszej sprawy kluczowe znaczenie miało ustalenie, czy oskarżony, nadzorując okresowy przegląd instalacji gazowej w budynku przy ul (...) w okresie objętym zarzutem, wykazał się należytą starannością i czy wykonał wszystkie ciążące na nim obowiązki. W Polsce obowiązek okresowych przeglądów instalacji gazowych wynika z ustawy Prawo budowlane . Jest on nałożony na właścicieli i zarządców budynków, którzy powinni przeprowadzać taki przegląd min. raz w roku, a jeśli powierzchnia zabudowy obiektu przekracza 2000 m2 lub powierzchnia jego dachu przekracza 1000 m2 – min. dwa razy w roku. Zasady oraz zakres przeglądów określają, m. in. (...) – kontrola okresowa - norma ta zawiera szereg definicji związanych z instalacjami gazowymi, określa ogólny zakres kontroli okresowej w budynkach wielorodzinnych oraz kontroli poszczególnych elementów instalacji, miejsc i pomieszczeń, w których ona występuje. W przytoczonej normie podano również zasady postępowania w przypadku wykrycia nieszczelności, a także przedstawiono w załączniku propozycje formularzy protokołów z okresowej kontroli. Z treści powyższej regulacji wynika, iż kontrola instalacji gazowej nie obejmuje czynności pomiarowych pomieszczenia, w którym rzeczona instalacja się znajduje, jak również nie upoważnia czy obliguje kontrolera do badania sprawności wentylacji. Zachowanie sprawcze opisane w art. 156 § 1 kk polega na spowodowaniu ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Jest to przestępstwo materialne. Pomiędzy zachowaniem sprawcy, które może przybrać postać działania lub zaniechania, a jednym ze skutków określonych w art. 156 § 1 pkt 1 i 2 kk musi istnieć związek przyczynowy . Nieumyślne spowodowanie ciężkiego uszczerbku na zdrowiu ( art. 156 § 2 kk ) ma miejsce wówczas, gdy sprawca nie mając takiego zamiaru, powoduje go jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, pomimo samego przewidywania możliwości spowodowania takiego skutku lub obiektywnej możliwości takiego przewidywania. W orzecznictwie Sądu Najwyższego zwraca się uwagę na konieczność normatywnego powiązania zachowania sprawcy z wystąpieniem skutku (por. wyrok Sądu Najwyższego z dn. 1 grudnia 2000 r. (IV KKN 509/98, OSNK 2001, Nr 5–6, poz. 45), zgodnie z którym: " Spowodowanie przez sprawcę skutku jako element strony przedmiotowej czynu zabronionego musi być następstwem naruszenia zasad ostrożności . Nie każde jednak naruszenie reguł ostrożności pozwala na przypisanie sprawcy tego naruszenia popełnienia przezeń czynu zabronionego, a zwłaszcza spowodowanie określonego w ustawie skutku. W takich wypadkach pomocne są kryteria koncepcji obiektywnego przypisania, która stanowi ważną kategorię, służącą do ustalenia i uzasadnienia (a jednocześnie racjonalnego ograniczenia) zakresu odpowiedzialności karnej sprawcy. Samo ustalenie związku przyczynowego między zachowaniem sprawcy a skutkiem przestępnym nie jest wystarczającym warunkiem obiektywnego przypisania tego skutku danemu sprawcy. Nauka o obiektywnym przypisaniu posługuje się różnymi, teleologicznie ujętymi regułami przypisania skutku, spośród których najważniejszą rolę odgrywa reguła urzeczywistnienia stworzonego przez sprawcę niedozwolonego niebezpieczeństwa. W myśl tej reguły – kauzalne spowodowanie skutku może być tylko wtedy przypisane sprawcy, jeżeli urzeczywistniało się w nim niebezpieczeństwo, któremu zapobiec miało zachowanie naruszonego obowiązku ostrożności". Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, zasadnym jest stwierdzenie, iż materiał dowodowy zebrany w sprawie nie pozwolił na uznanie, iż M. M. dopuścił się zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu. Bezsprzecznie, oskarżony miał wszystkie kwalifikacje niezbędne do wykonywania kontroli instalacji gazowej. Po dokonaniu kontroli, w dniu 26 listopada 2015 r. wystawił protokół potwierdzający, że przegląd instalacji gazowej w budynku przy ul. (...) został przeprowadzony a sama kontrola została dokonana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 632 pkt 2 kpk obciążając nimi Skarb Państwa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI