II K 1062/18

Sąd Rejonowy w LegionowieLegionowo2019-03-08
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko rodzinie i opieceNiskarejonowy
alimentyobowiązek alimentacyjnyuchylanie sięniepłacenie alimentówart. 209 k.k.uniewinnienieegzekucja komorniczazaległości alimentacyjne

Sąd uniewinnił oskarżonego od zarzutu uchylania się od obowiązku alimentacyjnego, uznając, że mimo zaległości, dokonywał on regularnych wpłat, które w analizowanym okresie znacząco przewyższyły należną kwotę.

Oskarżony M.R. został oskarżony o uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego wobec syna w okresie od listopada 2017 r. do czerwca 2018 r. Sąd Rejonowy w Legionowie, analizując zebrany materiał dowodowy, w tym szczegółową kartę rozliczeniową wpłat, ustalił, że oskarżony w analizowanym okresie wpłacił na poczet alimentów kwotę znacznie przewyższającą należność wynikającą z ugody sądowej. Mimo istnienia zaległości z poprzednich okresów, odsetek i kosztów egzekucyjnych, sąd uznał, że oskarżony nie uchylał się uporczywie od obowiązku, a jego zachowanie nie wyczerpuje znamion przestępstwa z art. 209 § 1a k.k. W konsekwencji, oskarżony został uniewinniony.

Sprawa dotyczyła oskarżenia M.R. o czyn z art. 209 § 1a k.k., polegający na uchylaniu się od wykonania obowiązku alimentacyjnego wobec syna M.K. w okresie od 1 listopada 2017 r. do 20 czerwca 2018 r. Oskarżony miał płacić 500 zł miesięcznie na podstawie ugody sądowej z 2014 r. Prokuratura zarzuciła, że powstałe zaległości stanowiły równowartość co najmniej 3 świadczeń miesięcznych, narażając uprawnionego na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Sąd Rejonowy w Legionowie, po przeprowadzeniu rozprawy, ustalił stan faktyczny na podstawie ugody, wyjaśnień oskarżonego, zeznań byłej partnerki D.K. oraz karty rozliczeniowej wpłat. Analiza karty rozliczeniowej wykazała, że w okresie objętym zarzutem (listopad 2017 r. - czerwiec 2018 r.) oskarżony wpłacił łącznie 11.657,63 zł, podczas gdy należność główna wynosiła 4.000 zł. Sąd podkreślił, że wpłaty te, choć częściowo dotyczyły zaległości, odsetek i kosztów komorniczych z poprzednich okresów, były regularne i znacząco przewyższały bieżące zobowiązanie. W lutym 2018 r. zabrakło wpłaty, jednakże zaległość z marca 2018 r. została całkowicie spłacona do czerwca 2018 r. Sąd uznał, że dla przypisania odpowiedzialności karnej za czyn z art. 209 § 1a k.k. konieczne jest uporczywe uchylanie się od obowiązku, co w tym przypadku nie miało miejsca. Oskarżony podejmował efektywne działania w celu spłaty zadłużenia i łożenia alimentów. Sąd stwierdził, że oskarżony przyczyniał się do zaspokojenia potrzeb syna, a wpłaty dokonywane były również poprzez egzekucję komorniczą. Wobec braku potwierdzenia uporczywego uchylania się od obowiązku alimentacyjnego, sąd uniewinnił oskarżonego na podstawie art. 414 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k. Kosztami postępowania obciążono Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, oskarżony nie popełnił zarzucanego mu czynu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że oskarżony nie uchylał się uporczywie od obowiązku alimentacyjnego, ponieważ w okresie objętym zarzutem dokonał wpłat znacznie przewyższających należność główną, co świadczy o podejmowaniu efektywnych działań w celu zaspokojenia potrzeb syna, nawet jeśli wpłaty te dotyczyły również zaległości z poprzednich okresów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uniewinnienie

Strona wygrywająca

oskarżony M. R.

Strony

NazwaTypRola
M. R.osoba_fizycznaoskarżony
M. K.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (4)

Główne

k.k. art. 209 § § 1a

Kodeks karny

Dla przypisania odpowiedzialności karnej konieczne jest uporczywe uchylanie się od obowiązku opieki, gdy naraziło to pokrzywdzonego na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.

Pomocnicze

k.p.k. art. 414 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do uniewinnienia, gdy sąd stwierdzi, że nie został popełniony zarzucany czyn.

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Okoliczność wyłączająca ściganie, gdy czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego.

k.p.k. art. 632 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do przejęcia kosztów sądowych na rzecz Skarbu Państwa w przypadku uniewinnienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oskarżony dokonywał regularnych wpłat na poczet alimentów, które w analizowanym okresie znacząco przewyższyły należność główną. Wpłaty oskarżonego, choć dotyczyły również zaległości, odsetek i kosztów egzekucyjnych, świadczą o podejmowaniu efektywnych działań w celu zaspokojenia potrzeb syna. Zachowanie oskarżonego nie nosi znamion uporczywego uchylania się od obowiązku alimentacyjnego.

Odrzucone argumenty

Zaległości alimentacyjne powstałe w okresie od 1 listopada 2017 r. do 20 czerwca 2018 r. przekroczyły równowartość trzech świadczeń miesięcznych. Oskarżony narażał uprawnionego na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.

Godne uwagi sformułowania

Niewątpliwie zachowanie oskarżonego nie wyczerpuje znamion tego przepisu, gdyż oskarżony łożył alimenty na utrzymanie syna, poprzez egzekucję komorniczą. Oskarżony podjął w niniejszej sprawie efektywne działania mające na celu spłatę zadłużenia alimentacyjnego i łożenie alimentów w wysokości określonej ugodą sądową. Skoro nie można przypisać oskarżonemu, że uchylał się od łożenia alimentów uznać należy, że oskarżony zgodnie z treścią ugody sądowej przyczyniał się do zaspokojenia potrzeb życiowych syna.

Skład orzekający

Grzegorz Woźniak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa uchylania się od obowiązku alimentacyjnego (art. 209 § 1a k.k.) w kontekście dokonywania wpłat na poczet zaległości i kosztów egzekucyjnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym wpłaty oskarżonego znacząco przewyższyły bieżące zobowiązanie, co może ograniczać jego zastosowanie w przypadkach mniejszych wpłat lub braku wpłat.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, że nawet przy istniejących zaległościach alimentacyjnych, regularne wpłaty i podejmowanie działań w celu ich spłaty mogą prowadzić do uniewinnienia od zarzutu uchylania się od obowiązku alimentacyjnego. Jest to istotne z punktu widzenia praktycznego dla osób w podobnej sytuacji.

Czy płacenie alimentów przez komornika i spłacanie zaległości to uchylanie się od obowiązku? Sąd odpowiada.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II K 1062/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 marca 2019 r. Sąd Rejonowy w Legionowie w II Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący: S.S.R. Grzegorz Woźniak Protokolant: Marta Czapska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8.03.2019 r. sprawy przeciwko M. R. (1) urodz. (...) w W. synowi W. i B. z d. W. oskarżonemu o to, że: w okresie od dnia 1 listopada 2017 r. do dnia 20 czerwca 2018 roku w L. , woj. (...) uchylał się od wykonania obowiązku alimentacyjnego wobec syna M. K. (1) , określonego wyrokiem Sądu Rejonowego w Legionowie III Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia 24.01.2014 r., sygn. akt III RC 314/13 na kwotę po 500 zł miesięcznie, przy czym łączna wysokość powstałych wskutek tego zaległości stanowi równowartość co najmniej 3 świadczeń miesięcznych, narażając uprawnionego na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, tj. o czyn z art. 209 § 1a k.k. orzeka I. Uniewinnia oskarżonego M. R. (1) od popełnienia zarzucanego mu w akcie oskarżenia czynu. II. Na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k. koszty sądowe przejmuje na rzecz Skarbu Państwa. Sygn. akt II K 1062/18 UZASADNIENIE WYROKU z dnia 8 marca 2019 r. Sąd, na podstawie całokształtu materiału dowodowego ujawnionego podczas rozprawy głównej, ustalił następujący stan faktyczny: Na podstawie ugody zawartej przed Sądem Rejonowym w Legionowie z dnia 24 stycznia 2014 r., sygn. akt III RC 314/13 oskarżony M. R. (1) zobowiązał się łożyć alimenty na syna M. R. (2) (później zmienił nazwisko na K. ), urodzonym w dniu (...) w kwotach po 500 złotych miesięcznie. Oskarżony nie płacił tych alimentów dobrowolnie i w bliżej nieokreślonym okresie matka syna oskarżonego, a jego była partnerka D. K. wystąpiła o egzekucję alimentów. Oskarżony nie miał stałej pracy i alimenty płacił w zależności od swych możliwości zarobkowych. W okresie od 1 listopada 2017 r. do dnia 20 czerwca 2018 r. oskarżony spłacił na rzecz alimentów dla syna: - kwotę 970,39 złotych w dniu 10 listopada 2017 r., - kwotę 930,48 złotych w dniu 8 grudnia 2017 r., - kwotę 712,74 złotych w dniu 10 stycznia 2018 r., - kwotę 871,81 złotych w dniu 19 marca 2018 r., - kwotę 575,50 złotych w dniu 19 marca 2018 r., - kwotę 732,23 złotych w dniu 19 marca 2018 r., - kwotę 1.169,29 złotych w dniu 12 kwietnia 2018 r., - kwotę 575,50 złotych w dniu 12 kwietnia 2018 r., - kwotę 1.178,43 złotych w dniu 12 kwietnia 2018 r., - kwotę 1.557,97 złotych w dniu 27 kwietnia 2018 r., - kwotę 215,57 złotych w dniu 16 maja 2018 r., - kwotę 1.295,43 złotych w dniu 30 maja 2018 r., - kwotę 872,29 złotych w dniu 12 czerwca 2018 r. Mimo stałych wpłat na poczet alimentów powstała zaległość, na którą składały się odsetki i koszty komornicze oraz świadczenia w okresach, gdy oskarżony nie miał stałej pracy. Zaległość na dzień 19 marca 2018 r. wynosiła 3.933,63 zł, oskarżony spłacił ją całkowicie do dnia 12 czerwca 2018 r. Oskarżony nie interesował się losem syna, został pozbawiony władzy rodzicielskiej. Nie dokonywał żadnych wpłat na niego poza wpłatami do Komornika. Syn oskarżonego wychowuje się w rodzinie złożonej z jego matki, obecnego jej partnera i dziecka partnera. Dowód: - odpis ugody (k.10), - wyjaśnienia oskarżonego (k.40), - zeznania D. K. (k.66v), - karta rozliczeniowa (k.59-61), - odpis wyroku (k. 64). Przy tak ustalonym stanie faktycznym, Prokuratura wniosła akt oskarżenia, w którym zarzuciła oskarżonemu to, że w okresie od dnia 1 listopada 2017 r. do dnia 20 czerwca 2018 roku w L. uchylał się od wykonania obowiązku alimentacyjnego wobec syna M. K. (1) , określonego wyrokiem Sądu Rejonowego w Legionowie III Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia 24.01.2014 r., sygn. akt III RC 314/13 na kwotę po 500 zł miesięcznie, przy czym łączna wysokość powstałych wskutek tego zaległości stanowi równowartość co najmniej 3 świadczeń miesięcznych, narażając uprawnionego na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Czyn ten zakwalifikowano jako przestępstwo z art. 209 § 1a k.k. Oskarżony podczas postępowania przygotowawczego przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu i odmówił złożenia wyjaśnień, ale oświadczył, że spłacił całą zaległość alimentacyjną i zapewnił, że postara się spłacać alimenty bieżąco. Obecnie nie ma pracy (k. 40). Wyjaśnienia oskarżonego zasługują na wiarygodność, gdyż są rzeczowe i logiczne oraz znajdują potwierdzenie w zeznaniach D. K. (k.66v) i karcie rozliczeniowej (k.59-61). Z powyższego zestawienia wpłat oskarżonego na poczet alimentów wynika, że były to wpłaty regularne, przewyższające wysokość alimentów, zabrakło ich tylko w lutym 2018 r. D. K. zeznała (k.66v), że oskarżony teraz płaci alimenty przez Komornika, płacił do grudnia (z kontekstu wypowiedzi wynika, że chodziło o 2018 r.). Od drugiej połowy stycznia (z kontekstu wypowiedzi wynika, że dotyczy to 2019 r.) przyszło pismo, że Komornik znów ściąga alimenty. Syn ma 6 lat, alimenty zostały zasądzone od 2014 r. Nigdy nie dostała od oskarżonego pieniędzy dobrowolnie, zdarzały się wpłaty od Komornika. Oskarżony został pozbawiony władzy rodzicielskiej, od 3 lat nie mają kontaktu. Mieszka z partnerem, partner zajmuje się drugim dzieckiem, na tą chwilę tylko ona pracuje. Sąd dał wiarę zeznaniom byłej partnerki oskarżonego, gdyż są logiczne, rzeczowe i znajdują potwierdzenie w wyjaśnieniach oskarżonego, karcie rozliczeniowej (k.59-61) i odpisie wyroku (k.64). Zgromadzony materiał dowodowy, w postaci dokumentów wymienionych na k. 66v został sporządzony obiektywnie, przez powołane do tego osoby, poszczególne dokumenty nie nasuwają wątpliwości co do ich autentyczności i nie były kwestionowane przez strony. Wobec powyższego dokumenty te zostały uznane za podstawę ustaleń faktycznych. Ustalony stan faktyczny stanowi spójną, logicznie uzasadnioną całość, poszczególne wiarygodne dowody uzupełniają się i potwierdzają. Na ich podstawie nie można przyjąć, że oskarżony popełnił zarzucany mu czyn. Sąd zważył, co następuje: Oskarżyciel publiczny zarzucił oskarżonemu to, że w okresie od dnia 1 listopada 2017 r. do dnia 20 czerwca 2018 r. uchylał się od obowiązku alimentacyjnego wobec syna M. K. (2) , wynikającego z ugody sądowej, przy czym łączna wysokość powstałych zaległości przekroczyła równowartość trzech miesięcznych świadczeń, przez co naraził uprawnione na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Czyn ten zakwalifikowano jako występek z art. 209 § 1a k.k. Dla przyjęcia, iż zachowanie sprawcy realizuje znamiona czynu zabronionego wskazanego w zarzucie konieczne jest, aby sprawca uporczywie uchylał się od obowiązku opieki, w sytuacji gdy uchylanie to naraziło pokrzywdzonego na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych i wynikało z treści orzeczenia sądowego. Niewątpliwie zachowanie oskarżonego nie wyczerpuje znamion tego przepisu, gdyż oskarżony łożył alimenty na utrzymanie syna, poprzez egzekucję komorniczą. Należy zwrócić uwagę, że w okres wskazany w akcie oskarżenia obejmuje 8 miesięcy, w tym czasie oskarżony miał wpłacać po 500 złotych alimentów miesięcznie (por. odpis ugody z k. 10), czyli łącznie kwotę 4.000 złotych, a wpłacił łącznie 11.657,63 złotych (k.59-61). Nawet jeśli oskarżony miał w początkowym okresie rzekomego uchylania się od łożenia alimentów zadłużenie alimentacyjne to wynikało to z jego poprzedniego zadłużenia (por. odpis wyroku z k. 64), odsetek i kosztów egzekucyjnych. Jednocześnie oskarżony nie może ponosić odpowiedzialności za brak informacji z Kancelarii Komorniczej prowadzącej egzekucję należności alimentacyjnej dla Ośrodka Pomocy Społecznej o dokonywaniu wpłat na poczet alimentów przez oskarżonego. Oskarżony podjął w niniejszej sprawie efektywne działania mające na celu spłatę zadłużenia alimentacyjnego i łożenie alimentów w wysokości określonej ugodą sądową. Skoro nie można przypisać oskarżonemu, że uchylał się od łożenia alimentów uznać należy, że oskarżony zgodnie z treścią ugody sądowej przyczyniał się do zaspokojenia potrzeb życiowych syna. Podsumowując, uznać należy, że zgromadzony materiał dowodowy nie potwierdza, że oskarżony uchylał się od łożenia alimentów na rzecz syna. Zgodnie zatem z treścią art. 414 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k. należy uniewinnić go zatem od popełnienia zarzucanego mu czynu, uznając że nie popełnił on przestępstwa zarzucanego mu w akcie oskarżenia. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z przepisem powołanym w punkcie II wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI