II K 103/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd uniewinnił oskarżonego od zarzutu uchylania się od obowiązku alimentacyjnego, uznając, że jego zachowanie było spowodowane obiektywnymi przyczynami, takimi jak choroba i odbywanie kary pozbawienia wolności.
Oskarżony P.C. został oskarżony o uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego wobec swoich dzieci w okresie od października 2020 r. do maja 2021 r. Sąd Rejonowy w Zwoleniu ustalił, że w tym okresie oskarżony nie miał realnych możliwości zarobkowania z powodu złamania ręki oraz odbywał karę pozbawienia wolności. Ponadto nie posiadał majątku ani oszczędności, z których mógłby pokryć należności alimentacyjne. W związku z tym sąd uznał, że zachowanie oskarżonego nie wyczerpało znamion przestępstwa z art. 209 § 1a k.k. i uniewinnił go.
W sprawie o sygnaturze II K 103/23 Sąd Rejonowy w Zwoleniu rozpatrywał zarzut uchylania się przez oskarżonego P.C. od obowiązku alimentacyjnego na rzecz swoich dzieci, S.C. i N.C., w okresie od października 2020 r. do 19 maja 2021 r. Obowiązek alimentacyjny został ustalony wyrokiem Sądu Rejonowego w Zwoleniu z 18 stycznia 2011 r. na kwotę 550 zł miesięcznie. Oskarżony był wcześniej skazany za podobne przestępstwo w 2019 r. Sąd analizując dowody, w tym wyjaśnienia oskarżonego, zeznania świadków, opinię biegłego ortopedy oraz dokumentację medyczną, ustalił, że w kluczowym okresie oskarżony doznał urazu ręki, który uniemożliwił mu wykonywanie pracy fizycznej, stanowiącej jego jedyne źródło dochodu. Dodatkowo, od stycznia do lipca 2021 r. odbywał karę pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego, co również ograniczało jego możliwości zarobkowania. Sąd podkreślił, że zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego, pozbawienie wolności lub obiektywna niemożność zarobkowania wyłączają umyślność w zakresie zaniechania obowiązku alimentacyjnego. Oskarżony nie posiadał również oszczędności ani majątku, z którego mógłby pokryć należności. W świetle tych okoliczności, sąd uznał, że oskarżony nie miał realnych możliwości wywiązania się z obowiązku alimentacyjnego i jego zachowanie nie wypełniło znamion przestępstwa z art. 209 § 1a k.k. Na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 414 § 1 k.p.k., sąd uniewinnił oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu. Kosztami procesu obciążono Skarb Państwa na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, jeżeli zobowiązany nie miał realnych możliwości wykonania obowiązku alimentacyjnego z powodu obiektywnych przyczyn, takich jak choroba czy pozbawienie wolności, jego zachowanie nie wyczerpuje znamion przestępstwa uchylania się od obowiązku alimentacyjnego.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na orzecznictwie Sądu Najwyższego, zgodnie z którym dla popełnienia przestępstwa z art. 209 § 1 k.k. konieczne jest, aby zobowiązany miał obiektywną możliwość wykonania obowiązku, a mimo to nie dopełniał go ze złej woli. W przypadku oskarżonego, choroba uniemożliwiająca pracę zarobkową oraz odbywanie kary pozbawienia wolności stanowiły obiektywne przeszkody w wywiązaniu się z obowiązku alimentacyjnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uniewinnienie
Strona wygrywająca
P. C.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. C. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| S. C. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| N. C. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| M. S. | osoba_fizyczna | świadek |
Przepisy (4)
Główne
k.k. art. 209 § § 1a
Kodeks karny
Dla realizacji znamion czynu zabronionego z art. 209 § 1 i 1a k.k. wystarczające jest ustalenie, że zobowiązany uchyla się od wykonywania obowiązku alimentacyjnego. Sam fakt niewykonywania obowiązku nie jest jednak równoznaczny z uchylaniem się od niego. Należy zbadać przyczyny niewywiązywania się z obowiązku, które mogą być obiektywne (np. ciężka choroba, pobyt w szpitalu, pozbawienie wolności). Uchylanie się zachodzi, gdy zobowiązany, mając obiektywną możliwość wykonania obowiązku, nie dopełnia go ze złej woli.
Pomocnicze
k.p.k. art. 17 § § 1
Kodeks postępowania karnego
pkt 2 - Okoliczności wyłączające ukaranie, w tym brak znamion czynu zabronionego.
k.p.k. art. 414 § § 1
Kodeks postępowania karnego
W przypadku stwierdzenia, że czynu nie popełniono albo brak jest danych dostatecznych do skazania oskarżonego za popełnienie czynu, sąd uniewinnia oskarżonego.
k.p.k. art. 632
Kodeks postępowania karnego
pkt 2 - W przypadku uniewinnienia oskarżonego, koszty procesu ponosi Skarb Państwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Oskarżony nie miał realnych możliwości zarobkowania z powodu urazu ręki. Oskarżony odbywał karę pozbawienia wolności, co uniemożliwiało mu uzyskanie dochodu. Oskarżony nie posiadał majątku ani oszczędności, z których mógłby pokryć należności alimentacyjne. Obiektywne przyczyny uniemożliwiły wywiązanie się z obowiązku alimentacyjnego.
Godne uwagi sformułowania
Sam fakt niewykonywania obowiązku, o którym mowa w art. 209, nie jest jednak równoznaczny z uchylaniem się od niego. Jeżeli istnieje podejrzenie popełnienia przestępstwa z art. 209, należy zawsze zbadać przede wszystkim przyczyny niewywiązywania się z obowiązku alimentacyjnego przez domniemanego sprawcę, które niekiedy może również zdarzyć się z powodów obiektywnych (np. ciężka choroba łącząca się z pobytem w szpitalu). Uchylanie się od obowiązku łożenia na utrzymanie osoby uprawnionej do alimentacji zachodzi wtedy, gdy zobowiązany, mając obiektywną możliwość wykonania tego obowiązku, nie dopełnia go ze złej woli. Do okoliczności, które wyłączają umyślność w zakresie zaniechania wykonywania obowiązku alimentacyjnego, bez wątpienia należy pozbawienie wolności osoby, na której obowiązek tego rodzaju spoczywa, o ile w tym okresie nie ma ona możliwości zarobkowania lub innych źródeł majątkowych, z których możliwa byłaby realizacja należności alimentacyjnych.
Skład orzekający
Paweł Gzik
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa uchylania się od obowiązku alimentacyjnego w kontekście obiektywnych przeszkód w jego wykonaniu (choroba, pozbawienie wolności)."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, ale stanowi potwierdzenie ugruntowanej linii orzeczniczej dotyczącej konieczności badania przyczyn niewykonywania obowiązku alimentacyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, że nawet w przypadku niepłacenia alimentów, istnieją okoliczności łagodzące, które mogą prowadzić do uniewinnienia. Jest to istotne z punktu widzenia praktycznego dla prawników i osób w podobnej sytuacji.
“Czy choroba i pobyt w więzieniu zwalniają z płacenia alimentów? Sąd odpowiada.”
Dane finansowe
WPS: 550 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyUZASADNIENIE Formularz UK 1 Sygnatura akt II K 103/23 Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza. 1.USTALENIE FAKTÓW Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) 1. P. C. w okresie od października 2020 roku do 19 maja 2021 roku w Z. , woj. (...) uchylał się od wykonania obowiązku alimentacyjnego na rzecz syna S. C. oraz córki N. C. określonego co do wysokości wyrokiem Sądu Rejonowego w Zwoleniu III Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia 18 stycznia 2011 roku w sprawie III RC 261/10 na łączną kwotę po 550 złotych, wskutek czego powstały zaległości alimentacyjne stanowiące równowartość co najmniej trzech świadczeń okresowych, przez co naraził ich na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych tj. o przestępstwo z art. 209 § 1a k.k. Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione Dowód Numer karty 1. P. C. i M. S. pozostawali w nieformalnym związku z którego mają troje dzieci w tym S. C. urodzonego (...) i N. C. urodzoną (...) zeznania M. S. zeznania S. C. zeznania N. C. k. 47v k. 294v k. 295 2. Wyrokiem Sądu Rejonowego w Zwoleniu III Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia 18 stycznia 2011 r. w sprawie II RC 261/10 alimenty należne od P. C. na rzecz S. C. ustalone zostały na kwotę 300 zł. miesięcznie, zaś na rzecz N. C. na kwotę 250 zł. miesięcznie płatne do 15 dnia każdego miesiąca do rąk ich matki. odpis wyroku k. 6 3. P. C. wyrokiem Sądu Rejonowego w Zwoleniu z dnia 4 lutego 2019 r. w sprawie II K 146/18 został skazany za czyn z art. 209 § 1a k.k. popełniony w okresie od 22 maja 2012 r. do 26 kwietnia 2018 r. na karę 12 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin miesięcznie. odpis wyroku k. 54 4. P. C. od 13 listopada 2019 r. prowadzi działalność gospodarczą pod firmą (...) w zakresie malowania i szklenia. W latach 2018 i 2019 P. C. wpłacał regularnie należne alimenty na rachunek bankowy bądź też gotówką do rąk M. S. . Od października 2020 r. P. C. zaprzestał płacenia alimentów na rzecz S. C. oraz córki N. C. . wypis z (...) zeznania M. S. k. 99 k. 47v 5. W dniu 11 października 2020 r. P. C. doznał podgłowowego złamania V kości śródręcza lewego. Początkowo był leczony w gipsie palcowo-przedramiennym, jednak ze względu na wtórne przemieszczenie odłamów był w dniu 16 grudnia 2020 r. operowany, dokonano otwartej repozycji i zespolenia drutami K. . Na skutek doznanego urazu był niezdolny do pracy fizycznej w okresie od 11 października 2020 r. do 31 marca 2021 r., a tym samym nie mógł wykonywać pracy zarobkowej. wyjaśnienia oskarżonego opinia biegłego z zakresu ortopedii dokumentacja medyczna k. 68-68v k. 159-160 akt II K 146/18 k. 94 6. Postanowieniem z dnia 22 stycznia 2021 r. Sąd Okręgowy w Radomiu III Wydział Penitencjarny w sprawie III Kow 2279/20/el udzielił P. C. zezwolenia na wykonywanie kary łącznej 6 miesięcy pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Zwoleniu z dnia 24 kwietnia 2019 r. sygn. akt II K 24/19 w systemie dozoru elektronicznego określając, że skazany ma prawo opuszczania miejsca stałego pobytu od poniedziałku do środy od 7:50 do 9:00 i od 12:00 do 13:00, od czwartku do piątku od 9:50 do 12:00 oraz w sobotę i niedzielę od 12:00 do 14:00. Karę tę skazany odbywał w okresie od 25 stycznia 2021 r. do 24 lipca 2021 r. POSTANOWIENIE k. 46 i 52 akt III Kow 2279/20/el 7. P. C. urodził się (...) w P. . Posiada wykształcenie średnie z zawodu jest malarzem – tapeciarzem. Jest żonaty ma na utrzymaniu małoletnią córkę O. C. , oraz dwoje dzieci z poprzedniego związku (...) oraz N. C. . Nie posiada majątku. dane osobopoznawcze wywiad środowiskowy k. 72, k. 29-30 akt III Kow 2279/20/el Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) ------- ---------------------- ------------------------------------------------------------------------------ Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione Dowód Numer karty ------------------------------------------------------------------- --------------------------- ------------- 1.OCena DOWOdów 1.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 5 wyjaśnienia oskarżonego Sąd uznał wyjaśnienia oskarżonego za wiarygodne, były bowiem logiczne, spójne i znajdowały potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Twierdzenia oskarżonego, że w okresie od października 2020 r. do 19 maja 2021 r. nie płacił alimentów na rzecz swoich dzieci ponieważ na skutek doznanego złamania palca lewej ręki utracił możliwość wykonywania pracy zarobkowej znajdują potwierdzenie w dokumentacji medycznej oraz opinii biegłego. Natomiast fakt, że w okresie od 25 stycznia 2021 r. do 24 lipca 2021 r. odbywał karę pozbawienia wolności potwierdzają dokumenty znajdujące się w aktach sprawy o sygn. III Kow 2279/20/el Sądu Okręgowego w Radomiu. 1, 4 zeznania M. S. zeznania S. C. zeznania N. C. W ocenie Sądu zeznania tych świadków były wiarygodne. Zeznawali oni rzeczowo, logicznie, a ich zeznania potwierdzają również inne dowody przeprowadzone w toku przewodu sądowego, a tym samym brak jest jakichkolwiek podstaw, aby podważać wiarygodność tych zeznań. 5 opinia biegłego z zakresu ortopedii dokumentacja medyczna W ocenie Sądu opinia biegłego jest jasna, pełna i nie zawiera wewnętrznych sprzeczności. Została sporządzona przez biegłego odpowiedniej specjalności posiadającego niezbędną wiedzę specjalistyczną do jej wydania, zaś biegły w sposób precyzyjny uzasadnił zarówno sam fakt niezdolności oskarżonego do wykonywania pracy, przyczynę tego stanu a także okres w jakim niezdolność ta się utrzymywała. Opinia ta znajduje pełne potwierdzenie w dokumentacji medycznej w oparciu o którą została wydana. 2, 3, 4, 6, 7 odpisy wyroków wypis z (...) postanowienia dane osobopoznawcze wywiad środowiskowy Sąd za w pełni wiarygodne uznał także wymienione dokumenty zgromadzone w aktach sprawy, których autentyczności żadna ze stron nie kwestionowała, a jednocześnie Sąd z urzędu nie dopatrzył okoliczności, które mogłyby negatywnie rzutować na ich wartość dowodową, a tym samym brak możliwości czynienia na ich podstawie ustaleń faktycznych w sprawie. 1.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ---------------- -------------- ----------------------------------------------------------------------------- 1.PODSTAWA PRAWNA WYROKU Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Oskarżony ☐ 1.3. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem ---------------------- --------------------------------------------- Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ☐ 1.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem ---------------------- --------------------------------------------- Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ☐ 1.4. Warunkowe umorzenie postępowania -------------------- ---------------------------------------------- Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ☐ 1.5. Umorzenie postępowania -------------------- ---------------------------------------------- Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ☒ 1.6. Uniewinnienie I P. C. Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia Przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie nie dało podstaw do przypisania oskarżonemu zarzucanego mu czynu. W aktualnie obowiązującym stanie prawnym dla realizacji znamion występku z art. 209 § 1 i 1a k.k. nie jest co prawda konieczne wykazanie „uporczywości” w zachowaniu sprawcy, a wystarczające jest ustalenie, że uchyla się on wykonywania obowiązku alimentacyjnego. Sam fakt niewykonywania obowiązku, o którym mowa w art. 209 , nie jest jednak równoznaczny z uchylaniem się od niego. Jeżeli istnieje podejrzenie popełnienia przestępstwa z art. 209 , należy zawsze zbadać przede wszystkim przyczyny niewywiązywania się z obowiązku alimentacyjnego przez domniemanego sprawcę, które niekiedy może również zdarzyć się z powodów obiektywnych (np. ciężka choroba łącząca się z pobytem w szpitalu). Uchylanie się od obowiązku łożenia na utrzymanie osoby uprawnionej do alimentacji zachodzi wtedy, gdy zobowiązany, mając obiektywną możliwość wykonania tego obowiązku, nie dopełnia go ze złej woli (zob. Wytyczne...; por. także A. R. , Przestępstwo..., s. 460 i n.). Podzielić w tym względzie należy także pogląd Sądu Najwyższego, wyrażony w wyroku z 9 maja 1995 r., III KRN 29/95, OSNKW 1995/9–10, poz. 64, zgodnie z którym: „Czynu określonego w art. 186 § 1 k.k. (obecnie art. 209 § 1 k.k. – przyp. SR) dopuszcza się tylko ten, kto mógłby wykonać ciążący na nim obowiązek, ale nie czyni tego mimo realnych możliwości w tym względzie" (zob. także wyrok SN z 4 maja 2008 r., II KK 221/08, LEX nr 449029). Analizując sytuację oskarżonego P. C. istniejącą w okresie od października 2020 roku do dnia 19 maja 2021 roku, który obejmuje zarzut aktu oskarżenia stwierdzić należy, że nie miał on realnych możliwości wywiązywania się z ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego. Zwrócić należy uwagę, że z opinii biegłego z zakresu ortopedii i traumatologii wynika, że na skutek doznanego urazu był niezdolny do pracy fizycznej w okresie od 11 października 2020 r. do 31 marca 2021 r., a tym samym nie mógł wykonywać pracy zarobkowej. Oskarżony utrzymywał się bowiem z działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług w zakresie prac wykończeniowych, do wykonywania których niezbędna była sprawność obu rąk. Na skutek złamania palca lewej ręki oskarżony pozbawiony był możliwości wykonywania pracy stanowiącej jedyne jego źródło dochodu. Ponadto w okresie od 25 stycznia 2021 r. do 24 lipca 2021 r. odbywał karę pozbawienia wolności, a czas w jakim uzyskał zezwolenie na opuszczenie miejsca stałego pobytu uniemożliwiał mu w tym okresie uzyskiwanie dochodu pozwalającego na wywiązywanie się z ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego na rzecz pokrzywdzonych. W orzecznictwie Sądu Najwyższego panuje niekwestionowany pogląd, że „do okoliczności, które wyłączają umyślność w zakresie zaniechania wykonywania obowiązku alimentacyjnego, bez wątpienia należy pozbawienie wolności osoby, na której obowiązek tego rodzaju spoczywa, o ile w tym okresie nie ma ona możliwości zarobkowania lub innych źródeł majątkowych, z których możliwa byłaby realizacja należności alimentacyjnych” (wyrok SN z 18 października 2017 r. III KK 422/17 LEX nr 2390674, wyrok SN z 3 lipca 2007 r. III KK 144/07 LEX nr 307769). Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni ten pogląd podziela. Jednocześnie sytuacja materialna oskarżonego nie pozwalała mu na wykonywanie obowiązku alimentacyjnego. Oskarżony nie posiadał oszczędności ani jakiegokolwiek majątku, z którego mógłby realizować ciążący na nim obowiązek łożenia na utrzymania córki (dane o osobie podejrzanego i jego stanie majątkowym k. 72, wywiad środowiskowy kuratora k. 29-30 akt III Kow 2279/20/el). Nie mając możliwości z uwagi na stan zdrowia wykonywania pracy, a także odbywając karę pozbawienia wolności oraz nie posiadając żadnego majątku oskarżony nie miał realnych możliwości wywiązywania się z obowiązku alimentacyjnego na rzecz dzieci. Przytoczone okoliczności nie pozwalają na uznanie, że oskarżony w okresie od października 2020 roku do dnia 19 maja 2021 roku uchylał się od wykonywania obowiązku alimentacyjnego na rzecz swoich dzieci, a tym samym jego zachowanie nie wyczerpało ustawowych znamion czynu zabronionego. Z tych względów na podstawie art. 17 § 1 pkt. 2 k.p.k. w zw. z art. 414 § 1 k.p.k. Sąd uniewinnił oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu. 1.KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i środki związane z poddaniem sprawcy próbie Oskarżony Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu Przytoczyć okoliczności 1.1Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU Oskarżony Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu Przytoczyć okoliczności 1.6. inne zagadnienia W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 7. KOszty procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. O kosztach procesu z uwagi na z uniewinnienie oskarżonego Sąd orzekł na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k. 1.1Podpis sędzia Paweł Gzik
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI