II K 1/25

Sygn. akt II K 1/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 września 2025 r. Sąd Rejonowy w Kętrzynie II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: Sędzia Katarzyna Cichocka Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Grabowska po rozpoznaniu w dniach: 14.04.2025r., 07.05.2025r., 11.06.2025 r. i 10.09.2025 r. sprawy: R. M. s. P. i B. z domu K. ur. (...) w K. oskarżonego o to, że: w okresie od 1 czerwca 2019 r. do 27 grudnia 2024 r. w licznych publikacjach prasowych i internetowych, a w szczególności w artykule z dnia 27.12.2024 r. pomawiał K. J. o przestępstwo alimentacyjne, wielokrotnie określając go mianem „przestępcy alimentacyjnego” oraz „kryminalisty alimentacyjnego”, co mogło go poniżyć w opinii publicznej i narazić na utratę zaufania niezbędnego do wykonywania obowiązków zawodowych tj. o czyn z art.212§2 kk I. oskarżonego R. M. w ramach zarzucanego czynu uznaje za winnego tego, że okresie od 4 kwietnia 2024 r. do 27 grudnia 2024 r. w publikacjach prasowych i internetowych, działając w krótkich odstępach czasu i z góry powziętym zamiarem, pomawiał K. J. określając go mianem „przestępcy” oraz „kryminalisty”, tj. o takie postępowanie, które mogło poniżyć go w opinii publicznej oraz narazić na utratę zaufania potrzebnego do wykonywania zawodu dziennikarza, w szczególności poprzez: - publikację artykułu „Czy to się da leczyć? Kryminalista K. J. wyraźnie odleciał” z dnia 04.04.2024 r. , - publikację artykułu „ M. K. wygrał w sądzie! Kolejne kłamstwa w gazecie (...) .” z dnia 05.04.2024 r. i zamieszczenie sformułowania „przez kryminalistę K. J.”, - publikację artykułu „Czy to jeszcze głupota, czy już choroba?” z dnia 23.10.2024 r. i zamieszczenie sformułowania „przestępca K. J.”, -zamieszczanie wizerunku K. J. z podpisem „przestępca alimentacyjny K. J.” pod artykułem „Ty ku.wo w czerwonych gaciach, czyli kim jest M. S. ? z dnia 27.12.2024 r., tj. popełnienia czynu z art. 212§1 i 2 kk w zw. z art.12§1 kk i za to z mocy art. 212§1 i 2 kk w zw. z art.12§1 kk skazuje go, zaś na podstawie art. 212§2kk w zw. z art. 57b kk wymierza mu karę grzywny w wysokości 80 (osiemdziesięciu) stawek dziennych przy ustaleniu wysokości jednej stawki dziennej na kwotę 20 (dwudziestu) złotych, II. na podstawie art.212§3 kk orzeka wobec oskarżonego nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego K. J. w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych, III. na podstawie art. 628 pkt 1 kpk zasądza od oskarżonego na rzecz oskarżyciela prywatnego K. J. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu. UZASADNIENIE Formularz UK 1 Sygnatura akt II K 1/25 Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza. 1.USTALENIE FAKTÓW 1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) 1. R. M. w okresie od 4 kwietnia 2024 r. do 27 grudnia 2024 r. w publikacjach prasowych i internetowych, działając w krótkich odstępach czasu i z góry powziętym zamiarem, pomawiał K. J. określając go mianem „przestępcy” oraz „kryminalisty”, tj. o takie postępowanie, które mogło poniżyć go w opinii publicznej oraz narazić na utratę zaufania potrzebnego do wykonywania zawodu dziennikarza, w szczególności poprzez: - publikację artykułu „Czy to się da leczyć? Kryminalista K. J. wyraźnie odleciał” z dnia 04.04.2024 r. , - publikację artykułu „ M. K. wygrał w sądzie! Kolejne kłamstwa w gazecie (...) .” z dnia 05.04.2024 r. i zamieszczenie sformułowania „przez kryminalistę K. J.”, - publikację artykułu „Czy to jeszcze głupota, czy już choroba?” z dnia 23.10.2024 r. i zamieszczenie sformułowania „przestępca K. J.”, -zamieszczanie wizerunku K. J. z podpisem „przestępca alimentacyjny K. J.” pod artykułem „Ty ku.wo w czerwonych gaciach, czyli kim jest M. S. ? z dnia 27.12.2024 r., tj. popełnienia czynu z art. 212§1 i 2 kk w zw. z art.12§1 kk Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione Dowód Numer karty 1. wielokrotne używanie przez R. M. w publikacjach prasowych i internetowych wobec K. J. określeń „przestępca” oraz „kryminalista” a) publikacja artykułu „Czy to się da leczyć? Kryminalista K. J. wyraźnie odleciał” z dnia 04.04.2024 r., b) publikację artykułu „ M. K. wygrał w sądzie! Kolejne kłamstwa w gazecie (...) .” z dnia 05.04.2024 r. i zamieszczenie w nim sformułowania „przez kryminalistę K. J.”, c) publikację artykułu „Czy to jeszcze głupota, czy już choroba?” z dnia 23.10.2024 r. i zamieszczenie w nim sformułowania „przestępca K. J.”, d) zamieszczanie wizerunku K. J. z podpisem „przestępca alimentacyjny K. J.” pod artykułem „Ty ku.wo w czerwonych gaciach, czyli kim jest M. S. ? z dnia 27.12.2024 r., 2. narażenie K. J. na utratę zaufania potrzebnego do wykonywania zawodu dziennikarza oraz poniżenie go w opinii publicznej zeznania pokrzywdzonego 111-112 artykuł „Czy to się da leczyć? Kryminalista K. J. wyraźnie odleciał” 122-123 artykuł „ M. K. wygrał w sądzie! Kolejne kłamstwa w gazecie (...) .” 217-218 artykuł „Czy to jeszcze głupota, czy już choroba?” 120- artykuł „Ty ku.wo w czerwonych gaciach, czyli kim jest M. S. ? 7-9 1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) 1. R. M. w okresie od 4 kwietnia 2024 r. do 27 grudnia 2024 r. w publikacjach prasowych i internetowych, działając w krótkich odstępach czasu i z góry powziętym zamiarem, pomawiał K. J. określając go mianem „przestępcy” oraz „kryminalisty”, tj. o takie postępowanie, które mogło poniżyć go w opinii publicznej oraz narazić na utratę zaufania potrzebnego do wykonywania zawodu dziennikarza, w szczególności poprzez: - publikację artykułu „Czy to się da leczyć? Kryminalista K. J. wyraźnie odleciał” z dnia 04.04.2024 r. , - publikację artykułu „ M. K. wygrał w sądzie! Kolejne kłamstwa w gazecie (...) .” z dnia 05.04.2024 r. i zamieszczenie sformułowania „przez kryminalistę K. J.”, - publikację artykułu „Czy to jeszcze głupota, czy już choroba?” z dnia 23.10.2024 r. i zamieszczenie sformułowania „przestępca K. J.”, -zamieszczanie wizerunku K. J. z podpisem „przestępca alimentacyjny K. J.” pod artykułem „Ty ku.wo w czerwonych gaciach, czyli kim jest M. S. ?” z dnia 27.12.2024 r., tj. popełnienia czynu z art. 212§1 i 2 kk w zw. z art.12§1 kk Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione Dowód Numer karty 1. publikowanie artykułów było podyktowane interesem publicznym, nie naruszało wizerunku oskarżyciela prawnego i nie godziło w jego dobre imię wyjaśnienia oskarżonego 110v-111 1.OCena DOWOdów 1.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1.1.1-1.1.2 Artykuły: - Czy to się da leczyć? Kryminalista K. J. wyraźnie odleciał. - M. K. wygrał w sądzie! Kolejne kłamstwa w gazecie (...) . - Czy to jeszcze głupota, czy już choroba?” - Ty ku.wo w czerwonych gaciach, czyli kim jest M. S. ? Potwierdzają opublikowanie przez oskarżonego przedmiotowych artykułów, w których m.in. zarzucił oskarżycielowi prywatnemu, że jest „kryminalistą” „przestępcą”, czy też „przestępcą alimentacyjnym”. Treść artykułów nie były kwestionowana przez strony. wyjaśnienia oskarżonego R. M. w części, w której potwierdził, iż opublikował przedmiotowe artykuły Zeznania pokrzywdzonego K. J. Sąd dał wiarę zeznaniom pokrzywdzonego i przyjął je za wiarygodną podstawę ustaleń faktycznych, nie znajdując podstaw do ich zakwestionowania. Jego relacje są logiczne, spójne i znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym m.in. w przedmiotowych artykułach. W części, w której wskazał, iż celem artykułów opublikowanych przez oskarżonego było wyłącznie poniżenie go oraz narażenia na utratę zaufania potrzebnego do wykonywania zawodu dziennikarza. 1.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 1.2.1 Wyjaśnienia oskarżonego W części, w której wskazał w swoich wyjaśnieniach, iż umieszczenie zdjęcia oskarżyciela prywatnego z napisem „przestępca alimentacyjny K. J.” w artykule z 27 grudnia 2024 r. nie narusza wizerunku oskarżyciela, ponieważ jego twarz jest zasłonięta i wskazana jest tylko pierwsza litera nazwiska oraz poruszał ważne sprawy społeczne (koniugacje polityczne) i tym samym działał w obronie społecznie uzasadnionego interesu. Brak jest jakichkolwiek dowodów potwierdzających powyższe twierdzenia, zaś dalsze wypowiedzi oskarżanego temu przeczą. Oskarżony wskazywał wielokrotnie w treści swoich wyjaśnień, iż jego artykuły były odpowiedzą na artykuły oskarżyciele prywatnego atakujące jego osobę. W ocenie Sądu publikacje oskarżonego nie miały na celu wypowiedzenie się w kwestii ważnej dla społeczności, a przede wszystkim miały na celu poniżenie oskarżonego i przedstawienie jego osoby w negatywnym świetle. Pozostałe artykuły i publikacje dołączone przez strony Dowody niemające znaczenia dla ustalenia faktów. Są to artykuły napisane przez oskarżonego i oskarżyciela prywatnego wykraczające poza ramy czasowe i przedmiotowe zarzutu. 1.PODSTAWA PRAWNA WYROKU Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Oskarżony ☒ 1.3. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem I R. M. Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej Zgodnie z treścią art. 212 § 1 kk , odpowiada za zniesławienie ten, kto pomawia inną osobę, grupę osób, instytucję, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną niemającą osobowości prawnej o takie postępowanie lub właściwości, które mogą poniżyć ją w opinii publicznej lub narazić na utratę zaufania potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu, rodzaju działalności. W tym kontekście przypomnieć należy, że przedmiotem ochrony przepisu art. 212 § 1 kk jest cześć i godność osoby pomawianej o postępowanie lub właściwości, które są sprzeczne z prawem, zasadami etyki, w tym etyki zawodowej oraz np. o brak kompetencji lub zdolności do wykonywania danego zawodu. Wartość w postaci omówionego przedmiotu ochrony pozostawać jednak powinna w równowadze z koniecznością ochrony innych wartości, to jest prawa do swobody wypowiedzi, prawa do krytyki oraz możliwości działania różnych organów, których zadaniem jest między innymi ocena przydatności do wykonywania zawodu, w postaci weryfikacji kompetencji i zdolności oraz ocena kwalifikacji etycznych niezbędnych do zajmowania określonych stanowisk, wykonywania różnych zawodów lub prowadzenia określonego rodzaju działalności (postanowienie SN z dnia 5 czerwca 2013 r. III KK 387/12). Znamię „postępowanie” na gruncie art. 212 kk , odnosi się do zachowania określonego podmiotu, które negatywnie obrazują jego bądź też prowadzoną przez niego działalność. Można tu wskazać przykładowo na popełnienie czynu karalnego czy utrzymywanie kontaktów ze światem przestępczym, złe traktowanie rodziny czy niewywiązywanie się z zobowiązań. Przestępstwo z art. 212§ 1 i 2 kk jest przestępstwem umyślnym i konieczne jest wykazanie oskarżonemu, że działał z zamiarem bezpośrednim lub ewentualnym dokonania tego przestępstwa. Oznacza to, że oskarżony musi chcieć je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia – godzić się na to. N. z nazwiska osoby zniesławiającej nie ma znaczenia dla przypisania sprawcy odpowiedzialności karnej za pomówienie w sytuacji, gdy nie ma wątpliwości, jakiej osoby zniesławiającej dotyczy, jeśli z zestawienia innych okoliczności łatwo można wywnioskować, kogo rozgłaszający miał na myśli. Przedmiotem ochrony art. 212 § 1 i 2 k.k. jest cześć danej jednostki rozumiana jako jej dobre imię i uznanie należne w odbiorze innych ludzi. Ochrona ta jednak nie ma charakteru bezwzględnego, albowiem doznaje ograniczenia ze strony innych dóbr, których doniosłość w demokratycznym państwie prawa nie powinna być kwestionowana. Rzecz dotyczy w tym wypadku prawa obywateli do informacji i jawności życia publicznego oraz kontroli takiej działalności, która obejmuje kwestie społecznie doniosłe, a w tym zakresie trudną do przecenienia rolę spełnia prasa, która korzysta z ustawowo i konstytucyjnie gwarantowanej wolności wypowiedzi. Ta ostatnia wartość również nie ma bezwzględnego charakteru i - jeśli ma korzystać z ochrony prawnej - nie może posunąć się dalej aniżeli pozwalają na to usprawiedliwione okolicznościami konkretnej sytuacji granice tych dóbr, które chroni art. 212 § 1 i 2 k.k. Sam fakt prawdziwości sformułowanego przez sprawcę zarzutu zniesławiającego, w przypadku gdy został on uczyniony publicznie, nie prowadzi jeszcze do wyłączenia bezprawności pomówienia. Ustawodawca wprowadził w art. 213§2 kk dodatkowy wymóg, aby podniesiony lub rozgłoszony prawdziwy zarzut służył obronie społecznie uzasadnionego interesu. Społecznie uzasadniony interes nie może być rozumiany w sposób abstrakcyjny, jest bowiem pojęciem konkretnym i musi wynikać z określonej sytuacji. Krytyka tylko wtedy jest dozwolona, gdy jest konieczna, tzn. gdy dla obrony społecznie uzasadnionego interesu konieczne jest naruszenie dobrego imienia innego podmiotu. Konieczność ta odnosi się zarówno do sposobu, jak i formy naruszenia czci. Dodatkowo, gdy zarzut zniesławiający dotyczy życia prywatnego lub rodzinnego, możliwość przeprowadzenia dowodu prawdy jest bardzo poważnie ograniczona. Sfera życia prywatnego (rodzinnego) powinna być w zasadzie wyłączoną spod publicznej krytyki, z wyjątkiem sytuacji, gdy ujawnienie faktów jej dotyczących ma zapobiec niebezpieczeństwu godzącemu w życie lub zdrowie człowieka lub demoralizacji małoletniego. Z uwagi na powyższe fakt, iż oskarżyciel prywatny był w przeszłości (wyrok SR w Olecku z 2.04.2019 r.) karany za przestępstwo z art. 209§1 kk (przestępstwo niealimentacji) nie uchyla odpowiedzialności oskarżonego za określanie go w licznych publikacjach z 2024 r. mianem przestępcy i kryminalisty. Bezsprzecznie przedmiotowe publikacje przekroczyły ramy dopuszczalnej wolności wypowiedzi w dziennikarstwie. Określania jakimi posługuje się w ich treści oskarżony wobec pokrzywdzonego mogła niewątpliwie wywołać u przeciętego odbiorcy wrażenie, że oskarżyciel prywatny jest osobą złą, recydywistą, notorycznie wchodzącą w konflikt z prawem, niegodną zaufania. Wyrażenia oskarżonego zawarte w publikacjach skierowane wobec oskarżyciela prywatnego mogły zatem narazić K. J. na utratę wymaganego zaufania potrzebnego do wykonywania zawodu dziennikarza. W ocenie Sądu nie sposób przyjąć, że oskarżony działał przy tym w celu obrony społecznie uzasadnionego interesu, a tym bardziej żeby interes ten sprowadzał się do zapobiegnięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia człowieka albo demoralizacji małoletniego. Działanie oskarżonego nacechowane było umyślnością, jego celem było poniżenie pokrzywdzonego i podważenie jego reputacji w środowisku lokalnym. Takie działania oskarżonego nie miały nic wspólnego z debatą publiczną na temat ważnych spraw społecznych czy dozwoloną krytyką pokrzywdzonego jako osoby publicznej - lokalnego dziennikarza. Artykuły, w których oskarżony zawierał zniesławiające pokrzywdzonego określania, często nie dotyczyły ani pokrzywdzonego, ani żadnych spraw z nim związanych, na co wskazał sam oskarżony w swoich wyjaśnieniach, a określanie go przestępcą czy kryminalistą, nie mogło służyło niczemu innemu, jak tylko upokorzeniu go i poniżeniu w opinii publicznej. Spełnione zostały także znamiona działania przez oskarżonego w warunkach czynu ciągłego, do których zalicza się dopuszczenie się co najmniej dwóch zachowań, działanie z góry powziętym zamiarem i w krótkich odstępach czasu. Oskarżony wyczerpał zatem znamiona przypisanego mu przestępstwa z art. 212 § 1 i 2 k.k. w zw. z art. 12§1 k.k. Jako datę początkową Sąd przyjął 4 kwietnia 2024 r., albowiem wcześniejsze zachowania oskarżonego nie mogły zostać objęte czynem ciągłym z uwagi na zerwanie więzi czasowej – krótkich odstępów czasu pomiędzy poszczególnymi zachowaniami, natomiast jako czyny jednostkowe, z uwagi na upływ czasu, uległy przedawnieniu. Karalność przestępstwa z oskarżenia prywatnego przedawnia się bowiem z upływem roku od czasu, gdy pokrzywdzony dowiedział się o osobie sprawcy przestępstwa. Podkreślić należy, iż zarzut został ostatecznie sprecyzowany przez oskarżyciela prywatnego do chwili rozpoczęcia przewodu sądowego, tj. w piśmie z dnia 22.04.2025 r. (k. 93) Późniejsze próby rozszerzania zarzutu wykraczały już poza ramy oskarżania. ☐ 1.4. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej ☐ 1.5. Warunkowe umorzenie postępowania Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania ☐ 1.6. Umorzenie postępowania Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania ☐ 1.7. Uniewinnienie Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia 1.KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i środki związane z poddaniem sprawcy próbie Oskarżony Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu Przytoczyć okoliczności R. M. I II I I Kara grzywny w wysokości 80 stawek, przy określeniu wysokości jednej stawki na kwotę 20 złotych, Okoliczności łagodzące: - dotychczasowa niekaralność oraz prowadzenie ustabilizowanego trybu życia Okoliczności obciążające: - sposób działania – wielokrotne złośliwe, rozgłaszanie zarzutu zniesławianego, nieustępliwość działania, - godzenie w istotne dobro prawne w postaci czci i godności człowieka Wysokość stawki dziennej grzywny ustalono z uwzględnieniem dochodów oskarżonego, warunków osobistych i możliwości zarobkowych. W ocenie Sądu kara grzywny w orzeczonym wymiarze pozwoli oskarżonemu w sposób wystarczający odczuć naganność jej zachowania, jak również wyciągnąć właściwe wnioski na przyszłość. Nawiązka na rzecz pokrzywdzonego w wysokości 1000 zł - ma na celu prawną ochronę interesów pokrzywdzonego oraz wzmocnienie wychowawczego odziaływania kary. 1.1Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU Oskarżony Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu Przytoczyć okoliczności 1.6. inne zagadnienia W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę 1.KOszty procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności III Zgodnie z treścią art. 628 pkt 1 kpk zasądził od oskarżonego na rzecz oskarżyciela prywatnego poniesione przez niego koszty procesu. 1.1Podpis