II GZ 753/25

II GZ 753/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-11-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-11-03
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Wojciech Maciejko /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Skarżony organ
Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 197 par. 1 i par. 2, art. 200, art. 206
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Maciejko po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lipca 2025 r. sygn. akt VI SA/Wa 3632/24 w zakresie zwrotu kosztów postępowania sądowego w sprawie ze skargi R. DAC w D., Irlandia na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia 22 sierpnia 2024 r. nr LOB.501.507.2024.ULC.2 w przedmiocie kary pieniężnej za przekazanie przez przewoźnika nieprawdziwej informacji dotyczącej lotu postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 22 lipca 2025 r., sygn. akt VI SA/Wa 3632/24, po rozpoznaniu sprawy ze skargi R. DAC z siedzibą w D. (Republika Irlandii) na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia 22 sierpnia 2024 r. nr LOB.501.507.2024.ULC.2 w przedmiocie kary pieniężnej, w punkcie pierwszym, uchylił zaskarżoną decyzję, w punkcie drugim, zasądził od Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na rzecz skarżącej spółki 4157 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu postanowienia o kosztach postępowania sądowego, Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz przewoźnika zwrot kosztów uiszczonego wpisu od skargi wysokości 540 zł, wynagrodzenia dla pełnomocnika (§ 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie - Dz. U. z 2023 poz.1964) w wysokości 3600 zł, oraz kwotę 17 zł stanowiącą opłatę skarbową od złożonego pełnomocnictwa.
Zażalenie na postanowienie o kosztach postępowania sądowego (zawarte w pkt 2 wyroku WSA w Warszawie z 22 lipca 2025 r., sygn. akt VI SA/Wa 3632/24) wniósł organ, zaskarżając je w części, tj. w zakresie w jakim Sąd w ramach zasądzonych kosztów postępowania sądowego przyznał pełnomocnikowi skarżącej kwotę 3600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: art. 200 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2023 r. poz. 1964) - poprzez zasądzenie od Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na rzecz pełnomocnika strony skarżącej kosztów zastępstwa procesowego w pełnej stawce minimalnej, pomimo że charakter sprawy oraz nakład pracy pełnomocnika strony przeciwnej uzasadniały zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w niższej wysokości, odpowiadające rzeczywistemu nakładowi jego pracy oraz stopniowi złożoności sprawy, zwłaszcza że sprawa należy do kategorii postępowań o analogicznym stanie faktycznym toczących się przed tutejszym Sądem, powtarzalnych rodzajowo, zbieżnych pod względem zarzutów i problematyki prawnej.
Wobec powyższego autor zażalenia wniósł o uchylenie w części postanowienia zawartego w pkt. 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lipca 2025 r., sygn. akt VI SA/Wa 3632/24 w zakresie w jakim Sąd w ramach zasądzonych kosztów postępowania sądowego, przyznał pełnomocnikowi strony skarżącej pełną stawkę minimalną tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego i rozpoznanie sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 188 w zw. z art. 197 § 2, art. 200, art. 205 § 2 i art. 206 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Ewentualnie z ostrożności procesowej wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.
Organ stwierdził, że w jego ocenie zasądzenie pełnej kwoty kosztów zastępstwa procesowego nie znajduje wystarczającego uzasadnienia w świetle rzeczywistego nakładu pracy pełnomocnika strony przeciwnej w sprawie. Nakład ten ograniczał się w istocie do sporządzenia i złożenia dodatkowego pisma procesowego - stanowiska uzupełniającego z dnia 15 lipca 2025 r., w którym pełnomocnik wniósł o skierowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego oraz o przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci zawiadomienia z 25 kwietnia 2024 r., podpisanego przez osobę uczestniczącą w postępowaniu w obu instancjach. Dowód ten nie znajdował się w aktach administracyjnych, a jego ujawnienie pozwoliło Sądowi stwierdzić naruszenie art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. i uchylić zaskarżoną decyzję. Choć wskazany dowód miał wpływ na uchylenie decyzji przez Sąd, to – zdaniem organu - jego wykorzystanie nie wymagało prowadzenia skomplikowanego postępowania dowodowego ani sporządzania odrębnych opinii. Prezes ULC stwierdził, że niniejsza sprawa wpisuje się w szerszy ciąg kilkuset spraw o analogicznym stanie faktycznym i prawnym, a zatem przygotowanie stanowiska nie wymagało nakładu pracy odpowiadającego przyznanej kwocie 3600 zł kosztów zastępstwa procesowego.
Podsumowując organ stanął na stanowisku, że z uwagi na ograniczony stopień złożoności sprawy oraz niewielki zakres czynności faktycznie podjętych przez pełnomocnika, zasadne było ustalenie kosztów zastępstwa procesowego w wysokości odpowiadającej rzeczywistemu nakładowi pracy, zgodnie z art. 206 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 206 p.p.s.a., którego zastosowania domaga się w istocie organ przy ustaleniu wysokości kosztów zastępstwa procesowego w sprawie zakończonej wydaniem przez WSA w Warszawie wyroku z 22 lipca 2025 r., sygn. akt VI SA/Wa 3632/24, sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu.
Przepis ten dopuszcza możliwość miarkowania kosztów postępowania na rzecz skarżącego (skarżących) od organu w postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi, ale ustalenie czy w sprawie zachodzi "uzasadniony przypadek", zostało pozostawione do uznania sądu ("sąd może"). Oznacza to, że nawet w przypadku, gdyby zostały spełnione przesłanki uzasadniające miarkowanie kosztów sąd nie ma obowiązku zastosowania tej instytucji. Brak podjęcia jakichkolwiek rozważań w tym przedmiocie, nawet jeśli skarga została uwzględniona częściowo, oznacza natomiast, że zastosowane zostały zasady wynikające z art. 200 p.p.s.a. Nie ma też przeszkód, aby pomimo częściowego uwzględnienia skargi, względnie zaistnienia innej przesłanki, sąd orzekł o zwrocie dla strony kosztów postępowania w pełnej wysokości (zob. postanowienie NSA z 30 listopada 2017 r. sygn. akt II GZ 715/17 oraz powołane w nim orzecznictwo).
Należy pamiętać, że zasadą postępowania sądowoadministracyjnego, wynikającą z art. 200 – 204 p.p.s.a. jest w sytuacjach w nich określonych zwrot niezbędnych kosztów postępowania, zaś możliwość ograniczenia, czy odstąpienia od realizacji tej zasady, przewidziana w art. 206 stanowi wyjątek, który może być zastosowany w uzasadnionych przypadkach. Nie jest to w żadnym przypadku reguła działania sądu. Tak sformułowany przepis pozwala na stwierdzenie, iż intencją ustawodawcy było pozostawienie uznaniu sądu, czy ma zastosować ten przepis oraz w jakiej części należy zasądzić na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania w przypadku uwzględnienia jej skargi.
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że nie można skutecznie czynić sądowi zarzutu naruszenia art. 206 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy nie skorzystał z uprawnienia przewidzianego w tym przepisie (por. postanowienie NSA z 21 lutego 2011 r. sygn. akt II FZ 8/11). Skoro Sąd pierwszej instancji nie widział zasadności zastosowania w sprawie art. 206 p.p.s.a., to Naczelny Sąd Administracyjny nie był zobowiązany do wyjaśniania, dlaczego Sąd nie zastosował regulacji zawartej w treści omawianego przepisu i zasądził koszty w pełnej wysokości (por. postanowienia NSA z 27 listopada 2018 r. sygn. akt II GZ 1048/16 i 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OZ 246/20).
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.