II GZ 731/17

Naczelny Sąd Administracyjny2017-10-06
NSAubezpieczenia społeczneŚredniansa
ubezpieczenia społecznenależnościumorzeniepostępowanie administracyjneskarżącycofnięcie skargisąd administracyjnyNSAWSA

NSA uchylił postanowienie WSA o umorzeniu postępowania, uznając, że pismo skarżącej nie było jednoznacznym cofnięciem skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny umorzył postępowanie ze skargi J.W. na decyzję Prezesa KRUS w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych, uznając, że skarżąca skutecznie cofnęła skargę. NSA uchylił to postanowienie, stwierdzając, że pismo J.W. nie zawierało jednoznacznego oświadczenia o cofnięciu skargi, a sąd I instancji dokonał dowolnej interpretacji materiału dowodowego.

Sprawa dotyczyła zażalenia J.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, które umorzyło postępowanie ze skargi na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych. Sąd I instancji uznał, że J.W. skutecznie cofnęła skargę, opierając się na jej piśmie z 17 listopada 2016 r., w którym stwierdziła, że skarga jest skargą jej męża, a ona sama nie wnosi skargi. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd II instancji uznał, że pismo J.W. z 17 listopada 2016 r. nie zawierało jednoznacznego oświadczenia o cofnięciu skargi. Podkreślono, że cofnięcie skargi musi być jasne i niebudzące wątpliwości co do woli strony. W ocenie NSA, Sąd I instancji dokonał dowolnej interpretacji materiału dowodowego, co doprowadziło do przedwczesnego i nieadekwatnego rozstrzygnięcia. W związku z tym, NSA uchylił postanowienie WSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, takie pismo nie może być uznane za skuteczne cofnięcie skargi, gdyż nie zawiera jednoznacznego oświadczenia woli strony.

Uzasadnienie

Cofnięcie skargi musi być jednoznaczne i niebudzące wątpliwości co do woli strony. Sąd I instancji dokonał dowolnej interpretacji pisma skarżącej, uznając je za cofnięcie skargi, podczas gdy jego treść nie pozwalała na takie wnioski.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 161 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę.

p.p.s.a. art. 60

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarżący może cofnąć skargę, a takie cofnięcie wiąże sąd. Sąd uzna jednak cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pismo J.W. z dnia 17 listopada 2016 r. nie zawierało jednoznacznego oświadczenia o cofnięciu skargi. Sąd I instancji dokonał dowolnej interpretacji materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

nie można w żadnym razie przyjąć, że skarżąca złożyła oświadczenie o cofnięciu skargi Oświadczenie strony skarżącej o cofnięciu skargi nie może budzić wątpliwości co do swej treści Sąd I instancji przyjął, że skarżąca w piśmie z dnia 17 listopada 2016 r. (...) stwierdził, że skarga ta jest skargą jej małżonka A.W., a ona nie wnosi skargi.

Skład orzekający

Joanna Zabłocka

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych dotyczących skutecznego cofnięcia skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście niejednoznacznych oświadczeń stron."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której sąd I instancji uznał pismo za cofnięcie skargi, podczas gdy jego treść była niejasna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną kwestię proceduralną dotyczącą jednoznaczności oświadczeń stron w postępowaniu sądowym, co jest istotne dla praktyków prawa.

Czy niejasne pismo to już cofnięcie skargi? NSA wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GZ 731/17 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2017-10-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2017-09-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Zabłocka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne
Umorzenie postępowania
Sygn. powiązane
I SA/Ke 644/16 - Wyrok WSA w Kielcach z 2018-01-18
II GZ 472/17 - Postanowienie NSA z 2017-06-28
Skarżony organ
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 161 par. 1 pkt 1, art. 60, art. 185 par. 1, art. 197 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Zabłocka po rozpoznaniu w dniu 6 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 31 stycznia 2017 r. sygn. akt I SA/Ke 644/16 w zakresie umorzenia postępowania ze skargi J.W. w sprawie ze skargi J.W. i A.W. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] października 2016 r. znak [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne rolników postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach postanowieniem z dnia 31 stycznia 2017 r., sygn. akt I Sa/Ke 644/16 umorzył postępowanie ze skargi J.W. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z [...] października 2016 r. w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych.
J.W. i A.W. w piśmie z 6 listopada 2016 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. skargę na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z [...] października 2016 r. nr [...]w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych.
W piśmie z 17 listopada 2016 r. J.W. wskazała, że skarga z 6 listopada 2016 r. jest skargą jej małżonka A.W., a ona nie wnosi skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 w zw. z art. 60 p.p.s.a. umorzył postępowanie wobec skarżącej bowiem uznał, że J.W. skutecznie cofnęła skargę, a brak jest przesłanek do stwierdzenia, że cofnięcie skargi jest niedopuszczalne.
W zażaleniu na powyższe postanowienie J.W., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła o uchylenie postanowienia w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do merytorycznego rozpoznania skargi J.W
Postanowieniu zarzuciła:
"1. Mającą wpływ na treść zaskarżonego postanowienia błędną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, a mianowicie przyjęcie przez Sąd, iż skarżąca J.W. w swoim piśmie z dnia 17 listopada 2016 r. złożyła oświadczenie woli o cofnięciu skargi inicjującej postępowanie, podczas gdy z przedmiotowego pisma w żadnym razie nie wynika, aby skarżąca dokonała takiej czynności, czy też złożyła oświadczenie tej treści, skutkujące możliwością przyjęcie, iż dopuszczalnym w świetle prawa jest umorzenie postępowania z jej skargi.
2. Nadto niedostrzeżenie przez Sąd, w zgromadzonym materiale dowodowym, w szczególności związkowym, iż zasadność składanych bądź wyinterpretowanych z treści składanych przez skarżąca pism oświadczeń woli, należy traktować ze szczególną ostrożnością, w zakresie świadomości skarżącej, co do ich treści - to także jako zarzut nienależytej, bowiem absolutnie dowolnej oceny materiału dowodowego".
W uzasadnieniu podniesiono, że nie można przyjąć za Sądem, że jakakolwiek treść pisma J.W. z dnia 17 listopada 2016 r. odpowiada oświadczeniu woli o cofnięciu skargi. Wprawdzie skarżąca wspomina w tym piśmie, iż ona pisała skargę, mąż ja podpisywał, jednakże wyinterpretowanie z tej treści wniosku o świadomym cofnięciu skargi - zwłaszcza wobec pozostałej treści tego i następnych pism, znajdujących się w aktach sprawy, było dalece dowolnym zabiegiem Sądu, nie znajdującym potwierdzenia w treści podlegającego ocenie w tej materii materiału dowodowego. Podniesiono również, że z treści dalszych pism, w tym także z pism Opieki społecznej, da się wyinterpretować wniosek, iż jakiekolwiek oświadczenia składane przez skarżącą, winny podlegać ocenie ze wzmożoną, nie tylko należytą, ostrożnością, z uwagi na ewentualny brak świadomości - w rozumieniu wady oświadczenia woli, istniejące niewątpliwie po stronie skarżącej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnie skargę. Stosownie do art. 60 p.p.s.a. skarżący może cofnąć skargę, a takie cofnięcie wiąże sąd. Jak wynika z zawartej w art. 60 p.p.s.a. regulacji sąd uzna jednak cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności.
Warunkiem umorzenia postępowania sądowego jest złożenie przez podmiot składający skargę, bądź też pełnomocnika działającego w imieniu tegoż podmiotu, oświadczenia o cofnięciu skargi. Czynność ta jako czynność procesowa strony zmierzająca do zakończenia procesu nie może być uzależniona od warunku, który czyniłby samo zakończenie postępowania sądowego niepewnym. Cofnięcie skargi musi być więc jednoznaczne. Ważnym jest, że strona skarżąca, składając do sądu administracyjnego oświadczenie woli o cofnięciu skargi, musi dokonać tego w sposób niebudzący wątpliwości co do swoich faktycznych intencji oraz zamierzonych skutków faktycznych i prawnych, jakie planuje wywołać , składając przedmiotowe oświadczenie woli.
Sąd I instancji przyjął, że skarżąca w piśmie z dnia 17 listopada 2016 r. (uzupełniającym treść skargi z dnia 6 listopada 2016 r.) stwierdził, że skarga ta jest skargą jej małżonka A.W., a ona nie wnosi skargi. Wobec powyższego uznał, że J.W. cofnęła wniesioną przez siebie skargę na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [..] października 2016 r.
Jak wynika z akt sądowych sprawy skargę z dnia 6 listopada 2016 r. podpisała J.W. i A.W. (k. 6 akt sądowych). W piśmie z dnia 17 listopada 2016 r. (uzupełniającym skargę) J.W. napisała, że "Uzupełniam pismo męża z 06. 11. 2016 złożone 07. 11. 16 ja to pismo podpisałam a pisane przez męża". Dodatkowo wskazała, że "Teraz ja piszę jeżeli [...] wydały taką decyzję ostateczną ja nie wnoszę do WSA".
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wobec tak przedstawionej treści pisma z dnia 17 listopada 2016 nie można w żadnym razie przyjąć, że skarżąca złożyła oświadczenie o cofnięciu skargi. Z przywołanej treści ww. pisma nie wynika jednoznacznie i w sposób niebudzacy wątpliwości, że taka była wola strony. Oświadczenie strony skarżącej o cofnięciu skargi nie może budzić wątpliwości co do swej treści i winno być ono skierowane do Sądu, aby możliwe było dokonanie oceny tegoż oświadczenia pod kątem jego skuteczności procesowej, a więc czy zawarte w przepisie art. 60 p.p.s.a. dyspozycje zostały spełnione (zob. postanowienie NSA z dnia 5 sierpnia 2005 r., sygn. akt II OSK 167/05).
Sąd I instancji przyjmując w oparciu o tak przedstawioną treść pisma z dnia 17 listopada 2016 r., że nastąpiło skuteczne cofnięcie skargi, wydał orzeczenie przedwczesne i nieadekwatne do prawidłowej oceny czynności procesowej strony.
Ze wskazanych przyczyn, działając na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI