II GZ 560/14

II GZ 560/14 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2014-09-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-09-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Wojciech Kręcisz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6259 Inne o symbolu podstawowym 625
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 990/14 - Wyrok WSA w Warszawie z 2015-02-10
Skarżony organ
Minister Administracji i Cyfryzacji
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.61 par.1 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 30 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 990/14 w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi S. P. na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych i radiofonicznych postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 22 maja 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 990/14 odmówił S. P. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] stycznia 2014 r. w przedmiocie ustalenia opłaty za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych i radiofonicznych.
Z uzasadnienia postanowienia wynika, że Sąd I instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia.
Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. S. P. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] stycznia 2014 r. o nr [...] .
W petitum skargi Skarżący wniósł także o wstrzymanie wykonania tejże decyzji. Wniosek nie zawierał żadnego uzasadnienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, powołując się na art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej w skrócie: "p.p.s.a.") odmówił wstrzymania wykonania przedmiotowej decyzji podnosząc, iż złożony przez Skarżącego wniosek nie zawiera żadnego uzasadnienia. W konsekwencji Sąd nie mógł dokonać merytorycznej oceny przedmiotowego wniosku.
Na powyższe postanowienie S. P. wniósł zażalenie. W uzasadnieniu wskazał m.in. że zapłata kwoty określonej w zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność likwidacji prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa, a egzekucja rzeczy ruchomych niemożliwość ich odzyskania (a więc nieodwracalne skutki). Skarżący dołączył do zażalenia podatkową księgę przychodów swoją (miesiące – styczeń, luty, marzec, kwiecień 2014 r.) oraz żony (miesiące – styczeń, luty, marzec 2014 r.), a także wydruk z CEIDG żony.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Należy zauważyć, iż zgodnie z treścią art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkowo, sąd może na wniosek skarżącego, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części zaskarżonego aktu lub czynności. Przepis ten przewiduje zamknięty katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, co oznacza że sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli poprzez ich wykonanie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla strony. Decyzja o skorzystaniu z możliwości ubiegania się o udzielenie ochrony tymczasowej należy do strony postępowania, która powinna mieć świadomość, że uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (por. np. postanowienie NSA z 26 listopada 2007 r., II FZ 338/07). Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione (B. Gruszczyński (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 206). Ponad to wniosek poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji.
Pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę - majątkową lub niemajątkową - której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (vide postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04). Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że wnioskujący, pomimo ciążącego na nim obowiązku, nie wykazał zaistnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W niniejszej sprawie twierdzenia Skarżącego powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej. Tymczasem wnioskujący na etapie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie złożył żadnych dokumentów, co uniemożliwiało obiektywną ocenę jego sytuacji majątkowej przez WSA. Natomiast do zażalenia na postanowienie Sądu I instancji dołączył podatkową księgę przychodów swoją (miesiące – styczeń, luty, marzec, kwiecień 2014 r.) oraz żony (miesiące – styczeń, luty, marzec 2014 r.), a także wydruk z CEIDG żony, a w jego uzasadnieniu zawarł ogólnikowe twierdzenia o konieczności likwidacji przedsiębiorstwa w przypadku zapłaty kwoty określonej zaskarżona decyzją oraz utratę ruchomości (nieodwracalną) w przypadku egzekucji.
Odnosząc się do argumentacji zaprezentowanej przez skarżącego podkreślić należy, iż egzekucja zawsze prowadzi do ujemnych następstw, co powinno być uwzględnione przez Sąd bez żadnej dodatkowej argumentacji strony w tym względzie. Odnosząc się do tej kwestii wskazać należy, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Skutki w tym zakresie są oczywiste i zawsze prowadzą do ujemnych następstw polegających na zmniejszeniu majątku zobowiązanego. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło. Nie bez znaczenia dla oceny wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. jest też to, iż w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi strony uiszczone już, a nienależne zobowiązanie będzie podlegać zwrotowi wraz z odsetkami, stanowiącymi swoistą formę odszkodowania, co dodatkowo przemawia za "odwracalnością" skutków, które wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować dla strony. Stąd też nie sposób podzielić stanowiska skarżącego, który z samego faktu toczącej się egzekucji wnioskuje o podstawie do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Przedstawione przez Skarżącego argumenty nie świadczą o spełnieniu przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Również łączna kwota ciążących na Stronie zobowiązań podatkowych nie świadczy, sama w sobie, o tym że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie dysponując aktualnymi i konkretnymi danymi dotyczącymi wszystkich dochodów, posiadanego majątku oraz zadłużenia Naczelny Sąd Administracyjny nie może uznać, że stwierdzenie o braku możliwości wywiązania się ze zobowiązań jest wystarczające do uznania spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Obok podnoszonej już wyżej "odwracalności" wykonania świadczenia pieniężnego zwrócić uwagę też należy na to, że w świetle art. 8-10 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.) dopuszczalność prowadzenia egzekucji jest ograniczona do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. Wobec braku uzasadnienia wniosku przez uprawdopodobnienie obaw skarżącego dotyczących braku możliwości spłaty zobowiązań nie jest możliwe uznanie podnoszonych w tym zakresie twierdzeń za wystarczające w świetle wymogów z art. 61 § 3 p.p.s.a.
Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa, jak wspomniano wyżej, na stronie skarżącej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04 oraz z 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04), a obowiązkiem sądu jest w tej sytuacji ocena argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia, nie zaś prowadzenie postępowania dowodowego co do przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, niepubl. oraz z dnia 9 lipca 2004 r., sygn. akt FZ 163/04, niepubl.). Ogólnikowość złożonego w niniejszej sprawie zażalenia tym samym nie pozwala zweryfikować, czy w istocie w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji zajdzie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji