II GZ 446/11

II GZ 446/11 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2011-10-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-09-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Krystyna Anna Stec /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 1118/11 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2011-11-10
II GSK 225/12 - Postanowienie NSA z 2012-02-29
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 86 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Dnia 6 października 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Krystyna Anna Stec po rozpoznaniu w dniu 6 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia K. P. i D. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 6 lipca 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 1118/11 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi K. P. i D. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 6 lipca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił K. P. i D. Sp. z o.o. w K. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2011 r. utrzymującą mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2010 r., w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej, z następującym uzasadnieniem.
Zaskarżona decyzja organu II instancji została doręczona stronie w dniu 14 marca 2011 r. (k. 69 akt adm.). Na stronie 6 decyzji organ zawarł pouczenie o przysługującym Spółce prawie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. w terminie 30 dni od doręczenia decyzji. Organ wskazał, że skarga winna być wniesienia za pośrednictwem Głównego Inspektora Transportu Drogowego, ul. Postępu 21, 02-676 Warszawa.
Do skargi Spółka załączyła wniosek o przywrócenie terminu do jej złożenia, wskazując w uzasadnieniu, że skargę omyłkowo wysłała na poprzedni adres organu. Do skargi dołączono kopertę, z której wynika, że skarga została nadana w dniu 11 kwietnia 2011 r. na nieaktualny adres organu (k. 15 akt sądowych). Na kopercie w dniu 12 kwietnia 2011 r. dokonano na poczcie adnotacji "wyprowadził się".
Rozpoznając wniosek Spółki Sąd uznał, że nie uprawdopodobniła ona, iż za uchybienie terminu do wniesienia skargi nie ponosi winy.
Zdaniem Sądu błąd polegający na tym, że skarżąca omyłkowo zaadresowała korespondencję zawierającą skargę, w sytuacji, gdy została prawidłowo pouczona o wniesieniu środka odwoławczego, nie spełnia przesłanki uprawdopodobnienia braku winy. Decyzja organu II instancji, którą otrzymała skarżąca zawierała wyczerpujące i jasne pouczenie o terminie i sposobie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. Ponadto w pouczeniu decyzji Główny Inspektor Transportu Drogowego wyraźnie wskazał adres, na jaki należy przesłać skargę. Nie było wiec potrzeby, aby organ informował, że adres przy ul. Młynarskiej 42 w Warszawie jest nieaktualny. Powyższe świadczy o braku staranności skarżącej przy dokonywaniu czynności procesowej, tj. przy wniesieniu skargi.
Spółka na podstawie art. 86 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) wniosła zażalenie, w którym wskazała, że nie kwestionuje zasadności uzasadnienia postanowienia Sądu I instancji, ale wnosi o uwzględnienie specyficznych okoliczności, które wywołały błędne zaadresowanie przesyłki zawierającej skargę. W ocenie Spółki tą okolicznością była oczywista omyłka pisarska wywołana "automatycznym zadziałaniem komputera używanego do sporządzania skargi". Spółka wskazała, że skarga w niniejszej sprawie była szóstą z rzędu wnoszoną przez skarżącego na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, a pierwszą pisaną po zmianie adresu przez organ. Ponieważ skarga była pisana w oparciu o treść poprzednich skarg, to po wpisaniu nowego adresu komputer przywrócił automatycznie poprzedni adres.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 zd. 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uzasadnienie, w którym strona uprawdopodobni brak winy w przekroczeniu terminu. Oznacza to, że strona we wniosku tym powinna powoływać okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania staranności przy dokonywaniu czynności. Powszechnie przyjmuje się – jako kryterium przy ocenie istnienia winy lub jej braku w uchybieniu terminu procesowego – obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (por. post. SN z dnia 14 stycznia 1972 r., sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA 1972/7-8/144). Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. post. SN z dnia 6 października 1998 r., sygn. akt II CKN 8/08, zbiór lex nr 50679). Brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie przeszkody pokonać (usunąć) przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych. Instytucja przywrócenia terminu niewątpliwie ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w sytuacjach, gdy strona, z przyczyn niezależnych od niej, którym w żaden sposób nie mogła zaradzić, nie dopełniła czynności procesowej w stosownym terminie. Nie może być natomiast wykorzystywana przez stronę do przeciwdziałania negatywnym skutkom procesowym wynikającym z jej zaniedbań i braku należytej staranności w prowadzeniu spraw przed sądem.
Przy takiej wykładni treści art. 86 § 1 zd. 1 p.p.s.a. przyjąć trzeba, że Sąd I instancji trafnie ocenił, iż strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi, gdyż okoliczności podane we wniosku o przywrócenie terminu nie dawały podstaw do przyjęcia, że uchybienie było niezawinione.
Zgodzić bowiem należy się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że skoro skarżąca Spółka została prawidłowo pouczona o terminie i sposobie wniesieniu środka odwoławczego – ze wskazaniem adresu organu, za pośrednictwem którego czynności procesowej należy dokonać – to omyłkowe zaadresowanie korespondencji zawierającej skargę nie spełnia przesłanki uprawdopodobnienia braku winy.
Podnoszone w zażaleniu "specyficzne okoliczności" a to "automatyczne zadziałanie komputera używanego do sporządzania skargi" nie wskazują na zaistnienie przyczyny niezależnej od strony, której w żaden sposób nie mogła ona zaradzić. Błędne zaadresowanie koperty ze skargą w przedstawionych wyżej okolicznościach świadczy o braku należytej staranności przy składaniu skargi i nie usprawiedliwia wniosku o przywrócenie terminu.
Zażalenie jako bezzasadne podlega więc oddaleniu.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.