II GZ 423/11

Naczelny Sąd Administracyjny2011-09-20
NSAAdministracyjneŚredniansa
wstrzymanie wykonaniaopłata eksploatacyjnasądy administracyjnezażalenieszkodatrudne do odwrócenia skutkiprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji w sprawie opłaty eksploatacyjnej, uznając, że samo zobowiązanie pieniężne nie stanowi trudnej do odwrócenia szkody.

Skarżący B. i M. C. zaskarżyli postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w przedmiocie opłaty eksploatacyjnej. Argumentowali, że zapłata 20 490,20 zł i trudna sytuacja materialna (dochód ok. 2400 zł brutto, gospodarstwo agroturystyczne) spowodują znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki. WSA odmówił wstrzymania, uznając, że zapłata pieniężna zazwyczaj nie rodzi trudnych do odwrócenia skutków, a ewentualny zwrot świadczenia jest możliwy. NSA oddalił zażalenie, podkreślając, że samo wskazanie na obowiązek zapłaty i jego wpływ na działalność gospodarczą jest zbyt ogólnikowe, a trudne do odwrócenia skutki wymagają konkretnego uprawdopodobnienia.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie B. C. i M. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P., które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] lutego 2011 r. w przedmiocie opłaty eksploatacyjnej. Skarżący domagali się wstrzymania wykonania decyzji, argumentując, że konieczność zapłaty kwoty 20 490,20 zł, w połączeniu z ich trudną sytuacją materialną (dochód ok. 2400 zł brutto miesięcznie, prowadzenie gospodarstwa agroturystycznego), stworzy niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd I instancji uznał, że spełnienie świadczenia pieniężnego, co do zasady, nie wywołuje trudnych do odwrócenia skutków, a w przypadku uwzględnienia skargi, kwota ta podlegałaby zwrotowi. Skarżący nie uprawdopodobnili, aby wykonanie decyzji doprowadziło do szkody niemożliwej do zrekompensowania. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, podzielił stanowisko WSA. Podkreślił, że przepis art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wymaga wykazania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. NSA zdefiniował te pojęcia, wskazując, że znaczna szkoda to taka, której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot lub wyegzekwować, a trudne do odwrócenia skutki to takie, które spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości. Sąd uznał, że samo wskazanie na obowiązek zapłaty określonej kwoty i potencjalny wpływ na działalność gospodarczą jest zbyt ogólnikowe i nie stanowi wystarczającej podstawy do wstrzymania wykonania decyzji. NSA zwrócił uwagę, że skarżący uzyskali już pomoc w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, co umożliwia im dochodzenie praw. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, samo zobowiązanie pieniężne, nawet w połączeniu z trudną sytuacją materialną, nie stanowi wystarczającej podstawy do wstrzymania wykonania decyzji, jeśli nie zostanie uprawdopodobnione, że szkoda jest znaczna i niemożliwa do naprawienia lub skutki są trudne do odwrócenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że spełnienie świadczenia pieniężnego co do zasady nie rodzi trudnych do odwrócenia skutków, a ewentualny zwrot jest możliwy. Wskazanie na obowiązek zapłaty i wpływ na działalność gospodarczą jest zbyt ogólnikowe i nie dowodzi wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obie przesłanki mogą zachodzić alternatywnie. Spełnienie świadczenia pieniężnego, co do zasady, nie wywołuje trudnych do odwrócenia skutków lub szkody, która nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek zapłaty określonej kwoty pieniężnej sam w sobie nie stanowi znacznej szkody ani trudnych do odwrócenia skutków, jeśli istnieje możliwość zwrotu świadczenia. Argumentacja skarżących dotycząca trudnej sytuacji materialnej i wpływu zapłaty na działalność gospodarczą była zbyt ogólnikowa i nie uprawdopodobniła wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Trudna sytuacja materialna skarżących i konieczność zapłaty opłaty eksploatacyjnej w wysokości 20 490,20 zł spowodują znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki.

Godne uwagi sformułowania

obie te przesłanki (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków) są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. spełnienie świadczenia pieniężnego nie wywołuje, co do zasady, trudno odwracalnych skutków lub szkody, która nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia. Pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę - majątkową lub niemajątkową - której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. samo wskazanie na obowiązek zapłaty określonej kwoty i na okoliczność, że spełnienie tego obowiązku może mieć wpływ na prowadzenie działalności gospodarczej jest [...] nazbyt ogólnikowe i nie wskazuje na zdarzenia świadczące o zasadności żądania wstrzymania zaskarżonej decyzji.

Skład orzekający

Gabriela Jyż

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wstrzymania wykonania decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście zobowiązań pieniężnych i trudnej sytuacji materialnej strony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie opłaty eksploatacyjnej, ale zasady ogólne dotyczące szkody i trudnych do odwrócenia skutków mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe zagadnienie proceduralne dotyczące wstrzymania wykonania decyzji, z elementem ludzkim w postaci trudnej sytuacji materialnej skarżących. Nie jest przełomowa, ale pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów.

Czy trudna sytuacja finansowa zawsze pozwala na wstrzymanie zapłaty? NSA wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 20 490,2 PLN

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GZ 423/11 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2011-09-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-09-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Gabriela Jyż /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6060 Poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
II SA/Po 458/11 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2011-11-15
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 20 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia B. C. i M. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia 28 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Po 458/11 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania decyzji w sprawie ze skargi B. C. i M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] w przedmiocie opłaty eksploatacyjnej postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. postanowieniem z 28 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Po 458/11, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, w sprawie ze skargi B. C. i M. C. (dalej skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z [...] lutego 2011 r., w przedmiocie opłaty eksploatacyjnej.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji stwierdził, że uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji strona podniosła, iż wyegzekwowanie przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w W. kwoty 20 490,20 zł stwarza niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nadto skarżący wyjaśnili, iż wraz z niepełnosprawnym synem uzyskują dochody w wysokości ok. 2400 zł brutto miesięcznie. Posiadają gospodarstwo rolne o pow. 6,5 ha z najsłabszą klasą bonitacyjną, na którym prowadzą działalność agroturystyczną. Zdaniem skarżących wobec braków innych składników majątkowych wykonanie decyzji spowoduje zaprzestanie działalności agroturystycznej a w konsekwencji utratę przez stronę jedynego źródła utrzymania dla rodziny.
Analizując przepis art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270; dalej p.p.s.a), zgodnie z którym sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd I instancji wskazał, że obie te przesłanki (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków) są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Użycie spójnika "lub" oznacza, iż przesłanki te mogą zachodzić alternatywnie. WSA odnosząc się do argumentów podniesionych we wniosku wskazał, iż wykonanie zaskarżonej decyzji polega na uiszczeniu przez skarżących należności pieniężnych z tytułu opłaty eksploatacyjnej, natomiast spełnienie świadczenia pieniężnego nie wywołuje, co do zasady, trudno odwracalnych skutków lub szkody, która nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia. W przypadku uwzględnienia skargi przez Sąd, po uiszczeniu lub wyegzekwowaniu przedmiotowej opłaty eksploatacyjnej, będzie ona podlegała zwrotowi. W ocenie WSA skarżący nie wskazali i nie uprawdopodobnili aby ewentualne wykonanie zaskarżonych decyzji doprowadziło do wyrządzenia znacznej szkody, a w szczególności takiej, której nie można zrekompensować nawet na skutek zwrotu wyegzekwowanego świadczenia.
W zażaleniu na powyższe postanowienie B. C. i M. C. wnieśli o uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Jeszcze raz podkreślili swoją trudną sytuację materialną i skutki jakie spowoduje wykonanie decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. daje sądowi możliwość wstrzymania wykonania w całości lub części zaskarżonego aktu bądź czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę - majątkową lub niemajątkową - której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (post. NSA z 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04). Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
Na marginesie można wskazać, że w zażaleniu skarżący podnosili, iż zaskarżona decyzja nakłada na nich obowiązek uiszczenia opłaty eksploatacyjnej w wysokości 20 490,20 zł i jej uiszczenie miałoby dla skarżących katastrofalne konsekwencje, zagrażające ich gospodarczej działalności. Jednakże samo wskazanie na obowiązek zapłaty określonej kwoty i na okoliczność, że spełnienie tego obowiązku może mieć wpływ na prowadzenie działalności gospodarczej jest, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nazbyt ogólnikowe i nie wskazuje na zdarzenia świadczące o zasadności żądania wstrzymania zaskarżonej decyzji. Należy wskazać, że każde rozstrzygnięcie administracyjne polegające na nałożeniu obowiązku zapłaty określonej kwoty powoduje, z istoty rzeczy, dolegliwość finansową dla podmiotu, na który ten obowiązek nałożono. Samo wystąpienie tego skutku nie jest wystarczającą przyczyną wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Ponadto w ocenie NSA skarżący uzyskali już pomoc w przedmiocie zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, co umożliwia im dochodzenie swoich praw w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI