II OZ 496/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-09-07
NSAAdministracyjneNiskansa
postępowanie sądowoadministracyjnezażaleniebrak formalnypozostawienie pisma bez rozpoznaniaautokontrolawznowienie postępowaniaakty stanu cywilnego

NSA oddalił zażalenie na zarządzenie o pozostawieniu bez rozpoznania pisma procesowego, które nie spełniało wymogów formalnych.

Skarżący złożył pismo domagając się autokontroli postanowienia sądu niższej instancji. Przewodniczący wezwał do uzupełnienia braków formalnych, wskazując na konieczność oznaczenia rodzaju pisma i sądu. Skarżący nie sprecyzował swojego żądania, co skutkowało pozostawieniem pisma bez rozpoznania. NSA uznał, że sąd nie ma obowiązku domyślać się intencji strony, a brak spełnienia wymogów formalnych uzasadniał zastosowanie rygoru.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie W. D. na zarządzenie Przewodniczącego WSA w Poznaniu, które pozostawiło bez rozpoznania pismo skarżącego z dnia 18 czerwca 2023 r. Skarżący domagał się autokontroli postanowienia sądu niższej instancji odrzucającego jego skargę o wznowienie postępowania. Przewodniczący wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych pisma, w tym wskazania, czy stanowi ono zażalenie i do jakiego sądu jest kierowane, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. Skarżący w odpowiedzi nie sprecyzował swojego żądania, wskazując jedynie, że nie jest uprawniony do sporządzenia skargi kasacyjnej. NSA uznał, że przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują autokontroli na wniosek strony, a sąd nie ma obowiązku domyślać się rodzaju pisma procesowego. Ponieważ pismo skarżącego nie spełniało wymogów formalnych, a skarżący nie uzupełnił braków, Przewodniczący zasadnie zastosował rygor pozostawienia pisma bez rozpoznania. W konsekwencji NSA oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują takiej możliwości.

Uzasadnienie

Sąd nie ma obowiązku domyślać się intencji strony ani kwalifikować pisma procesowego wbrew jej stanowisku. Brak spełnienia wymogów formalnych, takich jak oznaczenie sądu i rodzaju pisma, uzasadnia pozostawienie pisma bez rozpoznania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 49 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku niezachowania warunków formalnych pisma, przewodniczący wzywa do ich uzupełnienia pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania.

p.p.s.a. art. 46 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Każde pismo strony powinno zawierać oznaczenie sądu, do którego jest skierowane, oraz oznaczenie rodzaju pisma.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania w przedmiocie zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania w przedmiocie zażalenia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 179a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący postępowania międzyinstancyjnego w ramach skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 195 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący postępowania międzyinstancyjnego w ramach zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pismo skarżącego nie spełniało wymogów formalnych określonych w art. 46 § 1 p.p.s.a. Sąd nie ma obowiązku dokonywania autokontroli na wniosek strony. Skarżący nie sprecyzował swojego żądania, wskazując jedynie, że nie jest uprawniony do sporządzenia skargi kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

nie sposób domniemywać, względnie ustalać wbrew stanowisku strony przepisy p.p.s.a. nie przewidują dokonywania przez wojewódzki sąd administracyjny autokontroli własnych orzeczeń kończących postępowanie sądowoadministracyjne w trybie innym niż w ramach postępowania międzyinstancyjnego do wnioskującego należy sprecyzowanie żądania z jakim występuje, a sąd nie może dowolnie kwalifikować pism w postępowaniu

Skład orzekający

Andrzej Wawrzyniak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty składania pism procesowych i konsekwencje ich nieprawidłowego sporządzenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku spełnienia wymogów formalnych pisma procesowego i braku możliwości domagania się autokontrolli orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy rutynowych kwestii związanych z wymogami formalnymi pism procesowych. Brak w niej elementów faktycznych czy prawnych, które mogłyby zainteresować szersze grono odbiorców.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 496/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-09-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Wawrzyniak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6052 Akty stanu cywilnego
Sygn. powiązane
II SA/Po 347/23 - Postanowienie WSA w Poznaniu z 2023-06-14
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 7 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. D. na zarządzenie Przewodniczącego z dnia 22 czerwca 2023 r. sygn. akt II SA/Po 347/23 w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania pisma w sprawie ze skargi W. D. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 września 2022 r., sygn. akt II SA/Po 37/22, w przedmiocie aktu urodzenia postanawia: oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 22 czerwca 2023 r. sygn. akt II SA/Po 347/23 Przewodniczący pozostawił bez rozpoznania pismo W. D. (dalej "skarżący", "żalący") z dnia 18 czerwca 2023 r.
W uzasadnieniu zarządzenia Przewodniczący wskazał, że pismem z dnia 18 czerwca 2023 r. W. D. wniósł do Prezesa Wojewódzkiego Administracyjnego w Poznaniu o dokonanie autokontroli i wyeliminowanie z obrotu prawnego postanowienia Sądu z dnia 14 czerwca 2023 r. odrzucającego skargę W. D. o wznowienie postępowania sądowego. Zarządzeniem z 20 czerwca 2023 r. Przewodniczący składu na podstawie art. 49 oraz 46 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 z późn.zm.; dalej p.p.s.a.) wezwał skarżącego do uzupełnienia w terminie siedmiu dni braków formalnych pisma z 18 czerwca 2023 r. poprzez wskazanie czy stanowi ono zażalenie na postanowienie z 14 czerwca 2023 r. oraz wskazanie oznaczenia Sądu, do którego jest kierowane, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. W dniu 21 czerwca 2023 r. wpłynęło bezpośrednio WSA w Poznaniu kolejne pismo stanowiące odpowiedź na powyższe wezwanie, w którym skarżący podał, że nie ma uprawnień do podpisywania i składania skargi kasacyjnej, bowiem nie jest radcą prawnym, adwokatem, ani żadną z osób wskazanych w art. 175 § 2 i § 3 p.p.s.a.
W uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia Przewodniczący wskazał, że stosownie do treści art. 46 § 1 p.p.s.a., każde pismo strony powinno zawierać między innymi oznaczenie sądu, do którego jest skierowane (pkt 1) oraz oznaczenie rodzaju pisma (pkt 2). Skoro pisma skarżącego z 18 czerwca 2023 r. oraz 21 czerwca 2023 r. nie zawierały jednoznacznego oznaczenia rodzaju pisma w postaci wskazania, że stanowi ono środek zaskarżenia od postanowienia z 14 czerwca 2023 r, sygn. akt II SA/Po 347/23 oraz wskazania, iż jest ono kierowane do Naczelnego Sądu Administracyjnego, to okoliczności tych nie sposób domniemywać, względnie ustalać wbrew stanowisku strony. Jednocześnie w motywach zarządzenia wskazano, iż przepisy p.p.s.a. nie przewidują dokonywania przez wojewódzki sąd administracyjny autokontroli własnych orzeczeń kończących postępowanie sądowoadministracyjne w trybie innym niż w ramach postępowania międzyinstancyjnego prowadzonego w następstwie skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej (art. 179a p.p.s.a.) lub zażalenia (art. 195 § 2 p.p.s.a.).
Zażalenie na powyższe zarządzenie złożył W. D., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy WSA w Poznaniu do ponownego rozpoznania w ramach autokontroli albo w ramach postępowania międzyinstancyjnego, w całym jej zakresie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie żalący pismem z dnia 18 czerwca 2023 r. wystąpił do Sądu I instancji z wnioskiem o dokonanie "autokontroli orzeczeń celem wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwego rozstrzygnięcia". Wniosek, jak wynika z jego treści, stanowił reakcje na doręczenie odpisu postanowienia z dnia 14 czerwca 2023 r.
Ponieważ przepisy p.p.s.a. (art. 179a p.p.s.a. i art. 195 § 2 p.p.s.a.) nie dają sądowi podstawy do dokonania autokontroli na wniosek strony, Przewodniczący prawidłowo wezwał żalącego do wskazania czy jego pismo stanowi konkretny środek odwoławczy i do jakiego sądu jest kierowane.
W myśl art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Żalący w odpowiedzi na wezwanie Sądu wskazał, że nie jest uprawniony do sporządzenia skargi kasacyjnej, nie wskazując jaki inny środek zaskarżenia stanowi jego pismo z dnia 18 czerwca 2023 r.
Należy podkreślić, że do wnioskującego należy sprecyzowanie żądania z jakim występuje, a sąd nie może dowolnie kwalifikować pism w postępowaniu. Skoro strona nie wniosła skargi kasacyjnej ani zażalenia, to Sąd nie mógł, zgodnie z przepisami, zastosować trybu autokontroli, którego strona domagała się w piśmie z dnia 18 czerwca 2023 r.
Wobec powyższego Przewodniczący zasadnie zastosował rygor wynikający z 49 § 2 p.p.s.a. pozostawiając pismo strony bez rozpoznania.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 i art. 197 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI