II GZ 346/11

Naczelny Sąd Administracyjny2011-07-12
NSAAdministracyjneŚredniansa
przywrócenie terminupostępowanie administracyjnesądy administracyjnebrak winyzażalenieuchylenie postanowieniaponowne rozpoznanie

NSA uchylił postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi, wskazując na niewystarczające uzasadnienie sądu pierwszej instancji w zakresie oceny przesłanek przywrócenia terminu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi na informację Marszałka Województwa, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu z powodu awarii samochodu. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie, stwierdzając, że WSA nie zbadał należycie wszystkich przesłanek przywrócenia terminu, w tym terminowości wniosku i braku winy, a jego uzasadnienie było niewystarczające.

Sprawa dotyczyła wniosku G. J. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na informację Marszałka Województwa K.– P. o odmowie przyznania pomocy finansowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. odmówił przywrócenia terminu, uznając, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, wskazując jako przyczynę awarię samochodu. Sąd I instancji uznał, że skarżąca nie wykazała należytej staranności. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, uchylił postanowienie WSA. NSA wskazał, że WSA nie zbadał w sposób należyty wszystkich przesłanek przywrócenia terminu, określonych w art. 86 § 1 i art. 87 p.p.s.a. Brak było ustaleń co do tego, kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu i czy wniosek został złożony w ustawowym terminie 7 dni. Ponadto, WSA nie rozważył, czy równocześnie z wnioskiem dokonano czynności, której nie dokonano w terminie. Uzasadnienie dotyczące braku winy zostało uznane za niewystarczające, gdyż sąd nie wyjaśnił, dlaczego awaria samochodu w trudnych warunkach nie uprawdopodabnia braku winy. NSA przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji nie zbadał należycie wszystkich przesłanek przywrócenia terminu, a jego uzasadnienie było niewystarczające.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że WSA nie zbadał terminowości wniosku o przywrócenie terminu, czy została dokonana czynność procesowa równocześnie z wnioskiem, a także nie wnikliwie ocenił przesłankę braku winy, ograniczając się do ogólnych stwierdzeń i arbitralnej oceny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 86 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Warunkiem przywrócenia terminu jest złożenie wniosku bez własnej winy.

p.p.s.a. art. 87 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek o przywrócenie terminu wnosi się w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu.

p.p.s.a. art. 87 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Równocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia orzeczenia.

p.p.s.a. art. 166

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy zażaleń na postanowienia.

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie przez NSA w przedmiocie zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 86 § 1 p.p.s.a. poprzez odmowę przywrócenia terminu mimo uprawdopodobnienia braku winy. Naruszenie art. 141 § 4 w zw. z art. 166 p.p.s.a. przez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu, dlaczego wskazane okoliczności nie uprawdopodabniają braku winy.

Godne uwagi sformułowania

brak winy, który jest warunkiem sine qua non zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dołożeniu szczególnej i należytej staranności brak dbałości o własny interes prawny wykazany w niniejszym przypadku, wskazuje jednoznacznie na niedochowanie wszelkiej staranności brak jest ustaleń dotyczących tego, czy wniosek skarżącego został złożony w terminie przewidzianym w art. 87 § 1 p.p.s.a. rozważania Sądu I instancji są niewystarczające

Skład orzekający

Małgorzata Korycińska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przywrócenia terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności oceny braku winy i wymogów formalnych wniosku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchybienia terminu z powodu awarii środka transportu i oceny przez sąd pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne związane z przywracaniem terminów, co jest istotne dla praktyków prawa, ale nie zawiera przełomowych kwestii prawnych ani nietypowych faktów.

Kiedy awaria samochodu może usprawiedliwić spóźnioną skargę? NSA wyjaśnia, jak sąd powinien ocenić brak winy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GZ 346/11 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2011-07-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-06-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Korycińska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
II GZ 451/11 - Postanowienie NSA z 2011-10-07
II SA/Bd 79/11 - Postanowienie WSA w Bydgoszczy z 2011-03-21
Skarżony organ
Marszałek Województwa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 86, art. 87
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Korycińska po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia G. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 5 maja 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 79/11 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi G. J. na informację Marszałka Województwa K.– P. z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w B.
Uzasadnienie
I
Postanowieniem objętym zażaleniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. odmówił G. J. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na informację Marszałka Województwa K.– P. z dnia [...] listopada 2010 r., w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej.
W uzasadnieniu Sąd I instancji podał, że postanowieniem z dnia 21 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. odrzucił skargę G. J. na informację Marszałka Województwa K.– P. z dnia [...] listopada 2010 r. w przedmiocie odmowy przyznania pomocy w ramach programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013.
Pismem z dnia 29 marca 2011 r. G. J. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi podając, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu, z uwagi na awarię samochodów, którymi przesyłka zawierająca skargę miała być dostarczona do Urzędu Pocztowego w Grudziądzu.
Sąd podał, że termin do złożenia skargi upływał w dniu 22 grudnia 2010 r., a została ona złożona w dniu 23 grudnia 2010 r., a więc z przekroczeniem ustawowego terminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. oceniając argumenty podniesione przez stronę skarżącą we wniosku o przywrócenie terminu stwierdził, że trudno dopatrzeć się w nich braku winy. Brak winy, który jest warunkiem sine qua non zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dołożeniu szczególnej i należytej staranności przy dokonywaniu czynności, do której strona jest zobowiązana. Sąd uznał że "w zaistniałym stanie faktycznym strona mogła dokonać czynności, do której została obowiązana w terminie". Wyjaśnił, że brak dbałości o własny interes prawny wykazany w niniejszym przypadku, wskazuje jednoznacznie na niedochowanie wszelkiej staranności i usiłowanie przezwyciężenia przeszkód w dokonaniu czynności, będącej wszakże w interesie skarżącego. Sąd przyjął, że strona skarżąca nie zadbała o to, aby jej skarga wniesiona została we właściwym terminie do właściwego organu, jak również w sposób przekonywujący nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu.
II
W zażaleniu G. J. domagała się uchylenia postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 5 maja 2011 r. i przywrócenia terminu do wniesienia skargi, ewentualnie uchylenia tego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:
1. art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., poprzez odmowę przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia skargi na czynność Marszałka Województwa Kujawsko – Pomorskiego z dnia 9 listopada 2010 r., pomimo że skarżący uprawdopodobnił, iż bez swojej winy uchybił terminowi do wniesienia skargi;
2. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a. przez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, dlaczego w ocenie Sądu, wskazane przez skarżącego okoliczności nie uprawdopodabniają braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi.
III
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu (art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a.), które wnosi się w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu do sądu, w którym czynność miała być dokonana, należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.).
Z treści przytoczonych przepisów wynika, iż przywrócenie terminu może nastąpić, gdy spełnione zostaną łącznie 3 przesłanki: wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; zainteresowany uprawdopodobnił, że uchybił terminowi bez swojej winy; dopełniona została czynność, dla której określony był termin. Rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu wymaga zbadania zaistnienia każdej z wyżej wymienionych przesłanek.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z uzasadnienia postanowienia Sądu I instancji nie wynika, czy w należyty sposób zostały zbadane przesłanki przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Sąd I instancji podał, że wskazaną przez skarżącego przyczyną uchybienia terminu była awaria samochodu, jednak nie podjął rozważań odnośnie tego, kiedy ta przyczyna ustała i tym samym – kiedy rozpoczął bieg siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W konsekwencji, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia brak jest ustaleń dotyczących tego, czy wniosek skarżącego został złożony w terminie przewidzianym w art. 87 § 1 p.p.s.a. Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w ogóle nie rozważył, czy spełniony został warunek przewidziany w art. 87 § 4 p.p.s.a., tj. czy równocześnie z wnioskiem strona dokonała czynności, której nie dokonała w terminie.
Odnosząc się do przesłanki braku winy w uchybieniu terminu, należy stwierdzić, że również w tym zakresie rozważania Sądu I instancji są niewystarczające. Wojewódzki Sąd Administracyjny skupił się na wyjaśnieniu jak należy rozumieć pojęcie braku winy i jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy dokonywaniu oceny zaistnienia tej przesłanki przywrócenia terminu, jednak odnosząc rozważania natury ogólnej do tej konkretnej sprawy ograniczył się jedynie do stwierdzenia: że "strona mogła dokonać czynności, do której została zobowiązana w terminie; brak dbałości o własny interes prawny wykazany w niniejszym przypadku, wskazuje jednoznacznie na niedochowanie wszelkiej staranności i usiłowanie przezwyciężenia przeszkód w dokonaniu czynności będącej wszakże w interesie skarżącego". Powyższe uzasadnienie nie wyjaśnia dlaczego Sąd I instancji uznał, że awaria samochodu, która miała miejsce w trudnych zimowych warunkach, w niezamieszkałym leśnym terenie, nie uprawdopodabnia braku winy w uchybieniu terminu. Sąd ograniczył się wyłącznie do arbitralnego stwierdzenia, że w rozpoznawanej sprawie skarżący nie uprawdopodobnił braku winy.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że sprawa w zakresie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wymaga ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji bowiem uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zawiera braki uniemożliwiające Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu instancyjną kontrolę orzeczenia.
Ponownie rozpoznając wniosek Sąd zbada, czy zostały spełnione wszystkie przesłanki umożliwiające przywrócenie terminu, a zatem, czy wniosek o jego przywrócenie został wniesiony w terminie i z zachowaniem prawem przewidzianych wymogów, a następnie, w przypadku pozytywnych ustaleń w zakresie terminowości i kompletności wniosku, dokona wszechstronnych i wnikliwych ustaleń co do okoliczności wskazywanych przez stronę jako przyczyna uchybienia terminu i oceni zasadność wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI