II GZ 34/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił zażalenie na odmowę przyznania prawa pomocy w częściowym zwolnieniu od kosztów sądowych, uznając, że skarżący, mimo obecnej trudnej sytuacji materialnej, mógł przewidzieć i poczynić oszczędności na koszty postępowania.
Skarżący R.S. złożył zażalenie na postanowienie WSA odmawiające mu częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy wpisu na listę aplikantów radcowskich. Argumentował, że od października 2004 r. jest bez pracy i nie jest w stanie pokryć kosztów. NSA oddalił zażalenie, wskazując, że skarżący, będąc zatrudnionym w przeszłości i mając wykształcenie prawnicze, powinien był przewidzieć koszty postępowania i poczynić oszczędności.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie R.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych. Sprawa dotyczyła skargi R.S. na uchwałę Krajowej Rady Radców Prawnych w przedmiocie odmowy wpisu na listę aplikantów radcowskich. Skarżący w zażaleniu podnosił, że od października 2004 r. pozostaje bez pracy, co uniemożliwia mu pokrycie kosztów procesu. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując sprawę, odwołał się do art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że prawo pomocy w zakresie częściowym można przyznać, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd podkreślił, że instytucja ta ma charakter wyjątkowy i powinna być stosowana w przypadkach obiektywnej niemożności poniesienia kosztów. Analizując sytuację materialną skarżącego, NSA zauważył, że skarżący wraz z żoną osiągają miesięczny dochód netto w wysokości 1473,63 zł, z czego zasiłek dla bezrobotnych wynosi 369,90 zł, a wynagrodzenie żony 1103,73 zł. Jednakże, Sąd I instancji słusznie zauważył, że skarżący złożył skargę w sierpniu 2004 r., kiedy był zatrudniony jako asystent sędziego. Mając wykształcenie prawnicze i pracując w organach wymiaru sprawiedliwości, skarżący miał pełną świadomość konieczności ponoszenia kosztów postępowania i powinien był przewidzieć taką możliwość już w kwietniu 2004 r., po otrzymaniu uchwały organu I instancji. W związku z tym, Sąd uznał, że skarżący jest w stanie ponieść koszty sądowe i oddalił zażalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli mogła przewidzieć i poczynić oszczędności na koszty postępowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skarżący, mając wykształcenie prawnicze i będąc zatrudnionym w przeszłości, powinien był przewidzieć koszty postępowania i poczynić oszczędności, nawet jeśli obecnie znajduje się w trudnej sytuacji materialnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (3)
Główne
p.p.s.a. art. 246 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 197 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący, jako osoba z wykształceniem prawniczym i pracująca w organach wymiaru sprawiedliwości w przeszłości, miał świadomość konieczności ponoszenia kosztów postępowania i powinien był przewidzieć możliwość prowadzenia postępowania sądowego oraz ponoszenia kosztów. Skarżący mógł poczynić stosowne oszczędności na pokrycie kosztów sądowych.
Odrzucone argumenty
Skarżący nie jest w stanie pokryć całkowitych kosztów procesu, gdyż od października 2004 r. pozostaje bez pracy. Niemożliwość zaplanowania wydatków.
Godne uwagi sformułowania
udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i dlatego powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone. Skarżący winien przewidzieć możliwość prowadzenia postępowania sądowego i ponoszenia stosownych kosztów już w kwietniu 2004r., tj. wtedy gdy otrzymał uchwałę organu I instancji i złożył od niej odwołanie.
Skład orzekający
Hanna Szafrańska - Falkiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście przeszłego zatrudnienia i świadomości kosztów przez stronę."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy i jego przeszłej sytuacji materialnej oraz świadomości prawnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o prawie pomocy i pokazuje, że sąd bierze pod uwagę nie tylko obecną sytuację materialną, ale także przeszłe zachowania strony i jej świadomość prawną.
“Czy trudna sytuacja materialna zawsze oznacza prawo do zwolnienia z kosztów sądowych? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GZ 34/05 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2005-05-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-04-15 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Hanna Szafrańska -Falkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy Hasła tematyczne Celne postępowanie Celne prawo Skarżony organ Rada Radców Prawnych Treść wyniku Oddalono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Hanna Szafrańska – Falkiewicz po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 1725/04 o odmowie przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R.S. na uchwałę Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia 26 czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wpisu na listę aplikantów radcowskich postanawia: - oddalić zażalenie - UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 19 stycznia 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 1725/04 odmówił skarżącemu R. S. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Strona wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na to postanowienie, żądając zmiany postanowienia poprzez przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. W zażaleniu stwierdziła, iż nie jest w stanie pokryć całkowitych kosztów procesu, gdyż od października 2004 r. pozostaje bez pracy i wszelkie próby znalezienia pracy kończą się niepowodzeniem. Podniosła także niemożliwość zaplanowania takich wydatków, na co zwracał uwagę Sąd I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270), dalej p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia wymaga fakt, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i dlatego powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone. Z treści wniosku i dokumentów do niego dołączonych wynika, że wnoszący o przyznanie prawa pomocy wraz z żoną osiągają dochód w wysokości 1473,63zł netto miesięcznie. Wnoszący zażalenie przebywa na zasiłku dla bezrobotnych, którego wysokość wynosi 369,90 zł netto, natomiast jego żona pozostająca z nim we wspólnym gospodarstwie domowym jest zatrudniona na podstawie umowy o pracę i otrzymuje kwotę 1103,73 zł tytułem wynagrodzenia. Strona przedstawiła również dokumenty wskazujące na jej comiesięczne wydatki. Wymaga jednak podkreślenia, iż skarżący złożył skargę do Sądu w sierpniu 2004 r. W okresie tym nie pobierał zasiłku, gdyż pozostawał zatrudniony na stanowisku asystenta sędziego w Sądzie Rejonowym w Bydgoszczy. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, skarżący mógł poczynić stosowne oszczędności na pokrycie kosztów sądowych w sprawie niniejszej, tym bardziej, ze jako osoba z wykształceniem prawniczym i pracująca w organach wymiaru sprawiedliwości miała pełną świadomość konieczności ponoszenia kosztów postępowania. Skarżący winien przewidzieć możliwość prowadzenia postępowania sądowego i ponoszenia stosownych kosztów już w kwietniu 2004r., tj. wtedy gdy otrzymał uchwałę organu I instancji i złożył od niej odwołanie. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd doszedł do przekonania, że skarżący jest w stanie ponieść koszty sądowe w postaci wpisu od skargi i dlatego zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uznał za nieuzasadnione. Z tych względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji. Uzasadnienie POSTANOWIENIE Dnia 19 maja 2005 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Hanna Szafrańska – Falkiewicz po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 1725/04 o odmowie przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. S. na uchwałę Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia 26 czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wpisu na listę aplikantów radcowskich postanawia: - oddalić zażalenie - UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 19 stycznia 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 1725/04 odmówił skarżącemu R. S. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Strona wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na to postanowienie, żądając zmiany postanowienia poprzez przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. W zażaleniu stwierdziła, iż nie jest w stanie pokryć całkowitych kosztów procesu, gdyż od października 2004 r. pozostaje bez pracy i wszelkie próby znalezienia pracy kończą się niepowodzeniem. Podniosła także niemożliwość zaplanowania takich wydatków, na co zwracał uwagę Sąd I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270), dalej p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia wymaga fakt, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i dlatego powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone. Z treści wniosku i dokumentów do niego dołączonych wynika, że wnoszący o przyznanie prawa pomocy wraz z żoną osiągają dochód w wysokości 1473,63zł netto miesięcznie. Wnoszący zażalenie przebywa na zasiłku dla bezrobotnych, którego wysokość wynosi 369,90 zł netto, natomiast jego żona pozostająca z nim we wspólnym gospodarstwie domowym jest zatrudniona na podstawie umowy o pracę i otrzymuje kwotę 1103,73 zł tytułem wynagrodzenia. Strona przedstawiła również dokumenty wskazujące na jej comiesięczne wydatki. Wymaga jednak podkreślenia, iż skarżący złożył skargę do Sądu w sierpniu 2004 r. W okresie tym nie pobierał zasiłku, gdyż pozostawał zatrudniony na stanowisku asystenta sędziego w Sądzie Rejonowym w Bydgoszczy. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, skarżący mógł poczynić stosowne oszczędności na pokrycie kosztów sądowych w sprawie niniejszej, tym bardziej, ze jako osoba z wykształceniem prawniczym i pracująca w organach wymiaru sprawiedliwości miała pełną świadomość konieczności ponoszenia kosztów postępowania. Skarżący winien przewidzieć możliwość prowadzenia postępowania sądowego i ponoszenia stosownych kosztów już w kwietniu 2004r., tj. wtedy gdy otrzymał uchwałę organu I instancji i złożył od niej odwołanie. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd doszedł do przekonania, że skarżący jest w stanie ponieść koszty sądowe w postaci wpisu od skargi i dlatego zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uznał za nieuzasadnione. Z tych względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI