II GZ 335/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-05-29
NSAAdministracyjneWysokansa
postępowanie sądowoadministracyjneskarga kasacyjnaodrzucenie skargibraki formalnedoręczeniaelektroniczna korespondencjaePUAPprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymizażalenie

NSA uchylił postanowienie WSA o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając, że żądanie dodatkowych odpisów skargi było zbędne przy elektronicznej korespondencji z organem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę kasacyjną z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, tj. niezłożenia wymaganej liczby odpisów. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie, stwierdzając, że żądanie dodatkowych odpisów było zbędne w świetle przepisów o elektronicznej korespondencji z organami administracji. Sąd I instancji powinien był prowadzić korespondencję z organem za pośrednictwem ePUAP, a błąd w tym zakresie nie może obciążać strony.

Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który odrzucił skargę kasacyjną L.R. od wyroku WSA oddalającego skargę na decyzję Inspektora Sanitarnego w przedmiocie zezwolenia na ekshumację. WSA odrzucił skargę, ponieważ pełnomocnik skarżącej nie uzupełnił braków formalnych w wyznaczonym terminie, mimo wezwania do złożenia dwóch dodatkowych egzemplarzy skargi kasacyjnej. Skarżąca wniosła zażalenie, podnosząc m.in. błędy w ocenie doręczenia korespondencji, chorobę pełnomocnika oraz nadmierną liczbę wymaganych odpisów. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za zasadne. Sąd I instancji prawidłowo uznał wezwanie za doręczone, jednakże NSA stwierdził, że żądanie dodatkowych odpisów skargi kasacyjnej było zbędne w świetle art. 74a § 10 P.p.s.a., który nakazuje sądowi prowadzenie korespondencji z organami administracji za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej (ePUAP). Przekształcanie pism do postaci cyfrowej i wysyłanie ich do organu przez ePUAP eliminuje potrzebę przesyłania tradycyjnych odpisów. Błąd sądu w tym zakresie nie może obciążać strony postępowania. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, żądanie dodatkowych odpisów jest zbędne, ponieważ sąd powinien przekształcić pismo do postaci cyfrowej i wysłać je do organu przez ePUAP, a błąd w tym zakresie nie może obciążać strony.

Uzasadnienie

Przepis art. 74a § 10 P.p.s.a. nakłada na sąd obowiązek prowadzenia korespondencji z organami administracji za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej. Przekształcenie pisma do postaci cyfrowej i wysłanie go przez ePUAP eliminuje potrzebę przesyłania tradycyjnych odpisów, a błąd sądu w tym zakresie nie może skutkować negatywnymi konsekwencjami dla strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 178

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 74a § § 10

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nakazuje sądowi prowadzenie korespondencji z organami administracji za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej (ePUAP), co eliminuje potrzebę przesyłania tradycyjnych odpisów.

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 73 § § 1-4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 86

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 87

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne

k.p.a. art. 14

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Żądanie przez WSA dodatkowych odpisów skargi kasacyjnej było zbędne w świetle przepisów o elektronicznej korespondencji z organami administracji (art. 74a § 10 p.p.s.a.). Błąd sądu I instancji w zakresie wymogów formalnych skargi kasacyjnej nie może obciążać strony postępowania.

Odrzucone argumenty

Argumenty dotyczące choroby pełnomocnika i problemów z doręczeniem przesyłki pocztowej nie były wystarczająco uwiarygodnione. Argumenty dotyczące naruszenia zasady równości stron, prawa do obrony, elastyczności w stosowaniu prawa, proporcjonalności oraz naruszenia art. 14 K.p.a. nie zasługiwały na uwzględnienie.

Godne uwagi sformułowania

Okoliczność, że Sąd I instancji z nieznanych przyczyn nie prowadził korespondencji z organem w sposób określony w art. 74a § 10 p.p.s.a. nie może wywoływać negatywnych skutków prawnych dla strony postępowania.

Skład orzekający

Wojciech Kręcisz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących elektronicznej korespondencji sądów z organami administracji i konsekwencji błędów proceduralnych sądu dla stron postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy sąd żąda dodatkowych odpisów skargi kasacyjnej, podczas gdy powinien prowadzić korespondencję elektroniczną z organem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważne kwestie proceduralne dotyczące elektronicznej komunikacji z sądami i organami administracji, co jest istotne dla praktyków prawa.

Błąd sądu w korespondencji elektronicznej nie może pogrążyć strony – NSA wyjaśnia zasady!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GZ 335/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-05-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-04-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Wojciech Kręcisz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6209 Inne o symbolu podstawowym 620
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi kasacyjnej
Sygn. powiązane
III SA/Lu 269/24 - Wyrok WSA w Lublinie z 2024-09-05
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 178, art. 74a § 10
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia L.R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 lutego 2025 r., sygn. akt III SA/Lu 269/24 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej L.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 września 2024 r., sygn. akt III SA/Lu 269/24 w sprawie ze skargi L.R. na decyzję Lubelskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Lublinie z dnia 26 lutego 2024 r. nr DNS-HK.906.1.2024 w przedmiocie udzielenia zezwolenia na przeprowadzenie ekshumacji szczątków zwłok postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 12 lutego 2025 r. sygn. akt III SA/Lu 269/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie (dalej: WSA, Sąd I instancji), działając na podstawie art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.)., odrzucił skargę kasacyjną L. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 września 2025 r., sygn. akt III SA/Lu 269/24 oddalającego skargę L. R. na decyzję Lubelskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Lublinie z dnia 26 lutego 2024 r. nr DNS-HK.906.1.2024 w przedmiocie udzielenia zezwolenia na przeprowadzenie ekshumacji szczątków zwłok.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wyjaśnił, że L. R. (dalej: skarżąca) wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku.
Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z dnia 16 grudnia 2024 r. wezwał pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez złożenie 2 egzemplarzy odpisu skargi kasacyjnej, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej.
Przesyłka zawierająca powyższe wezwanie została prawidłowo doręczona na adres pełnomocnika skarżącej, zgodnie z art. 73 p.p.s.a., w dniu 14 stycznia 2025 r. (po uprzednim dwukrotnym awizowaniu w dniach 31 grudnia 2024 r. i 8 stycznia 2025 r.). Mimo wezwania, w zakreślonym terminie, który upłynął z dniem 21 stycznia 2025 r., skarżąca nie uzupełniła braków formalnych skargi kasacyjnej i z tego względu, na podstawie art. 178 p.p.s.a., Sąd I instancji odrzucił skargę kasacyjną.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Lublinie, jednocześnie strona wniosła o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej przedkładając brakujące egzemplarze skargi kasacyjnej.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono błędną ocenę faktów w zakresie dostarczenia korespondencji poprzez nieuwzględnienie przez Sąd wyjątkowych okoliczności takich jak choroba i zwolnienie lekarskie pełnomocnika strony, co wpłynęło na niewykonanie obowiązków formalnych w terminie, jak również poprzez błąd w ocenie liczby egzemplarzy skargi kasacyjnej i uznanie przez Sąd, że skarga kasacyjna została złożona w mniejszej liczbie egzemplarzy niż wymaga tego przepis, bowiem złożono skargę kasacyjną w 6 egzemplarzach, co stanowiło pełne wykonanie wymogu formalnego. Zarzucono również naruszenie zasady równości stron i prawa do obrony oraz niezastosowanie zasady elastyczności w stosowaniu prawa, a także błąd w ocenie terminów i procedur doręczeń pocztowych oraz naruszenie zasady proporcjonalności, gdy decyzja o odrzuceniu skargi była niewspółmierna do zaistniałych okoliczności. Zarzucono również naruszenie art. 14 Kodeksu postępowania administracyjnego, wskazując że Sąd nie wykazał wystarczającej staranności w zbadaniu okoliczności sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie podniesione w nim zarzuty zasługiwały na uwzględnienie.
Na wstępie należy wyjaśnić, że wbrew twierdzeniom zawartym w zażaleniu Sąd I instancji prawidłowo wezwał pełnomocnika strony skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez przesłanie wyżej wspomnianego wezwania przesyłką pocztową na adres pełnomocnika skarżącej. Przesyłkę dwukrotnie awizowano w dniach 31 grudnia 2024 r. i 8 stycznia 2025 r., a w związku z jej nieodebraniem w terminie 14 dni od dnia pierwszego zawiadomienia o możliwości odbioru pisma w placówce pocztowej, zgodnie z art. 73 § 1- 4 p.p.s.a., uznano za doręczoną w dniu 14 stycznia 2025 r.
Podnoszone w zażaleniu okoliczności związane z doręczeniem wskazanej przesyłki sądowej nie zostały, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wystarczająco uwiarygodnione. Z akt sprawy wynika, że przesyłka została zaadresowana na adres wskazany przez pełnomocnika skarżącej, pod którym pełnomocnik odbierał korespondencję z sądu (np. k. 90 i k. 122 akt sądowych). Ponadto w sytuacji, w której pełnomocnik kwestionuje okoliczności doręczenia przesyłki pocztowej (listonosz cudzoziemiec, możliwa pomyłka doręczyciela co do budynku), istniała możliwość wszczęcia postępowania reklamacyjnego w urzędzie pocztowym.
Oczekiwanego przez skarżącą skutku nie mogły również odnieść podnoszone w zażaleniu okoliczności dotyczące choroby i zwolnienia lekarskiego pełnomocnika, które nie mogły skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia, ponieważ niniejsze postępowanie dotyczy wyłącznie kwestii odrzucenia skargi kasacyjnej z powodu bezsprzecznego uchybienia terminu do uzupełnienia jej braków formalnych, co wyżej wykazano. Argumenty te byłyby jednak przedmiotem oceny Sądu I instancji przy rozpoznawaniu ewentualnego wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, który w okolicznościach tej konkretnej sprawy będzie podlegał ocenie Sądu z uwzględnieniem wymogów określonych w art. 86 i art. 87 p.p.s.a., po rozpoznaniu zażalenia na postanowienie WSA w Lublinie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia żadnej ze wskazanych w zażaleniu zasad postępowania: tj. zasady równości stron i prawa do obrony oraz zasady elastyczności w stosowaniu prawa w przypadku problemów zdrowotnych skutkujących zwolnieniem lekarskim, a także zasady proporcjonalności, "gdy decyzja o odrzuceniu skargi była niewspółmierna do zaistniałych okoliczności".
Niezrozumiały jest z kolei zarzut naruszenia przewidzianej w art. 14 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2024 r. poz. 572; dalej k.p.a.) zasady pisemności, którego zresztą strona nie uzasadniła w żaden sposób.
Niemniej jednak Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Sąd I instancji niesłusznie wezwał skarżącą (działającą przez profesjonalnego pełnomocnika) do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej przez złożenie 2 dodatkowych egzemplarzy odpisu skargi kasacyjnej.
Zgodnie z art. 74a § 10 p.p.s.a. w przypadku pism doręczanych uczestniczącemu w postępowaniu przed sądem organowi, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, sąd przesyła pismo bezpośrednio do elektronicznej skrzynki podawczej podmiotu publicznego w rozumieniu ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, za urzędowym poświadczeniem odbioru.
Realizując obowiązek doręczania organowi administracji pism do jego elektronicznej skrzynki podawczej sąd administracyjny pisma wniesione w formie tradycyjnej, papierowej, przekształca do postaci cyfrowej. Wobec tego nienadesłanie odpisu takiego pisma, celem doręczenia go organowi nie uniemożliwia nadania temu pismu prawidłowego biegu (por. postanowienia NSA: z 11 maja 2022 r., sygn. akt II OZ 266/22, z 28 sierpnia 2024 r., sygn. akt II OZ 404/24; z 26 marca 2025 r., sygn. akt II GZ 122/25; z 14 maja 2025 r., sygn. akt II GZ 271/25).
Sąd I instancji dysponował jednym egzemplarzem skargi kasacyjnej oraz – jak wynika z treści skargi kasacyjnej – pięcioma odpisami w wersji papierowej dla uczestników postępowania, a zatem na gruncie art. 74a § 10 p.p.s.a. zbędne było żądanie od strony złożenia dwóch dodatkowych odpisów skargi kasacyjnej. Obowiązkiem Sądu było prowadzenie korespondencji z organem za pośrednictwem skrzynki elektronicznej ePUAP. Okoliczność, że Sąd I instancji z nieznanych przyczyn nie prowadził korespondencji z organem w sposób określony w art. 74a § 10 p.p.s.a. nie może wywoływać negatywnych skutków prawnych dla strony postępowania. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że złożenie skargi kasacyjnej wraz z 5 jej odpisami, po jednym dla każdego z uczestników postępowania, nie stanowiło przeszkody do nadania jej biegu.
Wobec powyższego stwierdzić należy, że Sąd I instancji błędnie odrzucił skargę kasacyjną.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI