II GZ 22/26

II GZ 22/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-02-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-01-16
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Wojciech Maciejko /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6179 Inne o symbolu podstawowym 617
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 260, art. 178 w zw.z art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Maciejko (spr.) po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 3 grudnia 2025 r., sygn. akt II SPP/Sz 55/25 w zakresie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie z dnia 13 maja 2025 r. nr [...] w przedmiocie opinii w sprawie wpisu na listę kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z 3 grudnia 2025 r., sygn. akt II SPP/Sz 55/25, odrzucił zażalenie A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 3 listopada 2025 r. sygn. akt II SPP/Sz 50/25 utrzymujące w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z 23 września 2025 r. w przedmiocie prawa pomocy wydane w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie z dnia 13 maja 2025 r. w przedmiocie opinii w sprawie wpisu na listę kwalifikowanych pracowników ochrony postanawia.
Przedstawiając stan sprawy Sąd pierwszej stwierdził, że postanowieniem z 3 listopada 2025 r., sygn. akt II SPP/Sz 50/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie utrzymał w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z 23 września 2025 r. odmawiające przyznania skarżącemu A. S. prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Odpis tego postanowienia wraz z pouczeniem, że nie przysługuje na nie zażalenie, skarżący otrzymał w dniu 21 listopada 2025 r. (dowód: k. 118 akt sprawy II SPP/Sz 55/25).
Pismem z 21 listopada 2025 r. skarżący zakwestionował zażaleniem postanowienie WSA z 3 listopada 2025 r.
W tak opisanej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 197 § 2 w zw. z art. 178 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143), odrzucił zażalenie skarżącego, wskazując, że wydane przez sąd postanowienie na podstawie art. 260 p.p.s.a., jest ostateczne i prawomocne, nie przysługuje od tego orzeczenia środek odwoławczy.
Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu zażalenia wniósł skarżący.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w zaskarżonym postanowieniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie trafnie bowiem uznał, że zażalenie skarżącego na postanowienie tego Sądu z 3 listopada 2025 r. było niedopuszczalne.
Podkreślić należy, że nie wszystkie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego podlegają zaskarżeniu przez złożenie środka odwoławczego (skargi kasacyjnej lub zażalenia). Zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia wymienione w art. 194 § 1 pkt 1-10 p.p.s.a. Zażalenie przysługuje zatem wyłącznie wtedy, gdy przewiduje to przepis ustawowy.
Żaden przepis prawa nie przewiduje jednak możliwości złożenia zażalenia na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego, wydane na podstawie art. 260 p.p.s.a., utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy. Z art. 260 § 1 p.p.s.a. wynika, że rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy wojewódzki sąd administracyjny wydaje postanowienie, w którym zmienia albo utrzymuje w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego. W art. 260 § 2 zdanie drugie p.p.s.a. ustawodawca określił, że w takim postępowaniu wojewódzki sąd administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Sformułowanie, że sąd orzeka jako "sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu" oznacza, że po pierwsze, postępowanie w tej sprawie jest dwuinstancyjne, a po drugie, że na postanowienia wydane w tej sytuacji przez wojewódzki sąd administracyjny nie przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W niniejszej sprawie wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy został rozpoznany – zgodnie z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. – przez referendarza sądowego. Skarżący nie zgodził się z tym postanowieniem, składając od niego sprzeciw. Sprzeciw ten został następnie rozpoznany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, który wydając postanowienie z 3 listopada 2025 r. orzekał jako sąd drugiej instancji i stosował odpowiednio przepisy o zażaleniu. Tym samym wniosek o przyznanie prawa pomocy podlegał dwukrotnemu merytorycznemu rozpoznaniu – przez referendarza i przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie. Ustawodawca nie przewidział w takiej sytuacji uprawnienia do złożenia zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego, więc Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie prawidłowo uznał, że zażalenie skarżącego było niedopuszczalne i z tego powodu, na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., podlegało odrzuceniu. Z powyżej wskazanych przepisów wynika bowiem, że wojewódzki sąd administracyjny ma obowiązek odrzucenia na posiedzeniu niejawnym zażalenia wniesionego po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnego, jak również zażalenia, którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.