II GZ 152/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi o wznowienie postępowania, wniesionej przez Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej (NRA) w związku z postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z dnia 23 stycznia 2025 r. (sygn. akt II GZ 608/24), które oddaliło zażalenie NRA na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie o wymierzeniu grzywny. Podstawą skargi o wznowienie było twierdzenie o nieważności postanowienia NSA z powodu udziału w składzie orzekającym sędziego Marcina Kamińskiego, który został powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa (KRS) ukształtowanej przepisami ustawy z 2017 r. Prezydium NRA argumentowało, że obecny skład KRS nie jest organem konstytucyjnym, a sędzia został powołany niezgodnie z prawem, co czyni jego orzeczenie nieważnym. NSA, analizując argumentację, odwołał się do orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), w tym wyroków w sprawach C-718/21 i C-562/21. Sąd podkreślił, że choć zmiany w składzie KRS budzą wątpliwości co do jej konstytucyjności i wpływu na niezawisłość sędziów, to nie każda nieprawidłowość w procesie powoływania sędziego automatycznie prowadzi do nieważności orzeczenia. Kluczowe jest wykazanie konkretnych okoliczności, które podważają niezawisłość i bezstronność sędziego lub całego składu sądu. NSA stwierdził, że w skardze o wznowienie nie przedstawiono takich dowodów, a jedynie sam fakt wadliwego procesu nominowania przez KRS nie jest wystarczającą przesłanką do wznowienia postępowania. Sąd przywołał również stanowisko Kolegium NSA i brak zakwestionowania przez TSUE lub ETPCz udziału sędziów powołanych z udziałem KRS po 2018 r. w składach orzekających NSA. W związku z tym, NSA oddalił skargę o wznowienie postępowania na podstawie art. 282 § 2 p.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska NSA w kwestii oceny wadliwości procesu powoływania sędziów jako podstawy do wznowienia postępowania, z uwzględnieniem orzecznictwa TSUE i ETPCz.
Orzeczenie dotyczy specyficznej procedury wznowienia postępowania i oceny wadliwości nominacji sędziowskich w kontekście polskiego systemu prawnego i orzecznictwa unijnego. Wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych w każdej indywidualnej sprawie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wadliwy proces powoływania sędziego przez Krajową Radę Sądownictwa, ukształtowaną przepisami ustawy z 2017 r., stanowi samoistną i wystarczającą podstawę do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego z powodu nieważności orzeczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sam fakt wadliwego procesu powoływania sędziego przez KRS nie jest wystarczającą podstawą do wznowienia postępowania, jeśli nie wykazano konkretnych okoliczności podważających jego niezawisłość i bezstronność.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na orzecznictwie TSUE, które wskazuje, że nie każda nieprawidłowość w procesie nominacji sędziego prowadzi do nieważności orzeczenia. Konieczne jest wykazanie konkretnych okoliczności faktycznych, które podważają niezawisłość i bezstronność sędziego lub sądu. Sam udział władzy ustawodawczej lub wykonawczej w procesie nominacji nie jest wystarczający do podważenia statusu sędziego, jeśli nie towarzyszą temu inne czynniki wskazujące na ryzyko braku niezawisłości.
Czy orzeczenie sędziego powołanego z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej przepisami ustawy z 2017 r. jest z mocy prawa nieważne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo powołanie sędziego z udziałem KRS po 1 stycznia 2018 r. nie jest automatycznie uznawane za naruszające prawo strony do niezawisłego i bezstronnego sądu, jeśli nie wykazano konkretnych okoliczności podważających niezawisłość i bezstronność.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że TSUE w swoich orzeczeniach (np. C-718/21, C-562/21) nie zakwestionował automatycznie statusu sędziów powołanych z udziałem nowej KRS. Kluczowa jest całościowa ocena okoliczności, a nie tylko sam fakt udziału organu nominującego ukształtowanego nowymi przepisami. Brak dowodów na konkretne naruszenia niezawisłości i bezstronności sędziego Marcina Kamińskiego.
Przepisy (9)
Główne
p.p.s.a. art. 270
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 271 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 282 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 55 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 54 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 277
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Konst. RP art. 187 § ust. 1 pkt 2, ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konst. RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Odrzucone argumenty
Argument, że wadliwy proces powoływania sędziego przez KRS jest samoistną i wystarczającą podstawą do wznowienia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
nie sposób uznać, że tylko z tej przyczyny zaistniała wskazana w skardze o wznowienie podstawa wznowieniowa • nie każda nieprawidłowość w ramach powołania sędziów może zostać uznana za prowadzącą do takiego naruszenia • nie wystarcza informacja wykazująca, że sędzia lub sędziowie, którzy uczestniczyli w procedurze prowadzącej do skazania osoby, o której przekazanie wniesiono, zostali powołani na wniosek organu składającego się, w sposób przeważający, z członków władzy ustawodawczej lub wykonawczej lub osób wybranych przez taką władzę • do chwili obecnej w żadnej ze spraw TSUE nie zakwestionował udziału w składach orzekających Naczelnego Sądu Administracyjnego sędziów powołanych z udziałem KRS po 1 stycznia 2018 r.
Skład orzekający
Dorota Dąbek
przewodniczący
Małgorzata Rysz
członek
Wojciech Sawczuk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska NSA w kwestii oceny wadliwości procesu powoływania sędziów jako podstawy do wznowienia postępowania, z uwzględnieniem orzecznictwa TSUE i ETPCz."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej procedury wznowienia postępowania i oceny wadliwości nominacji sędziowskich w kontekście polskiego systemu prawnego i orzecznictwa unijnego. Wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych w każdej indywidualnej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności, niezawisłości sędziowskiej i wpływu zmian ustrojowych na sądownictwo, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie zarówno wśród prawników, jak i opinii publicznej.
“Czy sędzia powołany w wadliwej procedurze może orzekać? NSA rozstrzyga kluczową kwestię praworządności.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.