II GZ 115/23

II GZ 115/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-04-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-03-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Gabriela Jyż /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
II SA/Rz 1109/22 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2023-09-26
II GSK 76/24 - Wyrok NSA z 2024-06-19
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 61 par. 3.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2011 nr 30 poz 151
art. 91 ust. 1 pkt 1.
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia D. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 lutego 2023 r., sygn. akt II SA/Rz 1109/22 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi D. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 24 lipca 2020 r., nr [...] w przedmiocie skierowania na egzamin kontrolny postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzkie Sąd Administracyjny w Rzeszowie, postanowieniem z dnia 9 lutego 2023 r., odmówił D. N. wstrzymania wykonania objętej jego skargą decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 24 lipca 2020 r., w przedmiocie skierowania na egzamin kontrolny oraz poprzedzającą to rozstrzygnięcie decyzji Starosty Łańcuckiego z 27 marca 2020 r.
Sąd wskazał, że decyzją z dnia 27 marca 2020 r., Starosta Łańcucki skierował skarżącego na egzamin kontrolny sprawdzający jego kwalifikacje do kierowania pojazdami w zakresie kategorii A, B, C i E w związku z uzyskaniem przez stronę 25 punktów karnych w następstwie wielokrotnego naruszenie przepisów ruchu drogowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Rzeszowie zaskarżoną decyzją utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W zawartym w skardze wniosku o wstrzymanie wykonania obu wymienionych decyzji, skarżący podniósł, że z uwagi na charakter pracy zawodowej (jest zatrudniony na stanowisku murarza) i częste podróże służbowe do miejscowości oddalonych o kilkaset kilometrów od jego miejsca zamieszkania, musi być mobilny i mieć możliwość sprawnego poruszania się. Uniemożliwienie mu kierowania samochodem narazi go na utratę pracy, która jest jego jedynym źródłem utrzymania. Skarżący wskazał również, że mieszka z rodzicami, który są w podeszłym wieku i z uwagi na ich choroby, potrzebują jego pomocy w przemieszczaniu się.
Sąd I instancji wskazując na przesłanki z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.), stwierdził, że wniosek ten nie zasługiwał na uwzględnienie.
Sąd uznał, że decyzja w przedmiocie skierowania strony na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje w zakresie uprawnień do kierowania pojazdami, nie pozbawia strony uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi, gdyż stanowi ona jedynie o konieczności poddania się sprawdzeniu kwalifikacji skarżącego w tym zakresie w związku z uzyskaniem określonej liczby punktów karnych. W ocenie Sądu nie sposób wywieść z niej istnienia zagrożenia wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w razie jej wykonania, gdyż samo jej wykonanie nie powoduje utraty tychże uprawnień. Sąd wskazał ponadto, że dopiero negatywny wynik egzaminu w tym zakresie może spowodować następstwa, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
D. N. zażaleniem zaskarżył w całości postanowienie Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a., przez odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji, na podstawie których to decyzji, jak twierdzi, jestem zagrożony utratą uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi podczas gdy we wniosku uprawdopodobniłem okoliczności, iż brak wstrzymania decyzji, ze względu na charakter mojej pracy i sytuację zdrowotną moich rodziców, doprowadzi do niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Podnosząc ten zarzut strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z 24 lipca 2020 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Łańcuckiego z 27 marca 2020 r. nr [...], ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Rzeszowie.
Skarżący wniósł ponadto o dopuszczenie dowody z dokumentu "KARTA INFORMACYJNA LECZENIA SZPITALNEGO" Samodzielnego Publicznego Zespołu Opieki Zdrowotnej w L. z 26.10.2022 r. o nr [...], na okoliczność, iż stan zdrowia matki skarżącego powoduje potrzebę dostępu do placówek służby zdrowia i niemożności korzystania ze środków transportu publicznego.
Skarżący wniósł również o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw, albowiem nie podważa prawidłowości postanowienia Sądu I instancji.
Zgodnie z treścią przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd, przed którym toczy się postępowanie kontrolujące akt lub czynność organu administracji publicznej jest uprawniony do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu w całości lub w części, jeżeli w stosunku do strony – wnioskodawcy - zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przez pojęcie szkody użyte w przywołanym przepisie należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
Mając na uwadze, wynikający z objętych skargą rozstrzygnięć Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie oraz Starosty Łańcuckiego, przedmiot sprawy, którym jest skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, o którym mowa w art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 1268 ze zm.), stwierdzić należy, że Sąd I instancji dokonał prawidłowej oceny żądania strony wstrzymania wykonania wymienionych rozstrzygnięć.
Powołany przepis ustawy o kierujących pojazdami, stanowi, że Starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do ich kwalifikacji.
Decyzja kierująca na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami osoby posiadającej uprawnienia do kierowania określonymi ich kategoriami sama w sobie, co słusznie stwierdził Sąd I instancji, nie wywołuje żadnych skutków, które mogłyby powodować niebezpieczeństwo wyrządzenia takiej osobie znacznej szkody lub aby rzeczone skierowanie mogło spowodować powstanie trudnych do odwrócenia skutków.
Nakaz wynikający ze skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji sprowadza się w swojej istocie wyłącznie do przymuszenia osoby uprawnionej do kierowania pojazdami do poddania się weryfikacji posiadanej wiedzy i umiejętności niezbędnych do kierowania pojazdami o określonej kategorii, wymaganych przepisami ustawy o kierujących pojazdami oraz ustawy o ruchu drogowym. Dopiero, co również słusznie stwierdził Sąd I instancji, wynik egzaminu państwowego, jako przewidziana powołanym art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami, forma sprawdzenia kwalifikacji kierowcy może spowodować wystąpienie jednej bądź obu przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., warunkujących zastosowanie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Innymi słowy, to nie decyzja o skierowaniu kierowcy na kontrolę jego kwalifikacji spowodować może wystąpienie przesłanki niebezpieczeństwo wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ale efekt końcowy egzaminu państwowego, podczas którego poddawane będą weryfikacji kwalifikacje kierowcy, będzie mógł spowodować wystąpienie przywołanych przesłanek – jednej lub obydwu.
Wobec tego brak jest podstaw, jak zasadnie uznał Sąd I instancji, do zastosowania w sprawie art. 61 § 3 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.