II GZ 1063/16

Naczelny Sąd Administracyjny2016-10-28
NSAAdministracyjneWysokansa
zażaleniewpis sądowyprawo pomocyodrzucenie pismapostępowanie administracyjneNSAWSAskarżącykoszty sądowe

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu zażalenia, podkreślając, że ponowne złożenie wniosku o prawo pomocy nie uchyla skutków prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia z kosztów.

Sprawa dotyczyła zażalenia R. P. na postanowienie WSA odrzucające jego zażalenie na wcześniejsze postanowienie o odrzuceniu zażalenia. NSA oddalił to zażalenie, wskazując, że skarżący nie uiścił wymaganego wpisu sądowego. Sąd podkreślił, że ponowne złożenie wniosku o prawo pomocy po prawomocnym odmówieniu go nie przerywa biegu terminu do uiszczenia opłaty i nie chroni przed skutkami jej nieuiszczenia.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 czerwca 2016 r., które odrzuciło zażalenie skarżącego na postanowienie WSA z dnia 15 października 2014 r. o odrzuceniu zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 17 grudnia 2013 r. oddalające wniosek o wyłączenie sędziego. NSA uznał zażalenie za niezasadne, ponieważ postanowienie Sądu I instancji odrzucające zażalenie skarżącego odpowiadało prawu. Sąd przypomniał, że zgodnie z art. 220 § 1 i § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd nie podejmie czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata, a skarga, skarga kasacyjna, zażalenie lub skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony wpis, podlegają odrzuceniu. W tej sprawie skarżący nie był zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, a Naczelny Sąd Administracyjny prawomocnym postanowieniem z dnia 2 października 2015 r. oddalił jego zażalenie na postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy. Mimo kolejnych wezwań do uiszczenia wpisu, skarżący go nie uiścił, a jego zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu zostało oddalone. NSA podkreślił, powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, że ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu, nie uchyla skutków prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia i nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, nawet w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu, nie uchyla skutków prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia z kosztów i nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do wezwania.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że dopiero wydanie przez sąd prawomocnego postanowienia o przyznaniu prawa pomocy skutkuje utratą mocy pierwszego postanowienia odmawiającego. W sytuacji prawomocnego oddalenia zażalenia na odmowę przyznania prawa pomocy, kolejne wnioski nie mają wpływu na bieg terminu do uiszczenia wpisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 220 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 220 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 239

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 243

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 220 § 3 p.p.s.a. poprzez nieuiszczenie wymaganego wpisu sądowego od zażalenia. Prawomocność postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy. Ponowne złożenie wniosku o prawo pomocy nie uchyla skutków prawomocnego postanowienia odmawiającego i nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu.

Godne uwagi sformułowania

ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu wystosowanym do strony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia na toczące się postępowanie Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony w sytuacji gdy Sąd prawomocnym postanowieniem ocenił, że skarżący nie spełnia przesłanek zwolnienia go z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania, nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu (od zażalenia) wskazanego przez sąd w wezwaniu do dokonania tej czynności oraz nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści wezwania we wskazanym przez sąd terminie.

Skład orzekający

Wojciech Kręcisz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku uiszczania wpisów sądowych, skutków nieuiszczenia wpisu, a także wpływu ponownych wniosków o prawo pomocy na bieg terminów procesowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdzie skarżący wielokrotnie próbował uniknąć uiszczenia opłat sądowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje powszechny problem nieuiszczania opłat sądowych i nadużywania instytucji prawa pomocy, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje konsekwencje proceduralne takich działań.

Wniosek o prawo pomocy nie zawsze ratuje przed odrzuceniem pisma. NSA wyjaśnia, kiedy powtarzanie próśb nic nie daje.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GZ 1063/16 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2016-10-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-09-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Wojciech Kręcisz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Odrzucenie zażalenia
Sygn. powiązane
II GZ 319/14 - Postanowienie NSA z 2014-06-24
II GZ 207/16 - Postanowienie NSA z 2016-03-09
II GZ 578/13 - Postanowienie NSA z 2013-10-29
III SA/Po 71/13 - Postanowienie WSA w Poznaniu z 2013-02-21
II GZ 502/15 - Postanowienie NSA z 2015-10-02
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 718
art.220 par.1, art.239
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 28 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 czerwca 2016 r., sygn.akt III SA/Po 71/13 o odrzuceniu zażalenia na postanowienie o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie dotyczące włączenia dowodu do sprawy postanawia: oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 23 czerwca 2016r., sygn. akt III SA/Po 71/13, odrzucił zażalenie Ryszarda P. na postanowienie Sądu z dnia 15 października 2014 r. odrzucające zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 17 grudnia 2013 r. oddalające wniosek o wyłączenie sędziego w sprawie ze skargi Ryszarda P. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] listopada 2012r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia.
Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2013 r. Sąd oddalił wniosek skarżącego Ryszarda P. o wyłączenie sędziego sprawozdawcy - sędziego B. S.
Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie i został wezwany zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] lutego 2014 r. do uiszczenia wpisu od zażalenia w kwocie 100 zł.
Ryszard P. wniósł zażalenie na powyższe zarządzenie oraz złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Referendarz sądowy postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z uwagi na nieusunięcie braków wniosku, a następnie postanowieniem z dnia 24 czerwca 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] lutego 2014 r. (sygn. akt II GZ 319/14).
Postanowieniem z dnia 15 października 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 17 grudnia 2013 r. ze względu na brak uiszczenia wpisu od zażalenia.
Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie o odrzuceniu, w którym zawarł wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Prawo pomocy nie zostało przyznane Ryszardowi P., co zostało przesądzone ostatecznie przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 2 października 2015 r. o sygn.akt II GZ 502/15, którym Sąd ten oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 lipca 2015 r. o odmowie przyznania prawa pomocy.
Z uwagi na powyższe, Skarżący został wezwany zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III WSA w Poznaniu z dnia [...] grudnia 2015 r. do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie WSA z dnia 15 października 2014 r., które to zarządzenie Skarżący zaskarżył zażaleniem z dnia 24 grudnia 2015 r.
Powyższe zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu zostało oddalone przez NSA postanowieniem z dnia 9 marca 2016 r. o sygn.akt II GZ 207/16.
Zarządzeniem z dnia [...] kwietnia 2016 r. Skarżący został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] grudnia 2015 r. Skarżący pismem z dnia [...] maja 2016 r. złożył kolejny wniosek o prawo pomocy, nie uiszczając wpisu, do którego został wezwany.
Postanowieniem z dnia 23 czerwca 2016 r. WSA w Poznaniu odrzucił zażalenie na postanowienie z dnia 15 października 2014 r. z uwagi na nieuiszczenie przez Skarżącego wpisu.
W zażaleniu na postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 23 czerwca 2016 r. Skarżący wniósł o jego uchylenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie jest zasadne, bowiem postanowienie Sądu I instancji odrzucające zażalenie skarżącego odpowiada prawu.
Stosownie do treści art. 220 § 1 p.p.s.a. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W takim przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.).
Zasadą jest zatem obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od wnoszonego przez stronę pisma. Wyjątki od takiego obowiązku wymieniają przepisy ustawy p.p.s.a. są to podmiotowe i przedmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów (art. 239 p.p.s.a.) czy też instytucja prawa pomocy (art. 243 i następne p.p.s.a.).
W przedmiotowej sprawie wnoszący zażalenie nie jest zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, czy to na podstawie przepisów ustawy p.p.s.a. czy też na podstawie orzeczenia sądu. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 2 października 2015 r. oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Również zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] grudnia 2015 r. wzywające do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 15 października 2014r. w wysokości 100 zł stało się prawomocne, bowiem zażalenie w tym przedmiocie zostało oddalone przez NSA postanowieniem z dnia 9 marca 2016 r.
Oceniając postanowienie Sądu I instancji należy uznać, że bezspornym w sprawie jest to, iż skarżący pomimo ponownego zarządzenia Przewodniczącego z dnia [...] grudnia 2015 r. wzywającego do uiszczenia wpisu nie uiścił go w wymaganym 7-dniowym terminie. Tak więc według Naczelnego Sądu Administracyjnego bezsprzecznie zaistniała przesłanka do odrzucenia zażalenia na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a.
NSA oceniając całokształt rozpoznawanej sprawy zauważył, że skarżący zamiast wymaganego wpisu złożył zażalenie na zarządzenie, a następnie, w zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu zażalenia złożył kolejny wniosek o zwolnienie go z opłat i kosztów sądowych w całości. Należy podkreślić, że zgodnie z orzecznictwem "ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu wystosowanym do strony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia na toczące się postępowanie" (por. postanowienie NSA z 10 maja 2010 r., II FZ 115/10, postanowienie NSA z 8 stycznia 2014 r., II GZ 761/13, postanowienie NSA z dnia 11 kwietnia 2013 r., I OSK 536/13). Tym samym "Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony w sytuacji gdy Sąd prawomocnym postanowieniem ocenił, że skarżący nie spełnia przesłanek zwolnienia go z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania, nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu (od zażalenia) wskazanego przez sąd w wezwaniu do dokonania tej czynności oraz nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści wezwania we wskazanym przez sąd terminie. Dopiero bowiem wydanie przez Sąd prawomocnego postanowienia odmiennej treści w przedmiocie udzielania stronie prawa pomocy, skutkuje utratą mocy pierwszego postanowienia" (por. SN z dnia 24 kwietnia 1999 roku I CKN 146/98, OSNC 1999 Nr 11, poz. 196).
Ze względu na powyższe, skoro skarżący nie uiścił wymaganego wpisu od zażalenia w ustawowym terminie, postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 23 czerwca 2016 r. odrzucające zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 15 października 2014r. jest zgodne z prawem.
Z wymienionych powodów oraz na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI