II GZ 104/19

Naczelny Sąd Administracyjny2019-06-13
NSAtransportoweŚredniansa
koszty sądoweopłata kancelaryjnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiorganizacja pożytku publicznegozwolnienie z opłatkara pieniężnaprzejazd bez opłatyelektroniczny pobór opłattransport drogowy

NSA oddalił zażalenie organizacji pożytku publicznego na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem.

Organizacja pożytku publicznego (OPP) zaskarżyła zarządzenie WSA o wezwaniu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, powołując się na zwolnienie wynikające z art. 239 § 2 p.p.s.a. NSA uznał jednak, że zarządzenie było zasadne, ponieważ OPP nie wykazała, że sprawa, w której wniesiono skargę na karę pieniężną za przejazd bez opłaty elektronicznej, dotyczy jej działalności statutowej niegospodarczej, a z KRS wynika, że prowadzi ona szeroką działalność odpłatną.

Przewodniczący Wydziału VI WSA wezwał stowarzyszenie S O Z w J do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, na podstawie art. 234 § 2 p.p.s.a. Stowarzyszenie wniosło zażalenie, zarzucając naruszenie art. 239 § 2 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie jego statusu OPP nieprowadzącej działalności gospodarczej i przyjęcie, że skarga nie dotyczyła sprawy własnej stowarzyszenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, że zgodnie z art. 239 § 2 p.p.s.a., OPP są zwolnione z opłat w sprawach własnych, z wyjątkiem działalności gospodarczej. Sąd podkreślił, że zwolnienie to następuje pod pewnymi warunkami, a przewodniczący nie dysponował informacjami pozwalającymi na odstąpienie od wezwania. Stowarzyszenie nie przedstawiło danych potwierdzających, że skarga dotyczy sprawy własnej, niedotyczącej działalności gospodarczej, a z informacji KRS wynika, że prowadzi ono szeroką działalność odpłatną. W związku z tym, NSA uznał wezwanie do uiszczenia opłaty za zasadne i oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli nie wykaże, że sprawa nie dotyczy prowadzonej przez nią działalności gospodarczej.

Uzasadnienie

NSA uznał, że zwolnienie z opłat dla OPP na podstawie art. 239 § 2 p.p.s.a. ma zastosowanie tylko do spraw własnych niedotyczących działalności gospodarczej. Stowarzyszenie nie wykazało spełnienia tego warunku, a z KRS wynika, że prowadzi ono szeroką działalność odpłatną, co uzasadniało wezwanie do uiszczenia opłaty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 239 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwalnia organizacje pożytku publicznego, działające na podstawie przepisów o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, z obowiązku uiszczania opłat sądowych w sprawach własnych, z wyjątkiem spraw dotyczących prowadzonej przez te organizacje działalności gospodarczej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 234 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa obowiązek uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem.

p.p.s.a. art. 239 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymienia podmioty i sprawy, w których strony są zwolnione z opłat sądowych.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 198

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zażalenie organizacji pożytku publicznego na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej, oparte na twierdzeniu o zwolnieniu z opłat jako OPP w sprawie własnej.

Godne uwagi sformułowania

Zwolnienie organizacji pożytku publicznego następuje pod określonymi warunkami. Przewodniczący wydając zaskarżone zarządzenie nie dysponował informacjami umożliwiającymi odstąpienie od dokonania wezwania do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za uzasadnienie. Strona wnosząc skargę do sądu nie przedstawiła takich danych i do tej pory ponosiła koszty sądowe. Nadal nie jest wiadome, czy skarga dotyczy sprawy własnej stowarzyszenia niedotyczącej prowadzonej działalności gospodarczej.

Skład orzekający

Zbigniew Czarnik

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia organizacji pożytku publicznego z opłat sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, zwłaszcza w kontekście prowadzenia działalności odpłatnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wezwania do opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem i wymaga wykazania przez OPP, że sprawa nie dotyczy działalności gospodarczej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania sądowoadministracyjnego – kosztów sądowych i zwolnień dla organizacji pożytku publicznego, co jest istotne dla prawników procesowych i samych organizacji.

Czy OPP zawsze jest zwolniona z opłat sądowych? NSA wyjaśnia.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GZ 104/19 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2019-06-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-05-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Zbigniew Czarnik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 2057/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-03-07
II GSK 1091/19 - Wyrok NSA z 2022-11-30
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1369
art. 239 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Czarnik po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S O Z w J na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 2057/18 w zakresie wezwania do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w sprawie ze skargi S O Z w J na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [..] sierpnia 2018 r. nr [..] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej postanawia: oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Zarządzeniem z 18 marca 2019 r. Przewodniczący Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwał S O Z w J do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem w kwocie 100 zł, stosownie do art. 234 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej: p.p.s.a., w sprawie ze skargi tego stowarzyszenia na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [..] sierpnia 2018 r., w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Przewodniczący Wydziału wskazał, że ww. kwotę należy uiścić w kasie Sądu lub na rachunek bankowy Sądu w terminie 7 dni od dnia otrzymania odpisu zarządzenia o wezwaniu.
Stowarzyszenie złożyło zażalenie na powyższe zarządzenie, zarzucając naruszenie art. 239 § 2 p.p.s.a. polegające na nieuwzględnieniu statusu skarżącego jako organizacji pożytku publicznego nieprowadzącej działalności gospodarczej oraz przyjęciu, że skarga nie dotyczyła sprawy własnej stowarzyszenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 234 § 2 p.p.s.a. Nie mają obowiązku uiszczania opłat sądowych organizacje pożytku publicznego, działające na podstawie przepisów o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, w sprawach własnych, z wyjątkiem spraw dotyczących prowadzonej przez te organizacje działalności gospodarczej, a także organizacje pozarządowe oraz podmioty wymienione w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2018 r. poz. 450, 650 i 723) w sprawach własnych dotyczących realizacji zleconego zadania publicznego na podstawie przepisów o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.
Ze złożonej do akt sprawy informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że skarżące stowarzyszenie posiada status organizacji pożytku publicznego, której celem jest: 1) działanie na rzecz humanitarnego traktowania zwierząt, ich poszanowania oraz zapewnienia im opieki 2) kształtowanie wśród społeczeństwa właściwego stosunku do zwierząt 3) działanie w zakresie ekologii, ochrony zwierząt oraz ochrony dziedzictwa przyrodniczego. Z dokumentu tego wynika również, że stowarzyszenie prowadzi szeroką działalność statutową, zarówno odpłatną jak i nieodpłatną.
Podkreślenia wymaga, że zasadą w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest ponoszenie kosztów postępowania przez strony. Art. 239 § 2 p.p.s.a. przewiduje zwolnienie od obowiązku uiszczenia opat ale pod pewnymi warunkami, w przeciwieństwie do art. 239 § 1 p.p.s.a., który stanowi bezpośrednio o zwolnieniu w wymienionych tam sprawach i wymienionych tam podmiotów. Zatem w przypadkach określonych w art. 239 § 1 p.p.s.a. sądowi wystarczy jedynie informacja o przedmiocie bądź podmiocie postępowania. W przypadku określonym w art. 239 § 2 p.p.s.a. zwolnienie organizacji pożytku publicznego następuje pod określonymi warunkami. Przewodniczący wydając zaskarżone zarządzenie nie dysponował informacjami umożliwiającymi odstąpienie od dokonania wezwania do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za uzasadnienie. Strona wnosząc skargę do sądu nie przedstawiła takich danych i do tej pory ponosiła koszty sądowe. Pomimo zanegowania zażaleniem zarządzenia Przewodniczącego o wezwaniu do uiszczenia opłaty, nadal nie jest wiadome, czy skarga dotyczy sprawy własnej stowarzyszenia niedotyczącej prowadzonej działalności gospodarczej. W rozpoznawanej sprawie skarga została wniesiona w przedmiocie w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Sprawa jest tym bardziej otwarta, że z informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że skarżące Stowarzyszenie prowadzi szeroką działalność odpłatną.
W ocenie NSA wezwanie do uiszczenia opłaty kancelaryjnej było zasadne, tym samym zażalenie należało oddalić.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 w zw. z art. 198 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI