II GW 95/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA wyznaczył Prezydenta Miasta Ruda Śląska jako organ właściwy do wydania zezwolenia na lokalizację urządzenia obcego w pasie drogowym, uznając, że droga nie stanowi pasa drogowego autostrady zarządzanej przez GDDKiA.
Prezydent Miasta Ruda Śląska złożył wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) w sprawie wydania zezwolenia na lokalizację urządzenia obcego w pasie drogowym. Prezydent uważał, że GDDKiA jest właściwy, wskazując, że działka nie stanowi pasa drogowego drogi publicznej. GDDKiA argumentował, że część nieruchomości przylega do drogi powiatowej i stanowi pas drogowy. NSA, analizując przepisy ustawy o drogach publicznych, uznał, że droga od węzła 'Z.' do ul. [...] jest drogą powiatową, a nie autostradą, i wyznaczył Prezydenta Miasta jako organ właściwy.
Spór kompetencyjny dotyczył ustalenia właściwego organu do wydania zezwolenia na lokalizację urządzenia obcego (zestawu złączowo-pomiarowego wraz z linią kablową) w pasie drogowym. Prezydent Miasta Ruda Śląska złożył wniosek o rozstrzygnięcie sporu, wskazując początkowo na właściwość GDDKiA. Wnioskodawca argumentował, że planowana inwestycja zlokalizowana będzie na działce, która nie stanowi pasa drogowego drogi publicznej, a GDDKiA ma na niej trwały zarząd. GDDKiA w odpowiedzi podniósł, że część nieruchomości przylega do drogi powiatowej i stanowi jej pas drogowy, a obszar skrzyżowania w ciągu tej drogi mieści się poza węzłem autostradowym i nie jest utrzymywany przez GDDKiA. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na art. 15 § 1 pkt 4 P.p.s.a. oraz art. 19 ust. 3 i 5 oraz art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych, stwierdził, że odcinek drogi od węzła 'Z.' do ul. [...] jest drogą powiatową, a nie autostradą. Sąd podkreślił, że właściwość zarządcy drogi zależy od kategorii drogi, a nie od statusu własnościowego gruntu. W związku z tym, że w granicach miasta na prawach powiatu zarządcą wszystkich dróg publicznych (z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych) jest prezydent miasta, NSA wyznaczył Prezydenta Miasta Ruda Śląska jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Prezydent Miasta jest właściwym organem do wydania zezwolenia, jeśli droga, w której pasie ma być zlokalizowane urządzenie, jest drogą powiatową w granicach miasta na prawach powiatu, a nie autostradą zarządzaną przez GDDKiA.
Uzasadnienie
NSA ustalił, że droga, o którą toczy się spór, jest drogą powiatową, a nie autostradą. Zgodnie z art. 19 ust. 5 ustawy o drogach publicznych, w granicach miast na prawach powiatu zarządcą wszystkich dróg publicznych (z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych) jest prezydent miasta. Właściwość zarządcy drogi zależy od kategorii drogi, a nie od tytułu prawnego do gruntu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje spory o właściwość pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego a organami administracji rządowej.
p.p.s.a. art. 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Definicja sporu o właściwość.
u.d.p. art. 39 § ust. 3
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
Warunki lokalizowania w pasie drogowym obiektów i urządzeń niezwiązanych z zarządzaniem drogą lub ruchem.
u.d.p. art. 19 § ust. 3
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
GDDKiA jako zarządca autostrady.
u.d.p. art. 19 § ust. 5
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
Prezydent miasta jako zarządca dróg publicznych w granicach miasta na prawach powiatu (z wyłączeniem autostrad i dróg ekspresowych).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Droga, w której ma być zlokalizowane urządzenie, jest drogą powiatową, a nie autostradą. W granicach miasta na prawach powiatu zarządcą dróg publicznych (z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych) jest prezydent miasta. Właściwość zarządcy drogi zależy od kategorii drogi, a nie od tytułu prawnego do gruntu.
Godne uwagi sformułowania
Nie ma przy tym znaczenia status własnościowy gruntu, na którym jest zlokalizowana droga gdyż zarządzanie drogami publicznymi nie zależy od tytułu prawnego do gruntu, lecz od kategorii drogi.
Skład orzekający
Elżbieta Czarny-Drożdżejko
sprawozdawca
Tomasz Smoleń
członek
Zbigniew Czarnik
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości organu w sprawach dotyczących lokalizacji urządzeń w pasie drogowym, zwłaszcza w kontekście rozgraniczenia kompetencji między GDDKiA a prezydentami miast."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sporu kompetencyjnego i kategorii dróg w granicach miasta na prawach powiatu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ustalenia właściwości organu w kwestii zezwolenia na lokalizację urządzenia w pasie drogowym, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i budowlanego.
“Kto decyduje o pasie drogowym? NSA rozstrzyga spór między GDDKiA a Prezydentem Miasta.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GW 95/24 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2025-01-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-08-14 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Elżbieta Czarny-Drożdżejko /sprawozdawca/ Tomasz Smoleń Zbigniew Czarnik /przewodniczący/ Symbol z opisem 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane) 643 Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami Hasła tematyczne Spór kompetencyjny/Spór o właściwość Skarżony organ Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad Treść wyniku Wyznaczono organ właściwy do rozpoznania sprawy Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 320 art. 19 ust. 3 i ust. 5, 39 ust. 3. Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Czarnik Sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko (spr.) Sędzia NSA Tomasz Smoleń po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku Prezydenta Miasta Ruda Śląska z dnia 7 sierpnia 2024 r. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Prezydentem Miasta Ruda Śląska a Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad w przedmiocie zezwolenia na lokalizację urządzenia w pasie drogowym postanawia: wskazać Prezydenta Miasta Ruda Śląska jako organ właściwy do rozpoznania sprawy. Uzasadnienie Pismem z dnia 7 sierpnia 2024 r., Prezydent Miasta Ruda Śląska (dalej: "wnioskodawca"), złożył wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad (dalej: "GDDKiA") dotyczącego wydania zezwolenia na lokalizację urządzenia obcego obejmującego montaż zestawu złączowo – pomiarowego ZK3a-1P wraz z wykonaniem odcinka linii kablowej nN kablem typu NA2XY-J 4x120mrrP (dalej: "zezwolenie"). Zdaniem wnioskodawcy, GDDKiA jest właściwy do wydania przedmiotowego zezwolenia. W uzasadnieniu pisma wnioskodawca, stwierdził, że planowana inwestycja zlokalizowana będzie na działce o numerze ewidencyjnym [...] (dalej: "nieruchomość"), która nie stanowi pasa drogowego drogi publicznej nr [...] ulicy [...]. Wnioskodawca zaznaczył jednocześnie, że na tej nieruchomości jest ustanowiony trwały zarząd na rzecz GDDKiA. W odpowiedzi na wniosek GDDKiA wskazał, że na części nieruchomości, która jest przyległa do drogi powiatowej nr [...] znajduje się chodnik, który funkcjonalnie jest powiązany z tą drogą, a zatem w tej części działka stanowi pas drogowy drogi powiatowej. GDDKiA podniósł również, iż zgodnie z informacją z Geoportal Orsip – Mapa sieci dróg w województwie śląskim, odcinek drogi od węzła drogowego "Z." do ul. [...], w tym jej skrzyżowanie z ul. [...] stanowi drogę powiatową nr [...] (bez nazwy). GDDKiA stwierdził również, że obszar skrzyżowania w ciągu drogi powiatowej nr [...] mieści się poza węzłem "Z. i nie jest utrzymywany przez GDDKiA. Ponadto GDDKiA podniósł, że w granicach miasta wnioskodawca (lub organ przez niego powołany) jest zarządcą wszystkich dróg publicznych z wyjątkiem autostrady [...], w tym węzła drogowego "Z. ", które stanowi połączenie autostrady [...] z ul. [...] (a nie ul. [...]). Zdaniem GDDKiA, granicą pasa drogowego autostrady [...] jest koniec klina pasa włączenie do drogi bez nazwy, stanowiący ostatni element węzła. W konsekwencji, w opinii GDDKiA, organem właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Prezydent Miasta Ruda Śląska. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) w związku z art. 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Przez spór o właściwość, o którym mowa w powyższych przepisach, należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też każdy z nich uważa się za niewłaściwy do jej załatwienia (spór negatywny). W niniejszej sprawie wystąpił spór kompetencyjny o charakterze negatywnym. Spór odnosi się do charakteru odcinek drogi od węzła drogowego "Z. " do ul. [...], w tym jej skrzyżowanie z ul. [...] stanowi drogę powiatową nr [...] (bez nazwy) W rozpoznawanej sprawie materialnoprawną podstawę działania organu stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 320 z późn. zm.), zwanej dalej u.d.p. Zgodnie z art. 39 ust. 3 u.d.p. w szczególnie uzasadnionych przypadkach lokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam, może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi, wydawanym w drodze decyzji administracyjnej. Natomiast z art. 19 ust. 3 u.d.p. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad jest zarządcą autostrady wybudowanej na zasadach określonych w ustawie do czasu przekazania jej, w drodze porozumienia, spółce, z którą zawarto umowę o budowę i eksploatację albo wyłącznie eksploatację autostrady. Zgodnie natomiast z ust. 5 powołanego przepisu w granicach miast na prawach powiatu zarządcą wszystkich dróg publicznych, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych oraz dróg, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 5 ust. 2a, jest prezydent miasta. Nie ma przy tym znaczenia status własnościowy gruntu, na którym jest zlokalizowana droga gdyż zarządzanie drogami publicznymi nie zależy od tytułu prawnego do gruntu, lecz od kategorii drogi (por. postanowienia NSA z: 20 stycznia 2022 r., sygn. akt II GW 109/21; 24 listopada 2020 r., sygn. akt II GW 57/20; 30 maja 2018 r., sygn. akt II GW 12/18; 24 maja 2013 r., sygn. akt I OW 2/13). Z kolei pasem drogowym jest wydzielony liniami rozgraniczającymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym jest lub będzie usytuowana droga Nie budzi wątpliwości w niniejszej sprawie, że odcinek drogi od węzła drogowego "Z." do ul. [...], w tym jej skrzyżowanie z ul. [...] stanowi drogę powiatową nr [...] (bez nazwy). GDDKiA trafnie wskazał, że obszar skrzyżowania w ciągu drogi powiatowej nr [...] mieści się poza węzłem "Z." oraz podniósł, że nie jest on utrzymywany przez GDDKiA. Granicą pasa drogowego autostrady [...] jest koniec klina pasa włączenie do drogi bez nazwy, stanowiący ostatni element węzła. W konsekwencji organem właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Prezydent Miasta Ruda Śląska, który na zasadzie art. 19 ust. 5 u.d.p. jest zarządcą wszystkich dróg publicznych w granicach miast na prawach powiatu. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI