II GW 68/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął spór o właściwość pomiędzy Starostą T. a Dyrektorem Okręgowego Urzędu Górniczego w G. w przedmiocie ustalenia opłaty podwyższonej za wydobywanie dolomitu bez wymaganej koncesji. Starosta T. wniósł o wskazanie Dyrektora OUG jako organu właściwego, argumentując, że nie wszczął on postępowania w sprawie naliczenia opłaty podwyższonej przed 1 stycznia 2015 r., kiedy to zmieniły się przepisy dotyczące właściwości rzeczowej. Dyrektor OUG uważał natomiast, że Starosta jest właściwy, powołując się na kontrolę przeprowadzoną w styczniu 2014 r. jako na pierwszą czynność w sprawie, która powinna być traktowana jako wszczęcie postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując przepisy przejściowe dotyczące zmiany właściwości organów po 1 stycznia 2015 r., uznał, że kluczowe jest ustalenie daty wszczęcia postępowania. Sąd stwierdził, że kontrola przeprowadzona przez Starostę T. w styczniu 2014 r. dotyczyła wyłącznie kwestii związanych z gospodarką odpadami i nie stanowiła wszczęcia postępowania w sprawie naliczenia opłaty podwyższonej za wydobywanie kopalin bez koncesji. Ponieważ Starosta T. nie wszczął takiego postępowania przed 1 stycznia 2015 r., a postępowanie w sprawie wstrzymania wydobywania bez koncesji prowadził Dyrektor OUG, NSA uznał, że to Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego w G. jest organem właściwym do rozpoznania sprawy naliczenia opłaty podwyższonej, zgodnie ze znowelizowanym przepisem art. 140 ust. 2 pkt 2 Prawa geologicznego i górniczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie momentu wszczęcia postępowania administracyjnego w kontekście zmiany przepisów i rozstrzyganie sporów kompetencyjnych między organami.
Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów Prawa geologicznego i górniczego oraz interpretacji pojęcia 'wszczęcia postępowania'.
Zagadnienia prawne (3)
Kiedy należy uznać postępowanie administracyjne w sprawie naliczenia opłaty podwyższonej za wydobywanie kopalin bez koncesji za wszczęte, w kontekście zmiany przepisów dotyczących właściwości organów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Postępowanie w sprawie naliczenia opłaty podwyższonej za wydobywanie kopalin bez koncesji należy uznać za wszczęte z chwilą podjęcia pierwszej czynności procesowej skierowanej do strony postępowania, która umożliwia jej czynny udział w sprawie, a nie jedynie czynności kontrolnej dotyczącej innych kwestii.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że dla oceny właściwości organu w sprawie naliczenia opłaty podwyższonej kluczowe jest wszczęcie postępowania przed dniem 1 stycznia 2015 r. Kontrola przeprowadzona przez Starostę T. dotyczyła odpadów, a nie wydobycia bez koncesji, i nie została zakomunikowana stronie jako wszczęcie postępowania w sprawie opłaty. Dlatego Starosta nie wszczął postępowania w tej sprawie.
Jakie są zasady stosowania przepisów przejściowych w przypadku zmiany właściwości organów w sprawach naliczania opłaty podwyższonej za wydobywanie kopalin bez koncesji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Postępowania w sprawie naliczenia opłaty podwyższonej, wszczęte i niezakończone przed dniem 1 stycznia 2015 r., są kontynuowane według przepisów dotychczasowych przez organ, który je wszczął, nawet jeśli po tej dacie właściwość rzeczowa przeszła na inny organ.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że art. 18 ust. 2 ustawy nowelizującej Prawo geologiczne i górnicze nakazuje kontynuowanie postępowań wszczętych przed zmianą przepisów przez dotychczasowy organ. Dopiero zakończone sprawy podlegają przekazaniu nowemu organowi właściwemu.
Czy kontrola przeprowadzona przez Starostę dotycząca gospodarki odpadami może być uznana za pierwszą czynność w sprawie naliczenia opłaty podwyższonej za wydobywanie kopalin bez koncesji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kontrola dotycząca gospodarki odpadami, nawet jeśli ujawniła wydobywanie kopalin bez koncesji, nie może być uznana za pierwszą czynność w sprawie naliczenia opłaty podwyższonej, jeśli nie została zakomunikowana stronie jako wszczęcie postępowania w tym konkretnym zakresie.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że warunkiem wszczęcia postępowania z urzędu jest zakomunikowanie tego faktu stronom i umożliwienie im czynnego udziału, co wiąże się z zindywidualizowaniem sprawy. Kontrola odpadów nie spełniała tych kryteriów w odniesieniu do opłaty podwyższonej.
Przepisy (7)
Główne
p.g.g. art. 140 § ust. 1
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze
Działalność wykonywana bez wymaganej koncesji podlega opłacie podwyższonej.
p.g.g. art. 140 § ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze
Do 31 grudnia 2014 r. organem właściwym w sprawach naliczania opłaty podwyższonej (niewymienionych w pkt 1) był starosta. Od 1 stycznia 2015 r. organem właściwym jest właściwy organ nadzoru górniczego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
p.p.s.a. art. 15 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Postanowienie w przedmiocie rozstrzygnięcia sporu o właściwość NSA wydaje w składzie trzech sędziów na posiedzeniu niejawnym.
ustawa nowelizująca p.g.g. art. 18 § ust. 2
Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw
Do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej w zakresie ustalenia opłaty podwyższonej stosuje się przepisy dotychczasowe.
ustawa nowelizująca p.g.g. art. 19
Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw
Organy właściwe na podstawie dotychczasowych przepisów przekażą akta spraw zakończonych w terminie 3 miesięcy, a spraw będących w toku - niezwłocznie po zakończeniu postępowania, organom właściwym na podstawie nowej ustawy.
k.p.a. art. 61 § § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej obowiązany jest poinformować stronę o wszczęciu postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie w sprawie naliczenia opłaty podwyższonej nie zostało wszczęte przez Starostę T. przed 1 stycznia 2015 r., ponieważ kontrola dotyczyła odpadów i nie została zakomunikowana stronie jako wszczęcie postępowania w sprawie opłaty. • Zmiana właściwości organów od 1 stycznia 2015 r. nie wpływa na postępowania wszczęte i niezakończone przed tą datą, które są kontynuowane przez dotychczasowy organ.
Odrzucone argumenty
Starosta T. wszczął postępowanie w sprawie naliczenia opłaty podwyższonej poprzez kontrolę przeprowadzoną w styczniu 2014 r., która ujawniła wydobywanie dolomitu bez koncesji. • Właściwość rzeczowa Starosty T. do naliczenia opłaty podwyższonej istniała do 31 grudnia 2014 r., a postępowanie powinno być kontynuowane przez niego, nawet jeśli nie zostało formalnie wszczęte.
Godne uwagi sformułowania
nie sposób uznać, że zostało przez Starostę wszczęte postępowanie w tej sprawie • warunkiem wszczęcia z urzędu postępowania jest bowiem zakomunikowanie tego faktu stronom postępowania i umożliwienie im udziału w tym postępowaniu • nie mają żadnego znaczenia prawnego powody bezczynności Starosty w tym zakresie
Skład orzekający
Andrzej Kuba
przewodniczący
Ewa Cisowska-Sakrajda
sprawozdawca
Małgorzata Rysz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie momentu wszczęcia postępowania administracyjnego w kontekście zmiany przepisów i rozstrzyganie sporów kompetencyjnych między organami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów Prawa geologicznego i górniczego oraz interpretacji pojęcia 'wszczęcia postępowania'.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego – ustalenia właściwego organu do prowadzenia postępowania administracyjnego, co ma kluczowe znaczenie praktyczne dla obywateli i przedsiębiorców.
“Kto ma rację w sporze o opłatę za wydobycie bez zezwolenia? NSA rozstrzyga!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.