Orzeczenie · 2024-10-22

II GW 56/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-10-22
NSAAdministracyjneWysokansa
spór kompetencyjnydrogi publicznezarządca drogipas drogowyinfrastruktura technicznaświatłowóddroga krajowadroga gminnaGDDKiANSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął spór kompetencyjny pomiędzy Burmistrzem Iłży a Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) w przedmiocie wydania zezwolenia na lokalizację urządzeń infrastruktury technicznej (światłowodu) w pasie drogi dojazdowej DD3. Spór wynikał z odmiennej kwalifikacji tej drogi przez strony – Burmistrz Iłży uważał ją za drogę gminną, podczas gdy GDDKiA twierdziła, że jest to droga krajowa. Sąd analizując przepisy ustawy o drogach publicznych, w szczególności art. 10 ust. 4, podkreślił, że kluczowe dla ustalenia zarządcy drogi jest jej kategoria. Stwierdził, że GDDKiA nie wykazała, aby sporny odcinek drogi DD3 wokół Głównego Punktu Zasilania (GPZ) miał związek z drogą gminną lub był drogą gminną służącą wyłącznie celom miejscowego ruchu. W związku z tym, że droga została wybudowana w ramach inwestycji GDDKiA (obwodnica Iłży), NSA wskazał GDDKiA jako organ właściwy do rozpatrzenia wniosku o lokalizację światłowodu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie właściwości organów w sprawach dotyczących dróg publicznych, zwłaszcza w kontekście nowych inwestycji drogowych i kwalifikacji kategorii dróg.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji sporu kompetencyjnego i interpretacji art. 10 ust. 4 ustawy o drogach publicznych w kontekście dróg budowanych w ramach większych inwestycji.

Zagadnienia prawne (3)

Kto jest organem właściwym do wydania zezwolenia na lokalizację urządzeń infrastruktury technicznej w pasie drogowym, gdy istnieje spór co do kategorii tej drogi (krajowa czy gminna)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organem właściwym jest ten, kto jest zarządcą drogi, a zarządcą jest organ właściwy dla kategorii, do której droga została zaliczona. W przypadku braku wykazania związku z drogą gminną, a wybudowania w ramach inwestycji krajowej, właściwym jest zarządca drogi krajowej.

Uzasadnienie

Sąd analizuje przepisy ustawy o drogach publicznych, w szczególności art. 10 ust. 4, który stanowi, że nowo wybudowany odcinek drogi zalicza się do kategorii drogi, w której ciągu leży. W tej sprawie GDDKiA nie wykazała, aby sporny odcinek drogi DD3 wokół GPZ leżał w ciągu drogi gminnej. W związku z tym, że droga została wybudowana w ramach inwestycji GDDKiA, wskazano ją jako właściwego zarządcę.

Czy nowo wybudowany odcinek drogi, stanowiący część inwestycji drogowej GDDKiA (obwodnica), może być automatycznie uznany za drogę gminną, nawet jeśli służy celom lokalnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo pełnienie funkcji lokalnych lub bycie drogą dojazdową nie przesądza o jej gminnym charakterze, jeśli nie wykazano jej związku z istniejącą drogą gminną w rozumieniu art. 10 ust. 4 ustawy o drogach publicznych.

Uzasadnienie

Sąd podkreśla, że kluczowe jest ustalenie, czy nowo wybudowany odcinek leży w ciągu istniejącej drogi gminnej. GDDKiA nie wykazała takiego związku dla spornego odcinka wokół GPZ. Argumentacja o charakterze drogi (serwisowa, dojazdowa) nie jest wystarczająca do zmiany jej kategorii prawnej bez spełnienia przesłanek ustawowych.

Czy sąd administracyjny może ustalać kategorię drogi publicznej w ramach rozstrzygania sporu o właściwość?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd administracyjny nie może kreować stanu prawnego ani konstytutywnie ustalać kategorii drogi, ale może oceniać, czy stanowisko organów w przedmiocie powstania lub zmiany kategorii drogi jest słuszne.

Uzasadnienie

NSA zaznacza, że jego rolą jest ocena prawidłowości zastosowania przepisów przez organy, a nie tworzenie prawa. W sprawach sporów o właściwość, sąd bada, czy organy prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy dotyczące kategorii dróg.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
Wskazano Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad jako organ właściwy do rozpoznania wniosku o wydanie zezwolenia na lokalizację urządzeń infrastruktury technicznej w pasie drogowym.

Przepisy (8)

Główne

u.d.p. art. 10 § ust. 4

Ustawa o drogach publicznych

Nowo wybudowany odcinek drogi zalicza się do kategorii drogi, w której ciągu leży.

Pomocnicze

u.d.p. art. 2 § ust. 1

Ustawa o drogach publicznych

Definiuje zarządcę drogi w zależności od jej kategorii.

u.d.p. art. 19 § ust. 1

Ustawa o drogach publicznych

Organem właściwym jest zarządca drogi.

u.d.p. art. 19 § ust. 2

Ustawa o drogach publicznych

Przyporządkowuje zarządcę do kategorii drogi (GDDKiA dla krajowych, wójt dla gminnych).

k.p.a. art. 65 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanie wniosku do właściwego organu.

k.p.a. art. 15 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Zakres właściwości sądów administracyjnych w sprawach sporów o właściwość.

p.p.s.a. art. 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzyganie sporów o właściwość przez sądy administracyjne.

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie art. 4 § ust. 2 pkt 4

Wymagania techniczne dla dróg gminnych (klasy Z, L, D).

Argumenty

Skuteczne argumenty

GDDKiA nie wykazała, aby sporny odcinek drogi DD3 wokół GPZ leżał w ciągu drogi gminnej. • Droga DD3 została wybudowana w ramach inwestycji GDDKiA (obwodnica Iłży) i nie można jej automatycznie zaliczyć do dróg gminnych. • Kategoria drogi, a nie tytuł prawny do gruntu, decyduje o jej zarządcy.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Burmistrza Iłży, że droga DD3 jest drogą gminną. • Argumentacja GDDKiA, że droga DD3 jest drogą serwisową i powinna być drogą gminną.

Godne uwagi sformułowania

czynnikiem przesądzającym o tym kto jest zarządcą drogi, jest kategoria, do której droga została zaliczona • nowo wybudowany odcinek drogi zalicza się do kategorii drogi (dzieli on jej los), w której ciągu leży • nie można kreować stanu prawnego (konstytutywnie stwierdzać jaką kategorię posiada dana droga - ustalać ją) • w tle każdego sporu zaistniałego pomiędzy organami administracji publicznej, pozostaje obywatel, oczekujący na załatwienie jego indywidualnej sprawy

Skład orzekający

Małgorzata Korycińska

sędzia

Marcin Kamiński

przewodniczący

Wojciech Sawczuk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości organów w sprawach dotyczących dróg publicznych, zwłaszcza w kontekście nowych inwestycji drogowych i kwalifikacji kategorii dróg."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sporu kompetencyjnego i interpretacji art. 10 ust. 4 ustawy o drogach publicznych w kontekście dróg budowanych w ramach większych inwestycji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznego problemu ustalenia zarządcy drogi, co ma bezpośrednie przełożenie na to, kto wydaje zezwolenia na ingerencję w pas drogowy (np. instalację światłowodów). Jest to istotne dla firm infrastrukturalnych i samorządów.

Kto decyduje o światłowodzie w pasie drogowym? NSA rozstrzyga spór między gminą a GDDKiA.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst