II GSK 996/19

II GSK 996/19 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-12-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-08-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dorota Dąbek
Jacek Czaja /sprawozdawca/
Małgorzata Rysz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 1580/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-02-08
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 1066
art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. oraz art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jednolity
Dz.U. 2022 poz 329
art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia NSA Dorota Dąbek Sędzia del. WSA Jacek Czaja (spr.) Protokolant Izabela Kołodziejczyk po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2022 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 1580/18 w sprawie ze skargi U. Sp. z o.o. w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 listopada 2017 r. nr Sp. 307.2016 w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
I.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z 8 lutego 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 1580/18, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 329; dalej: p.p.s.a.), po rozpoznaniu sprawy ze skargi U. spółki z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z 28 listopada 2017 r., nr Sp.307.2016 w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy - uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził od Urzędu Patentowego na rzecz skarżącej spółki 2217 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
II.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożył J. N. (prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...]) i zaskarżając ten wyrok w całości, wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, a nadto zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
W skardze kasacyjnej zarzucono:
1) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. - naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. oraz art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066; dalej: "p.u.s.a.") w kontekście art. 45 ust. 1 i art. 184 Konstytucji, poprzez zaniechanie merytorycznego rozpoznania wszystkich zarzutów podniesionych w skardze z 26 lipca 2018 r. na decyzję Urzędu Patentowego z 28 listopada 2017 r., znak Sp. 307.2016;
2) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. - naruszenie przepisu postępowania tj. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do wszystkich zarzutów skargi oraz ogólnikowość wskazań co do dalszego postępowania.
III.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
1. Skarga kasacyjna jest niezasadna. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie ma podstaw uzasadniających stwierdzenie nieważności postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.), jak też nie występują przesłanki uchylenia zaskarżonego wyroku i odrzucenia skargi lub umorzenia postępowania (art. 189 p.p.s.a.).
2. Jak wynika z art. 193 p.p.s.a. (zdanie drugie), uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną powinno zawierać ocenę przedstawionych w tej skardze zarzutów. Przepis ten określa tym samym zakres, w jakim NSA realizuje obowiązek uzasadnienia wyroku oddalającego skargę kasacyjną - modyfikując treść normy prawnej zawartej w art. 141 § 4 p.p.s.a. Norma zawarta w art. 193 p.p.s.a. (zdanie drugie) umożliwia zatem ograniczenie uzasadnienia wyroku NSA wyłącznie do oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył rozważania w niniejszej sprawie do oceny zarzutów skargi kasacyjnej i wyjaśnienia istoty rozstrzygnięcia.
3. Zgodnie z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.); naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Co istotne, uzasadnienie skargi kasacyjnej powinno przy tym zawierać rozwinięcie podniesionych zarzutów, poprzez przedstawienie argumentów przemawiających za trafnością stanowiska prezentowanego przez stronę wnoszącą skargę kasacyjną. W przypadku zarzutu błędnej wykładni prawa materialnego lub niewłaściwego jego zastosowania, niezbędne jest wskazanie, jak należało prawidłowo zinterpretować i zastosować dany przepis, natomiast w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, konieczne jest wykazanie, że uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
4. Biorąc pod uwagę wyżej przedstawione reguły odnoszące się do konstrukcji skargi kasacyjnej, stwierdzić należy, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna jedynie w niewielkim zakresie spełnia wynikające z nich wymagania. Niemniej jednak, kierując się wskazaniami przedstawionymi w uchwale NSA z 26 października 2009 r. (sygn. akt I OPS 10/09), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną, uznając, że w części możliwe było dookreślenie jej zarzutów na podstawie argumentacji zawartej w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
5. Odnosząc się do podniesionego w skardze kasacyjnej naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., przypomnieć należy, że do naruszenia tego przepisu dochodzi wówczas, gdy uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji nie spełnia określonych w tym przepisie warunków, uniemożliwiając tym samym ocenę trafności wyroku sądu pierwszej instancji stronom, jak i Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu - w ramach kontroli instancyjnej rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji.
6. Zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a ponadto - jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji - wskazania co do dalszego postępowania. Jest więc oczywiste, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną, gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie (zob. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 39). Uchybienie to musi być przy tym na tyle istotne, aby można było uznać, że mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) - co strona skarżąca kasacyjnie powinna wykazać.
7. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymagania określone w art. 141 § 4 p.p.s.a., zawierając wszystkie niezbędne elementy wskazane w tym przepisie. Sąd pierwszej instancji w obszernym uzasadnieniu wskazał bowiem, jakie argumenty przemawiały za stwierdzeniem przez ten sąd spełnienia przesłanek uchylenia spornej decyzji Urzędu Patentowego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. Nieusprawiedliwiona jest przy tym teza autora skargi kasacyjnej, że WSA uchybił obowiązkowi wynikającemu z art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do wszystkich zarzutów skargi oraz ogólnikowość wskazań co do dalszego postępowania.
8. Treść normy prawnej zawartej w art. 141 § 4 p.p.s.a. nie uzasadnia wniosku, że sąd pierwszej instancji ma się odnosić do zarzutów skargi w sposób oczekiwany przez stronę postępowania, w tym - jak podnosi autor skargi kasacyjnej - poprzez odniesienia się do wszystkich zarzutów skargi. Obowiązkiem sądu administracyjnego jest bowiem rozpoznanie istoty sprawy i z tej właśnie perspektywy należy oceniać kompletność i poprawność przedstawionych przez sąd pierwszej instancji wywodów (zob. np. wyrok NSA z 2 kwietnia 2019 r., sygn. akt II GSK 118/19). Skoro więc w rozpoznawanej sprawie sąd pierwszej instancji ustalił podstawę faktyczną rozstrzygania oraz rozważył poprawność zastosowania przez organy administracji przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, dając temu stosowny wyraz w uzasadnieniu wyroku, to w pełni zrealizował obowiązek wynikający z art. 141 § 4 p.p.s.a.
9. Jak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjne, powyższy zarzut powiązany został z twierdzeniem, że sąd pierwszej instancji "nie rozpoznał i nie ocenił zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie - art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 81a § 2 pkt 1 i 2, art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 256 ust. 1 p.w.p. Teza ta została uzupełniona lakonicznym stwierdzeniem, że WSA "w szczególności" nie wskazał, które z wymienionych przepisów zostały naruszone i na czym naruszenie owo polegało, co uniemożliwia poznanie motywów, którymi kierował się sąd, jak też podjęcie "ewentualnej polemiki" z ustaleniami sądu.
10. Tymczasem z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika wprost, że zdaniem WSA Urząd Patentowy uznał, że "z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika utrwalenie u odbiorców związku między towarem opatrzonym spornym znakiem a jego producentem", gdy w ocenie sądu "takich dowodów nie przedstawiono". Sąd pierwszej instancji między innymi wskazał na konkretne deficyty oceny materiału dowodowego dokonanej przez organ i w konkluzji stwierdził, że w jego ocenie "dowody przedłożone przez uprawnionego (dwa zestawienia księgowe i zeznania strony i świadka) wskazują jedynie na używanie znaku spornego w zarejestrowanej postaci, zaś w żaden sposób nie świadczą o tym, że używanie to było na tyle intensywne i długotrwałe, by w świadomości odbiorców (klienteli) powstała tego rodzaju więź między oznaczeniem a towarem pochodzącym od konkretnego przedsiębiorcy, która pozwala na świadomy wybór towaru opatrzonego właśnie tym oznaczeniem".
11. W świetle powyższego oraz biorąc pod uwagę brak rzeczowej i merytorycznie uzasadnionej argumentacji skargi kasacyjnej w zakresie sformułowanego w niej zarzutu naruszenia przez WSA art. 141 § 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarga kasacyjna nie zawiera w tym zakresie usprawiedliwionych podstaw. Także wskazany w punkcie 1 petitum skargi kasacyjnej przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. - który miał naruszyć sąd pierwszej instancji - nie stanowi podstawy do skutecznego zakwestionowania dokonanej przez WSA oceny ustalonego stanu faktycznego z punktu widzenia jego zgodności ze stanem prawnym, jak też prawidłowości dokonanej przez sąd oceny działań organu.
12. W ramach zarzutu dotyczącego naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. nie można bowiem kwestionować prawidłowości oceny prawnej i wyrażonych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku poglądów (zob. np.: wyrok NSA z 25 marca 2022 r., sygn. akt III OSK 1203/21). O naruszeniu normy postępowania wynikającej z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. można mówić wówczas, gdy sąd wykracza poza granice sprawy, w której została wniesiona skarga, albo mimo wynikającego z tego przepisu obowiązku, nie wyszedł poza zarzuty i wnioski skargi - np. nie zauważając naruszeń prawa, które nie były powołane przez skarżącego, a które sąd pierwszej instancji zobowiązany był uwzględnić z urzędu (zob. np.: wyrok NSA z 22 marca 2022 r., sygn. akt III FSK 4843/21).
13. Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 135 p.p.s.a., gdyż co do zasady naruszenie tego przepisu nie może być przedmiotem skutecznego zarzutu skargi kasacyjnej, bowiem jego adresatem jest sąd administracyjny, a zawarta w tym przepisie norma prawna nie tworzy uprawnienia dla strony postępowania (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 12 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 1199/12; z 11 grudnia 2014 r., sygn. akt II GSK 1979/13; z 17 maja 2018 r., sygn. akt I FSK 205/18).
13. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.