II GSK 982/23

Naczelny Sąd Administracyjny2025-10-09
NSAtransportoweWysokansa
transport drogowyprzewóz okazjonalnykara pieniężnalicencjaaplikacja mobilnaprawo transportowekontrolaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki A. Sp. z o.o. od wyroku WSA w Białymstoku, uznając, że spółka wykonywała krajowy transport drogowy bez wymaganej licencji, mimo argumentów dotyczących aplikacji mobilnej.

Spółka A. Sp. z o.o. złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Białymstoku, który oddalił jej skargę na decyzję GITD nakładającą karę pieniężną za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Spółka zarzucała m.in. niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących przewozu okazjonalnego i naruszenie przepisów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za bezzasadne i potwierdzając, że spółka wykonywała krajowy transport drogowy bez wymaganej licencji, niezależnie od sposobu organizacji przewozu czy użytej aplikacji.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki A. Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który utrzymał w mocy decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Spółka zarzucała m.in. niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących przewozu okazjonalnego, argumentując, że skorzystanie przez pasażera z aplikacji mobilnej i sposób wykonania przejazdu nie spełniają definicji przewozu okazjonalnego. Podnoszono również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., wskazując na brak wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego przez organy. Naczelny Sąd Administracyjny, związany granicami skargi kasacyjnej i nie stwierdzając przyczyn nieważności postępowania, oddalił skargę. Sąd uznał zarzuty naruszenia prawa procesowego za bezzasadne, wskazując, że organy i sąd pierwszej instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny, a zarzuty sprowadzały się do polemiki. Sąd podkreślił, że dla kwalifikacji prawnej nie miały znaczenia okoliczności związane z ciągłością działalności, rejestracją czy zasadami działania aplikacji mobilnej. Oddalono również zarzuty naruszenia prawa materialnego. Sąd stwierdził, że spółka wykonywała krajowy transport drogowy bez wymaganej licencji, a wykonany przewóz miał charakter przewozu okazjonalnego w rozumieniu ustawy, niezależnie od sposobu organizacji czy liczby pasażerów. Sąd wyjaśnił również, że przepisy unijne dotyczące przewozów międzynarodowych nie mają zastosowania do krajowego przewozu okazjonalnego w kontekście definicji grupy pasażerów. Odnosząc się do kar pieniężnych, sąd wskazał, że naruszenia dotyczące niezgłoszenia zmian danych do licencji i braku wymaganych dokumentów są niezależne od samego faktu wykonywania przewozu pojazdem nieprzystosowanym konstrukcyjnie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, nawet jeśli przewóz jest realizowany za pośrednictwem aplikacji mobilnej i dotyczy jednego pasażera, może być uznany za przewóz okazjonalny, jeśli nie stanowi przewozu regularnego, specjalnego lub wahadłowego. Kluczowe jest, że strona wykonywała czynności z zakresu krajowego transportu drogowego bez wymaganej licencji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że definicja przewozu okazjonalnego w ustawie o transporcie drogowym nie wyłącza przypadków realizowanych przez aplikacje mobilne czy z udziałem jednego pasażera. Podkreślono, że istotne jest wykonywanie krajowego transportu drogowego bez wymaganej licencji, a nie sposób organizacji czy narzędzia użyte do jego realizacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

u.t.d. art. 4 § pkt 11

Ustawa o transporcie drogowym

Definicja przewozu okazjonalnego nie wyłącza przewozów realizowanych za pomocą aplikacji mobilnych czy z udziałem jednego pasażera, jeśli nie są to przewozy regularne, specjalne lub wahadłowe.

u.t.d. art. 18 § ust. 4ab

Ustawa o transporcie drogowym

Kwestia zastosowania przepisów dotyczących przewozu okazjonalnego w kontekście okoliczności sprawy.

u.t.d. art. 92a § ust. 1 i ust. 7

Ustawa o transporcie drogowym

Podstawa nałożenia kary pieniężnej.

u.t.d. art. 14 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o transporcie drogowym

Obowiązek zgłaszania zmian danych do licencji.

u.t.d. art. 4 § pkt 6a

Ustawa o transporcie drogowym

Definicja przewozu drogowego.

u.t.d. art. 4 § pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

Definicja krajowego transportu drogowego.

u.t.d. art. 8

Ustawa o transporcie drogowym

Dane podlegające zgłoszeniu w związku z licencją.

u.t.d. art. 87 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

Obowiązek posiadania przez kierowcę dokumentów.

u.t.d. art. 5b § ust. 1 pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

Wymóg posiadania licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uwzględnienia skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

k.p.a. art. 7

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek podejmowania wszelkich niezbędnych czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Niewłaściwe zastosowanie art. 4 pkt 11, art. 18 ust. 4ab u.t.d. w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy – uznanie, że czynności wyczerpują definicję przewozu okazjonalnego, mimo skorzystania przez pasażera z aplikacji i wykonania przejazdu przez kierowcę O. H. Niewłaściwe zastosowanie art. 4 pkt 11 u.t.d. w zw. z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 – uznanie, że przewóz jednej osoby wypełnia znamiona przewozu okazjonalnego. Niewłaściwe zastosowanie art. 14 ust. 1 pkt 2, art. 92a ust. 1 i ust. 7 oraz w zw. z lp. 1.5 oraz 1.12 załącznika nr 3 do ustawy – wymierzenie kary za niezgłoszenie zmian danych do licencji, w sytuacji gdy organ stwierdził brak ważnej licencji. Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. – brak pełnego wyjaśnienia podstawy prawnej i odniesienia się do wszystkich zarzutów skargi, w tym dotyczących naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. – nieuwzględnienie skargi mimo naruszenia przez GITD przepisów art. 7, art. 77 § 1 k.p.a.

Godne uwagi sformułowania

nie jest dopuszczalne kwestionowanie za pośrednictwem zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. merytorycznej prawidłowości ocen prawnych lub wytycznych procesowych sądu administracyjnego zarzuty zmierzają do podważenia procesu lub rezultatu sądowoadministracyjnej oceny legalności wykładni lub stosowania prawa przez kontrolowane organy nie miały prawnego znaczenia okoliczności związane z trwałym, ciągłym lub zorganizowanym charakterem tej działalności lub uzyskaniem odpowiedniego wpisu ewidencyjnego lub rejestrowego, albo z zasadami działania aplikacji mobilnej nie jest możliwy do uwzględnienia zarzut niewłaściwego zastosowania przepisów art. 4 pkt 1, art. 4 pkt 11 i art. 4 pkt 6a u.t.d. przez przyjęcie, że strona skarżąca kasacyjnie wykonywała krajowy transport drogowy bez wymaganej licencji nie miało zastosowanie wyłączenie z art. 18 ust. 4b u.t.d. nie mają zastosowania do przewozów okazjonalnych w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d. w zakresie, w jakim przewozy te nie są przewozami okazjonalnymi w autobusowym i autokarowym przewozie osób na terytorium UE Ujawnienie w trakcie jednej kontroli naruszeń opisanych w lp. 1.5, lp. 1.12 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. skutkuje odpowiedzialnością za wszystkie typy naruszeń, które są względem siebie niezależne.

Skład orzekający

Andrzej Skoczylas

sprawozdawca

Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

przewodniczący

Izabella Janson

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przewozu okazjonalnego w kontekście aplikacji mobilnych i specyfiki wykonywania krajowego transportu drogowego bez wymaganej licencji."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz rozporządzeń UE w tym zakresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy popularnych aplikacji transportowych i kwestii, czy ich używanie może być uznane za legalny przewóz okazjonalny, co jest tematem budzącym zainteresowanie zarówno prawników, jak i użytkowników.

Aplikacja transportowa to nie zawsze legalny przewóz okazjonalny – NSA wyjaśnia.

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 982/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-10-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-05-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Skoczylas /sprawozdawca/
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz /przewodniczący/
Izabella Janson
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Sygn. powiązane
II SA/Bk 893/22 - Wyrok WSA w Białymstoku z 2023-02-21
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędzia NSA Andrzej Skoczylas (spr.) Sędzia del. WSA Izabella Janson Protokolant asystent sędziego Barbara Leszczyńska po rozpoznaniu w dniu 9 października 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. Sp. z o.o. w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 21 lutego 2023 r. sygn. akt II SA/Bk 893/22 w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 14 października 2022 r. nr BP.501.763.2021.2152.WA7.277643 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A. Sp. z o.o. w B. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 1350 (jeden tysiąc trzysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 21 lutego 2023 r., sygn. akt II SA/Bk 893/22, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.) oddalił skargę A. Sp. z o.o. w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 14 października 2022 r., w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła A. Sp. z o.o. w B., zaskarżając orzeczenie w całości oraz wnosząc o jego uchylenie w całości i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie decyzji GITD, a także o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:
I. prawa materialnego w postaci niewłaściwego zastosowania:
1) art. 4 pkt 11, art. 18 ust. 4ab ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2021 r. poz. 919 ze zm.; powoływanej dalej jako: u.t.d.) w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie [...], wykonanie tego przejazdu przez kierowcę O. H., nie zaś przez Skarżącego (bądź jego pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na Skarżącego kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez Skarżącego, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.;
2) art. 4 pkt 11 u.t.d. w zw. z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006, polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego ", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego " określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych " określona w cytowanym wyżej rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób);
3) art. 14 ust. 1 pkt 2, art. 92a ust. 1 i ust. 7 oraz w zw. z Ip. 1.5 oraz 1.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym polegające na wymierzeniu Skarżącemu kary za niezgłoszenie zmian danych do licencji, w sytuacji, w której organ w zaskarżonej decyzji stwierdził w sposób jednoznaczny, że Skarżący nie posiadał na dzień kontroli ważnej licencji uprawniającej go do wykonywania tzw. przewozu okazjonalnego;
4) art. 4 pkt 11 oraz art. 18 ust. 4 ab u.t.d. w zw. z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do w/w ustawy polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez Skarżącego kasacyjnie wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie [...], świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy;
5) art. 92a ust. 1 i 6 u.t.d. w zw. z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy w zw. z 4 pkt 6a u.t.d. poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez Skarżącego.
II. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
6) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak pełnego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz brak odniesienia się do wszystkich wskazanych zarzutów skargi skierowanej do decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 14 października 2022 r. przejawiający się w braku wyczerpującego ustosunkowania się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do zarzutu naruszenia art. 7 oraz art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.; powoływanej dalej jako: k.p.a.) w kontekście niepodjęcia wszelkich niezbędnych czynności oraz braku zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, a w szczególności
a) zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez Skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej,
b) braku zweryfikowania przez organ czy Kierujący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli;
c) zaniechania ustalenia, w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem oraz w jaki sposób odbyła się płatność;
d) braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;
e) poprzez uznanie, że płatność za przejazd miała nastąpić na rzecz Skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer.
Jednocześnie skarżąca kasacyjnie wskazała, że w/w naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż WSA w Białymstoku pominął podczas rozpoznawania sprawy podniesione wyżej okoliczności, zaś gdyby okoliczności te nie zostały pominięte, rozstrzygnięcie wydane w sprawie mogło być odmienne;
7) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi, mimo rażącego naruszenia przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego przepisów art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. polegające na niepodjęciu wszelkich niezbędnych czynności oraz braku zebrania i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, a w szczególności:
a) zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez Skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej;
b) braku zweryfikowania przez organ czy Kierujący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli;
c) zaniechania ustalenia, w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem oraz w jaki sposób odbyła się płatność;
d) braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;
e) poprzez uznanie, że płatność za przejazd miała nastąpić na rzecz Skarżącego, a więc przewóz miał charakter odpłatny, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer.
Argumentację na poparcie zarzutów sformułowanych w petitum skargi kasacyjnej przedstawiono w jej uzasadnieniu.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie w całości, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Postępowanie kasacyjne przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie związania granicami skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Jedynie w drodze wyjątku – w razie stwierdzenia przyczyn nieważności postępowania sądowego, o których mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. – Naczelny Sąd Administracyjny jest upoważniony i zobowiązany do przekroczenia granic skargi kasacyjnej i wyjścia poza zakres zaskarżenia oraz podniesione zarzuty. W takiej sytuacji Sąd ten z urzędu bierze pod rozwagę wady nieważności postępowania i sankcjonuje je niezależnie od granic zaskarżenia oraz zarzutów kasacyjnych (art. 183 § 1 p.p.s.a. i art. 186 p.p.s.a.).
Mając na względzie powyższe zasady postępowania kasacyjnego, Naczelny Sąd Administracyjny – wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności postępowania sądowego oraz podstaw do zastosowania art. 189 p.p.s.a. – ograniczył rozpoznanie sprawy do weryfikacji zarzutów skargi kasacyjnej, stwierdzając ich bezzasadność.
W pierwszej kolejności formalnemu oddaleniu podlegały zarzuty naruszenia prawa procesowego w zakresie art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.
Ocena powyższych zarzutów na tle analogicznych stanów faktycznych została już dokonana w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. np. wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 2024 r., sygn. akt II GSK 238/21; wyrok NSA z dnia 4 grudnia 2024 r., sygn. akt II GSK 1170/21; wyrok NSA z dnia 20 lutego 2025 r., II GSK sygn. akt 1511/21), a zatem nie ma potrzeby powtarzania zasadniczych tez argumentacyjnych w tym zakresie.
Wystarczy jedynie przypomnieć, że po pierwsze nie jest dopuszczalne kwestionowanie za pośrednictwem zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. merytorycznej prawidłowości ocen prawnych lub wytycznych procesowych sądu administracyjnego, albowiem tego rodzaju zarzuty zmierzają do podważenia procesu lub rezultatu sądowoadministracyjnej oceny legalności wykładni lub stosowania prawa przez kontrolowane organy, po drugie zaś – pomijając błędne wskazanie w podstawie kasacyjnej "lit. a" jako wzorca kontroli w zakresie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. – nie mogą zostać uznane za formalnie prawidłowo skonstruowane zarzuty kwestionujące niepełność wyjaśnienia lub ustalenia stanu faktycznego sprawy, które sprowadzają się w istocie do pozbawionej racjonalnego uzasadnienia polemiki. Strona skarżąca kasacyjnie nie dostrzega, że zarówno skarżony organ, jak i Sąd pierwszej instancji, w sposób dostatecznie przekonujący wyjaśniły przesłanki, na podstawie których przyjęto, że ustalenia faktyczne w sprawie są wystarczające do uznania, że skarżąca faktycznie wykonywała czynności z zakresu działalności gospodarczej w dziedzinie krajowego transportu drogowego, o którym mowa art. 4 pkt 1 u.t.d., a dla tego rodzaju kwalifikacji prawnej nie miały prawnego znaczenia okoliczności związane z trwałym, ciągłym lub zorganizowanym charakterem tej działalności lub uzyskaniem odpowiedniego wpisu ewidencyjnego lub rejestrowego, albo z zasadami działania aplikacji mobilnej, która została wykorzystana do złożenia i przyjęcia oferty przewozu.
W drugiej kolejności oddalono zarzuty naruszenia prawa materialnego w zakresie art. 4 pkt 11 oraz art. 18 ust. "4 a b" u.t.d. w zw. z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., art. 92a ust. 1 i 6 u.t.d. w zw. z Ip. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 4 pkt 6a u.t.d., art. 4 pkt 11 u.t.d. w zw. z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 oraz art. 14 ust. 1 pkt 2, art. 92a ust. 1 i ust. 7 w zw. z lp. 1.5 i 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d.
W skardze kasacyjnej nie podważono skutecznie pozytywnej oceny legalności ustalonej w postępowaniu administracyjnym podstawy faktycznej zaskarżonej decyzji, jak również nie zakwestionowano prawidłowości wykładni przepisów prawa materialnego wskazanych powyżej jako wzorce kontroli. W tej sytuacji – na tle stanu faktycznego sprawy oraz wykładni prawa materialnego, wynikających z uzasadnienia zaskarżonego wyroku – jako bezzasadne należy uznać zarzuty błędnej subsumpcji lub wadliwej konkretyzacji wskazanych wyżej przepisów. Nie jest zatem możliwy do uwzględnienia zarzut niewłaściwego zastosowania przepisów art. 4 pkt 1, art. 4 pkt 11 i art. 4 pkt 6a u.t.d. przez przyjęcie, że strona skarżąca kasacyjnie wykonywała krajowy transport drogowy bez wymaganej licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób oraz przewóz drogowy okazjonalny pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d. (z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d.), skoro – w świetle niezakwestionowanej wykładni powyższych przepisów na tle ustalonego i niepodważonego skutecznie stanu faktycznego sprawy – strona ta niewątpliwie wykonywała osobiście czynności z zakresu przewozu osób (art. 4 pkt 1 u.t.d.), a wykonany przez nią przewóz miał charakter przewozu okazjonalnego w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d., albowiem nie stanowił on przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego, niezależnie od tego, że był to nielegalny przewóz okazjonalny, podjęty wbrew nakazowi, o którym mowa w art. 18 ust. 4a u.t.d., do którego nie miało zastosowanie wyłączenie z art. 18 ust. 4b u.t.d. W sensie szerokim i technicznym był to również przewóz drogowy w rozumieniu art. 4 pkt 6a u.t.d. w zw. z art. 4 pkt 3 i w zw. z art. 4 pkt 1 u.t.d., zakresowo należący do definicji krajowego transportu drogowego, której zastosowanie w przedmiotowej sprawie zostało już pozytywnie zweryfikowane.
Wadliwie skonstruowany i w zasadniczej części pozbawiony prawnej relewancji w przedmiotowej sprawie okazał się zarzut niewłaściwego zastosowania art. 92a ust. 1 i art. 92a ust. 6 u.t.d. w zw. z poz. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d. oraz w zw. z art. 4 pkt 6a u.t.d. Przede wszystkim autorka skargi kasacyjnej błędnie powiązała przepis art. 92a ust. 1 z art. 92a ust. 6 u.t.d., podczas gdy ten pierwszy – w zakresie podstawy nałożenia kary pieniężnej na skarżącą – jest powiązany z przepisem art. 92a ust. 7 u.t.d. oraz załącznikiem nr 3 do u.t.d. W tym zakresie podniesiony zarzut podlega więc formalnemu oddaleniu. Nie mógł zostać również poddany analizie merytorycznej zarzut naruszenia art. 18 ust. "4 a b" u.t.d., ponieważ w rozważanym tekście prawnym nie ma tego rodzaju jednostki redakcyjnej.
Niezrozumiały i niewątpliwie błędny jest także zarzut naruszenia art. 4 pkt 11 u.t.d. w zw. z art. 2 pkt 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 (wersja przekształcona: Dz.U. UE. L. z 2009 r. Nr 300, str. 88 ze zm.) przez uznanie, ze "przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów" wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego" określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych" określona w cytowanym wyżej rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób).
Stawiając powyższy zarzut, strona skarżąca kasacyjnie nie dostrzegła, że ww. rozporządzenie (WE) nr 1073/2009 ma zastosowanie do międzynarodowego autobusowego i autokarowego przewozu osób na terytorium Wspólnoty (UE) przez przewoźników zarobkowych lub pracujących na potrzeby własne, mających siedzibę w państwie członkowskim zgodnie z jego ustawodawstwem, przy użyciu pojazdów zarejestrowanych w tym państwie członkowskim, które nadają się, ze względu na swoją konstrukcję i wyposażenie, do przewozu więcej niż dziewięciu osób, włączając kierowcę, i które są do tego celu przeznaczone, oraz do ruchu tych pojazdów pustych w związku z takim przewozem (art. 1 ust. 1, z zastrzeżeniem art. 1 ust. 2-3), a także do krajowego zarobkowego przewozu drogowego osób, wykonywanego tymczasowo przez przewoźnika niemającego siedziby w danym państwie członkowskim, zgodnie z rozdziałem V tego rozporządzenia (art. 1 ust. 4). W związku z powyższym sformułowane w tym akcie definicje terminów: "usługi regularne", "szczególne usługi regularne" lub "usługi okazjonalne", jako odnoszące się do przewozu grupowego (zgodnie z art. 1 ust. 1 rozporządzenia: przewozu więcej niż dziewięciu osób, włączając kierowcę), nie mają zastosowania do przewozów okazjonalnych w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d. w zakresie, w jakim przewozy te nie są przewozami okazjonalnymi w autobusowym i autokarowym przewozie osób na terytorium UE.
Oczywiście bezzasadny jest także, bazujący na kwestionowaniu prawidłowości wykładni, zarzut błędnego zastosowania art. 14 ust. 1 pkt 2, art. 92a ust. 1 i ust. 7 w zw. z lp. 1.5 oraz 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d. W dotychczasowym orzecznictwie NSA wyjaśniono już, że w art. 14 ust. 1 pkt 2 u.t.d. ustawodawca wyraźnie stwierdza, iż przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, zmiany danych, o których mowa w art. 8, nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania, a za niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d. w wymaganym terminie, na podstawie lp. 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d., przewidziano karę pieniężną w wysokości 800 zł – za każdą zmianę. Z kolei za brak dokumentu, którego okazanie podczas kontroli jest obowiązkowe grozi kara pieniężna w wysokości 500 złotych za każdy dokument (lp. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d.). Określone wymogi i warunki wykonywania omawianego rodzaju przewozu osób samochodem osobowym, ze swej istoty powodują – zwłaszcza, że przewóz tego rodzaju wymaga licencji (art. 5b ust. 1 pkt 1) – że przewoźnik drogowy nie jest zwolniony z przestrzegania obowiązku, o którym mowa w art. 14 ust. 1 przywołanej ustawy, ani też z przestrzegania obowiązku, o którym stanowi art. 87 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Jeżeli naruszenie tych obowiązków, przez niezgłoszenie organowi w wymaganym terminie zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 u.t.d. oraz przez niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 ustawy, odpowiada znamionom deliktów opisanych odpowiednio pod lp. 1.5 oraz lp. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d., to nie sposób jest również podważać zasadności nałożenia na stronę kary pieniężnej za wymienione (i przypisane jej) naruszenia.
Ujawnienie w trakcie jednej kontroli naruszeń opisanych w lp. 1.5, lp. 1.12 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. skutkuje odpowiedzialnością za wszystkie typy naruszeń, które są względem siebie niezależne. Sam fakt wykonywania przez stronę skarżącą przewozu okazjonalnego pojazdem konstrukcyjnie niedostosowanym i niezgłoszonym do posiadanej licencji na samochody osobowe, nie może zwalniać jej z obowiązku dokonania takiego zgłoszenia tylko z tego względu, że pojazd, jakim wykonuje tenże przejazd, nie spełnia kryterium konstrukcyjnego w zakresie przewozu określonej liczby osób. Podjęcie i wykonywanie transportu wiąże się z obowiązkiem uzyskania stosownego uprawnienia. W związku z powyższym, wobec posiadania przez skarżącą uprawnień do wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób w postaci licencji, była ona zobowiązana do zgłoszenia wszelkich zmian, w tym także zgłoszenia pojazdu do posiadanego uprawnienia, a następnie do wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty (zob. i por. m.in. wyrok NSA z dnia 20 lutego 2025 r., II GSK 1404/21; wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2025 r., II GSK 1580/21; wyrok NSA z dnia 6 lipca 2023 r., II GSK 1072/22).
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.
O kosztach postępowania kasacyjnego NSA orzekł w punkcie 2 sentencji wyroku na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935). Zasądzona kwota stanowi zwrot kosztów za sporządzenie i wniesienie w terminie przewidzianym w art. 179 p.p.s.a. odpowiedzi na skargę kasacyjną (por. uchwałę NSA z 19 listopada 2012 r., sygn. akt II FPS 4/12) oraz za udział w rozprawie przed NSA pełnomocnika organu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI