II GSK 968/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargi kasacyjne Ministra Sprawiedliwości oraz kandydata Ł. D. G.-F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję Ministra Sprawiedliwości ustalającą negatywny wynik egzaminu konkursowego na aplikację adwokacką. NSA odrzucił skargę kasacyjną kandydata jako niedopuszczalną, wskazując na brak precyzyjnego określenia zakresu zaskarżenia i skierowanie jej przeciwko nieistniejącemu rozstrzygnięciu. Jednocześnie, NSA częściowo uwzględnił skargę kasacyjną Ministra Sprawiedliwości, uchylając wyrok WSA. Sąd kasacyjny podzielił ocenę WSA co do wadliwości pytań testowych nr 75 (dotyczącego małżonka w separacji a prawa do lokalu spadkowego) i nr 186 (dotyczącego instancyjności postępowania w sprawie zezwoleń dewizowych), uznając je za niespełniające wymogów jednolitego wyboru odpowiedzi. Jednakże, NSA uznał, że pytanie nr 204 (dotyczące przedmiotu opodatkowania akcyzą) zostało prawidłowo sformułowane i odpowiedź na nie była jednoznaczna. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, zobowiązując sąd niższej instancji do uwzględnienia oceny prawnej NSA w zakresie pytań nr 75, 186 i 204.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja wymogów stawianych pytaniom testowym na egzaminach zawodowych, w szczególności aplikacji adwokackiej, oraz zasady dopuszczalności skargi kasacyjnej.
Orzeczenie dotyczy specyficznych pytań egzaminacyjnych i procedury kasacyjnej; jego bezpośrednie zastosowanie do innych typów egzaminów lub postępowań może wymagać analizy.
Zagadnienia prawne (5)
Czy pytanie testowe na egzaminie konkursowym na aplikację adwokacką może zawierać więcej niż jedną prawidłową odpowiedź lub opierać się na sporach doktrynalnych/orzeczniczych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgodnie z art. 75i ust. 1 Prawa o adwokaturze, test egzaminacyjny musi zawierać pytania, z których tylko jedna odpowiedź jest prawidłowa. Wyklucza to pytania sporne lub wymagające dodatkowych założeń.
Uzasadnienie
Przepis art. 75i ust. 1 Prawa o adwokaturze jasno stanowi, że tylko jedna odpowiedź na pytanie testowe może być prawidłowa. Oznacza to, że pytania nie mogą być niejednoznaczne, opierać się na sporach doktrynalnych lub orzeczniczych, ani wymagać dodatkowych założeń niewynikających z treści pytania.
Czy małżonek, w stosunku do którego orzeczono separację, jest "inną osobą bliską" w rozumieniu art. 923 § 1 k.c. w kontekście prawa do korzystania z mieszkania po śmierci spadkodawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w określonych stanach faktycznych małżonka w separacji można i należy zaliczyć do osób bliskich spadkodawcy w rozumieniu art. 923 § 1 k.c., co czyniło pytanie nr 75 wadliwym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 923 § 1 k.c. zalicza do uprawnionych małżonka i osoby bliskie. Małżonek w separacji może być uznany za osobę bliską, co sprawia, że pytanie nr 75, które ograniczało się do przepisów Kodeksu cywilnego i nie uwzględniało Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, było nieprecyzyjne i dopuszczało więcej niż jedną prawidłową odpowiedź.
Czy postępowanie administracyjne w sprawie indywidualnego zezwolenia dewizowego, do którego stosuje się art. 127 § 3 k.p.a., jest jednoinstancyjne czy dwuinstancyjne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Postępowanie to może być uznane za dwuinstancyjne w znaczeniu materialnym, nawet jeśli nie ma hierarchicznej struktury organów, co czyniło pytanie nr 186 wadliwym.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do uchwały NSA II GPS 2/06 oraz orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, wskazując, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 § 3 k.p.a.) uruchamia tok instancji w znaczeniu procesowym, nawet bez hierarchicznej struktury organów. Z tego względu pytanie nr 186, które sugerowało jednoznaczną odpowiedź, było wadliwe.
Jaki jest przedmiot opodatkowania akcyzą zgodnie z ustawą o podatku akcyzowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Opodatkowaniu akcyzą podlegają czynności obrotu wyrobami akcyzowymi wymienione w katalogu art. 4 ust. 1 ustawy, a nie same wyroby akcyzowe.
Uzasadnienie
Sąd kasacyjny uznał, że pytanie nr 204 było prawidłowo sformułowane, a odpowiedź 'B' (produkcja wyrobów akcyzowych zharmonizowanych) była zgodna z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym. Opodatkowaniu podlegają zdarzenia związane z wyrobami akcyzowymi w określonej fazie obrotu, a nie same wyroby.
Czy Minister Sprawiedliwości może zaskarżyć wyrok WSA w części dotyczącej uzasadnienia, a nie sentencji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna może być skierowana tylko przeciwko orzeczeniu (sentencji), a nie przeciwko jego uzasadnieniu. Zaskarżenie samego uzasadnienia jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
NSA powołał się na wcześniejsze orzecznictwo, stwierdzając, że w polskim postępowaniu sądowoadministracyjnym nie ma przepisu umożliwiającego zaskarżenie wyłącznie uzasadnienia orzeczenia. Skarga kasacyjna musi dotyczyć sentencji.
Przepisy (26)
Główne
Prawo o adwokaturze art. 75a § 3
Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze
Prawo o adwokaturze art. 75i § 1
Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze
u.p.a. art. 4 § 1
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
Opodatkowaniu akcyzą podlegają czynności obrotu wyrobami akcyzowymi wymienione w katalogu, a nie same wyroby.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit a)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 207 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.c. art. 923 § 1
Kodeks cywilny
Małżonek i inne osoby bliskie spadkodawcy, które mieszkały z nim do dnia jego śmierci, są uprawnione do korzystania z mieszkania w ciągu trzech miesięcy od otwarcia spadku. Kwestia, czy małżonek w separacji jest "inną osobą bliską", była przedmiotem sporu.
k.c. art. 935
Kodeks cywilny
k.r. i o. art. 614 § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
k.r. i o. art. 58 § 2
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Prawo dewizowe art. 8 § 3
Ustawa z dnia 27 lipca 2002 r. Prawo dewizowe
k.p.a. art. 127 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 3
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 2 § 1
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 4 § 3
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
Konstytucja art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 65 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 32 § 1-2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 54 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wadliwość pytań testowych nr 75 i 186 z uwagi na brak jednoznacznej, jedynej prawidłowej odpowiedzi. • Niedopuszczalność skargi kasacyjnej skierowanej przeciwko uzasadnieniu wyroku.
Odrzucone argumenty
Prawidłowość pytania nr 204. • Prawidłowość pytań nr 68, 109, 139, 199-203 oraz 207. • Brak naruszeń przepisów postępowania, Konstytucji i przepisów kompetencyjnych w decyzji Ministra Sprawiedliwości.
Godne uwagi sformułowania
test egzaminacyjny nie może zawierać pytań obejmujących kwestie sporne w doktrynie jak i w orzecznictwie • tylko jedna odpowiedź jest prawidłowa • małżonek w stosunku, do którego orzeczono separację można i należy zaliczyć do osób bliskich spadkodawcy • wniosek strony przewidziany w art. 127 § 3 k.p.a. uruchamia tok instancji w znaczeniu procesowym • skarga kasacyjna została skierowana przeciwko nie istniejącemu orzeczeniu
Skład orzekający
Edward Kierejczyk
przewodniczący
Joanna Kabat-Rembelska
sprawozdawca
Andrzej Kuba
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów stawianych pytaniom testowym na egzaminach zawodowych, w szczególności aplikacji adwokackiej, oraz zasady dopuszczalności skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych pytań egzaminacyjnych i procedury kasacyjnej; jego bezpośrednie zastosowanie do innych typów egzaminów lub postępowań może wymagać analizy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowych aspektów egzaminów zawodowych, w tym jakości pytań i zasad kontroli sądowej. Pokazuje, jak sądy interpretują wymogi formalne egzaminów, co jest istotne dla kandydatów i organizatorów.
“Ważne orzeczenie NSA: Jakie pytania na egzaminie adwokackim są legalne?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.