II GSK 961/20

Naczelny Sąd Administracyjny2023-11-28
NSAinneWysokansa
znaki towaroweprawo własności przemysłowejsprzeciwzgłoszenie znakupodobieństwo znakówryzyko wprowadzenia w błądnieużywanie znakuunijny znak towarowyNSAWSA

NSA uchylił wyrok WSA, uznając, że zarzut nieużywania znaku towarowego nie mógł być skutecznie podniesiony ze względu na nieupłynięcie 5-letniego okresu od rejestracji znaku.

Sprawa dotyczyła sprzeciwu wobec zgłoszenia znaku towarowego DAISY. Urząd Patentowy uznał sprzeciw za zasadny, oceniając znaki jako podobne. WSA uchylił decyzję UP, uznając naruszenie prawa materialnego i niezastosowanie przepisu o zarzucie nieużywania znaku. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że zarzut nieużywania znaku nie mógł być skutecznie podniesiony, gdyż nie upłynął jeszcze 5-letni okres od rejestracji znaku.

Sprawa dotyczyła sprzeciwu wobec zgłoszenia znaku towarowego DAISY przez Z. Sp. j. Wnoszący sprzeciw, V., powołał się na wcześniejszy unijny znak towarowy DAISY. Urząd Patentowy uznał sprzeciw za zasadny, oceniając znaki jako podobne i stwierdzając ryzyko wprowadzenia w błąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Urzędu Patentowego, uznając naruszenie prawa materialnego i niezastosowanie przepisu dotyczącego zarzutu nieużywania znaku. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że zarzut nieużywania znaku towarowego przez wnoszącego sprzeciw nie mógł być skutecznie podniesiony, ponieważ nie upłynął jeszcze wymagany 5-letni okres od daty rejestracji wcześniejszego znaku. NSA uznał, że Urząd Patentowy prawidłowo oddalił ten zarzut i powinien był rozpoznać sprawę merytorycznie na podstawie art. 132¹ ust. 1 pkt 3 Prawa własności przemysłowej. Sąd kasacyjny uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut nieużywania wcześniejszego znaku towarowego nie może być skutecznie podniesiony, jeśli nie upłynął jeszcze 5-letni okres od daty jego rejestracji, chyba że istnieją ważne powody nieużywania.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 15219 ust. 4 Prawa własności przemysłowej, zarzut nieużywania wcześniejszego znaku towarowego można podnieść, gdy upłynął 5-letni okres od jego rejestracji, chyba że istnieją ważne powody nieużywania lub nie upłynął jeszcze ten okres. W niniejszej sprawie nie upłynął 5-letni okres od rejestracji znaku, dlatego zarzut nieużywania nie mógł być skutecznie podniesiony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

p.w.p. art. 132¹ § ust. 1 pkt 3

Ustawa Prawo własności przemysłowej

Dotyczy sprzeciwu wobec zgłoszenia znaku towarowego z powodu podobieństwa do wcześniejszego znaku i ryzyka wprowadzenia w błąd.

p.w.p. art. 152¹⁹ § ust. 4

Ustawa Prawo własności przemysłowej

Reguluje możliwość podniesienia zarzutu nieużywania wcześniejszego znaku towarowego i jego konsekwencje (oddalenie sprzeciwu).

Pomocnicze

p.w.p. art. 152¹⁹ § ust. 5

Ustawa Prawo własności przemysłowej

Dotyczy obowiązku zajęcia stanowiska przez strony w postępowaniu sprzeciwowym.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa wpływ naruszenia prawa materialnego na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada związania NSA podstawami i granicami zaskarżenia.

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie przez NSA po uchyleniu wyroku.

p.p.s.a. art. 203 § pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania kasacyjnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a

Stawki minimalne opłat za czynności radcy prawnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzut Urzędu Patentowego, że WSA błędnie uznał brak podstaw do badania merytorycznego sprawy z uwagi na niespełnienie warunków z art. 15219 ust. 4 p.w.p. (nieupłynięcie 5 lat od rejestracji znaku). Zarzut V. (wnoszącego sprzeciw) naruszenia przez WSA art. 15219 ust. 4 p.w.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że zgłaszający mógł skutecznie podnieść zarzut nieużywania znaku, mimo nieupłynięcia 5 lat od jego rejestracji.

Odrzucone argumenty

Argumentacja WSA, że Urząd Patentowy naruszył prawo materialne (art. 132¹ ust. 1 pkt 3 p.w.p.) i nie zastosował art. 15219 ust. 4 p.w.p., co skutkowało uchyleniem decyzji Urzędu Patentowego.

Godne uwagi sformułowania

zarzut nieużywania wcześniejszego znaku towarowego nie mógł zostać skutecznie podniesiony nie upłynął jeszcze pięcioletni okres od daty zarejestrowania znaku wcześniejszego Urząd Patentowy powinien uznać, że są podstawy do badania merytorycznego sprawy

Skład orzekający

Gabriela Jyż

przewodniczący

Dorota Dąbek

członek

Joanna Sieńczyło - Chlabicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zarzutu nieużywania znaku towarowego w postępowaniu sprzeciwowym, w szczególności warunku upływu 5 lat od daty rejestracji znaku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zgłoszenie znaku następuje przed upływem 5 lat od rejestracji znaku wcześniejszego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa znaków towarowych – możliwości podniesienia zarzutu nieużywania znaku. Interpretacja NSA jest kluczowa dla praktyki Urzędu Patentowego i zgłaszających.

Czy można zablokować rejestrację znaku, jeśli nie używasz własnego znaku od 5 lat? NSA wyjaśnia kluczowy warunek.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 961/20 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-11-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-09-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dorota Dąbek
Gabriela Jyż /przewodniczący/
Joanna Sieńczyło - Chlabicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne
Własność przemysłowa
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 1929/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-02-13
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 776
art. 152(19) ust. 4, art. 132(1) ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia NSA Dorota Dąbek Sędzia NSA Joanna Sieńczyło - Chlabicz (spr.) Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skarg kasacyjnych Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej i V. w D., W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 1929/19 w sprawie ze skargi Z. Sp. j. w P. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 3 lipca 2019 r. nr Sp.80.2019 ZS.2017.00199 w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia znaku towarowego 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza od Z. Sp. j. w P. na rzecz Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej 1.700 (jeden tysiąc siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego; 3. zasądza od Z. Sp. j. w P. na rzecz V. w D., W. 1.400 (jeden tysiąc czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 lutego 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 1929/19, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Z. Sp. j. z siedzibą w P. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 3 lipca 2019 r. nr Sp.80.2019 ZS.2017.00199 w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia znaku towarowego: uchylił zaskarżoną decyzję (pkt 1) oraz zasądził na rzecz skarżącego kwotę 2217 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt 2).
Z uzasadnienia wyroku Sądu I instancji wynika, że za podstawę rozstrzygnięcia przyjął on następujące ustalenia.
I
W dniu 1 października 2016 r. do Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Urząd Patentowy, UP, organ) wpłynęło zgłoszenie znaku towarowego DAISY (Z.462208), wniesione przez Z. Sp. j. z siedzibą w P. (dalej: zgłaszający, skarżący) przeznaczonego do oznaczania towarów usług w klasie 16 klasyfikacji nicejskiej.
W dniu 4 kwietnia 2017 r. sprzeciw wobec zgłoszenia ww. oznaczenia złożył V. z siedzibą w D., W. (dalej: wnoszący sprzeciw, uczestnika postępowania). Jako podstawę prawną sprzeciwu wskazał art. 132¹ ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 776 ze zm.; dalej: p.w.p.).
W uzasadnieniu wnoszący sprzeciw podniósł, że przysługuje mu uprawnienie z tytułu zgłoszonego z wcześniejszym pierwszeństwem - od 16 lipca 2013 r. – unijnego znaku towarowego DAISY, zarejestrowanego w dniu 14 stycznia 2014 r. pod numerem EUTM.011987435, przeznaczonego m.in. do oznaczania następujących towarów zawartych w klasie 16 klasyfikacji nicejskiej: papier, tektura i wyroby z tych materiałów, nie ujęte w innych klasach; druki; materiały introligatorskie; materiały fotograficzne; materiały biurowe; kleje do materiałów biurowych lub do celów domowych; materiały przeznaczone dla artystów; pędzle malarskie; maszyny do pisania i sprzęt biurowy (z wyjątkiem mebli); materiały szkoleniowe i instruktażowe (z wyjątkiem aparatów); materiały z tworzyw sztucznych do pakowania (nie ujęte w innych klasach); czcionki drukarskie; matryce do druku ręcznego. W ocenie wnoszącego sprzeciw przywołany znak towarowy stanowi podstawę dla odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak zgłoszony w oparciu o wskazaną podstawę prawną, jest bowiem podobny do znaku przeciwstawionego w sposób mogący powodować niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd.
Zgłaszający w piśmie z dnia 28 czerwca 2018 r. wniósł o oddalenie sprzeciwu w całości, wskazując na to, że porównywane znaki towarowe w ogólnej ocenie nie są podobne i nie powodują ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd.
Decyzją z dnia 27 grudnia 2018 r. Urząd Patentowy - działając na podstawie art. 15221 w zw. z art. 132¹ ust. 1 pkt 3 p.w.p. - uznał sprzeciw za zasadny w całości.
Urząd Patentowy odniósł się szeroko do podstawy materialnoprawnej sprzeciwu, tj., do art. 132¹ ust. 1 pkt 3 p.w.p. Następnie - powołując się szeroko na orzecznictwo sądów europejskich i sądów administracyjnych i odnosząc to do okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy - stwierdził, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z oznaczeniami, przeznaczonymi do oznaczania identycznych lub jednorodzajowych towarów oraz oznaczeń, których stopień podobieństwa jest w zależności od warstwy porównawczej bardzo wysoki lub wręcz identyczny.
Urząd Patentowy - uzasadniając przyjętą tezę o podobieństwie porównywanych znaków w pierwszej kolejności ocenił przedstawiony przez zgłaszającego w piśmie z dnia 28 czerwca 2018 r. zarzut nieużywania przeciwstawionego wcześniejszego unijnego znaku towarowego.
Urząd Patentowy wskazał, że zgodnie z art. 15219 ust. 4 , w terminie, o którym mowa w ust. 3, zgłaszający może podnieść zarzut nieużywania wcześniejszego znaku towarowego w sposób rzeczywisty w ciągu nieprzerwanego okresu 5 lat przed datą dokonania zgłoszenia znaku towarowego będącego przedmiotem sprzeciwu dla towarów objętych sprzeciwem, chyba że istnieją ważne powody tego nieużywania lub nie upłynął okres 5 lat od daty zarejestrowania wcześniejszego znaku. W przypadku uznania zarzutu za zasadny, Urząd Patentowy oddala sprzeciw.
Jak stwierdził UP, powyższe oznacza więc, że zgodnie z art. 15219 ust. 4 p.w.p. brak rzeczywistego używania znaku towarowego pociąga za sobą sankcję w postaci pozbawienia wnoszącego sprzeciw do wcześniejszego znaku, możliwości skutecznego powołania się na swoje prawo w postępowaniu w sprawie sprzeciwu. W takim wypadku Urząd Patentowy oddala sprzeciw.
Jednakże - jak zaznaczył UP - zważywszy na fakt, że unijny znak towarowy DAISY o numerze EUTM.011987435 został zarejestrowany w dniu 14 stycznia 2014 r., a do dnia zgłoszenia spornego znaku towarowego, tj., 1 października 2016 r. nie upłynął jeszcze pięcioletni okres, o którym mówi art. 15219 ust. 4 p.w.p. - to należało oddalić zarzut nieużywania tego znaku, podniesiony przez zgłaszającego.
Następnie UP przechodząc do podstawy sprzeciwu z art. 132¹ ust. 1 pkt 3 p.w.p. wskazał, że porównywane oznaczenia postrzegane jako całość wykazują wystarczającą ilość cech wspólnych na tle już omówionych płaszczyzn - fonetycznej, wizualnej i znaczeniowej oraz że istniejące pomiędzy nimi różnice nie są wystarczające dla zapewnienia właściwego odróżnienia pochodzenia oznaczanych nimi towarów. Urząd uznał, że porównywane znaki oceniane jako całość są podobne w stopniu na tyle wysokim, że istnieje niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd, co do pochodzenia wskazanego zakresu towarów/usług. Biorąc pod uwagę model m.in. przeciętnego odbiorcy, zgodnie z którym to osoba właściwie poinformowana, dostatecznie spostrzegawcza i rozsądna (zob. wyrok ETS z 22 czerwca 1999 r., sygn. C- 342/97) należy przyjąć, że tak określony nabywca może mieć problemy w zakresie odróżnienia porównywanych znaków na rynku, a co za tym idzie nie będzie w stanie poprawnie wskazać komercyjnego pochodzenie produktu/usługi. W ocenie Urzędu Patentowego ze względu na bardzo silne podobieństwa oznaczeń trudność w ich odróżnieniu będzie występować niezależnie od stopnia uwagi danego odbiorcy.
W podsumowaniu organ stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie zostały spełnione kumulatywnie wszystkie przesłanki, wynikające z art. 1321 ust 1 pkt 3 p.w.p., wskazanego jako podstawa materialnoprawna sprzeciwu, dlatego też w stosunku do wszystkich towarów – uznał wniesiony sprzeciw za zasadny w całości.
Na skutek wniosku zgłaszającego o ponowne rozpatrzenie sprawy - decyzją z dnia 3 lipca 2019 r. - UP utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
WSA uwzględniając skargę zgłaszającego uznał, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, tj. art. 132¹ ust. 1 pkt 3 p.w.p., poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, oraz niezastosowanie art. 15219 ust. 4 zdanie 1 p.w.p., który to mankament ma wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.).
Sąd I instancji przypomniał, że przedmiotem postępowania administracyjnego był zamiar wyeliminowania zgłoszenia znaku towarowego "Daisy" Z.462208, poprzez złożony na podstawie art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p. sprzeciw uczestnika postępowania, posiadającego uprawnienia z tytułu chronionego z wcześniejszym pierwszeństwem podobnego znaku towarowego DAISY nr EUTM.011987435, przeznaczonego do oznaczania identycznych towarów zawartych w klasie 16.
Zdaniem WSA, w niniejszej sprawie brak było jakichkolwiek podstaw do badania merytorycznego i w konsekwencji zastosowania art. 132¹ ust. 1 pkt 3 p.w.p., z uwagi na brak spełnienia warunków wymaganych przez art. 15219 ust. 4 p.w.p.
Wnoszący sprzeciw otrzymał 22 sierpnia 2018 r. odpowiedź na sprzeciw, co wynika ze zwrotnego potwierdzenia i miał obowiązek - co wynika z art. 15219 ust. 5 p.w.p. zajęcia stanowiska - w udzielonym mu terminie 2 miesięcy, o czym został pouczony przez UP w piśmie z 16 sierpnia 2018 r.
Tymczasem, w ostatnim dniu udzielonego mu 2 miesięcznego terminu na zajęcie stanowiska, w piśmie złożonym osobiście 22 października 2018 r. - wnoszący sprzeciw wskazując, że gromadzi dowody używania znaku DAISY nr EUTM.011987435 - wniósł o przedłużenie mu terminu o kolejne 2 miesiące.
UP pismem z 23 listopada 2018 r. poinformował wnoszącego sprzeciw, że nie ma możliwości przedłużenia mu terminu dla dokonania tej czynności i odwołał się do art. 15223 p.w.p., który stanowi, że do postępowania w sprawie sprzeciwu przepisy art. 242 ust. 1 i 2, art. 251, art. 252, art. 253 ust. 1 oraz art. 256 ust. 2 stosuje się odpowiednio. Tymczasem do przedłużenia terminu stosuje się art. 242 ust.3 p.w.p., który nie ma zastosowania.
Zdaniem WSA nie ulega żadnej wątpliwości, że uprawniony do znaku wcześniejszego DAISY nr EUTM.011987435 nie wykonał obowiązku i nie wykazał ani używania znaku towarowego ani istnienia ważnych powodów usprawiedliwiających jego nieużywanie, zatem Urząd Patentowy w sposób naruszający obowiązujące go normy prawa uznał sprzeciw za zasadny w całości, gdy nie było ku temu podstaw. W takiej sytuacji, o której mowa w art. 15219 ust. 4 zdanie 1 p.w.p., kiedy w terminie, o którym mowa w ust. 3, zgłaszający skorzystał z uprawnienia i skutecznie podniósł zarzut "nieużywania wcześniejszego znaku towarowego w sposób rzeczywisty w ciągu nieprzerwanego okresu 5 lat przed datą dokonania zgłoszenia znaku towarowego będącego przedmiotem sprzeciwu dla towarów objętych sprzeciwem, chyba że istnieją ważne powody tego nieużywania lub nie upłynął okres 5 lat od daty zarejestrowania wcześniejszego znaku"- zastosowanie ma zdanie 2 tego przepisu: "w przypadku uznania zarzutu za zasadny, Urząd Patentowy oddala sprzeciw".
W ocenie WSA, o ile wnoszący sprzeciw nie wykazał używania znaku wcześniejszego, czyli nie złożył jakichkolwiek dowodów ani na jego używanie ani na usprawiedliwione nieużywanie, to zarzut zgłaszającego powinien być uznany za zasadny, a sprzeciw oddalony na podstawie art. 15219 ust. 4 zdanie 2 p.w.p.
W niniejszej sprawie Sąd I instancji zarzucił, że organ pominął w rozstrzygnięciu podniesiony zarzut nieużywania znaku przeciwstawionego. Zatem nie mogło dojść do badania podobieństwa towarów i znaków, ryzyka w wprowadzenia w błąd odbiorców z prostej przyczyny - nie ma przeszkody w zgłoszeniu, jeżeli znak mu przeciwstawiony nie jest używany przez uprawnionego. Kwestia dowodowa w przypadku zarzutu nieużywania ma kluczowe znaczenie, co potwierdza cała sporna procedura określona w art. 15219 ust. 4-8 p.w.p. zmierzająca do ustalenia, czy znak przeciwstawiony rzeczywiście może być przeszkodą w rejestracji.
Zatem - jak stwierdził Sąd I instancji - doszło do wadliwego rozstrzygnięcia poprzez naruszenie prawa materialnego art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p., poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, oraz niezastosowanie art. 15219 ust. 4 zdanie 1 p.w.p., który to mankament ma wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.
II
Skargi kasacyjne od powyższego wyroku zostały wywiedzione zarówno przez Urząd Patentowy, jak i przez wnoszącego sprzeciw – V. z siedzibą w D., W.
Urząd Patentowy domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie, ewentualnie uchylenia tego wyroku i rozpoznanie sprawy co do istoty. Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi - na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. - zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj. art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p. przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, oraz zastosowanie art. 15219 ust. 4 zd. 1 p.w.p, polegającą na uznaniu przez WSA, iż "nie ma podstaw do badania merytorycznego i w konsekwencji zastosowania art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p. z uwagi na brak spełnienia warunków wymaganych przez art. 15219 ust. 4 p.w.p.", tj. brak wykazania przez wnoszącego sprzeciw używania znaku wcześniejszego, w sytuacji, kiedy zgłaszający podniósł zarzut nieużywania wcześniejszego znaku towarowego na podstawie art. 15219 ust. 4 p.w.p., podczas gdy WSA powinien uznać, że są podstawy do badania merytorycznego sprawy i w konsekwencji zastosowania art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p. pomimo braku wykazania przez wnoszącego sprzeciw używania znaku wcześniejszego, gdyż w niniejszej sprawie nie został spełniony warunek w postaci upływu pięciu lat od daty zarejestrowania znaku wcześniejszego, a tym samym zarzut nieużywania znaku wcześniejszego nie mógł zostać skutecznie podniesiony.
Argumentację na poparcie powyższych zarzutów UP przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
Wnoszący sprzeciw zaskarżył wyrok w całości domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:
1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. poprzez wydanie wyroku nieuwzględniającego całości akt sprawy, tj.
a) nieuwzględnienie faktu, znajdującego odzwierciedlenie w aktach sprawy, iż Urząd
Patentowy rozpoznał zarzut nieużywania wcześniejszego znaku EUTM 11987435 zgłoszonego przez skarżącego w odpowiedzi na sprzeciw, podczas gdy Urząd Patentowy odniósł się do tego zarzutu w decyzji z dnia 27 grudnia 2018 r., co skutkowało niezasadnym przyjęciem przez Sąd, że Urząd Patentowy pominął zarzut nieużywania wcześniejszego znaku.
2) naruszenie prawa materialnego, tj.:
a) art. 15219 ust. 4 p.w.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że w okolicznościach niniejszej sprawy zgłaszający znak towarowy "Daisy" Z.462208) mógł skutecznie podnieść zarzut nieużywania wcześniejszego znaku towarowego w sposób rzeczywisty w ciągu nieprzerwanego okresu 5 lat przed datą dokonania zgłoszenia znaku towarowego będącego przedmiotem sprzeciwu, dla towarów objętych sprzeciwem, podczas gdy w chwili zgłoszenia znaku towarowego "Daisy" Z.462208 nie upłynął jeszcze okres 5 lat od daty zarejestrowania znaku będącego podstawą sprzeciwu, co w konsekwencji doprowadziło Sąd do:
(i) niezasadnego przyjęcia, że Urząd Patentowy nie powinien był badać przesłanek wynikających z art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p., a oddalić sprzeciw z uwagi na niewykazanie używania przez skarżącego kasacyjnie wcześniejszego znaku towarowego, co stanowi udzielenie przez Sąd błędnych wskazań co do dalszego postępowania skierowanych do organu oraz
(ii) do niezasadnego uchylenia decyzji skarżonej;
b) art. 169 ust. 6 p.w.p. w zw. z art. 15219 ust. 5 p.w.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu przez Sąd, że w okolicznościach niniejszej sprawy Urząd Patentowy powinien był zobowiązać uprawnionego z tytułu prawa ochronnego do wykazania używania znaku towarowego lub istnienia ważnych powodów usprawiedliwiających nieużywanie znaku, podczas gdy nie istnieje podstawa prawna do nałożenia takiego obowiązku, gdyż w chwili zgłoszenia znaku towarowego "Daisy" Z.462208 nie upłynął okres 5 lat od daty zarejestrowania znaku towarowego będącego podstawą sprzeciwu.
Argumentację na poparcie powyższych zarzutów wnoszący sprzeciw przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
Zgłaszający w odpowiedzi na skargę kasacyjną UP wniósł o jej oddalenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W piśmie procesowym z dnia 4 lutego 2021 r. wnoszący sprzeciw ustosunkował się do argumentów podniesionych przez zgłaszającego zawartych w ww. odpowiedzi na skargę kasacyjną.
W piśmie procesowym z dnia 25 lutego 2021 r. zgłaszający podtrzymał swoje stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę kasacyjną Urzędu Patentowego.
W piśmie procesowym z dnia 14 listopada 2023 r. wnoszący sprzeciw (V.) - w odpowiedzi na pismo zgłaszającego z dnia 25 lutego 2021 r. - załączył decyzję Izby Odwoławczej EUIPO z dnia 13 lipca 2021 r. oddalającą w całości odwołanie zgłaszającego od decyzji EUIPO z dnia 27 sierpnia 2020 r., na mocy, której EUIPO oddalił w całości wniosek zgłaszającego o unieważnienie prawa do unijnego znaku towarowego "DAISY" o nr EUTM.011987435, należącego do wnoszącego sprzeciw.
III
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W postępowaniu kasacyjnym obowiązuje wynikająca z art. 183 § 1 p.p.s.a. zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami i granicami zaskarżenia, wskazanymi w skardze kasacyjnej. Przytoczone w tym środku prawnym przyczyny wadliwości kwestionowanego orzeczenia determinują zakres jego kontroli przez Sąd drugiej instancji. Do podjęcia działań z urzędu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie w sytuacjach określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., które w sprawie nie występują.
Przedmiotem kontroli kasacyjnej jest wyrok WSA w Warszawie, którym Sąd I instancji uwzględnił skargę zgłaszającego i uchylił zaskarżoną decyzję Urzędu Patentowego utrzymującą w mocy decyzję uwzględniającą sprzeciw w sprawie zgłoszenia znaku towarowego. Sąd I instancji stwierdził, że doszło do wydania przez Urząd Patentowy wadliwego rozstrzygnięcia poprzez naruszenie prawa materialnego, tj. art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz niezastosowanie art. 15219 ust. 4 zdanie 1 p.w.p., który to mankament ma wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.
Od wyroku Sądu I instancji zostały wywiedzione dwie skargi kasacyjne: skarga k. Urzędu Patentowego oraz skarga k. wnoszącego sprzeciw.
Skarga k. Urzędu Patentowego zasługuje na uwzględnienie w zakresie zarzutu naruszenia prawa materialnego.
Urząd Patentowy zasadnie zarzucił bowiem naruszenie prawa materialnego przez Sąd I instancji, tj. naruszenie przepisów art. 15219 ust. 4 zd. 1 p.w.p. i art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p. przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, które polegało na uznaniu przez Sąd I instancji, że nie ma podstaw do badania merytorycznego i w konsekwencji zastosowania art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p. z uwagi na brak spełnienia warunków wymaganych przez art. 15219 ust. 4 p.w.p., tj. brak wykazania przez wnoszącego sprzeciw używania znaku wcześniejszego, w sytuacji, kiedy zgłaszający podniósł zarzut nieużywania wcześniejszego znaku towarowego na podstawie art. 15219 ust. 4 p.w.p., podczas gdy - jak słusznie wskazał kasator - WSA powinien uznać, że są podstawy do badania merytorycznego sprawy i w konsekwencji zastosowania art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p., pomimo braku wykazania przez wnoszącego sprzeciw używania znaku wcześniejszego, gdyż w niniejszej sprawie nie został spełniony warunek w postaci upływu pięciu lat od daty zarejestrowania znaku wcześniejszego, a tym samym zarzut nieużywania znaku wcześniejszego nie mógł zostać skutecznie podniesiony.
W tym miejscu przypomnieć należy, że - jak stanowi art. 15219 ust. 4 p.w.p. - w terminie, o którym mowa w ust. 3, zgłaszający może podnieść zarzut nieużywania wcześniejszego znaku towarowego w sposób rzeczywisty w ciągu nieprzerwanego okresu 5 lat przed datą dokonania zgłoszenia znaku towarowego będącego przedmiotem sprzeciwu dla towarów objętych sprzeciwem, chyba że istnieją ważne powody tego nieużywania lub nie upłynął okres 5 lat od daty zarejestrowania wcześniejszego znaku. W przypadku uznania zarzutu za zasadny, Urząd Patentowy oddala sprzeciw.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie podziela stanowisko Urzędu Patentowego, że zarzut nieużywania przeciwstawionego przez wnoszącego sprzeciw wcześniejszego znaku t. należało oddalić - jak to uczynił organ - ze względu na nieupłynięcie okresu 5 lat od daty zarejestrowania wcześniejszego znaku t.
Urząd Patentowy bowiem - po rozpatrzeniu zarzutu nieużywania wcześniejszego znaku t. i jego nieuwzględnieniu ze względu na nieupłynięcie okresu 5 lat od daty zarejestrowania znaku wcześniejszego, o którym mowa w art. 15219 ust. 4 p.w.p. - przystąpił do badania przesłanek z art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p. Wnoszący sprzeciw powołał się bowiem w sprzeciwie na unijny znak DAISY o nr EUTM 011987435, zarejestrowany w dniu 14 stycznia 2014 r. W dniu zgłoszenia znaku spornego DAISY Z.462208, czyli w dniu 1 października 2016 r., nie upłynął jeszcze pięcioletni okres od daty zarejestrowania znaku wcześniejszego (upłynęło niecałe trzy lata). Wobec czego zarzut nieużywania wcześniejszego znaku towarowego nie był zasadny, czemu UP dał wyraz w treści decyzji z dnia 27 grudnia 2018 r. - na stronie 16. Jak bowiem trafnie stwierdził UP, z uwagi na fakt, że unijny znak towarowy DAISY o numerze EUTM.011987435 został zarejestrowany w dniu 14 stycznia 2014 r., a do dnia zgłoszenia spornego znaku towarowego, tj. do dnia 1 października 2016 r. nie upłynął jeszcze pięcioletni okres, o którym mówi art. 15219 ust. 4 p.w.p. - to należało oddalić zarzut nieużywania wcześniejszego znaku t., podniesiony przez zgłaszającego.
Zatem – wbrew stanowisku Sąd I instancji – Urząd Patentowy nie naruszył art. 15219 ust. 4 p.w.p. oraz 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p.
Przechodząc do skargi kasacyjnej wnoszącego sprzeciw, należy stwierdzić, że jest ona zasadna w zakresie zarzutu zawartego w pkt 2 lit. a) petitum skargi kasacyjnej.
Za usprawiedliwiony należy uznać zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie przez Sąd I instancji art. 15219 ust. 4 p.w.p., a w konsekwencji niezasadne przyjęcie, że UP nie powinien był badać przesłanek wynikających z art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p., a oddalić sprzeciw z uwagi na niewykazanie używania przez wnoszącego sprzeciw wcześniejszego znaku towarowego.
W świetle art. 15219 ust. 4 p.w.p., zgłaszający znak towarowy może podnieść skutecznie zarzut nieużywania wcześniejszego znaku towarowego, tylko w przypadku, gdy w dacie zgłoszenia znaku będącego przedmiotem sprzeciwu upłynął okres 5 lat od daty jego zarejestrowania. Jak już wyżej wskazano, znak wcześniejszy został zarejestrowany 14 stycznia 2014 r., a zatem okres 5 lat od jego zarejestrowania upłynąłby 14 stycznia 2019 r. Tymczasem znak, będący przedmiotem sprzeciwu, został zgłoszony do rejestracji 1 października 2016 r., zatem przed upływem powyższego pięcioletniego okresu. Zarzut zgłaszającego, podniesiony w odpowiedzi na sprzeciw był zatem niezasadny, co wprost stwierdził UP w decyzji z dnia 27 grudnia 2018 r.
Wobec powyższego, Sąd I instancji naruszył art. 15219 ust. 4 p.w.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że zgłaszający mógł podnieść zarzut nieużywania znaku wcześniejszego, w sposób rzeczywisty w ciągu nieprzerwanego okresu 5 lat przed datą dokonania zgłoszenia znaku towarowego będącego przedmiotem sprzeciwu dla towarów objętych sprzeciwem (ujętych w klasie 16 klasyfikacji nicejskiej), a UPRP powinien był ten zarzut uwzględnić. Sąd I instancji pominął w swojej analizie fakt, że w momencie zgłoszenia znaku t. nie upłynął okres 5 lat od daty zarejestrowania znaku wcześniejszego, a zatem przepis art. 15219 ust. 4 p.w.p. nie mógł znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie. Konsekwencją niewłaściwego zastosowania przywołanego przepisu przez Sąd I instancji niezasadne było uchylenie zaskarżonej decyzji.
Natomiast nie jest usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. Autor skargi kasacyjnej upatruje naruszenia tego przepisu w nieuwzględnieniu przez Sąd I instancji faktu, znajdującego odzwierciedlenie w aktach sprawy, że Urząd Patentowy rozpoznał zarzut nieużywania wcześniejszego znaku t., podniesiony przez zgłaszającego w odpowiedzi na sprzeciw.
Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. reguluje powinność sądu administracyjnego orzekania na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają. Do naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. mogłoby dojść, gdyby sąd wyszedł poza ten materiał znajdujący się w aktach sprawy, wydał wyrok mimo niekompletnych akt sprawy, pominął istotną część tych akt lub też oparł orzeczenie na własnych ustaleniach, tzn. dowodach lub faktach, nie znajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy (por. wyrok NSA: z 26 maja 2010 r. sygn. akt I FSK 497/09, z 19 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1645/09; z 5 czerwca 2012 r. sygn. akt II OSK 763/12, CBOSA). Przypadek taki nie zachodzi w rozpoznawanej sprawie.
Nietrafny jest również zarzut naruszenia art. art. 169 ust. 6 w zw. z art. 15219 ust. 5 p.w.p., gdyż treść tych przepisów nie koresponduje z zarzutem ich naruszenia podniesionym przez kasatora w petitum skargi kasacyjnej.
Ponownie rozpoznając sprawę WSA weźmie pod uwagę wyrażone powyżej stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące zasadności oddalenia przez organ zarzutu nieużywania znaku t., podniesionego przez zgłaszającego w odpowiedzi na sprzeciw. Bowiem Urząd Patentowy wydając tę decyzję nie naruszył art. 15219 ust. 4 p.w.p., gdyż rozpatrzył zarzut nieużywania znaku wcześniejszego, podniesiony przez zgłaszającego, który na skutek niespełnienia warunku w postaci upływu pięciu lat od daty zarejestrowania znaku wcześniejszego - nie zasługiwał na uwzględnienie. W konsekwencji Urząd Patentowy zasadnie ten zarzut oddalił.
Ponadto Sąd I instancji dokona kontroli zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego utrzymującej w mocy decyzję tego organu z dnia 27 grudnia 2018 r. w przedmiocie uznania sprzeciwu za zasadny w całości. Oceni czy organ prawidłowo uznał, że w niniejszej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd, o którym stanowi art. 1321 ust. 1 pkt 3 p.w.p., stanowiącym podstawę materialnoprawną sprzeciwu, z uwagi na stwierdzenie przez organ, że mamy do czynienia z oznaczeniami, przeznaczonymi do oznaczania identycznych lub jednorodzajowych towarów oraz oznaczeń, których stopień podobieństwa jest w zależności od warstwy porównawczej bardzo wysoki lub wręcz identyczny. Jak bowiem stwierdził Urząd Patentowy porównywane oznaczenia (zgłoszony do rejestracji i przeciwstawiony wcześniejszy znak t.) postrzegane jako całość wykazują wystarczającą ilość cech wspólnych na tle trzech płaszczyzn - fonetycznej, wizualnej i znaczeniowej oraz że istniejące pomiędzy nimi różnice nie są wystarczające dla zapewnienia właściwego odróżnienia pochodzenia oznaczanych nimi towarów. Urząd Patentowy uznał, że porównywane znaki oceniane jako całość są podobne w stopniu na tyle wysokim, że istnieje niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd, co do pochodzenia wskazanego zakresu towarów/usług.
Z tych względów NSA - na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. - orzekł jak w pkt 1 wyroku.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.).
Zasądzoną na rzecz Urzędu Patentowego RP kwotę 1700 zł stanowi równowartość wpisu od skargi kasacyjnej (500 zł) oraz wynagrodzenie radcy prawnego, który nie reprezentował organu w postępowaniu sądowoadministracyjnym przed Sądem I instancji, za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (1200 zł).
Natomiast zasądzoną na rzecz V. z siedzibą w D., W. kwotę 1400 zł stanowi równowartość wpisu od skargi kasacyjnej (500 zł) oraz wynagrodzenie radcy prawnego za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym przez pełnomocnika, który prowadził sprawę w postępowaniu przed WSA (900 zł).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI