II GSK 92/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną spółki, uznając, że nawet po darowiźnie udziałów, przeszłość wspólnika komplementariusza uzasadnia brak rękojmi należytego prowadzenia działalności koncesjonowanej.
Spółka złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA, który oddalił jej skargę na postanowienie Prokuratora Generalnego odmawiające pozytywnej opinii w sprawie koncesji na magazynowanie paliw. Spółka argumentowała, że negatywna opinia była niezasadna, gdyż nie spełniała przesłanek negatywnych z Prawa energetycznego. NSA oddalił skargę, stwierdzając, że mimo darowizny udziałów przez wspólnika B.P. na rzecz żony, jego przeszłość karna (warunkowo umorzone postępowanie i akt oskarżenia) uzasadnia brak rękojmi należytego prowadzenia działalności koncesjonowanej.
Spółka I. Sp. z o.o. S.K.A. złożyła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na postanowienie Prokuratora Generalnego. Prokurator wydał negatywną opinię w przedmiocie spełnienia przez spółkę wymogów udzielenia koncesji na magazynowanie paliw ciekłych. Spółka zarzuciła naruszenie prawa materialnego, w tym art. 33 Prawa energetycznego, twierdząc, że nie zachodzą przesłanki negatywne do udzielenia koncesji, a wykładnia przepisów była rozszerzająca. Podnosiła również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym zasady pogłębiania zaufania i praworządności. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że mimo darowizny udziałów w spółce-komplementariuszu przez B.P. na rzecz jego żony, przeszłość karna B.P. (warunkowo umorzone postępowanie karne i toczący się proces o oszustwo) stanowi wystarczającą podstawę do uznania, że spółka nie daje rękojmi należytego prowadzenia działalności koncesjonowanej. NSA podkreślił, że celem przepisów Prawa energetycznego jest wyeliminowanie dopuszczenia do działalności koncesjonowanej osób, które nie dają gwarancji jej należytego prowadzenia, a wykładnia przepisów nie powinna być wyłącznie literalna.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, przeszłość karna wspólnika (warunkowo umorzone postępowanie karne i toczący się proces o oszustwo) może stanowić podstawę do uznania, że spółka nie daje rękojmi należytego prowadzenia działalności koncesjonowanej, nawet jeśli udziały zostały darowane.
Uzasadnienie
NSA uznał, że celem przepisów Prawa energetycznego jest wyeliminowanie dopuszczenia do działalności koncesjonowanej osób, które nie dają gwarancji jej należytego prowadzenia. Darowizna udziałów przez B.P. na rzecz żony, dokonana po wydaniu postanowienia przez Prokuratora, została uznana za próbę obejścia prawa, mającą na celu uzyskanie koncesji, a nie rzeczywiste wycofanie się z wpływu na działalność.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (20)
Główne
Prawo energetyczne art. 33 § ust. 3 pkt 3
Ustawa - Prawo energetyczne
Prawo energetyczne art. 33 § ust. 3a
Ustawa - Prawo energetyczne
Prawo energetyczne art. 33 § ust. 3d
Ustawa - Prawo energetyczne
Prawo energetyczne art. 23 § ust. 3c
Ustawa - Prawo energetyczne
Prawo energetyczne art. 23 § ust. 3a
Ustawa - Prawo energetyczne
Prawo energetyczne art. 23 § ust. 3d
Ustawa - Prawo energetyczne
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 8 § § 2
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
K.k. art. 270 § § 1
Ustawa - Kodeks karny
K.k. art. 191 § § 1
Ustawa - Kodeks karny
K.k. art. 11 § § 2
Ustawa - Kodeks karny
K.k. art. 286 § § 1
Ustawa - Kodeks karny
K.k. art. 294 § § 1
Ustawa - Kodeks karny
K.k. art. 12 § § 1
Ustawa - Kodeks karny
K.s.h. art. 187 § § 1
Ustawa - Kodeks spółek handlowych
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przeszłość karna wspólnika spółki-komplementariusza (warunkowo umorzone postępowanie karne i toczący się proces o oszustwo) stanowi podstawę do uznania braku rękojmi należytego prowadzenia działalności koncesjonowanej. Darowizna udziałów przez wspólnika B.P. na rzecz żony, dokonana po wydaniu postanowienia przez Prokuratora, została uznana za próbę obejścia prawa, mającą na celu uzyskanie koncesji. Wykładnia przepisów Prawa energetycznego dotyczących przesłanek negatywnych powinna być systemowa, a nie tylko literalna, aby zapewnić realizację celu przepisów.
Odrzucone argumenty
Brak przesłanek negatywnych do udzielenia koncesji na podstawie Prawa energetycznego. Rozszerzająca wykładnia przepisów Prawa energetycznego na niekorzyść skarżącej. Naruszenie zasady pogłębiania zaufania poprzez odstąpienie od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw. Zastosowanie nieznanych ustawie podstaw odmowy udzielenia koncesji. Obejście prawa bez wskazania podstawy prawnej. Naruszenie zasady aktualności sprawy administracyjnej.
Godne uwagi sformułowania
spółka nie daje rękojmi należytego prowadzenia działalności koncesjonowanej darowizna udziałów miała na celu spowodowanie uzyskania pozytywnej opinii Prokuratora i w efekcie otrzymanie wnioskowanej koncesji wykładnia przepisów Prawa energetycznego nie powinna być wyłącznie literalna
Skład orzekający
Andrzej Skoczylas
sprawozdawca
Marcin Kamiński
przewodniczący
Monika Krzyżaniak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa energetycznego dotyczących rękojmi należytego prowadzenia działalności koncesjonowanej, ocena wpływu przeszłości karnej wspólników na możliwość uzyskania koncesji, a także ocena transakcji mających na celu obejście prawa."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z koncesjami na magazynowanie paliw ciekłych i powiązaniami osobowymi w strukturach spółek, ale jego zasady mogą być stosowane do innych koncesjonowanych działalności gospodarczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii rękojmi prowadzenia działalności gospodarczej w kontekście przeszłości karnej osób powiązanych ze spółką ubiegającą się o koncesję, co ma znaczenie praktyczne dla wielu przedsiębiorców.
“Czy przeszłość karna wspólnika może pozbawić spółkę koncesji na paliwa? NSA wyjaśnia, co to znaczy 'rękojmia dobrego prowadzenia firmy'.”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 92/25 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-07-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Skoczylas /sprawozdawca/
Marcin Kamiński /przewodniczący/
Monika Krzyżaniak
Symbol z opisem
608 Energetyka i atomistyka
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 1687/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-08-20
Skarżony organ
Prokurator
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marcin Kamiński Sędzia NSA Andrzej Skoczylas (spr.) Sędzia del. WSA Monika Krzyżaniak po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej I. Sp. z o.o. S.K.A w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 sierpnia 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 1687/24 w sprawie ze skargi I. Sp. z o.o. S.K.A w W. na postanowienie Prokuratora Generalnego z dnia 12 marca 2024 r. nr 1001-1.071.41.2024 w przedmiocie opinii w sprawie udzielenia koncesji na magazynowanie paliw ciekłych oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 sierpnia 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 1687/24, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.), oddalił skargę I. Sp. z o.o. S.K.A. w W. na postanowienie Prokuratora Generalnego z dnia 12 marca 2024 r., w przedmiocie opinii w sprawie udzielenia koncesji na magazynowanie paliw ciekłych.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła I. Sp. z o.o. S.K.A. w W., zaskarżając orzeczenie w całości oraz wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych.
Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:
I. prawa materialnego, tj.:
1. art. 33 ust. 3 pkt 3 w zw. z art. 33 ust. 3a w zw. z art. 33 ust. 3d ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 266), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji nieprawidłowe przyjęcie, że na gruncie niniejszej sprawy organ miał prawo wydać opinię negatywną w przedmiocie spełnienia przez skarżącą wymogów udzielenia koncesji, określonych w rozdziale 5 ustawy Prawo energetyczne, podczas gdy:
a) ani skarżąca, ani żaden z podmiotów uprawnionych do jej reprezentacji, nie został skazany prawomocnym wyrokiem za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, mające związek z prowadzoną działalnością gospodarczą;
b) nie jest dopuszczalna rozszerzająca wykładnia negatywnych przesłanek udzielenia koncesji na podstawie Prawa energetycznego;
c) nie jest dopuszczalne zastosowanie wymagania niekaralności do innych osób, niż wyraźnie wskazane w art. 33 ust. 3 pkt 3 w zw. z art. 33 ust. 3a ustawy – Prawo energetyczne, w szczególności wymóg niekaralności nie znajduje zastosowania do wspólników komplementariusza wnioskodawcy, który to komplementariusz jest spółką kapitałową;
d) nie stanowi obejścia art. 33 ust. 3 pkt 3 w zw. z art. 33 ust. 3a ustawy – Prawo energetyczne, działanie spółki, które prowadzi do dostosowania sytuacji korporacyjnej spółki do stanu, który w ocenie organu umożliwia udzielenie koncesji;
e) prawidłowe ustalenie przez Sąd, że w niniejszej sprawie nie doszło do spełnienia negatywnej przesłanki udzielenia koncesji na magazynowanie paliw ciekłych wyłącza możliwość przyjęcia, że spółka nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania działalności objętej koncesją, ponieważ jedynym powodem takiego wniosku organu był fakt powiązania B. P. ze spółką i komplementariuszem, jednak na chwilę wydania wyroku osoba ta nie była w żaden sposób powiązana z tymi podmiotami;
2. naruszenie zasady poszanowania i ochrony wolności człowieka wyrażonej w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP poprzez uznanie, że spółka nie daje rękojmi należytego prowadzenia działalności koncesjonowanej, podczas gdy przesłanki negatywne uniemożliwiające wydanie koncesji ubiegającemu się o to podmiotowi zostały wymienione enumeratywnie w art. 33 ust. 3 i ust. 3a ustawy – Prawo energetyczne, a przepisy te nie zakazują wydawania koncesji spółce z ograniczoną odpowiedzialnością spółce komandytowo-akcyjnej w sytuacji, gdy wobec byłego wspólnika komplementariusza tej spółki, został wydany wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne oraz został skierowany akt oskarżenia w innej sprawie, a ograniczenia w tym zakresie dotyczą tylko i wyłącznie samego wnioskodawcy lub osób uprawnionych do jego reprezentowania, co w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy nie ma miejsca, a zatem nie istnieją żadne przesłanki ustawowe, które w podanym stanie faktycznym mogłyby prowadzić do odmowy wydania koncesji wnioskodawcy.
II. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
4. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 8 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U z 2024 r., poz. 572; powoływanej dalej jako: k.p.a.) poprzez oddalenie skargi, w wyniku naruszenia zasady pogłębiania zaufania poprzez odstąpienie bez uzasadnionej przyczyny od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym, podczas gdy na rzecz skarżącej wydano już uprzednio szereg koncesji na podstawie przepisów Prawa energetycznego, zaś w żadnym z poprzednich postępowań nie była kwestionowana, ani sytuacja skarżącej, ani jej komplementariusza;
5. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 6 k.p.a. poprzez oddalenie skargi, w wyniku zastosowania nieznanych ustawie podstaw odmowy udzielenia koncesji i dokonania rozszerzającej wykładni art. 33 ust. 3 pkt 3 w zw. z art. 33 ust. 3a ustawy – Prawo energetyczne na niekorzyść skarżącej;
6. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 6 k.p.a. w związku z art. 33 ust. 3 pkt 3 w zw. z art. 33 ust. 3a Prawa energetycznego poprzez oddalenie skargi, w wyniku naruszenia zasady praworządności i przyjęcia, że całkowite wyeliminowanie B. P. ze struktury korporacyjnej spółki oraz komplementariusza spółki, stanowi obejście prawa i zostało pominięte przy ustaleniu stanu faktycznego na potrzeby wydania zaskarżonego postanowienia, podczas gdy prawo administracyjne nie zna ogólnej klauzuli obejścia prawa, a co za tym idzie powołanie się na obejście prawa wymaga wskazania przez organ administracji podstawy prawnej takiego powołania, czego organ w niniejszej sprawie nie uczynił, a w konsekwencji zaskarżone postanowienie zostało wydane częściowo bez podstawy prawnej, a tym samym oddalenie skargi przez Sąd I instancji należy uznać za wadliwe;
7. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w związku z art. 104 k.p.a. w związku z art. 15 k.p.a. poprzez oddalenie skargi, w wyniku wydania zaskarżonego postanowienia oraz wyroku niezgodnie z wynikającą z tych przepisów zasadą aktualności sprawy administracyjnej, nakazującej uwzględnienie przy wydawaniu decyzji administracyjnej (postanowienia) całości stanu faktycznego istniejącego w dacie orzekania.
Argumentację na poparcie zarzutów sformułowanych w petitum skargi kasacyjnej przedstawiono w jej uzasadnieniu.
Skarżąca kasacyjnie spółka wniosła również o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów:
a) decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki z dnia 2 lipca 2019 r., znak sprawy: [...] o udzieleniu koncesji;
b) decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki z dnia 7 grudnia 2020 r., znak sprawy: [...] o udzieleniu koncesji;
c) decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki z dnia 7 kwietnia 2021 r., znak sprawy: [...] o udzieleniu koncesji
na okoliczność udzielenia skarżącej koncesji na przeładunek, obrót i wytwarzanie paliw ciekłych, niekwestionowania działalności skarżącej i spełniania przez nią warunków udzielenia koncesji na podstawie Prawa energetycznego, stwierdzenia przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, że wobec skarżącej nie zachodzą przesłanki negatywne, określone w ort. 33 ust. 3 Prawa energetycznego, zasadności oczekiwania przez skarżącą, że organy nie odstąpią od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w przedmiocie koncesji dla skarżącej, w takich samych okolicznościach faktycznych i prawnych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zarzuty skargi kasacyjnej nie są uzasadnione i dlatego skarga nie może być uwzględniona.
Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodać należy, że w przypadku oparcia skargi kasacyjnej na naruszeniu prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), wnoszący skargę kasacyjną musi mieć na uwadze, że dla ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej niezbędne jest wykazanie wpływu naruszenia na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Ze wskazanych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
Wychodząc z tego założenia, należy na wstępie zaznaczyć, że wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez sąd I instancji wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że skarga kasacyjna nie ma uzasadnionych podstaw. Natomiast istota sporu prawnego rozpatrywanej sprawy, a także sposób sformułowania zarzutów oraz ich wzajemne powiązanie powodują konieczność łącznego ich rozpatrzenia.
Przechodząc do oceny zarzutów sformułowanych w petitum skargi kasacyjnej, stwierdzić należy, że zgodnie z art. 33 ust. 3 pkt 3 oraz art. 33 ust. 3c ustawy Prawo energetyczne, wnioskodawcy skazanemu prawomocnym wyrokiem za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, mające związek z prowadzoną działalnością gospodarczą nie może być wydana koncesja uprawniająca do działalności na rynku paliw lub energii, natomiast Prezes URE zawiesza postępowania o udzielenie koncesji w przypadku wnioskodawcy, wobec którego wydano postanowienie o przedstawieniu zarzutów w sprawie popełnienia przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, mającego związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, lub gdy wydano takie postanowienie wobec osób lub członków, o których mowa w ust. 3a, do czasu zakończenia postępowań przygotowawczego oraz sądowego.
Jak trafnie zauważył WSA w przedmiotowej sprawie, Prokurator wydał negatywną opinię w przedmiocie spełnienia przez Stronę wymogów udzielenia koncesji, określonych w rozdziale 5 Prawa energetycznego. Jako materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia organ podał art. 23 ust. 3c w zw. z art. 23 ust. 3a Prawa energetycznego. Rację ma także Sąd I instancji, że z uzasadnienia postanowienia I instancji oraz zaskarżonego postanowienia wynika, iż negatywna opinia w przedmiotowej sprawie została wydana w wyniku stwierdzenia przez Prokuratora Generalnego braku spełniania przez Stronę skarżącą kasacyjnie wymogu, o którym mowa w art. 23 ust. 3d Prawa energetycznego. Zgodnie natomiast z art. 23 ust. 3c Prawa energetycznego, organy, o których mowa w ust. 3a, wydają w formie postanowienia opinie zawierające ocenę spełnienia przez wnioskodawcę określonych w rozdziale 5 wymogów udzielenia, przedłużenia albo cofnięcia koncesji, w zakresie, w jakim wynika to z właściwości ich działania określonych w przepisach odrębnych. Wymogi udzielenia koncesji reguluje przywołany wyżej art. 33 Prawa energetycznego. Jak wskazał organ opiniujący, jedynym komplementariuszem Spółki jest spółka z o.o. – Komplementariusz. Rację ma także Sąd I instancji, wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, iż komplementariusz reprezentuje Spółkę, a jedynym wspólnikiem u Komplementariusza, posiadającym 99 udziałów, jest B. P. Organem uprawnionym do reprezentacji Komplementariusza jest jednoosobowy zarząd, w którym funkcję Prezesa Zarządu sprawowała K. P.
Z powyższych względów zasadna jest konstatacja WSA, uznająca za prawidłowe stanowisko organu opiniującego (Prokuratora), zgodnie z którym - z uwagi na to, iż wobec wspólnika u Komplementariusza – B. P. prawomocnym wyrokiem z 18 maja 2023 r., w sprawie o sygn. akt [...], Sąd Rejonowy w Białej Podlaskiej uznał, że dopuścił się on czynu z art. 270 § 1 K.k. w zb. z art. 191 § 1 K.k. w zw. z art. 11 § 2 K.k. i warunkowo umorzył postępowanie karne wobec niego na okres 3 lat tytułem próby oraz zobowiązał go do zapłaty świadczenia pieniężnego na wskazany fundusz, a ponadto wskutek faktu, iż wobec B. P. toczy się postępowanie karne przed Sądem Okręgowym w Lublinie z oskarżenia przez Prokuraturę Okręgową w Gliwicach o czyn z art. 286 § 1 K.k. w zw. z art. 294 § 1 K.k. w zw. z art. 12 § 1 K.k. - można stwierdzić, że występuje wystarczająca podstawa do uznania, że Spółka, nie daje rękojmi należytego prowadzenia działalności koncesjonowanej.
Wbrew twierdzeniom skarżącej kasacyjnie, Sąd I instancji oraz prokurator słusznie przyjęli, że B. P. jako wspólnik w spółce z o.o. będącej Komplementariuszem w Spółce wnioskującej o udzielenie koncesji, jakkolwiek wyłączony od jej reprezentowania, posiada praktycznie całość udziałów, a tym samym zachowuje faktyczny wpływ na jej działalność. Jednocześnie Komplementariusz jest uprawnionym do reprezentacji Spółki wnioskującej o udzielenie (rozszerzenie) koncesji. Z powyżej wskazanych względów prawidłowa jest konstatacja WSA oraz prokuratora, iż powyższe okoliczności stanowią podstawę do oceny, że w konsekwencji skarżąca kasacyjnie spółka nie daje rękojmi należytego prowadzenia działalności koncesjonowanej.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela zatem stanowisko przedstawione w zaskarżonym wyroku, zgodnie z którym Skarżąca kasacyjnie (czyli Spółka) nie spełnia jednego z wymogów udzielenia lub przedłużenia koncesji, określonego w rozdziale 5 Prawa energetycznego (art. 23 ust. 3c Prawa energetycznego), a więc nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania działalności objętej koncesją, wymaganej na podstawie art. 33 ust. 3d Prawa energetycznego.
Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji w pełni zasadnie przyjął także, że Prokurator prawidłowo odniósł się w zaskarżonym postanowieniu do podnoszonej przez Skarżącą kasacyjnie okoliczności, iż na mocy umowy darowizny z 9 lutego 2024 r., dokonanej aktem notarialnym rep. A numer [...], B. P. przeniósł własność wszystkich udziałów w spółce będącej Komplementariuszem w Spółce wnioskującej, na rzecz żony – R. P. (własność udziałów została skutecznie nabyta przez R. P. w dniu zawarcia umowy darowizny, to znaczy 9 lutego 2024 r., z tą samą datą nabycie udziałów stało się skuteczne wobec spółki będącej Komplementariuszem w Spółce wobec powiadomienia jej o przeniesieniu udziałów, zgodnie z brzmieniem przepisu art. 187 § 1 K.s.h., zmiana została zgłoszona do właściwego sądu rejestrowego). Skarżąca we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonym od postanowienia I instancji wskazała, że nawet gdyby uznać, iż okoliczności dotyczące B. P. jako właściciela udziałów spółki będącej Komplementariuszem w Spółce wnioskującej, mogłyby stanowić podstawę braku rękojmi należytego prowadzenia działalności przez Spółkę (z czym nie sposób się zgodzić, jak twierdzi Skarżąca), to okoliczności te straciły swą aktualność wobec wyżej opisanej transakcji.
Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w rozpoznawanej sprawie podziela stanowisko wyrażone przez prokuratora, który odnosząc się do powyższej okoliczności oraz stanowiska Skarżącej stwierdził, że analiza przedstawionych okoliczności, a w szczególności zestawienie daty wydania postanowienia Prokuratora w sprawie o sygn. [...] (1 lutego 2024 r.) i daty sporządzenia aktu notarialnego (9 lutego 2024 r.), przy braku zasadnych argumentów Strony w zakresie powodów aktu darowizny ("z najdalej posuniętej ostrożności"), daje podstawę do oceny, że darowizna udziałów miała na celu spowodowanie uzyskania pozytywnej opinii Prokuratora i w efekcie otrzymanie wnioskowanej koncesji.
Za usprawiedliwiony wobec tego uznać należy pogląd o istnieniu podstaw do przyjęcia, że przytoczone przez Stronę okoliczności, dotyczące szerokiego zakresu działalności koncesjonowanej i ogromnych nakładów finansowych dokonanych na jej prowadzenie pozwalają domniemywać, że B. P. de facto nie zamierza rezygnować z udziału w tej działalności. WSA słusznie zatem przyznał rację organowi, że przeciwna ocena prowadziłaby do wniosku, iż jakkolwiek były komplementariusz, ale mający faktyczny wpływ na działalność przedsiębiorstwa, a wobec którego prowadzone jest postępowanie karne, daje rękojmię należytego prowadzenia działalności koncesjonowanej.
W tym zakresie pogląd WSA przedstawiony w zaskarżonym wyroku zasługuje na pełną akceptację.
Nie mają zatem usprawiedliwionych podstaw zarzuty naruszenia art. 33 ust. 3 pkt 3 w zw. z art. 33 ust. 3a w zw. z art. 33 ust. 3d Prawa energetycznego.
W świetle art. 33 ust. 3d Prawa energetycznego, Prezes URE może odmówić udzielenia koncesji wnioskodawcy, który nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania działalności objętej koncesją. Należy w tym kontekście wskazać, iż chybiony jest zarzut pełnomocnika Skarżącej spółki, sprowadzający się do tego, że w zakresie braku rękojmi prawidłowego wykonywania działalności objętej koncesją, skutecznie można podnosić jedynie fakt skazania prawomocnym wyrokiem samego wnioskodawcy albo prowadzenia postępowania karnego przeciwko wnioskodawcy lub osobom uprawnionym do jego reprezentowania w związku z prowadzoną działalnością w ramach spółki wnioskującej o udzielenie koncesji. Przede wszystkim należy stwierdzić, że samo sformułowanie art. 33 ust. 3 i ust. 3c Prawa energetycznego wskazujące, iż skazanie albo postępowanie o przedstawieniu zarzutów winno dotyczyć wnioskodawcy, powinno być oparte na wykładni systemowej, a nie literalnej, gdyż stroną wnioskującą o udzielenie koncesji jest zazwyczaj spółka kapitałowa (osoba prawna), a zarzuty w postępowaniu karnym są stawiane osobom fizycznym. Mimo takiego sformułowania, wykładnia ww. przepisów nie nastręcza problemów interpretacyjnych Dla przyjęcia braku rękojmi prawidłowego wykonywania działalności objętej koncesją, wystarczającym jest fakt skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe mające związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, a także postawienie zarzutów popełnienia przestępstwa lub przestępstwa skarbowego w postępowaniu karnym oraz wniesienie do sądu aktu oskarżenia m.in. przeciwko osobom zarządzającym spółką (członkom zarządu, prokurentowi lub przedstawicielowi rady nadzorczej), co na gruncie niniejszej sprawy dotyczy też komplementariusza spółki ubiegającej się o koncesję.
Rację ma także Sąd I instancji, wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, że zarzucane czyny nie muszą mieć związku z działalnością spółki wnioskującej o udzielenie koncesji, bowiem wystarczającym jest, aby pozostawały w związku z prowadzoną przez tę osobę działalnością gospodarczą (por. też Z. Muras [w:] Prawo energetyczne. Tom II. Komentarz do art. 12-72, wyd. II, red. M. Swora, Warszawa 2016, komentarz do art. 33).
W tej sytuacji nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej kasacyjnie, jakoby w niniejszej sprawie miało dojść do naruszenia art. 6 k.p.a., art. 8 § 2 k.p.a. oraz art. 6 k.p.a. w związku z art. 33 ust. 3 pkt 3 w zw. z art. 33 ust. 3a Prawa energetycznego, a także z art. 7 k.p.a. w związku z art. 104 k.p.a. w związku z art. 15 k.p.a.
Celem regulacji zawartych w przepisach Prawa energetycznego, a dotyczących badania zasadności udzielenia koncesji, jest bowiem wyeliminowanie dopuszczenia do działalności koncesjonowanej osób, które nie dają gwarancji należytego prowadzenia tej działalności.
NSA stwierdził, w świetle powyższych przepisów obowiązującego prawa, że organ w kontrolowanej sprawie w sposób należyty wywiązał się z obowiązku zgromadzenia, a następnie dokonania oceny materiału dowodowego dotyczącego stanu faktycznego relewantnego dla rozpoznania sprawy, jaka została wszczęta wnioskiem Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki o wydanie opinii w sprawie koncesji. Zaskarżone postanowienie zostało wydane na skutek należytej oceny okoliczności sprawy, żaden ze stawianych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzutów nie pozostał bez właściwego odniesienia się organu, a prawa strony zostały w sposób należyty zagwarantowane. Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego nie zasługiwały zatem na uwzględnienie.
Należy podkreślić, że niekaralność przedsiębiorcy jest jednym z warunków udzielenia koncesji, o czym orzeka Prezes URE. Jednak Prokurator Generalny w ramach opinii wydawanej na podstawie art. 106 § 1 k.p.a. (postępowania wpadkowego) w ocenie NSA, działając w ramach swoich kompetencji, ma obowiązek zbadania, czy wobec wnioskodawcy nie wydano postanowienia o przedstawieniu zarzutów, co jest ew. podstawą do zawieszenia postępowania przed Prezesem URE do czasu zakończenia postępowań przygotowawczego oraz sądowego (art. 33 ust. 3c Prawa energetycznego).
Tym samym w ocenie NSA, Sąd I instancji zasadnie uznał, że organ - wbrew zarzutom skargi - nie naruszył przepisów postępowania, tj. art. 6 k.p.a., art. 8 § 2 k.p.a. oraz art. 6 k.p.a. w związku z art. 33 ust. 3 pkt 3 w zw. z art. 33 ust. 3a Prawa energetycznego, a także art. 7 k.p.a. w związku z art. 104 k.p.a. w związku z art. 15 k.p.a., jak również konstytucyjnych zasad poszanowania i ochrony wolności człowieka wyrażonych w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Fakt warunkowego umorzenia postępowania karnego wobec wspólnika Komplementariusza – B. P., a także wniesienie aktu oskarżenia przeciwko niemu o popełnienie przestępstw, mających związek z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, nie stanowi rozstrzygnięcia co do jego winy. Może jednak, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, być wzięty pod uwagę jako negatywna przesłanka do udzielenia koncesji, w ramach badania przesłanki rękojmi niezbędnej do wykonywania tego rodzaju, ściśle reglamentowanej, działalności gospodarczej, w postaci obrotu paliwami ciekłymi z zagranicą.
W ocenie NSA, organ właściwie zebrał materiał dowodowy, z uwzględnieniem zasady dochodzenia prawdy obiektywnej, wnikliwie i wszechstronnie go ocenił, prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego, czemu dał wyraz w logicznym i jasnym uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Dlatego też zarzuty strony zawarte w skardze i skardze kasacyjnej należało uznać za polemikę z prawidłowymi ustaleniami Prokuratora Generalnego, a zatem nie został także naruszony art. 7 k.p.a. w zw. z art. 104 k.p.a.
W świetle przedstawionych powyżej wywodów sąd kasacyjny stwierdził, że wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej były niezasadne. Mając zatem powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na mocy art. 184 p.p.s.a., skargę kasacyjną oddalił.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI