Orzeczenie · 2024-09-25

II GSK 886/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-09-25
NSAAdministracyjneŚredniansa
kierowanie pojazdamibadania psychologicznepunkty karneustawa o kierujących pojazdamiprawo administracyjnepostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który utrzymał w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego o skierowaniu skarżącego na badania psychologiczne. Skarżący podniósł zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 133 § 1, art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 6 K.p.a.) oraz prawa materialnego (art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami). NSA uznał te zarzuty za niezasadne. W odniesieniu do naruszenia przepisów postępowania, sąd stwierdził, że WSA prawidłowo orzekał na podstawie akt sprawy i jego uzasadnienie było zwięzłe i kompletne. Sąd podkreślił, że zarzut naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu nie został prawidłowo sformułowany jako zarzut kasacyjny. Odnosząc się do naruszenia prawa materialnego, NSA wyjaśnił, że art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami ma charakter związany i obliguje starostę do skierowania kierowcy na badania psychologiczne po przekroczeniu 24 punktów karnych. Sąd wskazał, że zaświadczenie o braku punktów karnych z lutego 2020 r. nie miało znaczenia, gdyż decyzja została wydana w oparciu o punkty przypisane w 2014 r., a w momencie jej wydania skarżący przekroczył wymagany limit. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 P.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie obligatoryjności skierowania na badania psychologiczne po przekroczeniu limitu punktów karnych, niezależnie od późniejszych zmian w ewidencji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy stanu prawnego i faktycznego z momentu wydania decyzji administracyjnej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 133 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a. i art. 6 K.p.a., poprzez nierozpoznanie istoty sprawy i brak wszechstronnego rozważenia akt sprawy, może stanowić podstawę uwzględnienia skargi kasacyjnej?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia art. 133 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a. nie jest uzasadniony, jeśli sąd administracyjny orzekał na podstawie akt sprawy, a jego uzasadnienie zawiera zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów i podstawy prawnej.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że WSA orzekał na podstawie akt sprawy, a jego uzasadnienie było zgodne z wymogami P.p.s.a. Zarzut dotyczący nierozważenia argumentów skarżącego nie został prawidłowo powiązany z przepisami P.p.s.a. w skardze kasacyjnej.

Czy naruszenie prawa materialnego, tj. art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami, poprzez jego zastosowanie, gdy nie nastąpiły ku temu przesłanki, może stanowić podstawę uwzględnienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami nie jest uzasadniony, jeśli kierowca przekroczył limit 24 punktów karnych w momencie wydania decyzji o skierowaniu na badania psychologiczne.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami ma charakter związany i obliguje starostę do skierowania na badania po przekroczeniu 24 punktów. Zaświadczenie o braku punktów z późniejszej daty nie ma znaczenia dla oceny legalności decyzji wydanej wcześniej na podstawie posiadanych wówczas punktów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (7)

Główne

u.k.p. art. 99 § ust. 1 pkt 3 lit. b

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

Przepis ma charakter związany i obliguje starostę do skierowania kierowcy na badania psychologiczne po przekroczeniu 24 punktów karnych.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

K.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 133 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 P.p.s.a. w związku z art. 147 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 6 K.p.a. poprzez nierozpoznanie istoty sprawy i dokonanie oceny prawnej bez uwzględnienia w sposób wszechstronny akt sprawy. • Naruszenie prawa materialnego, tj. art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami, poprzez jego zastosowanie, w sytuacji gdy nie nastąpiły ku temu przesłanki.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja organu wydawana na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b u.k.p. ma charakter związany. • Treść obowiązujących przepisów ma charakter imperatywny i nie pozostawiający organowi jakichkolwiek możliwości uznaniowego decydowania w przedmiocie wydania skierowania na badania. • W momencie wydawania decyzji o skierowaniu na badania psychologiczne skarżący przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego.

Skład orzekający

Joanna Kabat-Rembelska

przewodniczący

Krzysztof Sobieralski

sprawozdawca

Małgorzata Korycińska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obligatoryjności skierowania na badania psychologiczne po przekroczeniu limitu punktów karnych, niezależnie od późniejszych zmian w ewidencji."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego i faktycznego z momentu wydania decyzji administracyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu bezpieczeństwa ruchu drogowego i konsekwencji punktów karnych dla kierowców. Choć rozstrzygnięcie jest zgodne z utrwalonym orzecznictwem, wyjaśnia istotne kwestie proceduralne i materialne.

Punkty karne: kiedy decyzja o badaniach psychologicznych jest nieunikniona?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 886/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-09-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-05-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Kabat-Rembelska /przewodniczący/
Krzysztof Sobieralski /sprawozdawca/
Małgorzata Korycińska
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Gl 1423/19 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2020-12-22
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1268
art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia NSA Krzysztof Sobieralski (spr.) Protokolant asystent sędziego Justyna Mordwiłko-Osajda po rozpoznaniu w dniu 25 września 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 grudnia 2020 r. sygn. akt II SA/Gl 1423/19 w sprawie ze skargi J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zwany dalej "Sądem I instancji", wyrokiem z dnia 22 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Gl 1423/19, oddalił skargę J.J., zwanego dalej "skarżącym" na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej, zwanego dalej: "SKO", z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...], w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne.
Skarżący wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości.
Autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Skargę kasacyjną oparto na podstawach kasacyjnych wynikających z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. [obecnie Dz. U. z 2024 r. poz. 935]), zwanej dalej "P.p.s.a.", zarzucając:
1. naruszenie art. 133 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 P.p.s.a. w związku z art. 147 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm. [obecnie Dz. U. z 2024 r. poz. 572]), zwanej dalej "K.p.a.", mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli, wyrażające się w nierozpoznaniu istoty sprawy i dokonaniu oceny prawnej bez uwzględnienia w sposób wszechstronny akt sprawy, na podstawie których Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach winien był orzekać, w szczególności polegające na nierozważeniu szeregu argumentów podnoszonych przez skarżącego w skardze do WSA, w szczególności zarzutów dotyczących ograniczenia czynnego udziału w sprawie przez Starostę Żywieckiego;
2. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1268 ze zm. [obecnie Dz. U. z 2024 r. poz. 1210]), zwanej dalej "u.k.p.", poprzez jego zastosowanie, w sytuacji gdy nie nastąpiły ku temu przesłanki.
Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżący kasacyjnie przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
Skarżący kasacyjnie wniósł o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zarzuty skargi kasacyjnej nie są uzasadnione i dlatego skarga nie może być uwzględniona.
Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodać należy, że w przypadku oparcia skargi kasacyjnej na naruszeniu prawa procesowego (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.) wnoszący skargę kasacyjną musi mieć na uwadze, że dla ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej niezbędne jest wykazanie wpływu naruszenia na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 P.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Ze wskazanych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
Wychodząc z tego założenia, należy na wstępie zaznaczyć, że wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.
W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że niezasadny jest zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 147 § 1 P.p.s.a. Powołany przepis reguluje rodzaje wyroków wydawanych przez wojewódzki sąd administracyjny w przypadku, gdy uwzględnia on skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a. (akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej). Przedmiotem skargi wniesionej do Sądu I instancji była decyzja administracyjna Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej. Sąd w rozpoznawanej sprawie nie stosował przepisu art. 147 § 1 P.p.s.a., w związku z tym nie mógł go naruszyć.
Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 133 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 P.p.s.a. oraz art. 6 K.p.a. Skarżący kasacyjnie stawia zarzut braku rozpoznania istoty sprawy i dokonania oceny prawnej bez uwzględnienia w sposób wszechstronny akt sprawy, na podstawie których Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach winien był orzekać, w szczególności polegające na nierozważeniu szeregu argumentów podnoszonych przez skarżącego w skardze do WSA, głównie zarzutów dotyczących ograniczenia czynnego udziału w sprawie przez organ pierwszej instancji. W skardze kasacyjnej brak jest jednak uzasadnienia naruszenia art. 133 § 1 P.p.s.a. powiązanego z art. 141 § 4 P.p.s.a. w kontekście braku wszechstronnego rozważenia istoty sprawy. Znajduje się natomiast szerokie uzasadnienie naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym poprzez brak doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania z urzędu. Naruszenie tej zasady postępowania administracyjnego nie zostało jednak wskazane jako zarzut kasacyjny, a jedynie jako przykład działań naruszających wskazane w zarzutach art. 133 § 1 P.p.s.a. oraz art. 141 § 4 P.p.s.a., co – w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego – jest niewłaściwe. Natomiast ze wskazanej w zarzutach przez skarżącego kasacyjnie regulacji prawnej wynika, że podstawą wyrokowania przez sąd administracyjny są akta administracyjne sprawy oraz jakie są elementy struktury uzasadnienia wyroku tego sądu. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji orzekał na podstawie akt sprawy, a ich analiza dokonywana była w całokształcie (art. 134 P.p.s.a.) rozpoznawanej sprawy administracyjnej, której granice materialne wyznaczał przepis art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b) u.k.p. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny nie dostrzegł zarzucanego naruszenia art. 133 § 1 P.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził również naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zawiera zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze a także podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Całokształt ustaleń faktycznych dokonanych w trybie art. 133 § 1 P.p.s.a. i w granicach materialnych sprawy wyznaczonych treścią przepisu art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b) u.k.p. znalazł pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu wyroku Sądu I instancji.
Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b) u.k.p. Stosownie do treści tego przepisu w brzmieniu obowiązującym w chwili wydania decyzji objętej kontrolą sądowoadministracyjną, starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, jeżeli przekroczyła liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Decyzja organu wydawana na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b u.k.p. ma charakter związany. Treść obowiązujących przepisów ma charakter imperatywny i nie pozostawiający organowi jakichkolwiek możliwości uznaniowego decydowania w przedmiocie wydania skierowania na badania. Zobowiązują one starostę do podjęcia stosownych czynności w przypadku przekroczenia przez kierującego pojazdem silnikowym liczby 24 punktów w ewidencji kierowców. Wydanie decyzji jest obligatoryjne w każdym wypadku, kiedy tylko kierowca przekroczy określoną wyżej liczbę punktów w ewidencji kierowców. Skarżący kasacyjnie podnosi, że z zaświadczenia wydanego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach w dniu 6 lutego 2020 r. wynika, że "nie posiada żadnych punktów karnych". Godzi się jednak przypomnieć, że wskazane zaświadczenie odnosi się do stanu faktycznego na dzień jego wydania (tj. 6 lutego 2020 r.), natomiast punkty karne zostały przypisane w 2014 roku i w oparciu o nie organ pierwszej instancji wydał decyzję w dniu 24 maja 2019 r. W momencie wydawania decyzji o skierowaniu na badania psychologiczne skarżący przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.