II GSK 861/10

Naczelny Sąd Administracyjny2011-09-14
NSArolnictwoWysokansa
płatności bezpośrednierośliny energetyczneARiMRterminyoświadczenieprawo UErolnictwo

NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że brak złożenia w terminie oświadczenia o dostawie roślin energetycznych nie stanowi podstawy do odmowy przyznania płatności.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania płatności do upraw roślin energetycznych z powodu niezłożenia w terminie oświadczenia o dostawie. WSA oddalił skargę, uznając termin ten za materialnoprawny i niepodlegający przywróceniu. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że brak złożenia oświadczenia o dostawie roślin energetycznych w terminie nie jest podstawą do odmowy przyznania płatności, a przepisy nie przewidują takiego rygoru.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę E. K. na decyzję Dyrektora ARiMR odmawiającą przyznania płatności do upraw roślin energetycznych. Sąd pierwszej instancji uznał, że wnioskodawca nie dołączył do wniosku w wymaganym terminie oświadczenia o uprawie wieloletnich roślin energetycznych lub umowy z podmiotem kupującym, co było warunkiem przyznania płatności. Termin ten, zgodnie z art. 18 ust. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, nie podlegał przywróceniu. Skarżąca kasacyjnie E. K. zarzuciła naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym art. 64 § 2 k.p.a., twierdząc, że organ powinien wezwać ją do uzupełnienia braków, a oświadczenie o dostawie roślin energetycznych ma inny charakter i termin złożenia. Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że zgodnie z wcześniejszym orzecznictwem NSA, niezłożenie w terminie deklaracji o ilości zebranych i dostarczonych roślin energetycznych nie może stanowić podstawy odmowy przyznania płatności. NSA podkreślił, że przepisy wspólnotowe i krajowe nie przewidują terminu złożenia oświadczenia o terminie i wielkości dostawy, którego niedotrzymanie skutkowałoby utratą prawa do dopłaty. Błędny był pogląd WSA, że brak tego oświadczenia czynił wniosek niekompletnym i pozwalał na zastosowanie art. 64 § 2 k.p.a. w sposób prowadzący do odrzucenia wniosku. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, niezłożenie w terminie oświadczenia o dostawie roślin energetycznych nie stanowi podstawy do odmowy przyznania płatności.

Uzasadnienie

Przepisy wspólnotowe i krajowe nie przewidują terminu złożenia oświadczenia o terminie i wielkości dostawy, którego niedotrzymanie skutkowałoby utratą prawa do dopłaty. Brak takiego oświadczenia nie czyni wniosku niekompletnym w rozumieniu art. 64 § 2 k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

u.p.w.s.b. art. 7 § ust. 3 pkt 4

Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego

u.p.w.s.b. art. 18 § ust. 2

Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego

u.p.w.s.b. art. 18 § ust. 3

Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego

Pomocnicze

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004 art. 24 § ust. 1

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004 art. 25 § ust. 1 - 4

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004 art. 27 § ust. 2 lit. a) i b)

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004 art. 29 § ust. 1 lit. c)

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004

Rozporządzenie Rady (WE) Nr 1782/2003 art. 90 § zdanie pierwsze

Rozporządzenie Rady (WE) Nr 1782/2003

k.p.a. art. 64 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 796/2004 art. 11 § ust. 2

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 796/2004

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 796/2004 art. 21

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 796/2004

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 796/2004 art. 51

Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 796/2004

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 maja 2008 r. art. 2 § pkt 1 lit. d

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezłożenie w terminie oświadczenia o dostawie roślin energetycznych nie jest podstawą do odmowy przyznania płatności. Brak oświadczenia o dostawie roślin energetycznych nie jest brakiem formalnym wniosku w rozumieniu art. 64 § 2 k.p.a. Termin złożenia oświadczenia o dostawie roślin energetycznych nie jest terminem prawa materialnego podlegającym rygorowi utraty prawa do dopłaty.

Odrzucone argumenty

Niezłożenie w terminie oświadczenia o uprawie wieloletnich roślin energetycznych lub umowy z podmiotem kupującym stanowiło podstawę do odmowy przyznania płatności. Termin złożenia wniosku o dopłaty, w tym wymaganych dokumentów, jest terminem prawa materialnego niepodlegającym przywróceniu. Wniosek był niekompletny z powodu braku oświadczenia o dostawie roślin energetycznych, co uzasadniało jego odrzucenie.

Godne uwagi sformułowania

niezłożenie w terminie wspomnianej deklaracji nie może stanowić podstawy odmowy przyznania płatności do upraw roślin energetycznych brak jest adekwatnej regulacji odnoszącej się do terminu złożenia oświadczenia o terminie i wielkości dostawy zrealizowanej na podstawie umowy, wymaganego przez przepis art. 29 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 nie można zaliczyć braku omawianego wyżej oświadczenia do braków wniosku, do których można zaliczyć braki wniosku

Skład orzekający

Czesława Socha

przewodniczący

Jacek Czaja

sprawozdawca

Marzenna Zielińska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów składania oświadczeń w postępowaniach o przyznanie płatności bezpośrednich, zwłaszcza w kontekście roślin energetycznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego związanego z płatnościami do roślin energetycznych w określonym okresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych i materialnoprawnych związanych z płatnościami unijnymi dla rolników, a rozstrzygnięcie NSA jest korzystne dla rolników w kontekście terminów składania dokumentów.

Rolniku, termin na złożenie oświadczenia o dostawie roślin energetycznych nie musi oznaczać utraty dopłat!

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 861/10 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2011-09-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-07-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Czesława Socha /przewodniczący/
Jacek Czaja /sprawozdawca/
Marzenna Zielińska
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
III SA/Po 79/10 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2010-04-29
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U.UE.L 2004 nr 345 poz 1 art. 24, art. 27 ust. 2 lit. a) i b), art. 29 ust. 1 lit. c)
Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r.ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady  (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych  gruntów do produkcji surowców
Dz.U. 2007 nr 35 poz 217
art. 7 ust. 3 pkt 4, art. 18 ust. 3
Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej - Tytuł zmieniony przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lutego 2008 r. (Dz.U.08.44.262) na: "o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego"
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Czesława Socha Sędzia NSA Marzenna Zielińska Sędzia del. WSA Jacek Czaja (spr.) Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 14 września 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej E. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia 29 kwietnia 2010 r. sygn. akt III SA/Po 79/10 w sprawie ze skargi E. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [..] listopada 2009 r. nr [..] w przedmiocie płatności do upraw roślin energetycznych 1. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w P. do ponownego rozpoznania; 2. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz E. K. kwotę 320 (trzysta dwadzieścia) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2010 r., po rozpoznaniu sprawy ze skargi E. K. na decyzję Dyrektora [..] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [..] listopada 2009 r., nr [..], w przedmiocie odmowy przyznania płatności do upraw roślin energetycznych, oddalił skargę.
Sąd pierwszej instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia.
Decyzją z dnia [..] sierpnia 2009 r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. przyznał E. K. płatności JPO na rok 2008 w kwocie [..] zł i odmówił przyznania płatności do upraw roślin energetycznych. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż do płatności JPO strona zadeklarowała [..] ha i w trakcie kontroli administracyjnej stwierdzono również [..] ha. Odnośnie pozostałych płatności bezpośrednich organ wskazał, iż odmówiono ich przyznania ze względu na nie dostarczenie wraz z wnioskiem oświadczenia o uprawie wieloletnich roślin energetycznych do przetworzenia na produkty energetyczne lub umowy zawartej z podmiotem kupującym lub pierwszą jednostką przetwórczą. Zgodnie z art. 7 ust. 3 pkt. 4 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów bezpośrednich (Dz.U. Nr 35, poz. 217 ze zm.), wnioskodawca winien spełniać warunki wskazane w rozdziale 8 rozporządzenia nr [..] z dnia 29 października 2004 r. w sprawie ustanowienia szczegółowych zasad zastosowania rozporządzenia Komisji (WE) nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz. U. L nr 345 z 20 listopada 2004 r.), czyli wnieść powyższe dokumenty w terminie obowiązującym dla wniosków o przyznanie świadczeń (art. 21 ust. 1 akapit 2 rozporządzenia nr 796/2004). Wniosek taki składa się w terminie do 15 maja oraz ewentualnie w okresie do 9 czerwca (z zastosowaniem odpowiednich sankcji finansowych) i termin ten nie podlega przywróceniu. W sprawie oświadczenie o uprawie roślin energetycznych wieloletnich złożono dopiero w dniu 28 sierpnia 2009 r.
Utrzymując w mocy powyższą decyzję Dyrektor [..] Oddziału Regionalnego ARIMR w P. podzielił pogląd o braku podstaw do przyznania płatności do upraw roślin energetycznych. Organ wskazał przy tym na brak możliwości przywrócenia stronie terminu do wniesienia oświadczenia, gdyż termin 15 maja (ewentualnie 9 czerwca) jest terminem prawa materialnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. E. K. wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzucając im: naruszenie art. 18 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, poprzez błędne przyjęcie tezy o niezłożeniu przez stronę stosownego oświadczenia w terminie; naruszenie art. 23 ust. 1 rozporządzenia Komisji WE nr 796/2004, poprzez odrzucenie uzupełnionego wniosku jako opóźnionego oraz naruszenie art. 9 k.p.a. w zw. art. 64 § 2 k.p.a., poprzez stwierdzenie, iż wniosek złożony i uzupełniony w terminie został złożony z przekroczeniem tego terminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalając skargę stwierdził, że zgodnie z art. 7 ust. 3 pkt. 4 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów bezpośrednich, dla uzyskania odpowiednich płatności do upraw roślin energetycznych wnioskodawca winien spełniać warunki wskazane w rozdziale 8 rozporządzenia nr 1973/2004, czyli wnieść wraz z wnioskiem oświadczenie o uprawie wieloletnich roślin energetycznych do przetworzenia na produkty energetyczne lub umowę zawartą z podmiotem kupującym lub pierwszą jednostką przetwórczą, w terminie obowiązującym dla wniosków o przyznanie świadczeń (zgodnie z art. 21 ust. 1 akapit 2 rozporządzenia nr 796/2004). Wniosek taki składa się w terminie do 15 maja (zgodnie z art. 18 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów bezpośrednich) oraz ewentualnie w okresie późniejszym – maksymalnie do 9 czerwca (z zastosowaniem odpowiednich sankcji finansowych – art. 21 rozporządzenia nr 796/2004). Sąd pierwszej instancji, powołując się na poglądy doktryny wywiódł, że termin ten nie podlega przywróceniu, o czym stanowi bezpośrednio przepis art. 18 ust. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów bezpośrednich. W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, iż w niniejszej sprawie sam wniosek o przyznanie płatności został wniesiony w dopuszczalnym terminie, czyli w dniu 15 maja 2008 r., nie dołączono do niego jednak w tym terminie wymaganych dokumentów. Sąd podzielił pogląd zaprezentowany przez stronę skarżącą, iż do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w odpowiednich przepisach Unii Europejskiej (art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego), przy czym odpowiednie zastosowanie winien również znaleźć art. 64 § 2 k.p.a., nakazujący wezwanie wnoszącego podanie o usunięcie jego braków formalnych w terminie 7 dni – pod rygorem pozostawienia bez rozpoznania (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 14.01.2009 r., III SA/GL 1121/08). Dostrzeżenie określonych braków wniosku winno zatem skutkować wezwaniem wnioskodawcy do ich usunięcie, w trybie art. 64 § 2 k.p.a. Organ wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych wniosku, poprzez dostarczenie w stosunku do każdej zgłoszonej działki rolnej z gatunkiem rośliny energetycznej (A 1 – H 1) umowy dla tego gatunku lub odpowiedniej deklaracji o wykorzystaniu roślin we własnym gospodarstwie lub zobowiązaniu. Wnioskodawca zastosował się do tego wezwania ale po upływie ustawowego terminu 7 dni, wskazanego w art. 64 § 2 k.p.a., albowiem żądane oświadczenia o dostawie roślin energetycznych wpłynęły do organu dopiero w dniach 1 grudnia 2008 r., 2 grudnia 2008 r. oraz 8 grudnia 2008 r. Wobec tego organy administracji zasadnie – w ocenie Sądu – uznały, iż wniosek strony z dnia 15 maja 2008 r. zawierał określone braki, do usunięcia których wezwano stronę w trybie art. 64 § 2 k.p.a. Ponieważ strona dokonała usunięcia tych braków po upływie wyznaczonego terminu ustawowego, organy prawidłowo stwierdziły brak podstaw do przyjęcia, iż wniosek strony został złożony w całości (czyli ze wszystkimi wymaganymi dodatkowymi dokumentami) w wyznaczonym terminie. Z tego powodu zdaniem Sądu zasadnie odmówiono stronie przyznania wnioskowanej płatności do upraw roślin energetycznych.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniosła E. K. i zaskarżając wyrok w całości, wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Wnosząca skargę kasacyjną zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła:
I. naruszenie prawa materialnego:
a) art. 18 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, poprzez błędne zastosowanie i przyjęcie, iż skarżąca nie złożyła terminowo wniosku o dopłatę w ramach systemu wsparcia bezpośredniego oraz powoływanie się na brak możliwości przywrócenia terminu,
b) art. 25 ust. 2 lit. a rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. w sprawie ustanowienia szczegółowych zasad zastosowania rozporządzenia Komisji (WE) nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców, poprzez nieuwzględnienie, iż uzupełnienie braków formalnych dotyczyło deklaracji wskazanej w powyższym przepisie,
c) § 2 pkt 1 lit. d rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 maja 2008 r. w sprawie terminów dokonywania przez wnioskodawców, podmioty skupiające i pierwsze jednostki przetwórcze określonych czynności dotyczących płatności do upraw roślin energetycznych, poprzez uznanie, iż uzupełnienie braków formalnych postępowania o przydział dopłaty bezpośredniej dotyczyło oświadczenia o dostawie roślin energetycznych określonego w powyższym przepisie, podczas gdy to oświadczenie składa się w innym terminie, po dokonaniu zbioru roślin i służy ono weryfikacji sposobu wykorzystania dopłaty, II. naruszenie prawa procesowego:
a) art. 9 kpa w zw. z art. 64 § 2 k.p.a. – poprzez uznanie, iż złożony w terminie wniosek oraz uzupełniony, w terminie wskazanym przez organ, został złożony po terminie określonym ustawowo w art. 23 ust. 1 Rozporządzenia Komisji WE nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. - Ustanowienie szczegółowych zasad wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej dla systemów wsparcia dla rolników (Dz.U. L nr 141 z 30 kwietnia 2004 r.) i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu rady (WE) nr 479/2008 (796/2004/WE), poprzez nieuwzględnienie, iż organ administracyjny nie przeprowadził skutecznej i jednorazowej kontroli wniosku, a po dokonaniu wezwania do uzupełnienia wniosku i prawidłowym, terminowym dokonaniu tego uzupełnienia przez stronę odrzucił wniosek jako spóźniony,
b) art. 12 k.p.a. poprzez nie zapoznanie się z dowodami w szczególności charakterem i rolą i podstawą prawną oświadczenia o dostawie roślin energetycznych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona wnosząca skargę wskazała, że w sprawie znajduje zastosowanie art. 64 § 2 k.p.a., nakazujący wezwanie wnoszącego podanie do usunięcia braków formalnych w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Wnosząca skargę kasacyjną wskazała, że składając wniosek o przyznanie płatności za rok 2008 zobowiązana była złożyć oświadczenie o uprawie wieloletnich roślin energetycznych przeznaczonych do przetwarzania na produkty energetyczne. Jako podstawę prawną tego oświadczenie autorka skargi kasacyjnej wskazała art. 25 ust 2 rozdział nr 8 rozporządzenia WE nr 1973/2004 r. Skarżąca podała, że z uwagi na niezłożenie niniejszego oświadczenia, pismem z [..].07.2008 r. została wezwana do jego złożenia. Powyższe wezwanie otrzymała w dniu [..].08.2008 r., natomiast wymagane oświadczenie złożyła w dniu [..].08.2008 r. czyli dzień po otrzymaniu wezwania. W tym stanie rzeczy w ocenie skarżącej, uzupełnienie braków formalnych podania nastąpiło w wymaganym 7 dniowym terminie. Dalej składająca skargę kasacyjną wskazała, że oświadczenie o dostawie roślin energetycznych składane jest na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [..] maja 2008 r. w sprawie terminów dokonywania przez wnioskodawców, podmioty skupujące i pierwsze jednostki przetwórcze określonych czynności dotyczących płatności do upraw roślin. Autorka skargi kasacyjnej wskazała, że oświadczenia o dostawie nie można złożyć przed zbiorami, dlatego też terminowość jego złożenia należy oceniać w oparciu o wskazane rozporządzenie, a nie regulacje odnoszące się do składania wniosków o dopłaty. W ocenie skarżącej z uwagi na to, iż dokonała ona zbioru roślin pod koniec listopada 2008 r., oświadczenie, stosownie do § 2 pkt 1d powołanego wyżej rozporządzenia, powinna złożyć w terminie 14 dniowym. Dlatego też w miarę postępu zbiorów roślin skarżąca składała wymagane oświadczenia – w dniach: [..] grudnia 2008 r., [..] grudnia 2008 r. oraz [..] grudnia 2008 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
1. Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności trzeba zauważyć, że zagadnienie oceny skutków niezłożenia w terminie deklaracji o ilości zebranych i dostarczonych roślin energetycznych była przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego już kilkakrotnie. Należy tu wskazać następujące wyroki: z 26 listopada 2010 r., sygn. akt II GSK 865/09; z 27 października 2009 r., sygn. akt II GSK 122/09; z 28 kwietnia 2010 r., sygn. akt II GSK 561/09 i 11 czerwca 2010 r., sygn. akt II GSK 628/09. We wskazanych orzeczeniach Naczelny Sąd Administracyjny jednolicie przyjmował, że niezłożenie w terminie wspomnianej deklaracji nie może stanowić podstawy odmowy przyznania płatności do upraw roślin energetycznych.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela stanowisko wyrażone w tych wyrokach, przy czym argumentacja przyjęta za podstawę takiego poglądu odwołuje się do reguł wynikających z następujących przepisów prawa.
2. Zasady przyznawania dopłat do upraw roślin energetycznych zostały uregulowane przede wszystkim w przepisach rozdziału 8 rozporządzenia Komisji Nr 1973/2004, oraz w cyt. ustawie z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Poza tymi aktami prawnymi znaczenie mają także rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z 29 września 2003 r. oraz Komisji (WE) nr 796/2004.
W świetle przepisu art. 27 ust. 2 lit. a) i b) oraz art. 29 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004, przyjąć należy, że złożenie właściwemu organowi przez wnioskującego o dopłaty rolnika deklaracji dostawy roślin energetycznych jest warunkiem uzyskania takiej dopłaty.
Należy zauważyć, że ustanowienie obowiązku zadeklarowania daty i wielkości dostawy, jako jednego z warunków przyznania płatności, jest wynikiem przyjętego przez prawodawcę założenia, zgodnie z którym pomoc finansowa do roślin energetycznych jest uwarunkowana ich przeznaczeniem do wykorzystania w produkcji produktów energetycznych (art. 24 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004). Pozostałe przepisy wspólnotowe (art. 25 ust. 1 - 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 oraz art. 90 zdanie pierwsze rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003) prowadzą do wniosku, że płatność do upraw roślin energetycznych ma na celu realne wykorzystanie prowadzonych upraw energetycznych i przysługuje nie z samego faktu ich uprawy, lecz z tytułu zawartej z określonym odbiorcą umowy dostawy tych roślin (wyjątek dotyczy pierwszego zbioru upraw innych niż uprawy jednoroczne), prowadzącej do przetworzenia określonego surowca na produkt energetyczny (por. pkt 19 preambuły rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004). Konsekwencją przyjętego założenia jest dokonywanie wypłaty kwoty pomocy po zrealizowaniu celu, jakim jest wykorzystanie energetycznego surowca rolnego tzn. po złożeniu kopii umowy (art. 29 ust. 1 pkt a w związku z art. 25 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004) oraz dowodu wykonania tej umowy w postaci oświadczenia o zrealizowanej dostawie (art. 29 ust. 1 pkt c powołanego rozporządzenia).
3. Tak ukształtowanym w prawie wspólnotowym obowiązkom wnioskodawcy ubiegającego się o dopłaty do roślin energetycznych, odpowiadają zasady przyznawania płatności przyjęte w prawie krajowym. Ustawą o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, ustanowiony został obowiązek zadeklarowania, w formie pisemnego oświadczenia, organowi decydującemu o dopłacie, danych co do wielkości dostawy danego gatunku rośliny energetycznej i daty dostawy. Zgodnie z obowiązującym w dacie rozstrzygania przez organ art. 7 ust. 3 pkt 4 cyt. ustawy o płatnościach, wnioskodawcy przysługuje płatność obszarowa do upraw roślin energetycznych na będące w jego posiadaniu grunty rolne, jeżeli między innymi są spełnione warunki określone w rozdziale 8 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004. Dotyczy to także wymogu zawarcia umowy dostawy z zatwierdzonym przez właściwy organ podmiotem skupującym lub jednostką przetwórczą, a także zrealizowania tej umowy poprzez dostawę zebranych roślin energetycznych zatwierdzonemu podmiotowi.
4. W związku z tym stwierdzić należy, że w kwestii dotyczącej obowiązku zawarcia umowy z odbiorcą produktów energetycznych oraz złożenia właściwemu organowi kopii umowy dostawy i deklaracji co do czasu i wielkości dostaw, zarówno regulacje wspólnotowe, jak też regulacja krajowa wykazują pełną zgodność, przesądzając, iż wykonanie tych czynności prowadzi do wypłaty kwoty pomocy. Rozważając charakter oświadczenia co do terminu i wielkości dostawy roślin energetycznych, przyjąć należy, że złożenie tego oświadczenia jest wynikającym ze wskazanych regulacji warunkiem wypłaty kwoty pomocy.
5. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego brak jest podstaw do przyjęcia, że powołane wyżej unormowania przewidują termin złożenia właściwemu organowi oświadczenia, którego niedotrzymanie stanowiłoby podstawę odmowy płatności do roślin energetycznych oraz upoważniałoby organ do nałożenia sankcji. Okoliczność, że unormowania wspólnotowe i krajowe nadają oświadczeniu o wielkości i terminie dostawy roślin energetycznych istotne znaczenie, jako warunku wypłaty kwoty pomocy, nie oznacza, iż warunek ten musi zostać spełniony w określonym czasie, pod rygorem utraty prawa do dopłaty i nałożenia sankcji na podstawie art. 51 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004.
Takie twierdzenie nie znajduje oparcia ani w obowiązujących przepisach wspólnotowych, ani w cyt. ustawie o płatnościach, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 44, poz. 262), czy też w brzmieniu z daty wydawania zaskarżonej decyzji. Terminem, z którym przepisy wspólnotowe wiążą utratę prawa podmiotowego jest, wskazany w art. 11 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, dzień 15 maja – jako ostateczny termin do złożenia wniosku o przyznanie pomocy. Ustawa o płatnościach w art. 18 ust. 2 i 3, wskazując okres od 15 marca do 15 maja, jako właściwy do złożenia wniosku o dopłaty, jednoznacznie stwierdza, że termin ten nie podlega przywróceniu. Złożony wniosek, w przypadku gdy dotyczy pomocy do roślin energetycznych, z uwagi na cel udzielania pomocy finansowej do upraw roślin energetycznych, o czym była wyżej mowa, musi zostać zaopatrzony dodatkowo w kopię umowy zawartej z odbiorcą lub przetwórcą tych roślin (art. 25 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1793/2004 oraz art. 13 ust. 6 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004). Zastrzeżony dla złożenia tego wniosku termin, należy również odnosić do wspomnianej umowy dostawy.
Podkreślić należy, że o ile uregulowanie kwestii terminu złożenia wniosku o dopłatę, jak i umowy zawartej z odbiorcą roślin energetycznych, zostało dokonane wprost i nie wywołuje wątpliwości, to brak jest adekwatnej regulacji odnoszącej się do terminu złożenia oświadczenia o terminie i wielkości dostawy zrealizowanej na podstawie umowy, wymaganego przez przepis art. 29 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004.
6. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że błędny jest pogląd Sądu pierwszej instancji, iż w świetle art. 7 ust. 3 pkt. 4 ustawy o płatnościach w ramach systemów bezpośrednich oraz rozdziału 8 rozporządzenia nr 1973/2004, do warunków, od których spełnienia uzależnione jest uzyskanie płatności do upraw roślin energetycznych, zalicza się także złożenie – w terminie obowiązującym dla wniosków o przyznanie świadczeń – oświadczenia o uprawie wieloletnich roślin energetycznych do przetworzenia na produkty energetyczne lub umowę zawartą z podmiotem kupującym lub pierwszą jednostką przetwórczą. Tym samym brak było podstaw do przyjęcia, że do składania wyżej opisanych oświadczeń znajduje zastosowanie przepis art. 18 ust. 3 cyt. ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, który wyklucza możliwość przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie płatności obszarowych i w żadnej mierze nie odnosi się do terminu składania oświadczenia, wymaganego przez przepis art. 29 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004.
Błędny jest także pogląd Sądu pierwszej instancji, iż wobec niezłożenia przez wnioskodawcę wymaganego przez przepis art. 29 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004. oświadczenia, sam wniosek o płatność był z tego tytułu niekompletny, co pozwalało na zastosowanie art. 64 § 2 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Przepis ten znajduje zastosowanie w przypadku braków wniosku, do których nie można zaliczyć braku omawianego wyżej oświadczenia.
7. Z tych wszystkich względów oraz na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w pkt 1 sentencji. Orzeczenie w przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego (pkt 2 sentencji) uzasadnia przepis art. 203 pkt 1 p.p.s.a.