II GSK 829/11

II GSK 829/11 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2012-06-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-04-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Czesława Socha /przewodniczący/
Małgorzata Korycińska
Zofia Przegalińska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
I SA/Go 1189/10 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 2011-01-27
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2007 nr 35 poz 217
art. 3
Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej - Tytuł zmieniony przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lutego 2008 r. (Dz.U.08.44.262) na: "o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego"
Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 68
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Czesława Socha Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia NSA Zofia Przegalińska (spr.) Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2012 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej T. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. W. z dnia 27 stycznia 2011 r. sygn. akt I SA/Go 1189/10 w sprawie ze skargi T. S. na decyzję Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. G. z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej 1. oddala skargę kasacyjną; 2 zasądza od T. S. na rzecz Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. G. kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym skargą kasacyjną wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę T. S. w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej na 2009 r.
Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że w dniu [...] maja 2009 r. do Biura Powiatowego ARiMR w N. S. z/s w K. wpłynął wniosek T. S. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej. Wniosek obejmował:
Pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne,
Wariant 2.2 Uprawy rolnicze (w okresie przestawienia), deklarowana powierzchnia realizacji wariantu w roku składania wniosku 34,95 ha,
Wariant 2.4 Trwałe użytki zielone (w okresie przestawienia), deklarowana powierzchnia realizacji wariantu w roku składania wniosku 31,07 ha,
Pakiet 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone,
Wariant 3.1 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach, deklarowana powierzchnia realizacji wariantu w roku składania wniosku 31,7 ha.
W dniach [...] sierpnia 2009 r. w gospodarstwie T. S. przeprowadzona została kontrola na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni, obejmująca działki rolne położone w granicach województwa l.
W dniu [...] sierpnia 2009 r. w gospodarstwie wnioskodawczyni przeprowadzona została kontrola na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni, obejmująca działki położone w granicach województwa d.
Przeprowadzone kontrole stwierdziły następujące nieprawidłowości:
– powierzchnia stwierdzona działki rolnej DD wyniosła 6,49 ha, wobec zadeklarowanej we wniosku powierzchni 7,65 ha (kod DR13+);
– powierzchnia stwierdzona działki rolnej X (dz. ew. 124/3) wyniosła 0,36 ha, wobec zadeklarowanej we wniosku powierzchni 0,44 ha (kod DR13+);
– powierzchnia stwierdzona działki rolnej Z (dz. ew. 351/1) wyniosła 0,47 ha, wobec zadeklarowanej we wniosku powierzchni 0,46 ha (kod DR13-);
– na działce rolnej CC (dz. ew. 89/3) stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej (kod DR18);
– na działce rolnej K (dz. ew. 207/6) stwierdzono (gorczycę) należącą w całości do innej grupy upraw niż zadeklarowana w złożonym wniosku.
Nadto stwierdzono:
– nieprzestrzeganie normy N1, tj. grunt orny nie jest wykorzystywany do uprawy roślin lub nie jest ugorowany oraz normy N1.1, tj. stwierdzono, że grunt orny nie jest uprawiany lub nie jest ugorowany - na całej działce rolnej CC;
– nieprzestrzeganie normy N7, tj. grunty rolne, na których nie jest prowadzona plantacja wierzby (Salix sp.), wykorzystywanej do wyplatania, albo plantacja zagajników o krótkiej rotacji, wykorzystywanych na cele energetyczne, są porośnięte drzewami lub krzewami lub łąki i pastwiska albo grunty orne położone na stokach o nachyleniu powyżej 20° są porośnięte drzewami i krzewami, których liczba przekracza 50 szt./ha, normy N7.1, tj. grunty rolne, na których nie jest prowadzona plantacja wierzby (Salix sp.), wykorzystywanej do wyplatania, albo plantacja zagajników o krótkiej rotacji, wykorzystywanych na cele energetyczne, są porośnięte drzewami lub krzewami oraz normy N7.2, tj. łąki i pastwiska albo grunty orne położone na stokach o nachyleniu powyżej 20° są porośnięte drzewami i krzewami, których liczba przekracza 50 szt/ha - na całej działce rolnej CC.
Wnioskodawczyni nie zgodziła się z ustaleniami kontroli w zakresie wykluczenia działki nr 89/3 położonej w miejscowości J. z powodu zakrzewień, twierdząc, że na tej działce nie występują zakrzewienia i jest ona utrzymana w dobrej kulturze rolnej. Do pisma dołączyła pomiar upraw potwierdzony przez geodetę L. B.
W odniesieniu do wyników kontroli zawartych w protokole z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2009 r. wnioskodawczyni oświadczyła, że nie zgadza się z dokonanymi ustaleniami co do działki ewidencyjnej nr 207/6 położonej w obrębie B., a dotyczącymi stwierdzenia, iż na działce tej w 2009 r. uprawiana była gorczyca. Ponadto zakwestionowała wyniki pomiarów działki nr 124/3 położonej w obrębie J. oraz działki nr 903/1 położonej w obrębie S., a także stwierdzony stan na działce nr 89/3. Do pisma zawierającego powyższe zastrzeżenia wnioskodawczyni dołączyła kopię protokołu nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. z inspekcji gospodarstwa rolnego na okoliczność zgodności z zasadami produkcji rolniczej metodami ekologicznymi oraz pomiar uprawy na działkach ewidencyjnych nr 903/1, 124/3, 89/3 wykonany przez geodetę L. B.
W związku z powyższym stanowiskiem wnioskodawczyni, w dniu [...] marca 2010 r. Okręgowe Przedsiębiorstwo G. Sp. z o. o. w Z. G. przeprowadziło ponowne kontrole w gospodarstwie rolnym T. S. Pismem z dnia [...] marca 2010 r. wykonawca kontroli poinformował Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, iż brak jest podstaw do zmiany wyników przeprowadzonej kontroli terenowej, w całości podtrzymując wcześniejsze ustalenia kontrolne w tym zakresie. Nadto stwierdzono, iż trzykrotnie bezskutecznie podejmowano próbę telefonicznego powiadomienia strony o kontroli. W czasie kontroli stwierdzono świeże ślady po wykarczowaniu krzewów i drzew.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w N. S. z/s w K. przyznał T. S. płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości – w ramach wariantów:
– 2.2 Uprawy rolnicze (w okresie przestawienia), do powierzchni 33,79 ha kwotę 26.434,80 zł;
– 2.4 Uprawy warzywne (w okresie przestawienia), do powierzchni 31,02 ha kwotę 10.236,60 zł;
– 3.1 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach, do powierzchni 31,02 ha kwotę 12.882,50 zł.
Na powyższe rozstrzygnięcie strona złożyła odwołanie, podnosząc, że uzasadnienie decyzji jest niezrozumiałe i sprzeczne z prawem. Ponadto wskazała, iż organ I instancji powołując się na przepisy rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 naruszył prawo materialne, gdyż w dniu wydania decyzji ww. rozporządzenie nie obowiązywało.
Wobec powyższego strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie dopłat do całkowitej powierzchni zgłoszonych działek.
Po rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor L. Oddziału Regionalnego ARiMR w Z. G. decyzją z dnia [...] września 2010 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji stwierdził, iż organ I instancji w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny oraz prawidłowo zastosował przepisy prawa. Podzielił jedynie zarzut skarżącej w zakresie naruszenia przez organ I instancji art.107 § 3 k.p.a. w zakresie braku odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do dowodów przedstawionych przez stronę w postaci pomiarów wykonanych przez geodetę L. B. oraz zawnioskowanych świadków. Organ odwoławczy ocenił, że powyższe uchybienia pozostały bez wpływu na wynik rozstrzygnięcia sprawy, bowiem decyzja organu I instancji została wydana o prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy, a także w sposób prawidłowy zostały zastosowane przepisy prawa materialnego.
Organ odwoławczy podkreślił znaczenie dowodu w postaci raportu z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni nr [...], który zawiera ustalenia poczynione podczas przeprowadzonej wizytacji terenowej. Raport zawiera ustalenia dotyczące powierzchni działek rolnych DD, CC, X, Z, K oraz stan ich użytkowania. Dla potwierdzenia stwierdzonych ustaleń wykonane zostały fotografie działek rolnych, jak również wykonano na stosownych mapach szkice przeprowadzonych pomiarów wskazujące miejsca wykonania zdjęć. Z uwagi na wniesione przez stronę zastrzeżenia do protokołu z czynności kontrolnych, wykonawca kontroli, tj. G. sp. z o.o. przeprowadził ponowną kontrolę ww. działek rolnych. Z dokumentacji fotograficznej sporządzonej w trakcie powtórnej kontroli wynikało, iż na działkach rolnych CC, X, DD stwierdzono świeże ślady po wykarczowaniu znajdujących się na nich krzewów i drzew. Fakt ten korelował ze stanem faktycznym zastanym podczas pierwszej kontroli, w trakcie której stwierdzono zadrzewienie/zakrzewienie działki CC oraz mniejszą uprawę działki rolnej DD oraz X. W przypadku tych działek różnica powierzchni wynikała z odjęcia przez inspektorów terenowych gruntów niekwalifikowanych się do dopłat (zakrzaczenie, zadrzewienie). Odnośnie działki rolnej K, jak wynikało ze zgromadzonych dokumentów, to na działce tej producent rolny zadeklarował trwałe użytki zielone na susz paszowy, jednak podczas kontroli stwierdzono gorczycę (potwierdza to załączona dokumentacja fotograficzna 22). W wyniku kontroli sporządzonej [...] marca 2010 r. stwierdzono, iż działka była zaorana i obsiana (fotografia 109). W ocenie organu odwoławczego powyższe fakty wskazują, iż kontrola została przeprowadzona w sposób prawidłowy, oraz że brak było podstaw do twierdzenia, że brak było okoliczności wskazujących na popełnienie przez kontrolerów terenowych pomyłki. O prawidłowości wykonanej kontroli świadczy także odczyt w systemie informatycznym ZSZiK, ślady urządzenia GPS. Ślady te zostały uzyskane podczas pomiarów urządzeniem GPS, a następnie naniesiono je w postaci cyfrowej na ortofotomapy cyfrowe (przetworzone zdjęcie lotnicze lub satelitarne) znajdujące się w bazie posiadanego przez ARiMR systemu LPIS (system identyfikacji działek rolnych). Przedmiotowe ślady korelowały z granicami działek ewidencyjnych (tj. znajdujących się w ich obrębach), co dawało pewność prawidłowego zlokalizowania działek rolnych w terenie. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy uznał, iż zapisy w raporcie z kontroli dotyczące działek DD, K, CC oraz X przedstawiały stan faktyczny zastany przez inspektorów terenowych i brak było podstaw do podważenia tychże zapisów. Mając powyższe na uwadze organ uznał, iż niezasadne było przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka sołtysa wsi J. Następstwem powyższych ustaleń było nieuwzględnienie dostarczonych przez stronę pomiarów działek rolnych wykonanych przez L. B. Organ odwoławczy wskazał, iż w przypadku działki rolnej K (uprawa stwierdzona – gorczyca) nie zostały spełnione wymagania w art. 2 pkt 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. (Dz. U. L 141, 30 kwietnia 2004 r.) ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników - który definiuje "trwałe użytki zielone" jako grunt zajęty pod uprawę traw lub innych upraw zielonych naturalnych (samosiewnych) lub powstałych w wyniku działalności rolniczej (zasianych), niewłączony do płodozmianu w gospodarstwie przez pięć lat lub dłużej. Odnosząc się natomiast do przedłożonej przez stronę kopii protokołu nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. z inspekcji gospodarstwa rolnego na zgodność z zasadami produkcji rolniczej metodami ekologicznymi, organ odwoławczy pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. zwrócił się do [...] Sp. z o.o. z prośbą o przesłanie stanowiska odnośnie nieprawidłowości wskazanych podczas przeprowadzonej przez Okręgowe Przedsiębiorstwo G.-K. "G." Sp. z o.o. kontroli na miejscu. W odpowiedzi uzyskano informację, iż inspektorzy terenowi nie prowadzą pomiaru działek. Podstawą wpisu do protokołu kontroli poszczególnych rodzajów upraw jest deklaracja producenta, nie posiadają też dokumentacji fotograficznej gospodarstwa T. S.
Organ odwoławczy odpowiadając na zarzut zawarty w odwołaniu wyjaśnił, iż w sprawie prawidłowo został zastosowany przepis rozporządzenia Rady (WE) nr 796/2004, które w chwili wydania zaskarżonej decyzji było obowiązujące. Zgodnie bowiem z art. 86 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30.11.2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemu wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE z dnia 2.12.2009 r. L 316/65) - rozporządzenie (WE) nr 796/2004 traci moc z dniem 1 stycznia 2010 r. Jednakże rozporządzenie to stosuje się nadal w odniesieniu do wniosków o przyznanie pomocy dotyczących lat gospodarczych lub okresów premiowych rozpoczynających się przed dniem 1 stycznia 2010 r. Wniosek o przyznanie płatności na rok 2009 wnioskodawczyni złożyła [...] maja 2009 r., a więc w okresie obowiązywania rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z 21 kwietnia 2004 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. w związku z art. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm.) poprzez:
– niewyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego,
– nieustalenie faktów, które znajdowały się w zakresie możliwości samego organu, w szczególności brak wyjaśnienia rozbieżności pomiędzy wynikami kontroli z dnia [...] sierpnia 2009 r. i wynikami pomiarów wykonanych [...] września 2009 r. przez geodetę L. B.
W skardze zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj. art. 68 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne rozdz. 3, t. 44, s. 243 z późn. zm.), poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy wnioskodawczyni nie ponosi winy za ewentualne nieprawidłowości we wniosku, który sporządziła w oparciu o dostępne dane, w tym informację od właściciela oraz aktualny wypis z ewidencji gruntów.
Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że czynności kontrolne zostały przeprowadzone przy uwzględnieniu wszelkich unormowań wspólnotowych z uwzględnieniem art. 23 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004. Zdaniem Sądu o prawidłowości wykonanych czynności kontrolnych świadczą także odczyty w systemie informatycznym ZSZiK. Wobec prawidłowych ustaleń organów, zasadnie organ odwoławczy odmówił wiarygodności dostarczonym przez stronę pomiarów działek rolnych wykonanych przez geodetę L. B. oraz odmówił przesłuchania wnioskowanych przez skarżącą świadków. Tym samym Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej co do naruszenia przez organy art. 7, art. 77 k.p.a.
W ocenie Sądu, organ odwoławczy w wyniku ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy prawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie. Chociaż decyzja organu I instancji nie spełnia wymogów wynikających z art. 107 § 3 k.p.a., to jednak organ odwoławczy uchybienie to sanował, wyczerpująco wskazując okoliczności odmowy przesłuchania świadków, jak i nieuwzględnienie pomiarów działek przedstawionych przez skarżącą, które wskazują wielkość powierzchni gruntów, jak również stosowanej metody upraw. Natomiast dla potrzeb pomocy obszarowej podstawowe znaczenie ma rzeczywisty obszar gruntu rolnego, na którym prowadzona jest określona uprawa.
Zdaniem Sądu, brak było również podstaw do zastosowania w sprawie art. 68 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, w którym zostały przewidziane wyjątki od stosowania obniżek i wyłączeń. Stwierdzenie przez inspektorów terenowych podczas kontroli na miejscu mniejszej powierzchni użytkowanej rolniczo w odniesieniu do powierzchni działek rolnych zadeklarowanych przez producenta rolnego we wniosku, wyklucza możliwość uznania, że wnioskodawca nie ponosi winy za swój błąd. Powoływanie się na stan ewidencyjny gruntów zdaniem Sądu jest uzasadnione, gdy dane zawarte w ewidencji gruntów stanowią podstawę faktyczną wniosku o przyznanie płatności, natomiast z treści zaskarżonej decyzji wynika, że dane zawarte w ewidencji gruntów nie stanowiły podstawy faktycznej wniosku o płatności.
W skardze kasacyjnej wniesionej na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., podniesiony został zarzut:
1) naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 oraz 141 § 4 p.p.s.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Dyrektora L. Oddziału Regionalnego ARiMR, w sytuacji gdy została ona wydana z istotnym naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, odnoszącymi się do błędnych ustaleń faktycznych w sprawie, a w szczególności art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a. w związku z art. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm.) poprzez:
a) pominięcie wyników przedstawionej opinii biegłego L. B.,
b) pominięcie dowodu z wnioskowanych przez skarżącą świadków;
W oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 oraz 141 § 4 p.p.s.a. w skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez utrzymanie w mocy decyzji Dyrektora L. Oddziału Regionalnego ARiMR, w sytuacji gdy została ona wydana z istotnym naruszeniem przepisów postępowania odnoszącymi się do nieprawidłowego uzasadnienia i wyjaśnienia treści rozstrzygnięcia i naruszenia zasady przekonywania, a w szczególności art. 8, art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieuzasadnienie przyczyn pominięcia materiału dowodnego wnioskowanego przez stronę skarżącą oraz przyczyn i podstaw zastosowania wobec skarżącej sankcji przewidzianej w art. 16 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzania procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do środków wsparcia obszarów wiejskich (Dz.U. UE.L 368 z 23.12.2006 r., s. 74 ze zm.).
W oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 oraz 141 § 4 p.p.s.a. odniesiony został zarzut naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez utrzymanie w mocy decyzji Dyrektora Lubuskiego Oddziału Regionalnego ARiMR, w sytuacji gdy została ona wydana z istotnym naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, odnoszącymi się do nieprawidłowej wykładni i braku zastosowania art. 68 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasad współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. WE Nr L 141 z dnia 30 kwietnia 2004 r. ze zm.), poprzez przyjęcie, iż istnieje obowiązek dochowania należytej staranności przy ustalaniu rzeczywistego areału upraw, a obowiązku takiego nie spełnia powołanie się na dane ewidencyjne i stąd, że skarżąca jest winna nieprawidłowości we wniosku z racji braku dochowania tak pojętej należytej staranności.
Podnosząc powyższe zarzuty w skardze kasacyjnej, wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną wniesiono o jej oddalenie i zasądzenie od skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie znajduje uzasadnionych podstaw, a ponadto Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził przesłanek nieważności postępowania. Z tych powodów skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy zaznaczyć, że skarga kasacyjna powinna odpowiadać wymogom określonym w art. 176 p.p.s.a., przy czym poza przytoczeniem podstaw kasacyjnych koniecznym elementem jest ich uzasadnienie. Strona skarżąca kasacyjnie zobowiązana jest wskazać konkretny artykuł, paragraf, ustęp, którego zarzut naruszenia dotyczy. W odniesieniu do zarzutu naruszenia prawa materialnego należy wskazać sposób naruszenia i wyjaśnić na czym polega błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie przepisu prawa, jak w ocenie strony skarżącej dany przepis powinien być stosowany i rozumiany. Natomiast w ramach drugiej podstawy kasacyjnej (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) należy wskazać, które przepisy (artykuł, paragraf, ustęp) naruszył Sąd I instancji, na czym naruszenie to polega i jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna została wniesiona na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., czyli naruszeniu przepisów postępowania, jeśli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sformułowane w ramach tej podstawy kasacyjnej trzy zarzuty naruszenia przepisów postępowania powołują art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Przepis ten został powołany nieprawidłowo. W zakresie powołanym w skardze kasacyjnej stanowi on, że "Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: Pełne brzmienie tego przepisu zawiera się w dalszych jego jednostkach redakcyjnych tzn. litera a, b, c, z których wynika, że uchylenie decyzji lub postanowienia w całości lub w części następuje, jeżeli sąd stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy.
Niepełne przytoczenie przepisu powoduje, że zarzut należy uznać za nieprawidłowo sformułowany, a tym samym niepoddający się kontroli kasacyjnej.
We wszystkich trzech zarzutach autor skargi kasacyjnej powołuje łącznie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. art. 141 § 4 p.p.s.a.
Powołany przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. stanowi, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie (...). Autor skargi kasacyjnej nie zarzuca jednak braku któregokolwiek z elementów konstrukcyjnych uzasadnienia zaskarżonego wyroku, wiąże natomiast zarzut naruszenia tego przepisu z art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor zawiera twierdzenie, że art. 7 k.p.a. powinien być stosowany przez organy w sprawach odnoszących się do płatności bezpośrednich. Niezastosowanie tego przepisu jest również naruszeniem art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 35, poz. 217 ze zm.). Zgodnie z powołanym przepisem, organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzeć materiał dowodowy. Z przepisu tego wynika wprost, że ustawodawca w postępowaniu w przedmiocie płatności zdecydował się odejść od zasady wyrażonej w art. 7 k.p.a. nakazującej organom administracji publicznej podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Konsekwencją odejścia od zasady prawdy obiektywnej jest również rezygnacja z zasady postępowania dowodowego wyrażonej w art. 77 k.p.a. Obowiązek wynikający z art. 77 k.p.a. w postępowaniu w przedmiocie przyznania płatności został ograniczony jedynie do rozpatrzenia materiału dowodowego przedłożonego przez wnioskodawcę, na którym, stosownie do art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach (...), ciąży wykazanie przesłanek, od których uzależnione jest uprawnienie do płatności (por. wyrok NSA z dnia 24 listopada 2010 r. sygn. akt II GSK 1017/09).
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że pierwszy zarzut skargi kasacyjnej jest nieprawidłowo skonstruowany, gdyż zawiera wskazanie art. 7 k.p.a., który nie ma zastosowania w sprawach o płatności.
Jeśli chodzi o drugi zarzut skargi kasacyjnej, to wobec braku jego rozwinięcia w uzasadnieniu nie sposób stwierdzić do kogo jest on skierowany. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wskazuje, aby Sąd I instancji stosował art. 16 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r.
Odnosząc się do trzeciego zarzuty skargi kasacyjnej – to pomijając art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. jako nieprawidłowo powołany, gdyż zarzut skargi kasacyjnej nie zawiera pełnego brzmienia tego przepisu, oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. jako niezasadnie powołany - należy dojść do wniosku, że zarzut nieprawidłowej wykładni i niezastosowania art. 68 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. WE Nr L 141 z dnia 30 kwietnia 2004 r. ze zm.) jest niezasadny. Powołany przepis stanowi, że obniżki i wyłączenia (...) nie mają zastosowania w przypadku, gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub gdy może wykazać, że nie jest winien nieprawidłowości. Przesłanek zastosowania tego przepisu skarżąca nie spełnia. Przyznanie płatności rolnośrodowiskowej przysługuje do powierzchni gruntów faktycznie użytkowanych przez osobę wnioskującą o te płatności, a nie do powierzchni ewidencyjnej. Fakt oparcia się skarżącej na danych z ewidencji gruntów nie jest usprawiedliwieniem wykrytych podczas kontroli nieprawidłowości.
Z przedstawionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej, zaś o kosztach orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.