II GSK 828/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. L. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie. Sprawa dotyczyła ustalenia wysokości kosztów związanych z usunięciem i przechowywaniem pojazdu marki Fiat, który został usunięty z powodu parkowania na miejscu dla osoby niepełnosprawnej. J. L. został obciążony kwotą 10 004 zł. Kluczowym elementem sporu była kwestia własności pojazdu w dniu jego usunięcia (26 maja 2017 r.). J. L. twierdził, że sprzedał pojazd 1 marca 2017 r., co potwierdzała umowa sprzedaży. Organy administracji oraz WSA uznały jednak, że J. L. był właścicielem pojazdu, opierając się na prawomocnym postanowieniu Sądu Rejonowego o przepadku pojazdu na rzecz m.st. Warszawy oraz danych z CEPiK. NSA uznał te ustalenia za błędne. Sąd kasacyjny podkreślił, że postanowienie o przepadku nie przesądza o stanie własności w dacie usunięcia pojazdu i że organy administracji miały obowiązek samodzielnego zbadania skuteczności umowy sprzedaży. Zastosowanie art. 365 § 1 k.p.c. ogranicza się do sentencji orzeczenia, a nie jego motywów. NSA stwierdził naruszenie art. 130a ust. 10h Prawa o ruchu drogowym oraz przepisów k.p.a. (art. 7, 77, 80) przez niewyczerpujące postępowanie dowodowe i błędną wykładnię mocy wiążącej orzeczeń sądów powszechnych. Dodatkowo, NSA zwrócił uwagę na kwestię kosztów powstałych w wyniku bezczynności organów, wskazując, że obywatel nie powinien ponosić kosztów generowanych przez zaniedbania administracyjne. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów obu instancji, zasądzając od SKO na rzecz J. L. zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 6100 zł.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie właściciela pojazdu na potrzeby obciążenia kosztami usunięcia i przechowywania, interpretacja mocy wiążącej orzeczeń sądów powszechnych w postępowaniu administracyjnym, odpowiedzialność organów za koszty powstałe w wyniku bezczynności.
Dotyczy specyficznej sytuacji usunięcia pojazdu na podstawie art. 130a Prawa o ruchu drogowym i obciążenia kosztami. Interpretacja art. 365 § 1 k.p.c. może być stosowana w innych kontekstach, gdzie orzeczenia sądów powszechnych wpływają na postępowanie administracyjne.
Zagadnienia prawne (3)
Czy postanowienie sądu powszechnego o przepadku pojazdu przesądza o tym, kto był jego właścicielem w dniu wydania dyspozycji usunięcia, w kontekście obciążenia kosztami usunięcia i przechowywania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie o przepadku pojazdu nie przesądza o tym, kto był jego właścicielem w dniu wydania dyspozycji usunięcia. Organy administracji mają obowiązek samodzielnego ustalenia właściciela pojazdu na podstawie całokształtu materiału dowodowego, w tym umów sprzedaży.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że moc wiążąca orzeczeń sądów powszechnych (art. 365 § 1 k.p.c.) dotyczy sentencji, a nie motywów czy ustaleń faktycznych. Orzeczenie o przepadku jest instytucją prawa publicznego, która skutkuje pierwotnym nabyciem własności przez powiat, ale nie przesądza o stanie własności w dniu usunięcia pojazdu. Organy administracji muszą przeprowadzić własne postępowanie dowodowe, aby ustalić rzeczywistego właściciela.
Czy organy administracji są związane ustaleniami sądu powszechnego co do osoby właściciela pojazdu, gdy sąd ten orzekał o jego przepadku na podstawie art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Organy administracji są związane jedynie samym skutkiem orzeczenia o przepadku pojazdu, a nie ustaleniami sądu w zakresie osoby właściciela, o ile nie zostały one wprost objęte treścią sentencji.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że rozszerzanie mocy wiążącej orzeczeń sądów powszechnych poza granice wynikające z ustawy (art. 365 § 1 k.p.c.) byłoby sprzeczne z zasadą legalizmu. Organy nie mogą przyjmować bezkrytycznie ustaleń sądu co do własności, jeśli nie były one przedmiotem rozstrzygnięcia.
Czy obywatel może być obciążony kosztami usunięcia i przechowywania pojazdu, które powstały w wyniku bezczynności lub przewlekłości postępowania organów administracji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obywatel nie powinien ponosić kosztów generowanych wskutek przewlekłości czy bezczynności organów administracji, gdyż koszty te muszą być konieczne i uzasadnione, a nie efektem zaniedbań administracyjnych.
Uzasadnienie
NSA powołał się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, wskazując, że obciążenie obywatela kosztami powstałymi na skutek bezczynności organu stanowi przerzucenie negatywnych skutków wadliwego działania administracji na jednostkę, co jest sprzeczne z zasadą zaufania obywateli do państwa i jego organów oraz zasadą proporcjonalności.
Przepisy (25)
Główne
p.r.d. art. 130a § ust. 10h
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Pomocnicze
p.r.d. art. 130a § ust. 4
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 130a § ust. 10
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 130a § ust. 10i
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
k.p.c. art. 365 § § 1
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 182 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. z 2023 r., poz. 1935 art. 14 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
k.p.a. art. 127 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 17 § pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Ustawa z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych art. 1
Ustawa z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych art. 2
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy administracji nie zbadały wystarczająco skuteczności umowy sprzedaży pojazdu. • Postanowienie sądu o przepadku pojazdu nie przesądza o własności w dacie usunięcia. • Organy były związane jedynie sentencją orzeczenia sądu powszechnego, a nie jego motywami. • Koszty powstałe w wyniku bezczynności organów nie mogą obciążać obywatela.
Godne uwagi sformułowania
nie przesądza o stanie własności w dniu usunięcia pojazdu • nie stanowi ono potwierdzenia rzeczywistego właściciela pojazdu na tę datę • moc wiążąca orzeczeń sądów powszechnych (art. 365 § 1 k.p.c.) rozciąga się wyłącznie na sentencję rozstrzygnięcia, a nie na jego motywy czy ustalenia faktyczne • obywatel nie powinien ponosić kosztów generowanych wskutek przewlekłości czy bezczynności organów administracji
Skład orzekający
Małgorzata Korycińska
przewodniczący
Elżbieta Czarny-Drożdżejko
członek
Dariusz Zalewski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie właściciela pojazdu na potrzeby obciążenia kosztami usunięcia i przechowywania, interpretacja mocy wiążącej orzeczeń sądów powszechnych w postępowaniu administracyjnym, odpowiedzialność organów za koszty powstałe w wyniku bezczynności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji usunięcia pojazdu na podstawie art. 130a Prawa o ruchu drogowym i obciążenia kosztami. Interpretacja art. 365 § 1 k.p.c. może być stosowana w innych kontekstach, gdzie orzeczenia sądów powszechnych wpływają na postępowanie administracyjne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie stanu faktycznego przez organy administracji i jak błędne może być bezkrytyczne opieranie się na orzeczeniach sądów powszechnych. Podkreśla też prawa obywatela w relacji z administracją.
“Czy sądowy przepadek auta zwalnia z obowiązku sprawdzenia, kto naprawdę był jego właścicielem?”
Dane finansowe
WPS: 10 004 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.