II GSK 825/25

II GSK 825/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-07-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-04-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6259 Inne o symbolu podstawowym 625
658
Hasła tematyczne
Radiofonia i telewizja
Sygn. powiązane
VI SAB/Wa 83/24 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2024-11-26
Skarżony organ
Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 1, art. 3 § 2 pkt 4 i 8, art. 57 § 1 pkt 1 i § 3, art. 58 § 1 pkt 6, art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 166, art. 183 § 2 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2020 poz 1689
art. 8 ust. 3
Usatwa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych - t.j.
Dz.U. 2022 poz 1360
art. 365 § 1, art. 13 § 2.
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. S.A. w likwidacji w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2024 r., sygn. akt VI SAB/Wa 83/24 w zakresie odrzucenia skargi oraz zwrotu wpisu od skargi w sprawie ze skargi P. S.A. w likwidacji w K. na bezczynność Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji w przedmiocie przekazania środków z opłat abonamentowych na realizację misji publicznej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 26 listopada 2024r., sygn. akt VI SAB/Wa 83/24 odrzucił skargę P. w K. "[...]" Spółki Akcyjnej w likwidacji (dalej: Spółka, Strona, Skarżąca) na bezczynność Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji (dalej: Przewodniczący KRRiT) w przedmiocie wypłaty zaliczkowej - przekazania środków z opłat abonamentowych na realizację misji publicznej w wysokości 2.532.000 zł oraz zwrócił Spółce uiszczony wpis od skargi.
Sąd I instancji przyjął (co miało wynikać z treści skargi), że przedmiotem zaskarżenia jest bezczynność Przewodniczącego KRRiT w przedmiocie wypłaty zaliczkowej środków na realizację misji z art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1689 z późn. zn.; dalej: u.o.a.), co w istocie związane jest z uchwałą KRRiT nr 8/2024 z dnia 10 stycznia 2024 r. w sprawie przesunięcia terminów realizacji harmonogramu z 18 października 2023 r. ustalonego na podstawie uchwały KRRiT nr 194/2023 z 13 września 2024 r. oraz na uchwałę KRRiT nr 40/2024 z 7 lutego 2024 r. w sprawie wykorzystania wpływów z opłat abonamentowych na realizację misji publicznej w 2024 r.
Zdaniem WSA do przyjęcia, że ocena legalności uchwały, jak skarżona, podlega kognicji sądu administracyjnego, należałoby jednoznacznie ustalić, że przedmiotowa uchwała należy do jednej z prawnych form działania, o których mowa w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm.; dalej: p.p.s.a.) albo – mając na względzie art. 3 § 3 p.p.s.a. – że podstawa do jej zaskarżenia wynika wprost z konkretnego przepisu ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz. U. z 2022 r., poz. 1722; dalej: u.r.t.), czy też innej obowiązującej ustawy szczególnej. Sprawa administracyjna jest bowiem konsekwencją istnienia stosunku administracyjnoprawnego, czyli takiej sytuacji prawnej, w której strona ma prawo żądać od organu administracyjnego skonkretyzowania jej indywidualnych uprawnień wynikających z prawa materialnego.
Zdaniem WSA, żaden przepis ustawy o radiofonii i telewizji nie przewiduje podstawy do przeprowadzenia przez sąd administracyjny kontroli legalności uchwały KRRiT wydanej w przedmiocie wypłaty zaliczkowej na realizację misji publicznej. Podstawy takiej nie można również wywieść z żadnego innego, obowiązującego obecnie aktu normatywnego.
Podał WSA, że podstawą prawną uchwały nr 8/2024 z 10 stycznia 2024 r. były art. 9 ust. 1 u.r.t. oraz art. 8 ust. 1-3 u.o.a., a uchwały nr 40/2024 z 7 lutego 2024r. -art. 9 ust. 1 w zw. z art. 21 ust. 1 i art. 31 ust. 4 u.r.t. oraz art. 1 i art. 8 ust. 1-3 u.o.a.
Po przytoczeniu ww. przepisów, Sąd doszedł do wniosku, że uchwała nie posiada cech decyzji administracyjnej, albowiem nie jest władczym, jednostronnym przejawem woli organu administracji publicznej, rozstrzygającym sprawę administracyjną (autorytatywnie konkretyzujący administracyjnoprawny stosunek materialny), skierowanym do oznaczonego indywidualnie adresata, którego podstawę rozstrzygnięcia stanowi powszechnie obowiązujący przepis prawa.
Nie znalazł także podstaw do przyjęcia, że sporna uchwała stanowi inną czynność lub akt z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Dany akt lub czynność powinna bowiem ustalać (odmawiać ustalenia), stwierdzać (odmawiać stwierdzenia), potwierdzać (odmawiać potwierdzenia) uprawnienia lub obowiązki określone przepisami prawa administracyjnego. Dlatego musi istnieć ścisły związek między ustaleniem, stwierdzeniem lub potwierdzeniem (oraz ich odmowami), a możliwością realizacji uprawnienia (lub obowiązku) wynikającego z przepisu prawa. Zgodził się z organem, że w sprawie KRRiT nie wydała rozstrzygnięcia indywidualnego i jej treść nie przesądziła ani o prawach, ani o obowiązkach żadnego podmiotu. Nie zmieniła też sposobu podziału wpływu z opłat abonamentowych – te procentowo nie uległy zmianie. W rezultacie Sąd uznał, że skarżona uchwała ma charakter aktu prawa wewnętrznego skierowanego do organu będącego w jej strukturze, tj. Przewodniczącego KRRiT, i nie jest kierowana do konkretnego "zewnętrznego" adresata, indywidualnego podmiotu. Akt ten nie implikuje zatem żadnych praw i obowiązków dla stron postępowania. Oznacza to, że kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne, na podstawie art. 3 § 2 p.p.s.a., nie obejmuje tego typu aktów. Ustawa o radiofonii i telewizji nie przewiduje możliwości zaskarżenia uchwał KRRiT, które nie mają charakteru decyzji administracyjnych, lecz mogą stanowić podstawę do działania dla Przewodniczącego KRRiT. Uchwała jest więc przede wszystkim kierowana do Przewodniczącego KRRiT, nie zaś do Spółki, czego dowodem jest to, że uchwały KRRiT nie doręcza się stronie.
Sąd I instancji zauważył także, że przywoływane regulacje prawa materialnego stanowią, że wpływy z opłat abonamentowych otrzymane przez Spółkę stanowią nazwane ustawowo przychody własne spółki jako należny jej na mocy przepisów prawa administracyjnego udział we wpływach ogółem z tego źródła, wynikający z podziału uchwalonego w sposób przewidziany u.r.t., dokonanego przez podmiot do tego powołany. Z treści art. 8 u.o.a. wynika, że wpływy te przeznaczone mogą być wyłącznie dla nadawców publicznej radiofonii i telewizji oraz na realizację misji publicznej. Z treści art. 8 ust. 2 i 3 u.o.a., że przekazanie przez Przewodniczącego KRRiT zaliczkowo jednostkom publicznej radiofonii i telewizji środków na realizację misji nie wymaga wcześniejszej decyzji administracji przez ten organ, a jedynie ustalenie przez KRRiT sposobu podziału wpływów z opłat abonamentowych. Sąd uznaje, że wypłata środków na realizację misji publicznej – podobnie jak zwrot podatku – jest czynnością materialno-techniczną, na którą w przypadku jej niewykonania w zakreślonym w Harmonogramie z dnia 18 października 2023 r. terminie przekazywania w 2024 roku wpływów z opłat abonamentowych z rachunku bankowego KRRiT do spółek publicznej radiofonii i telewizji stronie służy skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu, na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a
Wobec powyższego WSA uznał, że nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego i dlatego skargę odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. Wpis sądowy postanowił zwrócić na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Z powyższym orzeczeniem nie zgodziła się Spółka i wystąpiła ze skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając to postanowienie całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:
I. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na przebieg sprawy tj.:
1. art. 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. poprzez powstrzymanie się Sądu od merytorycznego rozpatrzenia wniesionej w sprawie skargi na bezczynność i w ten sposób uchylenie się od realizacji ustawowej kompetencji sądownictwa administracyjnego do kontroli legalności bezczynności organów administracji oraz w efekcie pozbawienie skarżącej prawa do drogi sądowej przed sądem administracyjnym;
2. art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez przekroczenie granic sprawy i zawężenie orzekania w sprawie do kwestii nieobjętej przedmiotem skargi tj. uchwały KRRiT nr 8/2024 z dnia 10 stycznia 2024 r. - w tym celu, aby z tego względu skargę odrzucić jako niedopuszczalną;
3. art. 57 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. poprzez pominięcie rozpoznania będącego przedmiotem skargi zarzutu bezczynności chociażby obok kwestii uchwały KRRiT nr 8/2024 z dnia 10 stycznia 2024 r., jeżeli w ocenie Sądu skarga miała obejmować więcej niż jeden przedmiot zaskarżenia;
4. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw zaskarżonego postanowienia, zarówno faktycznych, jak i prawnych, w szczególności wobec sprzecznej wewnętrznie treści uzasadnienia;
5. art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. poprzez niezasadne odrzucenie skargi, zasługującej na merytoryczne rozpatrzenie w braku jakichkolwiek przeszkód prawnych determinujących jej rzekomą niedopuszczalność;
6. art. 149 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie i zaniechanie uwzględnienia skargi pomimo występujących w sprawie niebudzących wątpliwości okoliczności przesądzających o niezgodnej z prawem bezczynności organu administracji;
II. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie: art. 8 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych poprzez niezastosowanie w sprawie skutkujące odmową merytorycznego uwzględnienia skargi, pomimo sprzecznej z prawem zaskarżonej bezczynności organu administracji.
W oparciu o powyższe Skarżąca kasacyjnie wnosiła o: uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i uwzględnienie skargi w całości; wydanie postanowienia sygnalizacyjnego z art. 155 p.p.s.a., informującego właściwe organy, tj. Krajową Radę Radiofonii i Telewizji oraz Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego o istotnych naruszeniach prawa, których dopuścił się Przewodniczący KRRiT w sprawie wypłat zaliczkowych z art. 8 ust. 3 u.o.a. na rzecz Skarżącej, ewentualnie o: uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; a w każdym przypadku o: zasądzenie od organu administracji na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, a także o przeprowadzenie w sprawie rozprawy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Spółka przedstawiła argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.
Organ – Przewodniczący KRRiT w odpowiedzi na skargę kasacyjną wnosił o jej odrzucenie, rozpoznanie sprawy na rozprawie, zasądzenie od Skarżącej na rzecz organu zwrotu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Odnosząc się na wstępie do wniosków Stron o przeprowadzenie rozprawy dla rozpoznania niniejszej skargi kasacyjnej, należy wyjaśnić, że w przypadku skargi kasacyjnej od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie, wniosek strony wnoszącej skargę kasacyjną o jej rozpoznanie na rozprawie, wyrażony zgodnie z art. 176 § 2 p.p.s.a., odmiennie niż w przypadku skargi kasacyjnej od wyroku, nie ma wiążącego charakteru dla Sądu odwoławczego. Skarga kasacyjna na takie postanowienie może być - stosownie do przyjętej oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego o braku potrzeby skierowania sprawy na rozprawę - rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego, zgodnie z art. 182 § 1 i § 3 p.p.s.a. Taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie i dlatego skarga kasacyjna Spółki została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego.
Przechodząc do oceny skargi kasacyjnej Spółki, w ocenie NSA jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę sądowoadministracyjną w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu – a więc niezależnie od powyższych granic – nieważność postępowania przed sądem pierwszej instancji. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zakres zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji oraz skonkretyzowane podstawy kasacyjne. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1); naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Powyższe ustawowe podstawy kasacyjne wymagają od skarżącego konkretyzacji przez sformułowanie zarzutów kasacyjnych.
W przedmiotowej sprawie nie wystąpiły określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. przyczyny nieważności postępowania sądowego, jak również nie zaistniały podstawy do zastosowania art. 189 p.p.s.a.
Przewodniczący KRRiT w odpowiedzi na skargę kasacyjną podnosił zarzuty kwestionujące prawidłowość otwarcia likwidacji jednostki publicznej radiofonii i telewizji, więc i Strony, czego konsekwencją jest brak podstaw do działania likwidatora, a dalej – jego pełnomocników. Jednocześnie nie wskazywał, jaki wpływ na kontrolowane postępowanie powinno mieć jego stanowisko.
W odpowiedzi, prawidłowość argumentów przedstawionych w odpowiedzi na skargę kasacyjną oznaczałaby nieważność postępowania na podstawie art. 183 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Jednakże organ zdaje się pomijać skutki orzeczeń sądu rejestrowego i wpisów w Krajowym Rejestrze Sądowym, którym na podstawie art. 17 ust. 1 przysługuje domniemanie prawdziwości, a w przypadku prawomocności postanowienia o wpisie, także art. 365 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., z których wynika, że prawomocne postanowienia wydane w postępowaniu nieprocesowym korzystają z zasady rozszerzonej prawomocności materialnej, na podstawie której wiążą one także inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej. Zatem nie ma podstaw do przyjęcia zasadności argumentacji organu.
W związku z powyższym rozpoznanie sprawy sądowoadministracyjnej ograniczono do oceny zasadności podniesionych zarzutów kasacyjnych.
Przeprowadzona we wskazanych wyżej granicach weryfikacja prawidłowości zaskarżonego wyroku wykazała, że orzeczenie to zostało wydane przede wszystkim z naruszeniem art. 141 § 4 oraz art. 134 § 1 p.p.s.a.
Przepis art. 141 § 4 zdanie pierwsze p.p.s.a. stanowi, że: "Uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie". Należy podkreślić, że art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. Skoro z treści art. 141 § 4 p.p.s.a. wynika, że uzasadnienie wyroku musi zawierać opis stanu faktycznego sprawy oraz stanowisk stron postępowania, w tym wskazanie zarzutów skargi i argumentację strony przeciwnej oraz stanowisko sądu wraz z właściwie uzasadnioną podstawą prawną, to należy przyjąć, że zamieszczenie w uzasadnieniu tych elementów ma umożliwić odtworzenie sposobu rozumowania sądu, które doprowadziło do danego rozstrzygnięcia. Wadliwość uzasadnienia orzeczenia może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku, a dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 22 maja 2014 r., II OSK 481/14 funkcja uzasadnienia orzeczenia wyraża się bowiem i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie sądu I instancji obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być również skutecznie postawiony, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku było pozbawione przedstawionego zwięźle stanu faktycznego sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk stron, podstawy prawnej rozstrzygnięcia lub jej wyjaśnienia. Ponadto naruszenie tego przepisu ma miejsce także wtedy, gdy sporządzone uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wprawdzie wszystkie elementy wynikające z art. 141 § 4 p.p.s.a., ale jest ono wewnętrznie niespójne lub zawiera nie dające się wyjaśnić sprzeczności, innymi słowy nie pozwala na kontrolę zaskarżonego wyroku (por. wyrok NSA z 2marca 2023 r., sygn. akt II OSK 1708/20, LEX nr 3506391).
W kontrolowanej sprawie uzasadnienie zaskarżonego postanowienia (mającego spełniać wymogi z art. 144 1 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a. nakazującego odpowiednie stosowanie do postanowień przepisów o wyrokach, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej) Sądu I instancji zawiera istotne sprzeczności dotyczące ustalenia organu i charakteru czynności/aktu, których bezczynność Spółka zarzucała, uniemożliwiające ustalenie którego organu bezczynność podlegała ocenie WSA. W zaskarżonym postanowieniu WSA zawarł, że sprawa dotyczy bezczynności Przewodniczącego KRRiT w przedmiocie wypłaty zaliczkowej, co potwierdził w uzasadnieniu, przedstawiając żądanie Spółki (k. -68 akt) oraz określając początkowo w ten sam sposób przedmiot zaskarżenia (k. -70 akt sąd.), by zaraz zauważyć, że "w istocie związane jest to z uchwałą KRRiT nr 8/2024 z dnia 10 stycznia 2024 r. w sprawie przesunięcia terminów realizacji harmonogramu z 18 października 2023 r. ustalonego na podstawie uchwały KRRiT nr 194/2023 z 13 września 2024 r. oraz na uchwałę KRRiT nr 40/2024 z 7 lutego 2024 r. w sprawie wykorzystania wpływów z opłat abonamentowych na realizację misji publicznej w 2024 r. (co wynika z treści skargi)." (k. 70 akt). Dalsze rozważania Sądu I instancji odnosiły się do zaskarżonej uchwały KRRiT, choć Sąd ten wspominał o dwóch uchwałach KRRiT (k. -70-73 akt sąd). W rezultacie przyjął, że skarżona uchwała KRRiT (nie dookreślona) nie stanowiła ani decyzji, ani czynności opisanej w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., gdyż stanowiła akt prawa wewnętrznego skierowany do organu będącego w strukturze KRRiT- jej Przewodniczącego, nie podlegający zaskarżeniu do sądu (k. -73 akt sąd.) i wobec tego skarga na bezczynność podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (k. -74 akt sąd.). Przy czym, bezpośrednio przed przytoczeniem tej podstawy prawnej, WSA stwierdził, że "Z treści art. 8 ust. 2 i 3 ustawy o opłatach abonamentowych wynika, że przekazanie przez Przewodniczącego KRRiT zaliczkowo jednostkom publicznej radiofonii i telewizji środków na realizację misji nie wymaga wcześniejszej decyzji administracji przez ten organ, a jedynie ustalenie przez KRRiT sposobu podziału wpływów z opłat abonamentowych. Sąd uznaje bowiem, że wypłata środków na realizację misji publicznej – podobnie jak zwrot podatku – jest czynnością materialno-techniczną, na którą w przypadku jej niewykonania w zakreślonym w Harmonogramie z dnia 18 października 2023 r. terminie przekazywania w 2024 roku wpływów z opłat abonamentowych z rachunku bankowego KRRiT do spółek publicznej radiofonii i telewizji stronie służy skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu, na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a." (k.-74 akt sąd.).
Zatem zawarł w uzasadnieniu równocześnie dwa rozstrzygnięcia odnoszące się do bezczynności jednak dwóch organów, ich obowiązków, a do tego rozstrzygnięcia wzajemnie się wykluczające.
Jak już wspomniano, Spółka podnosiła, co powtórzyła w skardze kasacyjnej, że przedmiotem jej skargi była bezczynność Przewodniczącego KRRiT w przedmiocie wypłaty zaliczkowej środków na realizację misji publicznej, co także potwierdzać miało odwoływanie się do art. 8 ust. 3 u.o.a., jako naruszonego przez organ, a określającego obowiązki Przewodniczącego KRRiT.
Wobec powyższego, wygląda, że WSA oceniał bezczynność organu i jego czynności, których Spółka nie objęła żądaniem skargi, w tej sytuacji wykraczając poza granice sprawy, co skutkowało także naruszeniem art. 134 § 1 p.p.s.a. W ten sposób WSA bezpodstawnie uchylił się od przeprowadzenia kontroli zarzucanej Przewodniczącemu KRRiT bezczynności. Jeżeli dopuszczał dopuszczalność drogi sądowej w przypadku bezczynności Przewodniczącego KRRiT w wykonywaniu obowiązku z art. 8 ust. 3 u.o.a. (co wynikałoby z fragmentu uzasadnienia na k.-74 akt sąd), a co akceptowała Spółka, podnosząc zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. i art. 8 ust. 3 u.o.a., a czego nie zaskarżył organ, to powinien przeprowadzić merytoryczną kontrolę skargi Spółki, a nie odrzucać skargę, do tego na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Z ostatniego powołanego przepisu stanowiącego podstawę odrzucenia skargi wynika, że sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn jej wniesienie jest niedopuszczalne. Wobec treści tego przepisu prawa, w tym zwłaszcza logiki przyjętego na jego gruncie rozwiązania prawnego oraz konwencji językowej użytej dla potrzeb jego redakcji, za uzasadniony należałoby uznać wniosek, że "inne przyczyny", o których w nim mowa, to przyczyny inne, niż wymienione w pkt od 1) do pkt 5a). Jeżeli tak, to należałoby oczekiwać, aby Sąd wyjaśnił w uzasadnieniu orzeczenia podejmowanego na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. tę "inną przyczynę" braku dopuszczalności skargi wnoszonej do sądu administracyjnego.
Dlatego za zasadne należało uznać zarzuty postawione w pkt I. ppkt 2, 4 i 5 petitum skargi kasacyjnej.
Słusznie także Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 57 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. (pkt I. ppkt 3), gdyż jeżeli Sąd powziął wątpliwości, którego organu i jakiego przypadku dotyczy skarga Spółki na bezczynność, to powinien był skorzystać z art. 57 § 3 p.p.s.a. i uznając, że skarga obejmowała bezczynność różnych organów, powinno nastąpić rozdzielenie skarg.
Z przedstawionych wyżej powodów – które jednocześnie zwalniają z potrzeby odnoszenia się do pozostałych zarzutów stawianych w skardze kasacyjnej – zaskarżone postanowienie należało uznać za niezgodne z prawem, co skutkowało jego uchyleniem.
Ponownie orzekając w sprawie oraz uwzględniając konsekwencje wynikające z przedstawionych argumentów, Sąd I instancji będzie zobowiązany do prawidłowej oceny żądania Spółki, a w razie zaistnienia wątpliwości, podjęcia czynności w celu ustalenia, którego organu i jakiej czynności/aktu skarga Spółki na bezczynność dotyczy, a następnie rozpoznania tej skargi.
W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 182 § 1 p.p.s.a. oraz art. 185 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.
W odpowiedzi natomiast na zawarty w skardze kasacyjnej wniosek o zasądzenie kosztów postępowania trzeba stwierdzić, że nie zasługiwał on na uwzględnienie, albowiem przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07).