II GSK 794/19

II GSK 794/19 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-10-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-07-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Gabriela Jyż
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz /sprawozdawca/
Mirosław Trzecki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne
Własność przemysłowa
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 1333/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-01-28
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 125 par. 1 pkt 1, art. 141 par. 4, art. 190
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2013 poz 1410
art. 169 ust. 2, art. 256 ust. 1
Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej - tekst jednolity
Dz.U. 2021 poz 735
art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosław Trzecki Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Protokolant Justyna Mordwiłko-Osajda po rozpoznaniu w dniu 4 października 2022 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Z.N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 stycznia 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 1333/18 w sprawie ze skargi Z.N. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 10 lutego 2016 r. nr Sp.531/12 w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia w części prawa ochronnego na znak towarowy 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 28 stycznia 2019r., sygn. akt VI SA/Wa 1333/18 oddalił skargę Z.N. (dalej: Uprawniona, Skarżąca) na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Urząd, UP) z 10 lutego 2016 r. nr Sp. 531/12 w przedmiocie wygaśnięcia w części prawa ochronnego na znak towarowy.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:
W dniu 11 grudnia 2012 r. do Urzędu wpłynął wniosek D. z siedzibą w P., R. (dalej: Wnioskodawca) o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego z powodu nieużywania słowno-graficznego znaku towarowego "K2 TEMPO" nr R.185513.
Powyższy znak został zarejestrowany na rzecz I. Sp. jawna z siedzibą w O. i przeznaczony do sygnowania następujących towarów ujętych w klasach 2 i 3: środki do konserwacji elementów gumowych, elementów ze skóry sztucznej i naturalnej oraz z tworzyw sztucznych (klasa 2); preparaty do czyszczenia powierzchni zewnętrznych i wewnętrznych pojazdów, zestawy kosmetyków samochodowych, szampony do mycia samochodów, środki do czyszczenia, mycia, polerowania i woskowania samochodów, środki nabłyszczające do powierzchni samochodowych, płyny do spryskiwaczy szyb samochodowych, środki do pielęgnacji elementów gumowych, elementów ze skóry sztucznej i naturalnej oraz z tworzyw sztucznych (klasa 3).
Wnioskodawca żądanie oparł na art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p. Uważał, że Uprawniony od wielu lat nie używa tego oznaczenia w sposób rzeczywisty w odniesieniu do ww. towarów. Interes prawny wnioskodawca wywiódł z art. 132 ust. 2 pkt 2 i art. 153 ust. 1 p.w.p. W jego ocenie ww. znak koliduje, w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., ze znakiem "Tempo" nr R.249129, przeznaczonym do oznaczania towarów z klasy 3.
Wnioskodawca wystąpił o stwierdzenie wygaśnięcia spornego prawa
"w najwcześniejszej prawnie możliwej dacie".
W piśmie z 22 kwietnia 2013 r. Uprawniony wniósł o oddalenie wniosku oraz o zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy (sygn. akt Sp. 470/12). Uprawniony stwierdził, że Wnioskodawca nie wykazał swojego interesu prawnego. Podniósł, że wskazany jako podstawa interesu prawnego Wnioskodawcy znak "Tempo" nr R.249129 w dacie zgłoszenia, jak i w dacie zarejestrowania spornego znaku, nie był znakiem zarejestrowanym. Uważał też, że sporny znak oraz znak "Tempo" nr R.249129 nie są podobne i nie ma pomiędzy nimi żadnej kolizji. Ponadto Uprawniony wykazywał, że używa spornego znaku do oznaczania towarów objętych prawem ochronnym, na dowód czego przedstawił kopie faktur VAT wystawionych za sprzedaż towarów oznaczanych znakiem "K2 TEMPO".
Postanowieniem z 8 listopada 2013 r. UP na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 256 ust. 1 p.w.p odmówił zawieszenia postępowania, podobnie uczynił na rozprawie w dniu 26 października 2015 r.
W dalszych pismach, strony przedstawiały kolejne argumenty na poparcie swoich stanowisk. Natomiast w rozprawach przed Urzędem uczestniczył pełnomocnik Wnioskodawcy, Uprawniona nie uczestniczyła, mimo prawidłowego zawiadomienia, ale były składane pisma w jej imieniu.
Przy piśmie z 29 kwietnia 2015 r. Wnioskodawca przedłożył kopię decyzji UP z 10 kwietnia 2015 r., którą unieważniono w części sporne prawo ochronne na znak "K2 TEMPO" nr 185513 w zakresie następujących towarów ujętych w klasach 2 i 3: środki do konserwacji elementów gumowych w pojazdach, elementów ze skóry sztucznej i naturalnej w pojazdach oraz z tworzyw sztucznych w pojazdach; preparaty do czyszczenia powierzchni zewnętrznych i wewnętrznych pojazdów, zestawy kosmetyków samochodowych, szampony do mycia samochodów, środki do czyszczenia, mycia, polerowania i woskowania samochodów, środki nabłyszczające do powierzchni samochodowych, płyny do spryskiwaczy szyb samochodowych, środki do pielęgnacji elementów gumowych w pojazdach, elementów ze skóry sztucznej i naturalnej w pojazdach oraz z tworzyw sztucznych w pojazdach. Wobec powyższego Wnioskodawca ograniczył wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak "do wszystkich towarów nie objętych ww. decyzją".
Na rozprawie w dniu 1 lipca 2015 r. przed Urzędem stwierdzono zmianę podmiotową po stronie Uprawnionego do spornego znaku "K2 TEMPO" nr 185513, albowiem Uprawnionym stała się Z.N., co nie było podważane.
Decyzją z 10 lutego 2016 r. nr Sp.531/12 Urząd na podstawie art. 169 ust. 1 pkt 1, ust. 2 i ust. 6, art. 169 ust. 2 i ust. 6 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2013 r., poz. 1410 z późn. zm.; dalej: p.w.p.) oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., stwierdził z dniem 21 kwietnia 2012 r. wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy "K2 TEMPO" nr R.185513 dla towarów ujętych w klasach 2 i 3, jak: środki do konserwacji elementów gumowych, elementów ze skóry sztucznej i naturalnej oraz z tworzyw sztucznych z wyjątkiem środków do konserwacji elementów gumowych w pojazdach, elementów ze skóry sztucznej i naturalnej w pojazdach oraz z tworzyw sztucznych w pojazdach (klasa 2); środki do pielęgnacji elementów gumowych, elementów ze skóry sztucznej i naturalnej oraz z tworzyw sztucznych z wyjątkiem środków do pielęgnacji elementów gumowych w pojazdach, elementów ze skóry sztucznej i naturalnej w pojazdach oraz z tworzyw sztucznych w pojazdach (klasa 3).
Zdaniem UP Wnioskodawca posiadał interes prawny w żądaniu stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak towarowy. Wykazał bowiem, że posiada prawo ochronne na znak towarowy "Tempo" nr R.249129, przeznaczony do sygnowania towarów ujętych w klasie 3: środki wybielające i inne substancje stosowane w praniu, środki do czyszczenia, polerowania, szorowania i ścierania, z wyjątkiem papieru ściernego, mydła, środki perfumeryjne, olejki eteryczne, kosmetyki, płyny do pielęgnacji włosów, pasta czyszcząca i/lub nabłyszczająca do konserwacji lakieru samochodowego, środek do czyszczenia karoserii pojazdów i powierzchni pojazdów, w szczególności nadwozia pojazdów.
Organ wyjaśnił, że Wnioskodawca wystąpił o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy "K2 TEMPO" nr R.185513 co do ww. towarów ujętych w klasach 2 i 3.
Urząd uznał porównywane towary za podobne ze względu na ich zbliżony charakter oraz przeznaczenie. Stwierdził także, że znaki towarowe "Tempo" i "K2 TEMPO" są w wysokim stopniu podobne, gdyż powtarzające się słowo "tempo" jest elementem dominującym, zajmuje większą część powierzchni spornego znaku.
Organ, kierując się treścią art. 169 ust. 1 pkt. 1 p.w.p. oraz zawartego we wniosku żądania stwierdzenia wygaśnięcia spornego prawa ochronnego z najwcześniejszą prawnie możliwą datą (obejmującą nieprzerwany okres 5 lat nieużywania zarejestrowanego znaku) , począwszy od 20 kwietnia 2007 r. (wówczas UP wydał decyzję o udzieleniu prawa ochronnego na znak "K2 TEMPO"), po analizie używania spornego znaku, wziął pod uwagę okres od 21 kwietnia 2007 r. do 21 kwietnia 2012r. Urząd zauważył, że Uprawniony przedstawił na okoliczność używania spornego znaku liczne dokumenty, jak: faktury sprzedaży VAT, rachunki, katalogi oferowanych produktów, materiały dotyczące kampanii reklamowych, nagród, dyplomów i materiałów prasowych, ale nie potwierdzały one używania w analizowanym okresie czasu spornego znaku "K2 TEMPO" w Polsce, w sposób rzeczywisty do oznaczania towarów wskazanych we wniosku. Wręcz uznał, że z przedstawionych dokumentów w żaden sposób nie wynikało, że sporne oznaczenie było używane do sygnowania wskazanych powyżej towarów. Dokumenty te dotyczyły zupełnie innych produktów, tj. past przeznaczonych do czyszczenia powierzchni pojazdów samochodowych. Zebrany materiał dowodowy potwierdzał używanie spornego znaku do sygnowania past przeznaczonych do czyszczenia karoserii samochodowej oraz woskowania, nabłyszczania i konserwacji lakieru samochodowego, czyli towarów nie objętych wnioskiem o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego. Stosowania spornego znaku do oznaczania past samochodowych nie można, według UP, uznać za równoznaczne z używaniem tego znaku do sygnowania past przeznaczonych do konserwacji i pielęgnacji powierzchni innych niż powierzchnie pojazdów samochodowych.
Skoro w analizowanym okresie sporny znak towarowy "K2 TEMPO" nie był używany w Polsce w sposób rzeczywisty do oznaczania tych towarów w rozumieniu art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p., to organ stwierdził wygaśnięcie spornego prawa ochronnego w dacie, w której upływał pięcioletni termin określony w art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p., tj. z dniem 21 kwietnia 2012 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA) po rozpoznaniu skargi Uprawnionej, opisanym wyrokiem o sygn. VI SA/Wa 1333/18 oddalił tę skargę na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302; dalej: p.p.s.a.).
Podzielił stanowisko Urzędu, że Wnioskodawca miał interes prawny w domaganiu się wygaszenia w części prawa ochronnego na znak towarowy "K2 TEMPO" nr R.185513, tj. w zakresie następujących towarów ujętych w klasach 2 i 3: środki do konserwacji elementów gumowych, elementów ze skóry sztucznej i naturalnej oraz z tworzyw sztucznych z wyjątkiem środków do konserwacji elementów gumowych w pojazdach, elementów ze skóry sztucznej i naturalnej w pojazdach oraz z tworzyw sztucznych w pojazdach; środki do pielęgnacji elementów gumowych, elementów ze skóry sztucznej i naturalnej oraz z tworzyw sztucznych z wyjątkiem środków do pielęgnacji elementów gumowych w pojazdach, elementów ze skóry sztucznej i naturalnej w pojazdach oraz z tworzyw sztucznych w pojazdach.
Decydujące znaczenie miał rzeczywisty stosunek konkurencji, powstały pomiędzy stronami postępowania, w związku z rejestracją podobnych znaków towarowych. Z akt administracyjnych sprawy wynikało, że strony od początku lat 90-tych pozostawały w ścisłych kontaktach handlowych, które zakończyły się wskutek konfliktu stron i stały się rzeczywistymi konkurentami, nie zaś potencjalnymi. Zatem interes prawny Wnioskodawcy w tej sprawie był realny, konkretny i bezpośredni. Dlatego WSA nie podzielił zarzutów skargi, że skoro sporny znak nigdy nie był wskazywany jako przeszkoda w rejestracji znaku "Tempo", a w dacie zgłoszenia spornego znaku nie był zarejestrowany znak "Tempo", nie pozbawiało Wnioskodawcy interesu prawnego, jako faktycznego konkurenta Skarżącej na polskim rynku. Sąd I instancji przypomniał, że co do interesu prawnego Wnioskodawcy wypowiadał się już Naczelny Sąd Administracyjny w innych sprawach związanych ze znakiem towarowym "TEMPO", w tym w sprawie o sygn. akt II GSK 883/11. Mając na uwadze wcześniejszą współpracę stron (a ściślej współpracę Wnioskodawcy ze spółkami I., będącymi własnością rodziny N.), Sąd zgodził się z UP, że Wnioskodawca posiadał interes prawny w domaganiu się wygaszenia prawa ochronnego na sporny znak towarowy.
Sąd I instancji podzielił również stanowisko Urzędu co do oceny podobieństwa porównywanych oznaczeń. Zebrany materiał dowodowy jednoznacznie miał wskazywać, że pierwszeństwo do oznaczenia produktów nazwą "Tempo" przysługiwało Wnioskodawcy. Oznaczało to, że Skarżącej nie przysługiwało skuteczne uprawnienie do używania członu "Tempo" w oznaczeniu "K2 TEMPO", odnośnie towarów objętych wnioskiem o wygaszenie spornego prawa. Zdaniem Sądu istotne znaczenie z punktu widzenia legalności posługiwania się tym prawem miała kwestia współpracy stron zapoczątkowana jeszcze w latach 90-tych. Z przedłożonych opakowań wynikało, że pasta "TEMPO" w tym czasie była sprowadzana do Polski w opakowaniach oznaczonych znakiem słowno-graficznym "TEMPO", którego grafika była podobna do szaty graficznej spornego znaku towarowego. Podobieństwa pomiędzy porównywanymi oznaczeniami nie eliminował dodany przez Uprawnioną (byłego agenta) element słowno - graficzny "K2", występujący tylko w spornym znaku,. Element ten nie miał wystarczającego waloru wyróżniającego i tym samym odróżniającego go w obrocie od znaków towarowych wnioskodawcy "TEMPO". Za prawidłowe WSA uznał także ustalenia organu dotyczące podobieństwa porównywanych towarów, że posiadają zbliżony charakter i przeznaczenie.
W ocenie Sądu niezasadny był zarzut braku reakcji Wnioskodawcy na wprowadzaną do obrotu "serię" towarów oznaczonych spornym znakiem "K2 TEMPO". Dla stwierdzenia interesu prawnego Wnioskodawcy istotny był bowiem stan faktyczny na datę zgłoszenia znaku spornego czyli 6 kwietnia 2006 r., podczas gdy przeciwstawiony znak zgłoszono do ochrony 29 grudnia 2005 r. co świadczyło o zamiarze używania znaku "TEMPO" (Z- 304294) w obrocie.
Sąd I instancji nie dopatrzył się naruszenia przez Urząd prawa materialnego, a w szczególności art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p. Dowody przedstawione przez Skarżącą nie wykazywały faktycznego używania spornego oznaczenia w obrocie, w odniesieniu do wskazanych przez Wnioskodawcę towarów; dotyczyły innych produktów, tj. past przeznaczonych do czyszczenia powierzchni pojazdów samochodowych. Sąd podzielił pogląd Urzędu, że stosowania spornego znaku do oznaczania past samochodowych nie można uznać za równoznaczne z używaniem tego znaku do sygnowania past przeznaczonych do konserwacji i pielęgnacji powierzchni innych niż powierzchnie pojazdów samochodowych.
Sąd uznał za niezasadny także zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 256 ust. 2 p.w.p. w zw. z art. 100 k.p.c. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie, skoro w zaskarżonej decyzji uwzględniono wniosek tylko w części, co powinno zdaniem Skarżącej spowodować stosunkowe rozdzielenie kosztów postępowania lub wzajemne ich zniesienie. Skoro Wnioskodawca w trakcie postępowania przed Urzędem w piśmie z 29 kwietnia 2015 r., sprecyzował wniosek i wystąpił o stwierdzenie wygaśnięcia spornego prawa ochronnego na znak towarowy "K2 TEMPO" w zakresie towarów ujętych w klasach 2 i 3, nie objętych decyzją UP z 10 kwietnia 2015 r. unieważniającą w części prawo ochronne na ten znak towarowy, a przepisy p.w.p. nie ograniczają wnioskodawcy co do zakresu żądania wygaśnięcia prawa ochronnego, tj. w całości lub w części i do tego UP jest związany granicami wniosku, Urząd nie mógł stwierdzić wygaśnięcia spornego prawa ochronnego w zakresie szerszym, wykraczającym poza żądanie wnioskodawcy. Mając na uwadze ostateczną treść wniosku o wygaszenie prawa ochronnego, UP orzekł o całości żądania objętego wnioskiem. Dlatego Urząd nie był zobowiązany do rozdzielenia kosztów postępowania lub też wzajemnego ich zniesienia.
Co do zarzutu skargi w zakresie naruszenia art. 153 w zw. z art. 164 p.w.p. poprzez przyjęcie możliwości wygaszenia prawa ochronnego spornego znaku w klasie 2, czyli towarów nie występujących "w pojazdach", według WSA Urząd prawidłowo uwzględnił treść swojej decyzji z 10 kwietnia 2015 r. o unieważnieniu w części spornego prawa oraz treść i zakres wniosku strony.
Zdaniem Sądu, żadnego wpływu na rozstrzygnięcie rozpatrywanej sprawy nie miała okoliczność sporządzenia uzasadnienia zaskarżonej decyzji po upływie ponad dwóch lat od jej ogłoszenia.
Sąd oddalił wniosek Skarżącej o zawieszenie przedmiotowego postępowania z urzędu do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy z wniosku M. Sp. z o.o. o unieważnienie prawa do znaku towarowego "Tempo" nr R.249129, należącego do Wnioskodawcy, a będącego podstawą prawną jego wniosku w niniejszej sprawie i oparciem dla jego interesu prawnego (nr Sp. 302/13). Sąd uznał, że wniosek jest niezasadny, bowiem rozstrzygnięcie rozpoznawanej sprawy nie zależy od wyniku sprawy Sp. 302/13, gdyż dla oceny interesu prawnego Wnioskodawcy znaczenie miał stan prawny obowiązujący w dacie zaskarżonej decyzji i przedmiotowe postępowanie mogło się toczyć. Dotyczy to także sprawy nr. Sp.470/12 która została wcześniej rozpoznana przez sąd administracyjny (vide: wyrok z 17 sierpnia 2018 r. sygn. akt: VI SA/Wa 711/18).
Ze stanowiskiem WSA nie zgodziła się Uprawniona i wystąpiła ze skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA), w której zaskarżyła wyrok w całości, a także wniosła o zawieszenie postępowania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła:
1) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), a mianowicie:
1.1) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 169 ust. 2 p.w.p. oraz z art. 28 k.p.a. i art. 105 § 1 k.p.a., a także w zw. z art. 20 i 22 Konstytucji RP, jak i z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. - z powodu niewłaściwego zastosowania przepisów p.p.s.a. w wyniku:
1.1-A) niestwierdzenia przez Sąd I instancji wadliwości ustalenia przez UP w świetle w/w przepisów p.w.p. i k.p.a. oraz Konstytucji RP istnienia interesu prawnego Wnioskodawcy w wygaszeniu prawa na sporny znak, opartego na prawie do znaku towarowego R.249129, pomimo, że:
- z jednej strony, sporny znak nigdy nie był wskazywany przez Skarżącą (ani przez UP) jako przeszkoda w udzieleniu Wnioskodawcy prawa na znak nr R.249129,
- z drugiej strony, także znak R.249129 (choć wcześniejszy) nie był wskazywany przez Wnioskodawcę (ani przez UP) jako przeszkoda w udzieleniu Skarżącej prawa na sporny znak,
- sporny znak w okresie po zgłoszeniu przez Wnioskodawcę znaku R.249129 nigdy nie był powoływany przez Skarżącą w celu blokowania używania tego znaku Wnioskodawcy ani nawet rejestracji na jego rzecz kolejnych znaków podobnych do znaku R.249129 (a na pewno w zakresie towarów, dla których sporny znak został wygaszony zaskarżoną decyzją);
- tak samo też przez wiele lat od daty zgłoszenia spornego znaku Wnioskodawca nigdy dotąd, aż do wszczęcia przedmiotowej sprawy, nie kwestionował istnienia prawa na sporny znak ani używania tego znaku,
- zgłoszenie spornego znaku nastąpiło aż po 6 latach używania go na rynku krajowym przez Skarżącą na własną rzecz przy pełnej wiedzy i akceptacji Wnioskodawcy, a ponadto znak ten został wprost, a przy tym nawet kilkakrotnie, uznany przez Wnioskodawcę za oznaczenie należące do Skarżącej i Wnioskodawca nie sprzeciwiał się też przez wiele lat -jeszcze przed jego rejestracją - intensywnemu używaniu spornego znaku;
- Wnioskodawca po 2005 r. nie używał w ogóle w Polsce znaku R.249129, na którym oparł swój interes prawny w tej sprawie,
- Wnioskodawca jednoznacznie stwierdził w równoległym postępowaniu w sprawie Sp. 302/13 toczącym się z wniosku powiązanej ze Skarżącą M. Sp. z o.o. przeciwko znakowi R.249129, na którym oparty jest też interes prawny Wnioskodawcy w przedmiotowej sprawie, że znak ten wcale nie jest podobny, a więc jest odmienny od spornego znaku, przez co Wnioskodawca sam przyznał brak kolizji między tymi znakami;
wobec czego nie została spełniona w tym przypadku przesłanka interesu prawnego wymagana w orzecznictwie (powołanym zresztą w zaskarżonej decyzji), gdzie przyjmuje się jednoznacznie, że tylko ten podmiot ma interes prawny do wszczęcia postępowania o wygaśnięcia prawa na znak towarowy, który uprawdopodobni, że respektowanie cudzego prawa wyłącznego uniemożliwia mu wykonywanie działalności gospodarczej na równych prawach (wyrok NSA z 21.11.2011 r., II GSK 1646/11), a co powinno zatem wynikać z tego, że wnioskodawca jest przekonany o kolizyjności z jego znakiem tego znaku, do którego prawo ma zostać wygaszone, i że przekonanie to - w świetle podanych przez niego argumentów o podobieństwie (i kolizyjności) znaków - jest obiektywnie usprawiedliwione (wyroki NSA z 25.01.2008 r., II GSK 309/07 i z 08.01.2014 r., II GSK 1500/12), wobec czego całość tego orzecznictwa przytoczonego w zaskarżonej decyzji świadczy niewątpliwie, wobec podniesionej wyżej okoliczności dotyczącej stanowiska Wnioskodawcy, o wadliwości tej decyzji, bo dowodzi oczywistego braku interesu prawnego Wnioskodawcy w tej sprawie, a zarazem w wyniku:
1.1-B) niestwierdzenia przez Sąd I Instancji wadliwości zaskarżonej decyzji w świetle w/w przepisów k.p.a. z powodu pominięcia w ocenie interesu prawnego dokonanej przez UP wszystkich powyższych okoliczności i naruszenia zarazem zasad badania odnośnych dowodów oraz niewskazania w uzasadnieniu tej decyzji przyczyn, dla których żadna z takich okoliczności nie została uznana za istotną;
1.1-C) zaniechania przez Sąd I instancji odnośnie wykazania w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przyczyn, dla których pominął przy ocenie interesu prawnego Wnioskodawcy w przedmiotowej sprawie wszystkie w/w okoliczności albo dla których uznał te okoliczności za nieistotne dla tej oceny, w tym w szczególności fakt wyrażenia przez Wnioskodawcę oświadczenia o braku podobieństwa i tym samym braku kolizyjności spornego znaku w stosunku do jego znaku R.249129, co jest tym poważniejszym naruszeniem wskazanych przepisów postępowania, że:
Sąd ten w ramach oceny interesu prawnego Wnioskodawcy powołał się na (cytowane w ramach zarzutu z pkt 1 niniejszej skargi kas.) orzecznictwo NSA,
- orzecznictwo to zawiera zaś założenie, że interes ten przysługuje tylko pod warunkiem, że o takiej kolizyjności przekonany jest sam podmiot wnioskujący o wygaszenie prawa na znak i że takie przekonanie jest obiektywie usprawiedliwione,
- a założenie takie - z uwagi na podnoszone oświadczenie Wnioskodawcy, o którym wyżej mowa - nie jest zrealizowane w przedmiotowej sprawie;
1.2) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 169 ust. 2 p.w.p. i art. 28 k.p.a. oraz w zw. z art. 172 i art. 255 ust. 4 p.w.p. - z powodu niewłaściwego zastosowania wskazanego przepisu p.p.s.a. w wyniku niestwierdzenia przez Sąd I instancji wadliwości zaskarżonej decyzji w świetle w/w przepisów p.w.p. i k.p.a. wobec ustalenia daty wygaszenia prawa na sporny znak na 21 kwietnia 2012 r.; podczas gdy:
- znak Wnioskodawcy R.249129, na którym oparty został jego interes prawny w tej sprawie, został zarejestrowany dopiero niemal pół roku później, bo 04 września 2012r.;
- zarazem sam Wnioskodawca zaznaczył (na rozprawie z 21.5.2014 r.), że jego interes prawny podlega ocenie na dzień 11 grudnia 2012 r.,
co powinno skutkować tym, że wygaszenie prawa na sporny znak mogłoby nastąpić najwcześniej dopiero ze wskazaną przez Wnioskodawcę datą aktualizującą jego interes prawny w tej sprawie, gdyż do przesunięcia takiej daty wstecz nie ma on interesu prawnego, który to interes - jak wynika z cytowanego wyżej orzecznictwa NSA - jest uzależniony od wskazania przez podmiot domagający się wygaszenia prawa na znak towarowy na przysługujące mu prawo ochronne na znak (podobny), która to przesłanka nie została zrealizowana w ramach rozstrzygnięcia zapadłego na mocy zaskarżonej decyzji, czego nie zauważył też Sąd I instancji, który na dodatek stwierdził (s. 14 zaskarżonego wyroku), że dla oceny interesu prawnego w przedmiotowej sprawie istotny jest stan faktyczny na datę zgłoszenia przeciwstawianych sobie znaków, czym Sąd ten zupełnie pomylił warunki oceny interesu prawnego w sprawie o wygaszenie prawa ochronnego na znak z warunkami oceny tego interesu w sprawie o unieważnienie takiego prawa;
1.3) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., jak też z art. 107 § 3 k.p.a. oraz w zw. z art. 169 ust. 2 p.w.p. i art. 28 k.p.a. - z powodu niewłaściwego zastosowania wskazanych przepisów p.p.s.a. w wyniku
1.3-A) niestwierdzenia przez Sąd I instancji wadliwości zaskarżonej decyzji w świetle w/w przepisów k.p.a. i p.w.p. wobec uznania kolizyjności spornego znaku względem znaku Wnioskodawcy R.249129 w zakresie towarów z klasy 02 oraz interesu prawnego Wnioskodawcy w wygaszeniu prawa na ten znak w powyższym zakresie, pomimo że:
- towary z klasy 02 w przypadku porównywanych znaków były odmienne (na datę wniosku w niniejszej sprawie),
- Wnioskodawca stracił interes prawny w dochodzeniu wygaszenia prawa na sporny znak w zakresie tych towarów wobec wykreślenia całej klasy 02 z ochrony jego znaku R.2491129 w trakcie niniejszego postępowania (tj. przed wydaniem zaskarżonej decyzji), w (uzasadnieniu) zaskarżonej decyzji fakt rezygnacji Wnioskodawcy z ochrony swojego znaku dla towarów z klasy 02 nie został ustalony ani nawet wskazany, jak i nie został w ogóle zbadany pod względem kolizyjności obydwu znaków ani w jakikolwiek sposób wyjaśniony odnośnie do stanowiska strony skarżącej, która fakt ten podniosła i udowodniła oraz argumentowała o jego znaczeniu dla rozstrzygnięcia sprawy, a zarazem w wyniku:
1.3-B) zaniechania przez Sąd I instancji odnośnie do wykazania w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przyczyn, dla których pominął przy ocenie interesu prawnego Wnioskodawcy (a tym samym kolizyjności przeciwstawianych znaków) w przedmiotowej sprawie wszystkie w/w okoliczności albo dla których uznał te okoliczności za nieistotne dla tej oceny, w tym w szczególności fakt rezygnacji Wnioskodawcy z ochrony swojego znaku R.249129 w zakresie towarów z klasy 02;
2) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), a mianowicie:
2.1) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.w.p. i art. 20 i 22 Konstytucji RP - z powodu niewłaściwego zastosowania przez Sąd I instancji wskazanego przepisu p.p.s.a. w wyniku niestwierdzenia wadliwości zaskarżonej decyzji w świetle art. 153 p.w.p. w zw. z art. 20 i 22 Konstytucji RP poprzez ich niewłaściwe zastosowanie wobec uznania, że sporny znak jest podobny do znaku Wnioskodawcy R.249129 i dlatego z jego istnienia wynika naruszenie prawa do tego znaku i ograniczenie swobody prowadzenia działalności przez Wnioskodawcę przy użyciu tego znaku, podczas gdy takie podobieństwo, ze skutkiem określonym w w/w przepisie p.w.p. i normach konstytucyjnych, nie zachodzi:
a) ze wzglądu na dominujące logo "K2" w spornym znaku, będące od wielu lat (bo od 2. połowy lat 90-tych) osobnym znakiem towarowym, na tyle silnie przy tym eksploatowane i rozpowszechnione w obrocie dla kosmetyków samochodowych oraz licznie wyróżniane w branży, że można mu przyznać walor renomy,
a także
b) ze względu na stanowisko samego Wnioskodawcy, który stwierdził, i to w sposób kategoryczny, brak podobieństwa między spornym znakiem a jego znakiem R.249129,
co w konsekwencji musi oznaczać, że istnienie spornego znaku nie może pociągać za sobą jego kolizyjności względem znaku R.249129, a tym samym związanej z nią ingerencji w prawo na ten znak w postaci ograniczenia po stronie Wnioskodawcy możliwości korzystania z niego,
2.2) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p,p,s,a, w zw. z art. 169 ust. 1 pkt 1, art. 171 i art. 153 p.w.p. - z powodu niewłaściwego zastosowania przez Sąd I instancji wskazanego przepisu p.p.s.a. w wyniku niestwierdzenia wadliwości zaskarżonej decyzji w świetle w/w przepisów p.w.p. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie wobec przyjęcia, że prawo ochronne na znak R.185513 w klasie 02 dotyczy towarów występujących "w pojazdach" i może być też wygaszone w zakresie takich towarów, podczas gdy wykaz towarów objętych w/w klasą w przypadku spornego znaku nie wskazuje wprost na tego rodzaju towary, tzn. na konkretne ich grupy {tu: występujące "w pojazdach"), i wobec tego prawo do tego znaku nie może podlegać wygaszeniu w zakresie tak dowolnie wydzielanych z tego wykazu poszczególnych grup towarów,
z którym to zarzutem związane jest dodatkowe naruszenie przepisów postępowania, tj. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art 107 § 3 k.p.a. oraz art. 169 ust. 2 p.w.p. w zw. z art. 28 k.p.a., a to dlatego, że Sąd I instancji nie stwierdził naruszenia w/w przepisów przez zaskarżoną decyzję polegającego na tym, że w tej decyzji UP nie tylko nie zbadał ani nie wyjaśnił w jej uzasadnieniu motywów, którymi kierował się przy wyodrębnieniu z wykazu towarów w klasie 02 w przypadku spornego znaku wskazanych tam towarów występujących tylko "w pojazdach", lecz również nie zbadał ani nie wyjaśnił w jej uzasadnieniu przyczyn, dla których interes prawny Wnioskodawcy wymagałby wygaszenia prawa na sporny znak także w zakresie tak sztucznie wyodrębnionych towarów, pomimo wygaszenia tego prawa dla towarów w klasie 03, które są właściwie identyczne i w zakresie których jego wygaszenie zaspokajało ten interes prawny, znajdujący pokrycie w ochronie znaku R.249129 dla towarów z tej właśnie klasy (a nie z klasy 02).
Niezależnie od powyższego wnosił o zawieszenie postępowania z urzędu z powodu, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego/sądowoadministracyjnego (art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.) - do czasu zapadnięcia rozstrzygnięcia w sprawie Sp. 302/13. Jednocześnie postawił w związku z tym zarzut wobec zaskarżonego wyroku naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie:
a) naruszenia art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez odmowę zawieszenia przedmiotowego postępowania zgodnie z wnioskiem zgłoszonym w tej sprawie w wyniku niewłaściwego zastosowania tego przepisu spowodowanego tym, że:
al) jeśli chodzi o znaczenie dla oceny zawieszenia okoliczności polegającej na wszczęciu postępowania o nr Sp. 302/13 w sprawie unieważnienia prawa na znak Wnioskodawcy "Tempo" R.249129, to Sąd I instancji pominął fakt, że w dacie wydania zaskarżonej decyzji tamto postępowanie było w toku (wobec zaskarżenia decyzji o jego umorzeniu) i nadal decydowało, i to w sposób całkowity, o możliwości dochodzenia żądania Wnioskodawcy w postępowaniu w przedmiotowej sprawie, w którym jego interes prawny oparty jest przecież wyłącznie na prawie do w/w znaku,
a2) jeśli chodzi o znaczenie dla oceny zawieszenia okoliczności polegającej na wszczęciu postępowania o nr Sp. 470/12 w sprawie unieważnienia prawa na sporny znak, czyli znak "K2 Tempo" R.185513, to Sąd I instancji także w tym przypadku pominął fakt, że w dacie wydania zaskarżonej decyzji tamto postępowanie było w toku (niezależnie od wydanej decyzji o częściowym unieważnieniu) i decydowało w zasadniczym stopniu o możliwości dochodzenia żądania Wnioskodawcy w postępowaniu w przedmiotowej sprawie, a ściślej o zakresie tego żądania, co zostało wprost potwierdzone przez samego Wnioskodawcę, który zależnie od wyniku właśnie tamtego postępowania (w związku ze wspomnianym częściowym unieważnieniem) zmodyfikował zakres swojego wniosku w przedmiotowej sprawie poprzez jego ograniczenie,
jak i zarazem
b) naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie tego przepisu przy ocenie zasadności wniosku o zawieszenia postępowania w wyniku zupełnego pominięcia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku:
b1) wyjaśnienia przyczyn, dla których Sąd I instancji przy ocenie zależności na tle art. 125 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 169 ust. 2 p.w.p. i art. 28 k.p.a. między przedmiotowym postępowaniem a postępowaniem o nr Sp. 302/13 nie wziął pod uwagę okoliczności, że w tej drugiej sprawie Wnioskodawca zdecydowanie zaprzecza podobieństwu między swoim znakiem R.249129 a spornym znakiem R.185513, co wprost podważa stanowisko UP z zaskarżonej decyzji i wobec tego czyni koniecznym wstrzymanie się z rozstrzygnięciem w tej sprawie do czasu zakończenia tamtej sprawy, a ściślej ustalenia w niej, czy między tymi znakami rzeczywiście nie zachodzi takie podobieństwo, gdyż będzie to oznaczać brak interesu prawnego Wnioskodawcy w przedmiotowej sprawie;
b2) wyjaśnienia przyczyn, dla których Sąd I instancji odmówił zawieszenia postępowania w związku z wszczęciem postępowania w sprawie wygaszenia prawa na znak Wnioskodawcy "Tempo" R.249129 (nr Sp. 234.2018) na podstawie wniosku z 21.11.2018 r., który został złożony do akt niniejszej sprawy na rozprawie w dniu 08.01.2019 r. przed w/w Sądem i w oparciu o który Skarżąca przedstawiła dodatkową argumentację na poparcie żądania zawieszenia przedmiotowego postępowania.
W oparciu o powyższe zarzuty Skarżąca wnosiła o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania (art. 185 p.p.s.a.), o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie (art. 176 § 2 p.p.s.a.); przyznanie Skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych (art. 203 i nast. p.p.s.a.).
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Wnioskodawca wnosił o odrzucenie skargi kasacyjnej, z uwagi na błędną konstrukcję zarzutów nie odpowiadających wymogowi "przytoczenia podstaw kasacyjnych" w rozumieniu art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a., względnie o jej oddalenie w całości oraz o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
W piśmie procesowym z 25 sierpnia 2021 r. Uprawniona zawarła dodatkową argumentację na rzecz uwzględnienia skargi kasacyjnej, w tym wniosku o zawieszenie postępowania oraz stanowisko co do odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Obecny na rozprawie przed NSA pełnomocnik Wnioskodawcy wnosił o oddalenie skargi kasacyjnej i podtrzymał argumenty z odpowiedzi na ten środek odwoławczy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna Uprawnionej zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie jej zarzuty należało uznać za uzasadnione.
Odnosząc się do stanowiska Wnioskodawcy wyrażonego w piśmie – odpowiedzi na skargę kasacyjną z 31 lipca 2019 r., że skarga kasacyjna powinna zostać odrzucona z uwagi na wadliwość konstrukcji jej zarzutów, nie odpowiadającą, określonemu w art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a wymogowi "przytoczenia podstaw kasacyjnych", skład orzekający nie podzielił powyższej opinii. Należy wyjaśnić, że podstawą odrzucenia skargi kasacyjnej przez WSA (art. 178 p.p.s.a.) albo przez NSA (art. 180 p.p.s.a.) jest wniesienie skargi kasacyjnej po terminie, nieuzupełnienie przez stronę jej braków w terminie oraz niedopuszczalność skargi kasacyjnej z innych przyczyn. Przyczyną odrzucenia skargi miały być jej braki konstrukcyjne nie spełniające wymogów z art. 176 § 1 pkt 2 w powiązaniu z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Ze stanowiskiem Wnioskodawcy nie można się zgodzić, gdyż w skardze zostały sformułowane zarzuty i zostały uzasadnione. Z treści art. 177a (Jeżeli skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176, innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi.) w zw. z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wynika, że brak elementów konstrukcyjnych skargi kasacyjnej, tj. brak przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia skutkuje jej odrzuceniem, bez uprzedniego wzywania do usunięcia któregoś z tych braków. Te elementy konstrukcyjne skargi kasacyjnej stanowią o jej istocie i trudno byłoby przyjąć, że w razie ich pominięcia mamy wciąż do czynienia ze skargą kasacyjną. Natomiast skonstruowanie podstaw kasacyjnych i uzasadnienia ich bez wykazania możliwości istotnego wpływu uchybienia na wynik sprawy nie skutkuje odrzuceniem skargi kasacyjnej. Tej oceny (wpływu i jego rozmiaru) Sąd kasacyjny dokonuje po zbadaniu, czy w ogóle nastąpiło uchybienie przepisom powołanym w skardze kasacyjnej, czyli już w ramach merytorycznej kontroli zaskarżonego wyroku. Sam Wnioskodawca nie ma wątpliwości, że w kwestionowanej skardze kasacyjnej zostały wskazane przepisy prawa powiązane w podstawą kasacyjną z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. i zostały uzasadnione, czyli nie można mówić o braku podstaw kasacyjnych, a ewentualnie o niespełnianiu wymogu "przytoczenia podstaw kasacyjnych". Dlatego nie było podstaw do odrzucenia skargi kasacyjnej, co zresztą sąd czyni z urzędu.
Niezasadne również było z kolei stanowisko Uprawnionej w kwestii zawieszenia z urzędu postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Wyjaśnić trzeba, że chociaż decyzja Urzędu w sprawie Sp.302/12 została uchylona wyrokiem WSA z 23 maja 2019r., sygn. akt
VI SA/Wa 1936/18, to wskutek skargi kasacyjnej S. NSA wyrokiem
z 4 października 2022 r. w sprawie II GSK 1279/19 uchylił wyrok WSA i oddalił skargę. Z kolei skarga Uprawnionej na decyzję UP w sprawie Sp.470/12 została oddalona przez WSA wyrokiem z 17 sierpnia 2018r., sygn. akt VI SA/Wa 711/18. Następnie NSA wyrokiem z 24 maja 2022 r. w sprawie II GSK 2046/18 oddalił skargę kasacyjną Uprawnionej od tego orzeczenia. Natomiast co do postępowania w sprawie Sp.234.2018 zakończonej decyzją UP z 21 stycznia 2018 r. o wygaszeniu prawa ochronnego na znak towarowy "Tempo" nr 249129, a skarga Spółdzielni została oddalona przez WSA wyrokiem z 27 października 2021 r. w sprawie VI SA/Wa 1980/21, należy zauważyć, że stwierdzono wygaśnięcie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej prawa ochronnego na tenże znak z dniem 5 września 2017r. Natomiast w kontrolowanej sprawie UP stwierdził wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy "K2 TEMPO" nr 185513 z dniem 21 kwietnia 2012 r. Nie było więc wątpliwe, że w dacie 21 kwietnia 2012 r. oraz dacie złożenia wniosku do UP przez Spółdzielnię – 11 grudnia 2012 r. prawo ochronne do znaku "Tempo" nr 249129 przysługiwało Wnioskodawcy. Nie było zatem podstaw do zawieszenia postępowania przed NSA na mocy art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Przechodząc do rozpoznania skargi kasacyjnej, należy wyjaśnić, że w myśl art. 183 § 1 p.p.s.a Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie: naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1), naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).
Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. Z uwagi na wymóg art. 183 § 1 w zw. z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. autor skargi kasacyjnej ma obowiązek takiego zredagowania podstaw kasacyjnych skargi, a także ich uzasadnienia, aby nie budziły one wątpliwości interpretacyjnych (por. wyroki NSA z: 10 czerwca 2022 r., sygn. akt III OSK 4567/21, Lex nr 3396057; 19 lutego 2009 r., sygn. akt II FSK 1688/07, Lex nr 1095923). Naczelny Sąd Administracyjny nie może bowiem domniemywać granic skargi kasacyjnej. Sąd ten jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów (norm), które zostały wyraźnie wskazane przez autora skargi kasacyjnej. Należy jednak zwrócić uwagę, że w praktyce orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego nie dochodzi do automatycznego dyskwalifikowania skarg kasacyjnych w sytuacji, gdy zarzuty kasacyjne nie w pełni spełniają wymogi konstrukcyjne określone w art. 176 p.p.s.a., czego potwierdzeniem jest uchwała pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09; Lex nr 524941, z której wynika, że NSA nie może zasadniczo we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować (por. wyrok NSA z 27 stycznia 2015 r., sygn. akt II GSK 2140/13, Lex nr 1682677), chyba że umożliwia to powołana choćby niedoskonale podstawa prawna, a wadliwość zarzutu jest możliwa do usunięcia poprzez analizę argumentacji uzasadnienia środka odwoławczego (por. wyrok NSA z 22 sierpnia 2012 r., sygn. akt I FSK 1679/11, Lex nr 1218340).
Opisana sytuacja wystąpiła w przypadku rozpoznawanej skargi kasacyjnej.
Należy zauważyć, że skarga kasacyjna oparta została na naruszeniu zarówno prawa procesowego, jak też prawa materialnego. Z tego względu w pierwszym rzędzie należy odnieść się do zarzutów sformułowanych w ramach podstawy określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., albowiem dopiero stwierdzenie poprawności zaskarżonego orzeczenia w tej jego warstwie upoważnia do dokonania oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego.
W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt. 2 p.p.s.a. Uprawniona zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie m.in. art. 141 § 4 p.p.s.a., powołując jego naruszenie w powiązaniu z innymi przepisami p.p.s.a. – art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), jak i przepisami p.w.p. – art. 169 ust. 2, przepisami k.p.a., w tym art. 28, art. 105 § 1, art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 20 i 22 Konstytucji RP (pkt 1.1. oraz pkt 1.3. petitum skargi kasacyjnej). Zdaniem Uprawnionej, co zostało przede wszystkim wyartykułowane w pkt 1.1. petitum skargi kasacyjnej i podlegało badaniu w pierwszej kolejności, Sąd I instancji przy ocenie interesu prawnego Wnioskodawcy pominął szereg okoliczności związanych ze współistnieniem praw ochronnych do znaku spornego "K2 TEMPO" i znaku "Tempo" nr 249129 przysługującego Spółdzielni, które wykazywały brak kolizyjności tychże oznaczeń. Zatem u podstaw podnoszonych uchybień było założenie, że interes prawny Wnioskodawca wiązał ze swoim prawem ochronnym do znaku "Tempo" nr R.249129 i z uwzględnieniem tego elementu był badany przez Urząd interes prawny Spółdzielni, co znalazło odzwierciedlenie na str. 6-10 skarżonej decyzji. Sąd I instancji podzielił stanowisko UP, że "decydujące znaczenie w tym zakresie ma rzeczywisty stosunek konkurencji, jaki powstał pomiędzy stronami postępowania w związku z rejestracją podobnych znaków towarowych" (s. 11 uzasadnienia).
Za przyjęciem interesu prawnego Wnioskodawcy w żądaniu stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak towarowy, przemawiało, że sporne prawo utrudniało Spółdzielni możliwość posługiwania się zarejestrowanym na jej rzecz znakiem towarowym. Interes Wnioskodawcy był badany na moment złożenia wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak "K2 TEMPO" nr R.185513, czyli dzień 11 grudnia 2012 r. Wtedy też już istniało w obrocie prawo ochronne na znak towarowy "Tempo" nr R.249129, gdyż decyzja o udzieleniu prawa ochronnego na ten znak została wydana przez Urząd 4 września 2012 r.
Jednakże w dalszych wywodach WSA interes prawny Wnioskodawcy oparł na ustaleniach dotyczących wieloletniej współpracy stron, zakończonej ich konfliktem, w rezultacie którego stały się rzeczywistymi konkurentami. Z historii współpracy stron wynikać miało, że pierwszeństwo do oznaczania towarów nazwą "Tempo" przysługiwało Spółdzielni (s. 12-14 uzasadnienia wyroku). Sąd I instancji doszedł do konkluzji, że "dla stwierdzenia interesu prawnego wnioskodawcy istotny jest bowiem stan faktyczny na datę zgłoszenia znaku spornego czyli 6 kwietnia 2006 r." (s. 14 uzasadnienia). Stanowisko WSA, że badania interesu prawnego Wnioskodawcy należy dokonywać według stanu z dnia 6 kwietnia 2006 r., gdy oba znaki nie były jeszcze zarejestrowane (znak Spółdzielnia zgłosiła do ochrony 29 grudnia 2005 r.) powodowało, że inne okoliczności niż te, związane z istniejącym prawem do znaku towarowego "Tempo" nr R.249129 należałoby badać przy ustalaniu interesu prawnego Wnioskodawcy, w tym i te zgłoszone przez Uprawnioną w pkt 1.1.-A petitum skargi kasacyjnej, czy mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Badania takiego nie przeprowadził Urząd, gdyż istnienie interesu prawnego Wnioskodawcy wywodził z prawa ochronnego Spółdzielni na znak towarowy "Tempo" nr R.249129.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej sformułowane w pkt .1.1. są uzasadnione, a naruszenie przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z innymi wskazanymi wyżej przepisami mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. określa niezbędne elementy konstrukcyjne uzasadnienia wyroku, do których zalicza się zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie (zdanie pierwsze). W uzasadnieniu sąd administracyjny ma nie tylko obowiązek wskazania swojego rozstrzygnięcia (wypowiedzenia się w przedmiocie zgodności z prawem skarżonego aktu administracyjnego), ale i umotywowania swojego stanowiska w tym zakresie. Jednym z elementów koniecznych uzasadnienia jest wskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W ramach podstawy prawnej rozstrzygnięcia sąd powinien podać argumenty, którymi kierował się wydając takie, a nie inne rozstrzygnięcie oraz podać powody, dla których zarzuty i argumenty podnoszone przez stronę uznał za zasadne, bądź niezasadne. W orzecznictwie przyjmuje się, że wadliwość uzasadnienia może stanowić usprawiedliwioną podstawę kasacyjną naruszenia przepisów postępowania, gdy uzasadnienie nie pozwala na kasacyjną kontrolę orzeczenia, tj. utrudnia lub wręcz ją uniemożliwia. Dzieje się tak zwłaszcza wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej oceny stanowiska Sądu I instancji co do stanu faktycznego przyjętego przezeń za podstawę rozstrzygnięcia, czy też jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 9 sierpnia 2022 r. sygn. akt III FSK 2560/21 i powołane w nim orzecznictwo, Lex nr 3397649; 7 lipca 2022 r. sygn. akt III OSK 1429/21: Lex nr 3372241). Ponadto na gruncie uregulowania z art. 141 § 4 p.p.s.a. wymagane jest, aby uzasadnienie wyroku stanowiło logiczną, zwartą całość, a jednocześnie by było syntezą stanowiska sądu. Podkreślić należy, że obowiązkiem sądu administracyjnego jest uwzględnienie w stanie sprawy przyjętego stanu faktycznego i jego rozpatrzenie w kontekście całego materiału dowodowego sprawy. W uchwale składu siedmiu sędziów NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09 (opubl. ONSAiWSA 2010 z. 3, poz. 39) wyjaśniono, że przez stan sprawy, o którym mowa w art. 141 § 4 zdanie pierwsze p.p.s.a., należy rozumieć nie tylko zwięzłe (krótkie, lakoniczne) przedstawienie dotychczasowego przebiegu postępowania przed organami administracji, ale także, jako wyodrębniony element, stan faktyczny sprawy przyjęty przez sąd. Ta część uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego nie powinna łączyć się z oceną pod względem zgodności z prawem. Ocena prawna ustaleń faktycznych z punktu widzenia ich zgodności z właściwymi przepisami postępowania administracyjnego dokonywana już jest w ramach wyjaśniania podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Prawidłowe wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie jest możliwe bez prawidłowej oceny podstawy faktycznej rozstrzygnięcia. Tylko wtedy bowiem sąd administracyjny władny jest dokonać prawidłowej oceny zastosowania prawa materialnego przez organ administracji, tj. przyrównać przyjęty stan faktyczny do miarodajnej normy prawa materialnego i ustalić na tej podstawie treść wyroku. Za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. można kwestionować ustalenia faktyczne, ale tylko wtedy, gdy uzasadnienie orzeczenia WSA nie zawiera jednoznacznego stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia, co w sposób oczywisty może mieć wpływ na wynik sprawy (por. wyroki NSA z: 24 września 2010 r. sygn. akt I GSK 1136/09, 20 lipca 2022 r. sygn. akt III FSK 2504/21).
Jak już zaznaczono skarga kasacyjnie zasadnie zarzuca, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia, określonych tym przepisem wymogów.
Opisana wyżej sprzeczność w uzasadnieniu wyroku WSA uniemożliwiała jednoznaczną ocenę stanowiska Sądu I instancji w odniesieniu do decyzji Urzędu w części dotyczącej ustalenia interesu prawnego Wnioskodawcy. Z uzasadnienia wyroku wynikały dwie daty, według których należałoby badać interes prawny Wnioskodawcy: datę złożenia do Urzędu wniosku o wygaszenie spornego prawa , tj. 11 grudnia 2012r. (s. 11 uzasadnienia) i datę zgłoszenia do UP spornego znaku do rejestracji – 6 kwietnia 2006 r. (s. 14 uzasadnienia). Sąd nie wyjaśnił powstałej rozbieżności. Przy tym oceniając interes prawny Spółdzielni w złożeniu wniosku o stwierdzenie wygaszenia spornego prawa odwołał się do okoliczności związanych z historią współpracy stron i jej zakończeniem, które nie były przedmiotem oceny Urzędu, a który interes prawny wywodził z istnienia zarejestrowanych znaków: spornego "K2 TEMPO" i należącego do Wnioskodawcy – "Tempo", obejmujących podobne towary i będących do siebie podobnych. Według Urzędu, sporny znak stanowił przeszkodę dla Spółdzielni w swobodnym posługiwaniu się należącym do niej znakiem towarowym.
Przy tym należy zauważyć, że Sąd I instancji, choć nie było to zgłaszane w skardze kasacyjnej, nie podał podstawy badania interesu prawnego, zaznaczając tylko, że decyzja UP nie narusza prawa w stopniu powodującym jej uchylenie. Zarówno Urząd, jak i autor skargi kasacyjnej jako podstawę interesu prawnego w stwierdzeniu wygaśnięcia spornego prawa podawali art. 169 ust. 2 p.w.p. (w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia wniosku), mówiący, że Urząd wydaje decyzję stwierdzającą wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy w przypadkach, o których mowa w ust. 1, na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny. Skoro interes prawny nie jest definiowany w p.w.p., to na mocy art. 256 ust. 1 p.w.p. należy odwołać się do definicji strony z art. 28 k.p.a. Gdy chodzi o moment badania interesu prawnego, to jest to dzień złożenia wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy (por. wyrok NSA w sprawie II GSK 1500/12, na który powoływał się zarówno UP, jak i Uprawniona). Dlatego w niniejszej sprawie badanie interesu prawnego Wnioskodawcy należałoby przeprowadzić na dzień 11 grudnia 2012 r. i dalszy okres, skoro interesem prawnym Wnioskodawca musi legitymować się przez całe zainicjowane przezeń postępowanie Autor skargi kasacyjnej akceptował tę opinię, skoro uznawał, że interes prawny Spółdzielnia opiera na prawie do znaku towarowego "Tempo" nr R.249129.
Pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej, dotyczące naruszenia przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego dotyczyły kwestii podlegających ocenie dopiero po rozstrzygnięciu problemu interesu prawnego Wnioskodawcy w ubieganiu się o stwierdzenie wygaszenia prawa ochronnego na sporny znak, a więc były przedwczesne na tym etapie rozpoznawania sprawy.
Mając na uwadze powyższe wywody, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy, dlatego na mocy art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji (pkt 1 wyroku).
Ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji stosownie do treści art. 190 p.p.s.a., mając na uwadze przedstawione wyżej stanowisko Sądu kasacyjnego, przeprowadzi kontrolę skarżonej decyzji Urzędu, najpierw pod kątem posiadania przez Wnioskodawcę interesu prawnego do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak, a w przypadku pozytywnej weryfikacji decyzji, zbada decyzję w dalszym zakresie. Jednocześnie Sąd I instancji powinien także uwzględnić skutki rozstrzygnięć sądowych (II GSK 2046/18 i II GSK 1279/19) wydanych w odniesieniu do decyzji Urzędu w sprawach Sp.470/12 i Sp.302/13.
Sąd kasacyjny w całości odstąpił od obciążenia Uprawnionej, a tym samym zasądzenia od niej na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, kierując się przesłankami z art. 206 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu.
Sąd miał na uwadze, że uchybienia procesowe WSA podczas rozpoznawania skargi były przyczyną uchylenia zaskarżonego wyroku. Uzasadnienie nie spełniało standardów umożliwiających jego instancyjną kontrolę. Czyli były to wyłącznie uchybienia WSA, nie wynikające z kontrolowanej przez WSA decyzji. Dlatego niecelowe byłoby obciążanie kosztami postępowania kasacyjnego organ, który się nie przyczynił do wyniku niniejszej sprawy.