II GSK 787/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, utrzymując w mocy decyzję KNF o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie obowiązków informacyjnych dotyczących przekroczenia progu 90% głosów w spółce publicznej.
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej przez KNF na D.P. za niezawiadomienie w terminie o przekroczeniu 90% głosów w spółce publicznej. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając obowiązek informacyjny za ciążący na skarżącym i odrzucając zarzuty przedawnienia. NSA w wyroku z 4 października 2022 r. oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA co do prawidłowej wykładni przepisów ustawy o ofercie publicznej i braku podstaw do zastosowania przepisów o przedawnieniu.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną D.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) nakładającą karę pieniężną w wysokości 100 000 zł. Kara została nałożona za naruszenie obowiązków informacyjnych wynikających z ustawy o ofercie publicznej, polegające na niezawiadomieniu KNF i emitenta o przekroczeniu progu 90% ogólnej liczby głosów w strukturze akcjonariatu. KNF uznała, że skarżący nie dopełnił obowiązku zawiadomienia w ustawowym terminie, a jedynie nadał przesyłkę pocztową. WSA w Warszawie podzielił to stanowisko, podkreślając, że odpowiedzialność za niedochowanie terminu ponosi skarżący jako profesjonalista rynku kapitałowego, który powinien uwzględnić ryzyko związane z doręczeniem. Sąd pierwszej instancji odrzucił również zarzuty przedawnienia kary. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię przepisów o obowiązku informacyjnym, przedawnieniu oraz naruszenie przepisów postępowania dotyczących oceny dowodów. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że termin zawiadomienia jest terminem prawa materialnego, który ma na celu zapewnienie transparentności rynku, a profesjonalny uczestnik rynku kapitałowego powinien wykazać się podwyższoną starannością. NSA potwierdził również brak zastosowania przepisów o przedawnieniu w tej sprawie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, nadanie przesyłki nie jest równoznaczne z doręczeniem. Obowiązek informacyjny wymaga, aby zawiadomienie dotarło do adresata w terminie, a profesjonalny uczestnik rynku kapitałowego powinien wykazać się podwyższoną starannością, uwzględniając ryzyko związane z doręczeniem.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że celem przepisu jest zapewnienie transparentności rynku, a profesjonalny charakter podmiotu zobowiązanego uzasadnia wymóg podwyższonej staranności w zakresie terminowego doręczenia informacji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.o.p. art. 69 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych
Obowiązek zawiadomienia KNF i emitenta o przekroczeniu progu 90% głosów musi nastąpić poprzez dotarcie zawiadomienia do adresatów w terminie, a nie jedynie nadanie go w tym terminie.
u.o.p. art. 87 § ust. 5 pkt 1
Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 189g § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Nie miał zastosowania ze względu na przepisy przejściowe.
k.p.a. art. 189c
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
o.p. art. 68 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Nie ma zastosowania do kar pieniężnych nakładanych przez KNF.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 106 § § 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 80
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw art. 16
Wyłączał zastosowanie art. 189g § 1 k.p.a. w sprawach wszczętych, a niezakończonych przed wejściem w życie noweli.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek informacyjny nałożony na profesjonalnego uczestnika rynku kapitałowego wymaga podwyższonej staranności w zakresie terminowego doręczenia zawiadomienia. Przepisy o przedawnieniu kar pieniężnych (art. 68 o.p., art. 189g k.p.a.) nie mają zastosowania w niniejszej sprawie. Naruszenie przepisów postępowania nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
Odrzucone argumenty
Nadanie przesyłki pocztowej w terminie jest równoznaczne z doręczeniem. Zastosowanie przepisów o przedawnieniu kar pieniężnych. Naruszenie przepisów postępowania dotyczących oceny dowodów i pominięcie twierdzeń skarżącego. Kara pieniężna jest nieproporcjonalna do naruszenia.
Godne uwagi sformułowania
skarżący jako profesjonalista funkcjonujący na rynku kapitałowym, a więc podmiot objęty podwyższonym poziomem staranności ratio legis art. 69 ust. 1 ustawy o ofercie jest zapewnienie jak najwyższego poziomu przejrzystości w zakresie informacji dotyczących struktury akcjonariatu termin określony w art. 69 ust. 1 ustawy o ofercie jest terminem prawa materialnego, którego niezachowanie pociąga skutki materialne dla nabywcy pakietów akcji polegające na nałożeniu sankcji
Skład orzekający
Dorota Dąbek
przewodniczący
Zbigniew Czarnik
sprawozdawca
Tomasz Smoleń
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązku terminowego doręczenia zawiadomienia o przekroczeniu progu akcjonariatu, stosowanie przepisów o przedawnieniu kar administracyjnych w kontekście KNF, oraz wymóg podwyższonej staranności profesjonalnych uczestników rynku kapitałowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia obowiązków informacyjnych w rozumieniu ustawy o ofercie publicznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu rynku kapitałowego – obowiązków informacyjnych i kar za ich naruszenie, co jest istotne dla profesjonalistów. Wyjaśnia również kwestie proceduralne związane z przedawnieniem kar administracyjnych.
“Nawet nadanie listu w terminie nie wystarczy: KNF ukarała za brak transparentności na rynku kapitałowym.”
Dane finansowe
WPS: 100 000 PLN
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 787/19 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2022-10-04 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-07-16 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Dorota Dąbek /przewodniczący/ Tomasz Smoleń Zbigniew Czarnik /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6379 Inne o symbolu podstawowym 637 Hasła tematyczne Kara administracyjna Działalność gospodarcza Sygn. powiązane VI SA/Wa 1482/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2018-12-07 Skarżony organ Komisja Nadzoru Finansowego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2016 poz 1639 art. 69 ust. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych - tekst jedn. Dz.U. 2017 poz 1257 art. 189g § 1, art. 189c Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. 2020 poz 1325 art. 68 § 1 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dorota Dąbek Sędzia NSA Zbigniew Czarnik (spr.) Sędzia del. WSA Tomasz Smoleń Protokolant Jerzy Stelmaszuk po rozpoznaniu w dniu 4 października 2022 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej D.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 1482/18 w sprawie ze skargi D.P. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia 29 maja 2018 r. nr DPS-WPO.456.22.2018.MS w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązków informacyjnych 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od D.P. na rzecz Komisji Nadzoru Finansowego 4050 (cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA, sąd pierwszej instancji) wyrokiem z 7 grudnia 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 1482/18 oddalił skargę D.P. (dalej: skarżący) na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego (dalej: Komisja, KNF) z 29 maja 2018 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązków informacyjnych. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym. Zaskarżoną decyzją KNF utrzymała w mocy decyzję własną z 16 maja 2017 r. nakładającą na skarżącego karę pieniężną w wysokości 100 000 zł za naruszenie obowiązków informacyjnych przez niezawiadomienie w przewidzianym przepisami terminie Komisji oraz Z. S.A. w H. (dalej: emitent), na podstawie art. 69 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 87 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 512, dalej: ustawa o ofercie), w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 31 marca 2016 r. o zmianie ustawy o funduszach inwestycyjnych oraz niektórych innych ustawy (Dz. U. poz. 615, dalej: ustawa zmieniająca), o przekroczeniu w dniu 1 stycznia 2012 r. progu 90% ogólnej liczby głosów w strukturze akcjonariatu emitenta. W ocenie KNF ustalenia faktyczne w sprawie w zakresie ciążącego na skarżącym obowiązku zawiadomienia organu i spółki publicznej o zmianie ogólnej liczby głosów w spółce (wskutek nabycia pakietu uprawniającego do wykonywania aż 96,04% ogólnej liczby głosów) nie były kwestionowane. Istota problemu sprowadzała się do prawidłowej wykładni art. 69 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, zgodnie z którym – w ocenie Komisji – akcjonariusz powinien w taki sposób przekazać zawiadomienie, aby dotarło ono do adresatów w terminie ustawowym, a nie jedynie nadać je w tym terminie w placówce pocztowej. Zdaniem KNF ratio legis art. 69 ust. 1 ustawy o ofercie jest zapewnienie jak najwyższego poziomu przejrzystości w zakresie informacji dotyczących struktury akcjonariatu w spółce; tj. zmiany ogólnej liczby głosów w spółce, które mogą być sygnałem dla rynku wpływającym na kształtowanie się poziomu kursów; zwiększenie transparentności rynku oraz zapewnienie większego poziomu ochrony inwestorów. KNF dodała, że w okresie, gdy zmiana w akcjonariacie już nastąpiła, lecz informacja o tym fakcie nie została jeszcze ujawniona, kurs akcji emitenta dynamicznie się zmieniał, zaś wolumen obrotu był szczególnie wysoki. Komisja uznała czterodniowe opóźnienie w zawiadomieniu organu oraz sześciodniowe opóźnienie w zawiadomieniu emitenta za znaczące i wskazała, że przyczyną naruszenia był przede wszystkim brak należytej staranności skarżącego. Zdaniem KNF kara w wysokości 100 000 zł, odpowiadająca 10% ustawowego zagrożenia za przedmiotowe naruszenia, jest adekwatna, współmierna do stwierdzonych w toku postępowania administracyjnego uchybień i spełnia wymóg celowości. Za niezasadny Komisja uznała również zarzut przedawnienia się deliktu administracyjnego, a więc naruszenia art. 69 ust. 1 ustawy o ofercie. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem skarżący wniósł skargę, w której domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy organowi do ponownego rozpoznania, zasądzenia kosztów postępowania, ewentualnie uchylenia decyzji w zakresie wysokości wymierzonej kary ze względu na jej nieproporcjonalny wymiar w stosunku do wagi i skali naruszenia. W odpowiedzi na skargę KNF wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. W piśmie z 18 lipca 2018 r. skarżący podsumował zarzuty i argumentację zawartą w skardze, jak i podnoszoną w postępowaniu administracyjnym. WSA w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.). WSA wskazał, że w sprawie nie budził wątpliwości fakt, że obowiązek o którym mowa w art. 69 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie ciążył na skarżącym. Wskutek zawartej 29 grudnia 2011 r. umowy F. S.A. nabyła 100% udziałów w T. sp. z o.o. i jednocześnie pakiet 13 957 500 akcji emitenta uprawniających do wykonywania 96,04% ogólnej liczby głosów w strukturze emitenta, które były w posiadaniu T. sp. z o.o. Skarżący był podmiotem dominującym wobec spółki D. S.A., która z kolei była podmiotem dominującym wobec F.1 S.A. (posiadała 66% ogólnej liczby głosów w tej spółce). Natomiast F.1 S.A. była podmiotem dominującym wobec F. S.A., gdyż posiadała 52,51% ogólnej liczby głosów w tej spółce. Z tego względu skarżący był obowiązany, na podstawie art. 69 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, do zawiadomienia w terminie określonym w tym przepisie, Komisji oraz emitenta o przekroczeniu progu 90% ogólnej liczby głosów w strukturze akcjonariatu emitenta. WSA podkreślił, że odpowiedzialność za niedochowanie przedmiotowego terminu ponosi skarżący, a nie wyznaczony operator pocztowy w rozumienia prawa pocztowego. Skarżący jako profesjonalista funkcjonujący na rynku kapitałowym, a więc podmiot objęty podwyższonym poziomem staranności w wykonywaniu swoich zawodowych czynności, czyli również w wykonywaniu ciążących na nim obowiązków, powinien uwzględnić ryzyko związane z nadaniem przedmiotowego zawiadomienia w przedostatnim dniu upływu ustawowego terminu na wykonanie obowiązku informacyjnego. Skarżący wiedział o transakcji, która skutkowała obowiązkiem zawiadomienia Komisji oraz spółki publicznej o nabyciu znaczącego pakietu akcji w tej spółce już 29 grudnia 2011 r., brał udział w negocjacjach prowadzących do zawarcia umowy inwestycyjnej i 30 grudnia 2011 r. został umieszczony na liście osób posiadających dostęp do informacji poufnej o tej umowie. Niezasadne jest zatem stanowisko, że o nabyciu przez F. S.A. pakietu akcji emitenta dowiedział się dopiero 3 stycznia 2012 r. oraz zarzut, że Komisja nie poczyniła w tym zakresie żadnych ustaleń. Bez znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji pozostają wyjaśnienia skarżącego że w okresie noworocznym przebywał za granicą. WSA podzielił stanowisko Komisji, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki przedawnienia, gdyż w dacie popełnienia przez skarżącego deliktu ustawa o ofercie nie przewidywała przedawnienia dla tego typu czynów. Natomiast uregulowana w art. 189g § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm., dalej: k.p.a.), instytucja przedawnienia nałożenia kary pieniężnej, wprowadzona z dniem 1 czerwca 2017 r., nie mogła mieć zastosowania w sprawie z uwagi na art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935). W ocenie WSA w sprawie nie miał również zastosowania art. 68 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r. poz. 1325; dalej: o.p.), gdyż kara pieniężna nie została nałożona na skarżącego w związku z niewywiązaniem się z ciążącego na nim obowiązku poniesienia świadczenia publicznoprawnego, lecz w związku z popełnieniem deliktu administracyjnego polegającego na niewywiązaniu się w terminie z obowiązku informacyjnego wynikającego z art. 69 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie. Nałożona kara pieniężna nie ma zatem akcesoryjnego charakteru w stosunku do świadczenia publicznoprawnego, z którym jest związana, lecz ma charakter samoistny będący konsekwencją popełnionego przez skarżącego deliktu administracyjnego. Sąd pierwszej instancji nie zgodził się z zarzutem, że nałożona kara pieniężna jest nieproporcjonalna do stwierdzonego naruszenia. WSA nie stwierdził również naruszenia przepisów postępowania, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy, w tym art. 7, art. 77 § 1 i 4 oraz art. 80 k.p.a., bowiem organ zebrał i rozpatrzył w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy oraz wyjaśnił dokładnie stan faktyczny sprawy, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył skarżący, zaskarżając orzeczenie w całości oraz domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, ewentualnie uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznania skargi, jeżeli sąd uzna, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona. Skarżący wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił: 1) naruszenie prawa materialnego – przepisów art. 69 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 87 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie i przyjęcie, że skarżący jest podmiotem objętym podwyższonym poziomem staranności w wykonywaniu swoich zawodowych czynności, który naruszył przepis nie dopełniając obowiązku notyfikacji wyłącznie poprzez osobiste doręczenie zawiadomienia do KNF, ale poprzez wysłanie zawiadomienia 4 stycznia 2012 r. przesyłką poleconą rejestrowaną, która nie została doręczona 5 stycznia 2012 r., wyłącznie wskutek niedotrzymania przez operatora publicznego terminu doręczenia wskazanego w przepisach § 43 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 stycznia 2004 r. w sprawie warunków wykonywania powszechnych usług pocztowych i w postanowieniach § 2 regulaminu świadczenia powszechnych usług pocztowych Poczty Polskiej z 19 listopada 2011 r., a także nie została doręczona wskutek tego, że KNF nie pracowała przez 3 kolejne dni, tj. 6 stycznia 2012 r. (Święto Trzech Króli), w sobotę (7 stycznia 2012 r.) i w niedzielę (8 stycznia 2012 r.), jak również nie została doręczona wskutek tego, że pomimo podjętej próby doręczenia operator pocztowy nie mógł doręczyć zawiadomienia do siedziby KNF 5 stycznia 2012 r. (czwartek), ponieważ w godzinach popołudniowych przed długim weekendem nie było już w siedzibie KNF przedstawiciela uprawnionego do odbioru takiej przesyłki; 2) naruszenie prawa materialnego – art. 68 § 1 o.p. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że powyższe przepisy nie mogą stanowić podstawy prawnej przedawnienia w sprawie, a także poprzez przyjęcie, że zobowiązanie z tytułu niepodatkowej należności budżetu państwa nie uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2015 r.; 3) naruszenie przepisów – art. 189g § 1 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie podczas, gdy zgodnie z art. 189c k.p.a. zarówno KNF, jak i sąd powinny zastosować ustawę nową, jako względniejszą dla skarżącego i przyjąć, że administracyjna kara pieniężna nie może zostać nałożona, skoro od dnia rzekomego naruszenia przez skarżącego prawa w dniu 5 stycznia 2012 r. upłynęło już pięć lat; 4) naruszenie przepisów postępowania – art. 106 § 5 p.p.s.a. w związku z art. 230 k.p.c., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez pominięcie w ustaleniach twierdzenia skarżącego, iż operator pocztowy nie dokonał doręczenia zawiadomienia do siedziby KNF 5 stycznia 2012 r. (czwartek), ponieważ w godzinach popołudniowych przed długim weekendem nie było już w siedzibie KNF przedstawiciela uprawnionego do odbioru takiej przesyłki, a któremu to twierdzeniu nie zaprzeczała KNF, natomiast gdyby sąd uznał tę okoliczność za przyznaną, to dopatrzyłby się przesłanki egzoneracyjnej lub ekskulpacyjnej zwalniającej skarżącego od odpowiedzialności deliktowej; 5) naruszenie przepisów postępowania – art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 80 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy wskutek naruszenia swobodnej oceny dowodów i uznania za wiarygodne twierdzeń i zaprzeczeń KNF, pomimo tego że organ nie wykazał tych okoliczności żadnym dowodem, w tym w szczególności dotyczy to twierdzenia KNF, że samo uczestniczenie w negocjacjach i wpisanie na listę osób posiadających dostęp do informacji poufnej o umowie przesądza o tym, że obowiązek notyfikacyjny po stronie skarżącego zaistniał 1 stycznia 2012 r. niezależnie od tego, że skarżący w dniach 26 listopada 2011 r. – 3 stycznia 2012 r. przebywał na urlopie za granicą i w tym okresie nie uczestniczył w negocjacjach; pominięcia rezerwacji nr [...] potwierdzającej pobyt skarżącego na Litwie w okresie od 26 listopada 2011 r. do 3 stycznia 2012 r. jako okoliczności, która nie mogła mieć wpływu na powzięcie wiadomości o zaistnieniu obowiązku notyfikacyjnego w dniu 1 stycznia 2012 r.; pominięcia oficjalnej interpretacji prawnej nr DNO/WPR/4750/9/1/2014/AS wydanej przez KNF 17 marca 2014 r. jako niemającej znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, pomimo tego że dokument ten potwierdza praktykę uczestników rynku kapitałowego w zakresie sposobu wykonywania obowiązku notyfikacji przed 17 marca 2014 r. i uzasadnia twierdzenie, że przed 17 marca 2014 r. KNF nie pociągała uczestników rynku kapitałowego do odpowiedzialności deliktowej za sposób doręczenia zawiadomienia, jaki zastosował skarżący w dniach 4-9 stycznia 2012 r. W uzasadnieniu skarżący kasacyjnie przedstawił argumenty na poparcie zarzutów sformułowanych w petitum skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik KNF wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Pismem z 2 listopada 2020 r. skarżący złożył nowe uzasadnienie podstaw kasacyjnych w zakresie naruszenia prawa materialnego zawartego w przepisach art. 189g § 1 k.p.a. w związku z przepisem art. 189c k.p.a., poprzez niezastosowanie w sprawie przez WSA ustawy nowej jako względniejszą dla skarżącego i przyjęcie, że administracyjna kara pieniężna mogła zostać nałożona przez KNF, pomimo tego że od dnia naruszenia przez skarżącego prawa w dniu 5 stycznia 2012 r. upłynęło ponad pięć lat. Stanowisko to poparł pełnomocnik substytucyjny w piśmie z 20 września 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA, sąd drugiej instancji) rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej biorąc z urzędu pod uwagę przyczyny nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły okoliczności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a., skutkujące nieważnością postępowania, zatem spełnione zostały warunki do rozpoznania skargi kasacyjnej. Stosownie do treści art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego, które może polegać na błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu albo na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na rozstrzygniecie. Skarga kasacyjna D.P. nie ma usprawiedliwionych podstaw dlatego nie mogła prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku. Skarga ta została oparta na obu podstawach kasacyjnych z art. 174 p.p.s.a. Z tego powodu sąd drugiej instancji w pierwszej kolejności odniesie się do podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów procesowych, a dopiero w dalszej do naruszeń prawa materialnego. Zachowanie takiej kolejności rozpoznania zarzutów kasacyjnych wynika z tego, że ocena stosowania prawa materialnego jest uzależniona od uznania, że stan faktyczny sprawy jest niesporny albo że nie został skutecznie zakwestionowany w postępowaniu kasacyjnym. W ocenie NSA niezasadne są podnoszone przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzuty procesowe. W zakresie naruszenia art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 230 k.p.c., zgodnie którym gdy strona nie wypowie się co do twierdzeń strony przeciwnej o faktach, sąd mając na uwadze wyniki całej rozprawy, może fakty te uznać za przyznane; sąd drugiej instancji stwierdza, że postępowanie dowodowe w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest wyjątkowe i ograniczone tylko do niektórych środków dowodowych, a więc tylko do dokumentów. Zatem nie można dopatrywać się wadliwości działania sądu pierwszej instancji w tym, że w argumentacji na rzecz zajętego w sprawie stanowiska nie zostało uwzględnione twierdzenie skarżącego dotyczące doręczenia zawiadomienia do KNF. Zarzut tak postawiony w ogóle nie odnosi się do treści art. 106 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Wobec treści zacytowanego przepisu, który przewiduje możliwość przeprowadzenia wyłącznie dowodu z dokumentu i tylko w ściśle określonych okolicznościach, trudno byłoby przyjąć, że sąd pierwszej instancji naruszył art. 106 § 5 p.p.s.a. skoro dokonał odmiennej oceny twierdzeń strony w zakresie doręczenia zawiadomienia na podstawie ustaleń dokonanych przez organ w prowadzonym postępowaniu. Z tego powodu rozpoznawany zarzut należało uznać za chybiony. Nietrafny jest także zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 80 k.p.a. Strona w tym zarzucie twierdzi, że sąd pierwszej instancji dokonał swobodnej oceny zebranych w sprawie dowodów i wadliwie przyjął, że niedopełnienie obowiązku informacyjnego miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. W ramach tak sformułowanego zarzutu NSA zauważa, że sąd pierwszej instancji jako podstawę prawną rozstrzygnięcia przyjął art. 151 p.p.s.a., bowiem oddalił skargę. Oznacza to, że sąd pierwszej instancji stosując niewłaściwe, zdaniem strony, wskazane przepisy naruszył ten przepis, a nie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Ta norma prawna mogłaby być naruszona, ale tylko przez jej niezastosowanie, zatem zarzut kasacyjny powinien podnosić wadę niezastosowania przepisu, który powinien być stosowany, a nie wadliwe stosowanie przepisu, który należało zastosować. Skarga kasacyjna jest formalnym środkiem prawnym i z tego względu została ukształtowana jako środek profesjonalny. Niezależnie jednak od sposobu ujęcia tego zarzutu, stwierdzić należy, że jest on merytorycznie nietrafny, bowiem analiza akt sprawy i uzasadnienia zaskarżonego wyroku prowadzi do wniosku, że ocena zebranych w sprawie dowodów jest spójna i logiczna, a to oznacza, że nie można przypisać jej dowolności. Fakt, że ocena tych samych okoliczności jest odmienna w działaniach organu i sądu oraz strony nie jest równoznaczne z oceną wadliwą, jak próbuje to uzasadniać strona skarżąca kasacyjnie. Zdaniem NSA niezasadne są także zarzuty materialne skargi kasacyjnej. Zupełnie chybiony jest zarzut podnoszący naruszenie art. 68 § 1 o.p. W orzecznictwie NSA stosowanie tej normy prawnej do kar pieniężnych, które mogą być wymierzane przez KNF jest przesądzone. Przyjmuje się, że art. 68 § 1 o.p. nie ma do nich zastosowania. Zatem trafny jest w tym zakresie pogląd sądu pierwszej instancji, a to oznacza, że NSA nie widzi potrzeby powielania tego stanowiska i orzecznictwa, które zostało wskazane w kontrolowanym wyroku. Przykładowo można wskazać wyrok NSA z 20 kwietnia 2022 r., sygn. akt II GSK 1467/18 (orzeczenie dostępne na stronie internetowej w CBOSA). Również jako niezasadny należy ocenić zarzut podnoszący naruszenie art. 189g k.p.a. Analiza akt sprawy jednoznacznie wskazuje, że przepis ten nie miał zastosowania w rozpoznawanej sprawie ze względu na treść art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2017, poz. 935). Z chwilą wejścia w życie tej noweli sprawa była wszczęta lecz niezakończona, bowiem decyzja – po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przez KNF – została wydana po wejściu w życie noweli, zatem organ miał obowiązek stosować przepisy dotychczasowe, a te nie zawierały ogólnej reguły przedawnienia przy wymierzaniu kar administracyjnych. Nietrafne są także zarzuty odnoszące się do naruszenia art. 69 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 87 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie. W tym zakresie należy podzielić pogląd sądu pierwszej instancji. Zgodzić się trzeba, że termin określony w art. 69 ust. 1 ustawy o ofercie jest terminem prawa materialnego, którego niezachowanie pociąga skutki materialne dla nabywcy pakietów akcji polegające na nałożeniu sankcji (zob. wyrok NSA z 24 listopada 2017 r., sygn. akt II GSK 266/16; dostępny na stronie internetowej w CBOSA). Zachowanie tego terminu ma miejsce w sytuacji, gdy nabywca zawiadamia o tym podmioty wskazane w ustawie, niezwłocznie i nie później niż w terminie 4 dni roboczych od dnia, w którym dowiedziano się o zmianie udziału lub przy zachowaniu należytej staranności można się o niej dowiedzieć. Sąd drugiej instancji podkreśla, że zawiadomienie, o jakim stanowi art. 69 ust. 1 ustawy o ofercie, ma być powiadomieniem o zaistniałym fakcie, które ma mieć miejsce w terminie wskazanym w przepisie. Zatem wymogu zawiadomienia z art. 69 ust. 1 ustawy nie spełnia wysłanie takiej informacji nie później niż 4 dni robocze od dnia, w którym doszło do zmiany udziału w ogólnej liczbie głosów w udziałach procentowych określonych w ust. 1 pkt 1 i 2 tego przepisu. Zawiadomienie takie ma dotrzeć w tym terminie do podmiotów wskazanych przez przepisy prawa, nawet wówczas gdy istnieją obiektywne trudności ze względu na układ dni stanowiących okres, w którym biegnie termin powiadomienia. Z tego powodu nie mogą być podstawą odmiennej oceny zachowania terminu dla zawiadomienia z art. 69 ust. 1 ustawy o ofercie, okoliczności związane z działaniami podmiotu wynikające z kalendarzowo określonych dni świątecznych lub wolnych od pracy. Obowiązek informacyjny, w zakresie którego nałożono na skarżącego karę dotyczy podmiotu profesjonalnego jako uczestnika rynku wrażliwego, zatem wymaganie od niego w tym zakresie podwyższonej staranności nie jest naruszeniem jego praw. W konsekwencji stwierdzić należy, że stanowisko sądu pierwszej instancji dokonujące takiej oceny uchybienia terminu przez skarżącego kasacyjnie nie narusza prawa. Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt 1 sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 265 ze zm.). Zasądzona kwota 4050 zł stanowi zwrot kosztów za sporządzenie i wniesienie w terminie przewidzianym w art. 179 p.p.s.a. odpowiedzi na skargę kasacyjną oraz udział w rozprawie przed NSA pełnomocnika organu, który występował przed sądem pierwszej instancji (pkt 2 sentencji).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI