II GSK 778/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję Prezesa NFZ w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. WSA uznał, że umowy dotyczące sporządzenia oceny dorobku naukowego i opinii w postępowaniu habilitacyjnym są umowami o świadczenie usług, do których stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, a nie umowami o dzieło. NSA rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym. Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie przepisów postępowania (art. 141 § 4 p.p.s.a.) poprzez niewyjaśnienie podstaw umorzenia postępowania i niepodanie odrębnych przyczyn dla każdej z umów, a także naruszenie prawa materialnego (art. 627 k.c.) poprzez błędne zakwalifikowanie umów jako umów o dzieło, zamiast umów o świadczenie usług. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że zarzuty naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie są zasadne, ponieważ uzasadnienie wyroku WSA zawierało wszystkie wymagane elementy i pozwalało na kontrolę instancyjną. Sąd podkreślił, że nie można mylić dostateczności uzasadnienia z siłą jego przekonywania. Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa materialnego, NSA w pełni podzielił stanowisko WSA, że sporządzenie opinii zawierającej ocenę dorobku naukowego habilitanta i opinii w postępowaniu habilitacyjnym spełnia przesłanki dla zakwalifikowania rezultatu jako dzieła w rozumieniu art. 627 k.c. Sąd wskazał, że rezultat ten jest konkretny, jednorazowy i indywidualnie oznaczony, stanowi wytwór pracy umysłowej, jest samoistny i podlega ocenie pod kątem wad. W przeciwieństwie do umowy zlecenia, umowa o dzieło charakteryzuje się odpowiedzialnością za rezultat i ryzykiem jego nieosiągnięcia. W związku z tym, osoby sporządzające takie opinie nie podlegają obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako zleceniobiorcy. NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził od Prezesa NFZ na rzecz Uniwersytetu W. koszty postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że opinie w postępowaniu habilitacyjnym stanowią dzieło w rozumieniu Kodeksu cywilnego, a ich wykonawcy nie podlegają obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako zleceniobiorcy.
Dotyczy specyficznego rodzaju umów związanych z postępowaniem o nadanie stopnia naukowego doktora habilitowanego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy opinia sporządzona w ramach postępowania habilitacyjnego (ocena dorobku naukowego, recenzja rozprawy) stanowi umowę o dzieło w rozumieniu Kodeksu cywilnego, czy umowę o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu, a w konsekwencji czy podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, opinia sporządzona w ramach postępowania habilitacyjnego (ocena dorobku naukowego, recenzja rozprawy) stanowi umowę o dzieło w rozumieniu Kodeksu cywilnego, a jej wykonawca nie podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako zleceniobiorca.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że sporządzenie opinii habilitacyjnej jest dziełem, ponieważ jest to konkretny, jednorazowy i indywidualnie oznaczony rezultat pracy umysłowej, który jest samoistny, podlega ocenie i stanowi wytwór twórczy. W przeciwieństwie do umowy zlecenia, umowa o dzieło wiąże się z odpowiedzialnością za rezultat i ryzykiem jego nieosiągnięcia.
Czy uzasadnienie wyroku WSA narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niewyjaśnienie podstaw umorzenia postępowania i niepodanie odrębnych przyczyn dla każdej z umów?
Odpowiedź sądu
Nie, uzasadnienie wyroku WSA nie narusza art. 141 § 4 p.p.s.a., ponieważ zawiera wszystkie wymagane elementy i pozwala na kontrolę instancyjną, a ocena umów została dokonana łącznie, co jest dopuszczalne.
Uzasadnienie
Uzasadnienie wyroku WSA zawierało wszystkie elementy wymagane przez art. 141 § 4 p.p.s.a., w tym przedstawienie stanu sprawy, zarzutów, stanowisk stron oraz podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Sąd podkreślił, że nie można mylić dostateczności uzasadnienia z siłą jego przekonywania, a ocena umów dokonana łącznie nie stanowi naruszenia tego przepisu.
Przepisy (16)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.c. art. 627
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
ustawa o świadczeniach art. 66 § 1
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.c. art. 734 § 1
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
k.c. art. 750
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
k.c. art. 355 § 1
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
u.s.u.s. art. 6 § 1
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 13 § 2
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
ustawa o świadczeniach art. 85 § 4
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
ustawa o stopniach naukowych art. 18a § 5
Ustawa z dnia 18 marca 2011 r. Prawo habilitacyjne
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opinia habilitacyjna jako dzieło w rozumieniu KC. • Brak obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego dla wykonawcy dzieła.
Odrzucone argumenty
Uzasadnienie wyroku WSA narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. • Umowy dotyczące opinii habilitacyjnych są umowami o świadczenie usług, a nie o dzieło.
Godne uwagi sformułowania
Rezultat umowy o dzieło musi być konkretny, jednorazowy i indywidualnie oznaczony, zdefiniowany przez zamawiającego w momencie zawierania umowy i sprawdzalny. • Dzieło jest wytworem, który w momencie zawierania umowy nie istnieje, jednak jest w niej z góry przewidziany i określony w sposób wskazujący na jego indywidualne cechy. • W odróżnieniu od umowy o dzieło, w umowie zlecenia przyjmujący zlecenie nie bierze na siebie ryzyka pomyślnego wyniku spełnianej czynności. • Nie można mylić dostateczności uzasadnienia z siłą jego przekonywania i trafnością wskazanych w nim argumentów.
Skład orzekający
Gabriela Jyż
przewodniczący
Mirosław Trzecki
sprawozdawca
Wojciech Sawczuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że opinie w postępowaniu habilitacyjnym stanowią dzieło w rozumieniu Kodeksu cywilnego, a ich wykonawcy nie podlegają obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako zleceniobiorcy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego rodzaju umów związanych z postępowaniem o nadanie stopnia naukowego doktora habilitowanego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii kwalifikacji umów w kontekście ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych, co ma znaczenie praktyczne dla wielu osób wykonujących specjalistyczne prace.
“Czy opinia habilitacyjna to dzieło? NSA rozstrzyga o ubezpieczeniu zdrowotnym.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.