Orzeczenie · 2023-09-14

II GSK 659/20

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2023-09-14

NSAtransportoweWysokansa

transport drogowykara pieniężnatachografkarta kierowcybadanie techniczneodpowiedzialność przedsiębiorcyprawo administracyjneNSA

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku WSA w Poznaniu, który uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej na przewoźnika M. K. za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Kara została nałożona za wykonywanie przewozu pojazdem bez aktualnego badania technicznego oraz za niewłaściwą obsługę tachografu skutkującą nierejestrowaniem aktywności kierowcy (jazda bez zalogowanej karty kierowcy). Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, uznając, że przedwcześnie odrzuciły one możliwość zastosowania art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, który wyłącza odpowiedzialność przedsiębiorcy, gdy ten nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że odpowiedzialność przedsiębiorcy nie jest absolutna i należy badać indywidualne okoliczności. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za zasadną. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność administracyjna w transporcie drogowym ma charakter obiektywny i przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za działania kierowców. Art. 92c ust. 1 u.t.d. stanowi wyjątek od tej zasady i wymaga łącznego spełnienia dwóch przesłanek: braku wpływu przewoźnika na naruszenie oraz wystąpienia naruszenia wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. NSA stwierdził, że w tej sprawie przedsiębiorca nie obalił domniemania odpowiedzialności. Jazda bez zalogowanej karty kierowcy jest sygnalizowana przez tachograf, a kierowca zawodowy powinien to zauważyć. Zeznania kierowcy dotyczące odczytu danych z karty po godzinie dwunastej, podczas gdy jazda bez karty miała miejsce wcześniej, nie były wiarygodne. W związku z tym NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę przewoźnika, zasądzając koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym dotyczącego wyłączenia odpowiedzialności przedsiębiorcy za naruszenia, których nie mógł przewidzieć, zwłaszcza w kontekście jazdy bez zalogowanej karty kierowcy.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji jazdy bez zalogowanej karty kierowcy i oceny, czy przedsiębiorca mógł przewidzieć takie zdarzenie. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych typów naruszeń.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przedsiębiorca transportowy może uwolnić się od odpowiedzialności za naruszenie przepisów o transporcie drogowym, jeśli naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przedsiębiorca nie uwolnił się od odpowiedzialności, ponieważ nie wykazał, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a jazda bez zalogowanej karty kierowcy, sygnalizowana przez tachograf, nie jest zdarzeniem, którego nie mógł przewidzieć.

Uzasadnienie

Odpowiedzialność przedsiębiorcy w transporcie drogowym jest obiektywna. Wyjątek z art. 92c ust. 1 u.t.d. wymaga łącznego spełnienia przesłanek braku wpływu przedsiębiorcy na naruszenie oraz wystąpienia naruszenia wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć. Jazda bez zalogowanej karty kierowcy, sygnalizowana przez tachograf, nie spełnia tych przesłanek, zwłaszcza w przypadku kierowcy zawodowego.

Czy sąd administracyjny pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował prawo materialne, uchylając decyzję o nałożeniu kary pieniężnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że organy przedwcześnie odrzuciły możliwość wyłączenia odpowiedzialności przedsiębiorcy i nie dokonały wystarczających ustaleń faktycznych.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego są zasadne. Sąd pierwszej instancji błędnie ocenił, że organy nie zbadały wystarczająco przesłanek z art. 92c ust. 1 u.t.d. i przedwcześnie uchyliły decyzje.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylono decyzję

Uchylono zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i oddalono skargę M. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego.

Przepisy (20)

Główne

u.t.d. art. 92a § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92c § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Przepis stanowi wyjątek od zasady odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz i wymaga łącznego spełnienia przesłanek braku wpływu przewoźnika na powstanie naruszenia oraz wystąpienia naruszenia wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Podlega interpretacji ścieśniającej.

Pomocnicze

u.t.d. art. 92a § ust. 3

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 7

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d.

Ustawa o transporcie drogowym

Załącznik nr 3 do ustawy określa wykazy naruszeń i wysokości kar pieniężnych.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c