II GSK 621/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez S. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego nakładającą karę pieniężną za naruszenie przepisów dotyczących opłaty elektronicznej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 8 i art. 12 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, wskazując na opieszałość organu i jej wpływ na powstawanie kolejnych naruszeń. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna musi być precyzyjnie sformułowana i powiązana z przepisami prawa. W tej sprawie zarzuty nie zostały prawidłowo skonkretyzowane. NSA stwierdził, że termin 6 miesięcy na wszczęcie postępowania (art. 13n ustawy o drogach publicznych) został zachowany, gdyż organ wszczął postępowanie pismem z 12 marca 2021 r., a naruszenie miało miejsce 1 lutego 2021 r. Ponadto, przepis art. 12 § 2 k.p.a. nie miał zastosowania, ponieważ wymierzenie kary wymagało zebrania dowodów. Zasada zaufania z art. 8 k.p.a. również nie została naruszona, gdyż poszczególne naruszenia dotyczyły różnych przejazdów w różnych dniach, a skarżący miał obowiązek znać przepisy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących terminów wszczęcia postępowania w sprawach kar pieniężnych za naruszenie przepisów o opłatach elektronicznych, wymogów formalnych skargi kasacyjnej oraz zastosowania zasady zaufania i przepisów o niezwłocznym załatwianiu spraw w kontekście opłat drogowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z opłatami elektronicznymi i systemem viaBox. Interpretacja wymogów formalnych skargi kasacyjnej jest ogólna.
Zagadnienia prawne (4)
Czy naruszenie przepisów postępowania, w tym opieszałość organu, może stanowić podstawę do uchylenia decyzji administracyjnej i wyroku sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli zarzuty nie są prawidłowo skonkretyzowane i nie wykazano istotnego wpływu na wynik sprawy.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym opieszałości organu, nie zostały prawidłowo sformułowane i nie wykazały istotnego wpływu na wynik sprawy. Sąd podkreślił wymogi formalne skargi kasacyjnej.
Czy termin 6 miesięcy na wszczęcie postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o opłacie elektronicznej został zachowany?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli postępowanie zostało wszczęte w ciągu 6 miesięcy od dnia naruszenia.
Uzasadnienie
NSA uznał, że termin 6 miesięcy na wszczęcie postępowania został zachowany, ponieważ organ podjął pierwszą czynność (doręczenie pisma o wszczęciu postępowania) w ciągu tego terminu od daty naruszenia.
Czy przepis art. 12 § 2 k.p.a. (niezwłoczne załatwianie spraw) ma zastosowanie do postępowań w sprawie nałożenia kar pieniężnych za naruszenie przepisów o opłacie elektronicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli sprawa wymaga zebrania dowodów, informacji lub wyjaśnień.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że art. 12 § 2 k.p.a. nie miał zastosowania, ponieważ wymierzenie kary pieniężnej wymagało uprzedniego zebrania przez organ dowodów i wyjaśnień.
Czy wielość postępowań administracyjnych i decyzji dotyczących skarżącego, związanych z naruszeniami przepisów o opłacie elektronicznej, narusza zasadę zaufania do organów państwa (art. 8 k.p.a.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli każde postępowanie dotyczy odrębnego naruszenia i nie narusza innych przepisów (np. o zakazie nakładania więcej niż jednej kary za dobę).
Uzasadnienie
NSA uznał, że zasada zaufania nie została naruszona, ponieważ poszczególne postępowania dotyczyły różnych stanów faktycznych (różnych przejazdów w różnych dniach), a skarżący miał obowiązek znać przepisy.
Przepisy (18)
Główne
u.d.p. art. 13 § 1 pkt 3
Ustawa o drogach publicznych
Określa obowiązek ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w tym zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony.
u.d.p. art. 13ha § 1
Ustawa o drogach publicznych
Opłaty elektroniczne są pobierane za przejazd po drogach krajowych.
u.d.p. art. 13ha § 2
Ustawa o drogach publicznych
Wysokość opłaty elektronicznej zależy od liczby kilometrów i stawki dla danej kategorii pojazdu.
u.d.p. art. 13ha § 3
Ustawa o drogach publicznych
Określa kategorie pojazdów dla celów opłat elektronicznych (1: 3,5-12 ton, 2: >=12 ton, 3: autobusy).
u.d.p. art. 13i § 4a
Ustawa o drogach publicznych
Kierujący pojazdem z urządzeniem do poboru opłat ma obowiązek wprowadzenia prawidłowych danych o kategorii pojazdu.
u.d.p. art. 13k § 2 pkt 1
Ustawa o drogach publicznych
Naruszenie obowiązku z art. 13i ust. 4a zagrożone jest karą pieniężną.
u.d.p. art. 13n
Ustawa o drogach publicznych
Nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kar pieniężnych, jeżeli od dnia popełnienia naruszenia upłynęło 6 miesięcy (termin materialnoprawny).
Pomocnicze
u.d.p. art. 13 § 3a
Ustawa o drogach publicznych
Wymienia pojazdy zwolnione z opłat.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada zaufania do organów państwa.
k.p.a. art. 12 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie.
k.p.a. art. 61 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.
k.p.a. art. 61 § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
O wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie jednej ze stron należy zawiadomić wszystkie osoby będące stronami w sprawie.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o oddaleniu skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie od strony przegrywającej zwrotu kosztów postępowania.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 174 pkt 2 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 8 i art. 12 ust. 2 k.p.a. w związku z art. 2 Konstytucji RP poprzez sanowanie sytuacji, w której opieszałość organu w sprawach, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powodowała powstawanie kolejnych naruszeń.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym, w którym powinny być prawidłowo sformułowane zarzuty wyznaczające Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu dopuszczalne granice kontroli. • Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zakres zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji oraz podniesione i skonkretyzowane podstawy kasacyjne. • Nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kar pieniężnych, jeżeli od dnia popełnienia naruszenia upłynęło 6 miesięcy. • Brak wiedzy czy świadomości w zakresie ponoszenia opłat elektronicznych, w tym co do konieczności wprowadzenia odpowiednich danych do urządzenia służącego do poboru opłaty, nie może być usprawiedliwieniem dla naruszania przepisów.
Skład orzekający
Dorota Dąbek
przewodniczący-sprawozdawca
Anna Ostrowska
sędzia
Izabella Janson
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów wszczęcia postępowania w sprawach kar pieniężnych za naruszenie przepisów o opłatach elektronicznych, wymogów formalnych skargi kasacyjnej oraz zastosowania zasady zaufania i przepisów o niezwłocznym załatwianiu spraw w kontekście opłat drogowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z opłatami elektronicznymi i systemem viaBox. Interpretacja wymogów formalnych skargi kasacyjnej jest ogólna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu transportu drogowego – opłat elektronicznych i kar za ich naruszenie. Choć sama interpretacja przepisów jest standardowa, pokazuje praktyczne zastosowanie prawa i konsekwencje dla przedsiębiorców.
“Koniec z wymówkami: NSA wyjaśnia, kiedy opieszałość organu nie usprawiedliwia naruszenia przepisów o opłatach drogowych.”
Dane finansowe
WPS: 750 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.