II GSK 595/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-09-11
NSAtransportoweŚredniansa
ruch drogowypojazd nienormatywnykara pieniężnanacisk osimasa całkowitaważenie pojazdówkontrola drogowaprawo o ruchu drogowymkodeks postępowania administracyjnegoNSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym z przekroczeniem dopuszczalnych nacisków osi i masy całkowitej, uznając prawidłowość pomiarów i odpowiedzialność skarżącego.

Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej za przejazd pojazdem nienormatywnym z przekroczeniem dopuszczalnych nacisków osi i masy całkowitej. Skarżący kwestionował miarodajność pomiarów wagowych oraz swoją odpowiedzialność jako wykonawcy przewozu. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał ten wyrok w mocy, uznając zarzuty skargi kasacyjnej za bezzasadne. Sąd potwierdził prawidłowość przeprowadzenia kontroli, legalność użytego sprzętu pomiarowego oraz odpowiedzialność skarżącego.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Sprawa dotyczyła nałożenia kary w wysokości 15.000 zł za przejazd pojazdem ciężarowym z przekroczeniem dopuszczalnych nacisków osi (oś trzecia o 14,7%, oś czwarta o 10,4%) i masy całkowitej (o 30,7%). Skarżący podnosił zarzuty naruszenia przepisów materialnych i proceduralnych, kwestionując miarodajność wyników pomiarów wagowych, sposób przeprowadzenia kontroli oraz swoją odpowiedzialność jako wykonawcy przewozu. Twierdził, że pomiary były niewiarygodne z powodu naruszenia instrukcji producenta wag, a także że nie przeprowadzono wnioskowanych dowodów i nie uwzględniono jego prawa do czynnego udziału w postępowaniu. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za bezzasadną. Sąd szczegółowo przeanalizował zarzuty dotyczące pomiarów wagowych, stwierdzając, że spadki wzdłużne i poprzeczne miejsca ważenia mieściły się w dopuszczalnych normach, a wnęki wagowe były odpowiednio dostosowane. Odnosząc się do odpowiedzialności skarżącego, sąd wskazał, że materiał dowodowy, w tym dokument "WZ wydanie materiałów na zewnątrz" i wypis z licencji transportowej, jednoznacznie potwierdzały, że to A.G. był podmiotem wykonującym przejazd. Oświadczenie kierowcy złożone po kontroli nie zostało uznane za wiarygodne, zwłaszcza w kontekście braku wskazania innego wykonawcy przewozu i dokumentów okazanych podczas kontroli. Sąd podkreślił również, że nie przeprowadził dowodów uzupełniających z dokumentów dołączonych do skargi kasacyjnej, gdyż powinny one zostać przedstawione na wcześniejszym etapie postępowania, a ponadto nie wynikało z nich jednoznacznie, że dotyczyły one kontrolowanego pojazdu. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Pomiary są miarodajne, jeśli spadki miejsca ważenia mieszczą się w dopuszczalnych normach określonych w instrukcji wag, a wnęki wagowe są odpowiednio dostosowane.

Uzasadnienie

Sąd analizował zarzuty dotyczące spadków miejsca ważenia i głębokości wnęk wagowych. Stwierdzono, że spadki mieściły się w normach wskazanych w instrukcji wag WL103, a dokumentacja fotograficzna i techniczna potwierdzała prawidłowe posadowienie wag.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (69)

Główne

p.r.d. art. 140aa § ust. 1

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140aa § ust. 2

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140aa § ust. 3

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140ab § ust. 1

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140ab § ust. 2

Prawo o ruchu drogowym

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.r.d. art. 140aa § ust. 1

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140aa § ust. 3

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140aa § ust. 1

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140ab § ust. 2

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140ab § ust. 1 pkt 3 lit. c

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140ab § ust. 2

Prawo o ruchu drogowym

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.r.d. art. 140ac

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64 § ust. 1

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64 § ust. 2

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64d

Prawo o ruchu drogowym

p.p. art. 48 § ust. 1

Prawo przedsiębiorców

p.p. art. 49 § ust. 1

Prawo przedsiębiorców

p.p. art. 50 § ust. 1

Prawo przedsiębiorców

p.p.s.a. art. 10

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 78 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 77 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 107

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 7

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 77 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 10

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 78 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 7

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 77 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 107

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 7

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 77 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 107

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 7

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 77 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 10

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 78 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 78 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 7

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 77 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 10

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 107

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 7

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 77 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 107

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.r.d. art. 64 § ust. 1 pkt 1

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64 § ust. 2

Prawo o ruchu drogowym

p.p.s.a. art. 106 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Niemiarodajność pomiarów nacisków osi i masy całkowitej pojazdu z powodu naruszenia instrukcji producenta wag. Naruszenie zasady czynnego udziału strony i prawa do żądania przeprowadzenia dowodów. Wadliwe ustalenia faktyczne organów i selektywna ocena materiału dowodowego. Brak dowodów potwierdzających, że skarżący był wykonawcą przewozu.

Godne uwagi sformułowania

Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W analizowanej sprawie ustalenie masy całkowitej pojazdu oraz nacisku osi wymagało skorzystania z profesjonalnego sprzętu – wagi przeznaczonej do ważenia pojazdów i spełniającej wymagania stawiane przez przepisy metrologiczne. Sankcją za wykonywanie przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia lub niezgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniu jest kara pieniężna nakładana w drodze decyzji administracyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach i nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie NSA niezasadne są podniesione w pkt 1, 2 i 3 petitum skargi kasacyjnej zarzuty procesowe wskazujące na naruszenie [...] koncentrujące się na kwestii nieprawidłowego pomiaru nacisków osi i masy całkowitej kontrolowanego pojazdu. Z powyższego zestawienia wynika zatem, wbrew twierdzeniom kasatora, że odchylenia spadków wzdłużnego i poprzecznego mieściły się w normach wskazanych w treści instrukcji zastosowanych wag. W realiach sprawy, materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu administracyjnym jednoznacznie świadczy, że podmiotem wykonującym przejazd 11 lipca 2023 r. był skarżący kasacyjnie. Naczelny Sąd Administracyjny ocenia wyłącznie prawidłowość działania Sądu administracyjnego pierwszej instancji, co wynika z faktu związania tego Sądu granicami skargi kasacyjnej.

Skład orzekający

Monika Krzyżaniak

sprawozdawca

Patrycja Joanna Suwaj

przewodniczący

Wojciech Maciejko

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawidłowości procedur ważenia pojazdów nienormatywnych, odpowiedzialności wykonawcy przewozu oraz zakresu kontroli sądu kasacyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami o ruchu drogowym i karami pieniężnymi za przejazd pojazdami nienormatywnymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania przepisów o ruchu drogowym i karach za przekroczenia wagowe, co jest istotne dla branży transportowej i prawników zajmujących się tym obszarem.

Przekroczyłeś wagę o 30%? Sprawdź, czy kara jest zasadna – NSA wyjaśnia.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 595/25 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-09-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Monika Krzyżaniak /sprawozdawca/
Patrycja Joanna Suwaj /przewodniczący/
Wojciech Maciejko
Symbol z opisem
6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 2638/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-11-28
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 572
art. 7, 10, art 77 § 1, 78 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2023 poz 1047
art. 140aa ust. 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Patrycja Joanna Suwaj Sędzia NSA Wojciech Maciejko Sędzia del. WSA Monika Krzyżaniak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 11 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 2638/24 w sprawie ze skargi A.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 17 czerwca 2024 r. nr KOC/1615/Ru/24 w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 28 listopada 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 2638/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 17 czerwca 2024 r. nr KOC/1615/Ru/24 w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drodze publicznej pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.
Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Decyzją z 24 stycznia 2024 r. Prezydent m.st. Warszawy na podstawie art. 104 i 107 ustawy z 14 czerwca 1960 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej: "k.p.a."), art. 140aa, 140ab i 140ac ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2023 r. poz. 1047 ze zm., dalej "p.r.d.") wymierzył skarżącemu karę pieniężną za przejazd 11 lipca 2023 r. pojazdem nienormatywnym (samochód ciężarowy marki [...] o nr rej. [...]) po drodze publicznej ([...]) bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 p.r.d. oraz ustalił wysokość kary w kwocie 15.000 zł. Organ I instancji wskazał, że 11 lipca 2023 r. na drodze publicznej ([...]) na której dopuszcza się ruch pojazdów o nacisku osi 11 500 kg, zatrzymano do kontroli samochód ciężarowy marki [...] o nr rej. [...]. Przewożonym ładunkiem było kruszywo. Podczas kontroli stwierdzono, że nacisk wywierany na drogę przez oś pierwszą wynosił 8350 kg, przez oś drugą wynosił 7600 kg, przez oś trzecią wynosił 13 200 kg, przez oś czwartą wynosił 12 700 kg, a rzeczywista masa całkowita pojazdu wyniosła 41 850 kg. Wymiary zewnętrzne pojazdu nie przekraczały wartości dopuszczalnych. W oparciu o stwierdzone parametry wymiarowo-wagowe kontrolowanego pojazdu stwierdzono, że: nacisk osi trzeciej w kontrolowanym pojeździe wyniósł 13 200 kg przy dopuszczalnej wartości 11 500 kg - przekroczenie wyniosło 1700 kg, tj. 14,7%; nacisk osi czwartej w kontrolowanym pojeździe wyniósł 13 250 kg przy dopuszczalnej wartości 11 500 kg - przekroczenie wyniosło 1200 kg, tj. 10,4%; rzeczywista masa całkowita pojazdu wyniosła 41 850 kg przy dopuszczalnej wartości 32 000 kg - przekroczenie wyniosło 9 850 kg, tj. 30,7%. Organ I instancji uznał, że kontrolowany pojazd był pojazdem nienormatywnym, a stwierdzone parametry wymiarowo - wagowe spełniały warunki zapisane w załączniku nr 1 do p.r.d. dla zezwolenia kategorii V, o którym mowa w art. 64d wspomnianej ustawy, przy czym przewożony ładunek w postaci kruszywa stanowił ładunek podzielny. Z kolei zgodnie z art. 64 ust. 2 p.r.d. zabrania się przewozów ładunków podzielnych z wyjątkiem pojazdów uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii I. Natomiast w przypadku naruszenia zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2 p.r.d. zgodnie z art. 140ab ust. 2 p.r.d. nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.
Skarżący wniósł odwołanie od ww. decyzji.
Decyzją z 17 czerwca 2024 r. SKO w Warszawie utrzymało w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy. Kolegium wskazało, że w aktach sprawy znajduje się operat techniczny kontroli miejsca ważenia dla wagi typu [...] (o[...]) w W. przy [...] sporządzony przez geodetę uprawnionego. Wynika z niego, że stanowisko ważenia położone w pasie drogowym [...] posiada ławę fundamentową dostosowaną do pomiaru przy użyciu wagi [...]. SKO zwróciło uwagę, że geodeta uprawniony potwierdził, iż spełnione zostały parametry stanowiska według instrukcji użytkowania wagi WL 103, opisane w pkt. 3.1.1 i 3.1.2. instrukcji.
Skargę od decyzji SKO złożył A.G., zaskarżając ją w całości oraz wnosząc o jej uchylenie w całości i uchylenie poprzedzającej decyzji organu I instancji z 24 stycznia 2024 r. Skarżący zarzucił naruszenie:
1. przepisu materialnego, tj. art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d. w zw. z art. 28, art. 107 § 1, art. 113 § 1 oraz art. 11, art. 7, art. 8 § 1, oraz art. 107 § 3 k.p.a., poprzez błędne oznaczenie strony kwestionowanego rozstrzygnięcia, przejawiające się uznaniem skarżącego za wykonawcę przewozu z dnia kontroli, pomimo braku jakichkolwiek wiarygodnych dowodów potwierdzających ten fakt,
2. norm materialnych, tj. art. 48 ust. 1, art. 49 ust. 1, art. 50 ust. 1 ustawy z 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców, poprzez naruszenie zapisanych tam zasad prowadzenia kontroli przejawiające się jej dokonaniem bez uprzedniego zawiadomienia przedsiębiorcy o zamiarze wszczęcia, niedoręczeniem upoważnienia do jej przeprowadzenia oraz dokonaniem czynności poza miejscem wykonywania działalności przez kontrolowanego, bez jego obecności,
3. norm proceduralnych, tj. art. 7, art. 8 § 1 oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie sprawy, przejawiające się nałożeniem kary administracyjnej w oparciu o całkowicie niewiarygodne wyniki przeprowadzonych pomiarów, dokonanych wskroś postanowieniom instrukcji producenta zastosowanych urządzeń pomiarowych.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wskazanym na wstępie wyrokiem z 28 listopada 2024 r. WSA w Warszawie oddalił skargę. Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna.
Sąd I instancji zaznaczył, że ustalenia faktyczne poczynione przez organ nie budzą wątpliwości. Zdaniem Sądu nie ma podstaw do przyjęcia, że proces ważenia przebiegał nieprawidłowo. W analizowanej sprawie ustalenie masy całkowitej pojazdu oraz nacisku osi wymagało skorzystania z profesjonalnego sprzętu – wagi przeznaczonej do ważenia pojazdów i spełniającej wymagania stawiane przez przepisy metrologiczne. Wskazane przymioty urządzenia pomiarowego powinny jednoznacznie wynikać z materiałów zgromadzonych w aktach sprawy. W aktach sprawy znajdują się świadectwa legalizacji ponownej wag HAENNI nr 5326 i 5325, z których organ korzystał. Ich zapisy jasno wskazują, że ważność tychże legalizacji określona została na dzień 13 września 2023 r., zatem użycie ich 11 lipca 2023 r. w trakcie kontroli było uprawnione. Jednocześnie waga została zaprojektowana zarówno do pomiarów nacisków osi, jak i wyznaczania masy całkowitej pojazdu. Również, co istotne, także miejsce ważenia cechowało się normami dostosowanymi do użytych wag, co potwierdza dokumentacja załączona do akt administracyjnych sprawy, przede wszystkim sprawozdanie techniczne uprawnionego geodety, w którym wprost zapisano, że stanowisko ważenia, na którym dokonano pomiaru kontrolowanego 11 lipca 2023 r. samochodu, spełnia parametry ujęte w pkt. 3.1.1 i 3.1.2. instrukcji wag. Spełnienie wymaganych kryteriów w niniejszej sprawie jasno potwierdza także sporządzony przez geodetę uprawnionego rysunek obrazujący strukturę miejsca ważenia z ujętymi spadkami.
Jak wskazał WSA, sankcją za wykonywanie przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia lub niezgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniu jest kara pieniężna nakładana w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie z przepisami art. 140aa ust. 1 i ust. 3 pkt 1 p.r.d. za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 tej ustawy lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia, nakłada się karę pieniężną na podmiot wykonujący przejazd. Wprawdzie w świetle art. 64 ust. 2 p.r.d. pojazdem nienormatywnym, na przejazd którego uzyskano zezwolenie, nie można przewozić ładunku innego niż ładunek niepodzielny, z wyjątkiem zezwoleń kategorii I, jednak stosownie do treści art. 140ab ust. 2 p.r.d., w przypadku naruszenia tego zakazu, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, organ pierwszej instancji prawidłowo nałożył na skarżącego sporną karę pieniężną w wysokości piętnastu tysięcy złotych, na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c) p.r.d., wobec wypełnienia przez niego, w ustalonym stanie faktycznym sprawy, dyspozycji wspomnianych powyżej przepisów.
W ocenie WSA prawidłowo również ustalono, że kierowca wykonywał poddanym kontroli pojazdem przewóz w imieniu i na rachunek skarżącego. Świadczy o tym fakcie okazany w trakcie kontroli dokument wydania materiałów na zewnątrz ("WZ") z 11 lipca 2023 r., gdzie wyraźnie w miejscu oznaczenia jego wystawcy umieszczono odcisk pieczęci o treści [...]. Nadto w trakcie kontroli okazano wypis z licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy udzielonej skarżącemu.
Z tych względów WSA, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył skarżący zaskarżając go w całości, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu od strony przeciwnej kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżący wniósł również trybie art. 106 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego ze zlecenia (mail) z 6 lipca obowiązującego od dnia 10 lipca 2023 r. - wynajem aut ciężarowych w ilości 3 sztuk na zaplecze budowy ul. [...] przez P. Sp. z o.o. oraz faktury Nr [...] z 31 lipca 2023 r. za okres lipiec 2023 r. "usługa transportowa - wynajem aut ciężarowych Warszawa ul. [...]", nabywca: P. Sp. z o.o. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszeniem przepisów postępowania, które miało wpływ istotny na wynik sprawy, tj.:
1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak zastosowania przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. i utrzymanie przez Sąd I instancji w mocy zaskarżonych decyzji organu I i II instancji, wydanych w oparciu o niemiarodajne określenie nacisków osi kontrolowanego pojazdu, wynikające z przeprowadzenia czynności pomiarowych z naruszeniem wymogów określonych przez producenta zastosowanych do tego wag;
2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 10 i 78 § 1 k.p.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia i oddalenie skargi na decyzje wydane postępowaniach, w których na żadnym z etapów I oraz II instancji nie przeprowadzono wnioskowanego przez stronę skarżącą dowodu o istotnym znaczeniu dla wyniku postępowania, co stanowi naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu wraz z prawem do żądania przeprowadzenia dowodów;
3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak uchylenia decyzji wydanych z naruszeniem przepisów postępowania, w których organy administracji publicznej obydwu instancji uznały za obiektywny i miarodajny pomiar nacisków osi i masy całkowitej kontrolowanego pojazdu, przeprowadzony wbrew postanowieniom instrukcji producenta, gdy tymczasem analiza instrukcji producenta oraz postanowień zawartych w dokumentach decydujących o ich dopuszczeniu metrologicznym wskazuje, iż niedopełnienie obowiązku narzuconego przez producenta wag spowoduje uzyskanie bardzo niemiarodajnych wyników, co niewątpliwie miało wpływ na wynik pomiaru determinującego podstawę i wysokość zastosowanej przez organ I instancji kary pieniężnej;
4. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 k.p.a. poprzez brak uchylenia decyzji wydanych z naruszeniem przepisów postępowania, w sytuacji w której organy obu instancji dokonały wadliwych ustaleń faktycznych w tym zwłaszcza poprzez selektywną ocenę materiału dowodowego i pominięcie dowodu z oświadczenia osoby prowadzącej pojazd, z którego wynikało, że skarżący nie jest wykonawcą przewozu, a w konsekwencji wadliwe uznanie skarżącego za wykonawcę przewozu i w konsekwencji uznanie skarżącego za stronę postępowania.
Organ nie złożył odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na wstępie należy wskazać, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej p.p.s.a., ponieważ skarżąca kasacyjnie strona zrzekła się rozprawy, a druga strona, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach i nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować.
Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. na naruszeniu przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie NSA niezasadne są podniesione w pkt 1, 2 i 3 petitum skargi kasacyjnej zarzuty procesowe wskazujące na naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art 77 § 1 k.p.a. oraz art. 10 i 78 § 1 k.p.a. koncentrujące się na kwestii nieprawidłowego pomiaru nacisków osi i masy całkowitej kontrolowanego pojazdu, przeprowadzonego, zdaniem kasatora, wbrew postanowieniom instrukcji producenta, gdyż punkty wagowe przekraczały dopuszczalne spadki wskazane w instrukcji zastosowanych wag, a wnęki wagowe, w których umieszczono wagi celem dokonania ważenia, nie były dostosowane do wysokości wag.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu, w którym autor skargi kasacyjnej wskazuje, że "punkt wagowy przekraczał dopuszczalne spadki wskazane w instrukcji wag WL 103 szczególnie spadek wzdłużny, który winien wynosić maksymalnie 0,5 %. (pkt 3.3.1 instrukcji). W przedmiotowej sprawie spadek wzdłużny przekracza tę wartość, czego dowodem jest protokół z geodezyjnego odbioru punktu, znajdujący się w posiadaniu organu kontrolnego. Wielkość ta waha się w granicach od 1,3% do 2%", to jest on całkowicie bezzasadny. Ze wskazanej wyżej instrukcji wag WL103 HAENNI, wynika, że "Miejsce ważenia musi być równe. Dla określenia masy całkowitej, maksymalny stopień nachylenia w jakimkolwiek kierunku nie może przekraczać 5%. Dla określenia nacisku osi miejsce pomiaru musi być poziome (max. 0,5%), w kierunku wzdłużnym, przy dopuszczalnym maksymalnym stopniu nachylenia 5% w kierunku poprzecznym" (pkt 3.1.1.). Z kolei z "Operatu technicznego kontroli miejsca ważenia dla wagi typu WL103" wynika, że w miejscu ważenia spadek podłużny (wzdłużny) wahał się od 0,1% do 0,3%, a spadek poprzeczny od 1,3% do 1,4%. Z powyższego zestawienia wynika zatem, wbrew twierdzeniom kasatora, że odchylenia spadków wzdłużnego i poprzecznego mieściły się w normach wskazanych w treści instrukcji zastosowanych wag.
Odnośnie natomiast do zarzutu dotyczącego głębokości wnęk, w których umieszczono przedmiotowe wagi, to także był on nieuzasadniony. Racje ma kasator, że z instrukcji wag typu WL103 HAENNI wynika, iż ich wysokość wynosi 17 mm. Niemniej zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza, jak wskazuje kasator, że wnęki w punkcie kontrolnym miały głębokość 45 mm i nie były dostosowane do ww. typu wag. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie wynika, aby wnęka, w której umieszczone były wagi miała głębokość 45 mm. Okoliczność prawidłowości ważenia w kontekście głębokości wnęk została poddana przez organ oraz WSA analizie i ocenie w zakresie niezbędnym do rozpoznania sprawy co do istoty. Zarówno organ II instancji, jak i Sąd opisali przebieg kontroli i wyraźnie wskazali, że ważenie kontrolowanego pojazdu odbyło się z zachowaniem wszelkich procedur wynikających z przepisów prawa, a także zgodnie z instrukcją obsługi zastosowanych do pomiarów wag. W treści protokołu kontroli zapisano "wagi przenośne ułożone były w zagłębieniach – tzw. rynnach czyli w taki sposób, że powierzchnie płyt ważących znajdowały się na wysokości powierzchni jezdni w strefie ważenia". Nadto miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów, w którym wskazano, że "stanowisko posiada ławę fundamentową dostoswaną do pomiaru przy użyciu wagi WL103" oraz, że "Miejsce ważenia dla wagi typu WL103 spełnia parametry przewidziane instrukcją użytkowania wagi WL103", w tym pkt 3.1.2. instrukcji, z którego wynika, że "Przestrzeń pomiędzy podstawą wagi a powierzchnią drogi nie może przekraczać 10 mm w żadnym miejscu". Ponadto do protokołu dołączono dokumentację fotograficzną, która na ośmiu zdjęciach przedstawia sposób położenia wag we wnękach. Ze zdjęć tych, w ocenie NSA, nie wynika, aby umieszczono wagi w zbyt głębokich wnękach. Z tych względów NSA uznał ww. zarzut za bezpodstawny.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, niezasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 10 i art. 78 § 1 k.p.a., akcentujący konieczność przeprowadzenia w toku postępowania administracyjnego dowodu z oględzin miejsca ważenia pojazdów na okoliczność głębokości wnęk wagowych. Zauważyć należy, że wprawdzie zgodnie z art. 78 § 1 k.p.a., żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy, jednak z art. 78 § 2 k.p.a. wynika, że organ administracji publicznej może nie uwzględnić żądania (§ 1), które nie zostało zgłoszone w toku przeprowadzania dowodów lub w czasie rozprawy, jeżeli żądanie to dotyczy okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami, chyba że mają one znaczenie dla sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w tej sprawie podziela poglądy prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zgodnie z którymi: 1) "Co prawda strona, zgodnie z art. 78 k.p.a., posiada uprawnienie do zgłoszenia żądania przeprowadzenia dowodu, jednakże uprawnienie to podlega ograniczeniom, które pod względem celowości i konieczności zapewnienia szybkości postępowania, organ powinien każdorazowo rozważyć zwłaszcza w sytuacji, gdy nie ma dostatecznych argumentów przemawiających za zakwestionowaniem dotychczasowych ustaleń" (zob. wyrok NSA z 8 grudnia 2017 r., I OSK 1214/17, CBOIS), 2) "Żaden organ prowadzący postępowanie nie ma obowiązku przeprowadzenia wszystkich dowodów wnioskowanych przez stronę. Nie może on pominąć jedynie wskazywanych środków dowodowych, gdy nie zostały wyjaśnione sporne fakty mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Tylko nieustalenie okoliczności mających takie znaczenie dla sprawy można uznawać za naruszenie reguł procedowania, które mogłyby mieć wpływ na treść ustaleń faktycznych, a w konsekwencji na treść orzeczenia kończącego postępowanie w danej sprawie" (wyrok NSA z 4 sierpnia 2017 r., I OSK 1607/16, CBOIS).
Jak wskazano w poprzednim akapicie, w aktach administracyjnych niniejszej sprawy znajdują się fotografie miejsca ważenia skontrolowanego pojazdu, które nie wskazują, aby wnęki były zbyt głębokie oraz protokół kontroli i sprawozdanie techniczne miejsca ważenia pojazdów, z których wynika, że miejsce było dostosowane do użycia wag typu WL103. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w takiej sytuacji prawidłowa była ocena WSA, że uwzględnienie żądania przeprowadzenia wnioskowanego dowodu nie było konieczne, ponieważ okoliczność prawidłowego posadowienia wag we wnękach wynikała z innych zgromadzonych w sprawie dowodów.
Jako całkowicie niezasadny należy ocenić również zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 k.p.a. sprowadzający się do zakwestionowania odpowiedzialności skarżącego kasacyjnie za przedmiotowe naruszenie, gdyż jak wskazuje kasator, nie był on wykonawcą przewozu z 11 lipca 2023 r. Autor kasacji, powołując ww. zarzut, wskazuje, że poczynionym ustaleniom przeczy oświadczenie z 6 lutego 2024 r. kierowcy zatrzymanego pojazdu W.G..
Odnosząc się w pierwszej kolejności do ustaleń poczynionych przez organy w toku postępowania administracyjnego, to nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że poprawnie ustalono, iż podmiotem, na który powinna być nałożona kara był A.G.. Z art. 140aa ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym wynika, że za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Z kolei z ust. 3 ww. przepisu wynika, że karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na: 1) podmiot wykonujący przejazd; 2) podmiot wykonujący czynności ładunkowe, jeżeli wykonał te czynności w sposób powodujący przekroczenie któregokolwiek z wymiarów, nacisków osi lub masy całkowitej pojazdu lub zespołu pojazdów, w stosunku do wartości dopuszczalnych lub wartości określonych w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1; 3) podmiot wykonujący inne niż wymienione w pkt 2 czynności związane z przejazdem pojazdu nienormatywnego, w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1.
W realiach sprawy, materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu administracyjnym jednoznacznie świadczy, że podmiotem wykonującym przejazd 11 lipca 2023 r. był skarżący kasacyjnie. Przede wszystkim przemawia za tym dokument "WZ wydanie materiałów na zewnątrz", w którym jako wystawcę oznaczono skarżącego kasacyjnie oraz okazany w trakcie kontroli wypis z licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, wystawiony na A.G.. Wprawdzie autor skargi kasacyjnej powołuje się na pisemne oświadczenie z 6 lutego 2024 r. złożone przez kierowcę skontrolowanego pojazdu, to jednak nie sposób temu oświadczeniu dać wiary. Kierowca bowiem oświadcza, że "to nie Pan A.G. jest wykonawcą przewozu z dnia 11 lipca 2023 r.", jednak nie wskazuje przy tym, kto miałby ten przewóz wykonywać. Naczelny Sąd Administracyjny ma również na względzie, że w trakcie kontroli to właśnie kierowca przedłożył kontrolującym dokumenty oraz wypis z licencji A.G., a nadto w treści protokołu kontroli z 11 lipca 2023 r. brak jest jakichkolwiek informacji, aby kierowca podnosił, że podmiotem wykonującym przejazd nie jest skarżący kasacyjnie.
Odnotować należy również fakt, iż do skargi kasacyjnej dołączono dokumenty w postaci maila z 6 lipca 2023 r. oraz faktury z 31 lipca 2023 r. Należy jednak podkreślić, że w postępowaniu wywołanym skargą kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny ocenia wyłącznie prawidłowość działania Sądu administracyjnego pierwszej instancji, co wynika z faktu związania tego Sądu granicami skargi kasacyjnej. Należy przy tym mieć na uwadze, że zasadniczo w postępowaniu sądowoadministracyjnym sąd nie ustala stanu faktycznego sprawy, nie prowadzi postępowania dowodowego, a jedynie kontroluje ustalenia faktyczne dokonane przez właściwe organy (por. wyrok NSA z 26 maja 2023 r., II GSK 86/22; wyrok NSA z 19 kwietnia 2024 r., I GSK 1478/21, i powołane tu poglądy, CBOIS).
Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Jak wynika z cytowanego przepisu jego zastosowanie zależy od uznania Sądu i ograniczone jest do przypadków, gdy w sprawie istnieją poważne wątpliwości, których usunięciu służyć będzie określony dowód. W rozpoznawanej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca.
Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny nie przeprowadził dowodu z ww. dokumentów, ponieważ nie były one niezbędne do wyjaśnienia wątpliwości w sprawie. Podkreślenia wymaga fakt, że dokumentacja ta powinna być przedstawiona w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji, a nie dopiero na etapie wniesienia skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Dodatkowo, już tylko na marginesie można zaznaczyć, że ani z maila z 6 lipca 2023 r. ani z faktury z 31 lipca 2023 r. nie wynika, aby wynajem aut ciężarowych dla [...] Sp. z o.o. dotyczył samochodu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...], podlegającego kontroli w dniu 11 lipca 2023 r.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, orzekł o jej oddaleniu, na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI